(6183 S. K. m. 54, 55) (213 S. K. m. 153/A)
İSTEMİN ÖZETİ: Asıl borçlu A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 2013 ilâ 2018 yıllarının değişik dönemlerine ait çeşitli vergi ve ceza ile gecikme faizi, gecikme zammı, ticaret sicil harcı ve yargı harcı borçlarının müteselsil sorumlu sıfatıyla tahsili amacıyla davacı adına düzenlenerek tebliğ edilen 5.9.2018 tarih ve 2018...1 ilâ 109 takip numaralı ödeme emirleri ile 6.9.2018 tarih ve 2018...1 ilâ 35 takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemiyle açılan davada; davalı idare tarafından dava konusu ödeme emirlerinin A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin tahakkuk etmiş vergi borçlarına ilişkin olduğunun belirtilmesi üzerine, Mahkemenin 15.1.2019 tarihli ara kararıyla, davacı şirketten teminat isteme tarihi itibariyle A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin tahakkuk etmiş vergi borcu toplamının ne kadar olduğunun sorulduğu, davalı idare cevabında; davacı şirketten teminat isteme tarihi olan 12.7.2018 tarihi itibariyle şirketin tahakkuk etmiş ve vadesi geçmiş toplam vergi borcunun 639.926,93 Türk lirası olduğu, bu itibarla davacı şirketin ortağı ve müdürü olan M. Y.'ın, hakkında sahte fatura düzenlemekten vergi tekniği raporu bulunan A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 21.11.2016 - 26.6.2018 tarihleri arasında ortağı ve müdürü olduğu, davacı şirketten teminat istenmesine ilişkin işlemin tebliği üzerine davacı şirket tarafından bu işleme karşı dava açılmadığı dolayısıyla ödeme emirlerine karşı açılan davada ilgili şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu üzerine bir değerlendirme yapılamayacağı, verilen otuz günlük süre içerisinde ilgili şirketin borçlarının ödenmediği ve M. Y.'ın davacı şirketteki statüsünü devam ettirdiğinin sabit olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu ödeme emirlerinin toplam tutarının, davacı şirketten teminat istenmesine ilişkin işlemin tarihi olan 12.7.2018 tarihi itibariyle A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin tahakkuk etmiş ve vadesi geçmiş toplam vergi borcu olan 639.926,93 Türk lirası kısmında hukuka aykırılık, aşan kısmında ise hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kısmen kabulüyle ödeme emirlerinin toplam tutarının 639.926,93 Türk lirasını aşan kısmının iptali, davanın kalan kısmının ise reddi yolunda verilen Antalya 2. Vergi Mahkemesi'nin 30.5.2019 gün ve E:2018/1148; K:2019/574 Sayılı kararının davanın kısmen kabulüne dair hüküm fıkrasının; şirketin tahakkuk etmiş vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka aykırılık olmadığı davalı idare tarafından, kısmen reddine dair hüküm fıkrasının ise; asıl borçlu şirket ile ilgisinin olmadığı, dolayısıyla müteselsil sorumlu tutulamayacağı, borçların tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülerek davacı tarafından istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Taraflarca savunma verilmemiştir.
Karar veren Konya Bölge İdare Mahkemesi 3. Vergi Dava Dairesince dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
KARAR: İstinaf başvuruları, asıl borçlu A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 2013 ilâ 2018 yıllarının değişik dönemlerine ait çeşitli vergi ve ceza ile gecikme faizi, gecikme zammı, ticaret sicil harcı ve yargı harcı borçlarının müteselsil sorumlu sıfatıyla tahsili amacıyla davacı adına düzenlenerek tebliğ edilen 5.9.2018 tarih ve 2018...1 ilâ 109 takip numaralı ödeme emirleri ile 6.9.2018 tarih ve 2018...1 ilâ 35 takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemiyle açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi yolunda verilen Mahkeme kararının kaldırılması istemlerine ilişkindir.
Davalı idarenin istinaf başvurusuna ilişkin dilekçesinde ileri sürülen iddialar, mahkeme kararının, davanın kısmen kabulüne dair hüküm fıkrasının dayandığı gerekçe ve nedenler karşısında, yerinde ve bu hüküm fıkrasının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davacının istinaf istemine gelince;
6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 54. maddesinde; ödeme müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının cebren tahsil olunacağı, 55. maddesinde; amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, “Ödeme emrine itiraz” başlıklı 58. maddesinde de; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zaman aşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde vergi mahkemesi nezdinde dava açabilecekleri kurala bağlanmıştır.
213 Sayılı Vergi Usul Kanununun "Teminat Uygulaması" başlıklı 153/A maddesinin birinci fıkrasında; başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğinin vergi incelemesine yetkili olanlarca düzenlenen rapor ile tespit edilmesi ve mükellefiyet kaydının devamına gerek görülmediğinin raporda belirtilmesi üzerine işi bırakmış addolunan ve mükellefiyet kayıtları vergi dairesince terkin edilenlerden, serbest meslek erbabının, şahıs işletmelerinde işletme sahibinin, adi ortaklıklarda ortaklardan her birinin, ticaret şirketlerinde; şirketin, kanuni temsilcilerinin, yönetim kurulu üyelerinin, şirket sermayesinin asgari % 10'una sahip olan gerçek veya tüzel kişilerin ya da bunların asgari % 10 ortağı olduğu veya yönetiminde bulundukları teşebbüslerin, tüzel kişiliği olmayan teşekküllerde bunları idare edenlerin veya düzenlenen raporda fiillerin işlenmesinde bilfiil bulundukları tespit edilenlerin işe başlama bildiriminin alınması halinde, bunlar adına mükellefiyet tesis edilebilmesi için işe başlama bildiriminde bulunanların ve mükellefiyeti terkin edilenlerin tüm vergi borçlarının ödenmiş ve 6183 Sayılı Kanun'un 10. maddesinin birinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde sayılan nev'iden 75.000 (100.000) Türk Lirasından ve düzenlenmiş olan sahte belgelerde yer alan toplam tutarın % 10'undan az olmamak üzere teminat verilmiş olmasının şart olduğu maddenin üçüncü fıkrasında ise; birinci fıkrada sayılanların, mükellefiyeti bulunan adi ortaklık, ticaret şirketleri ve tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin kanuni temsilcisi, yönetim kurulu üyesi, idarecisi, asgari % 10 ortağı olması, bunları devralması, kısmen veya tamamen bunlara devrolunması halinde, keyfiyetin vergi dairesinin ıttılaına girdiği tarihten itibaren bir ay içinde birinci fıkrada yer alan şartların yerine getirilmesinin bu mükelleflerden yazılı olarak isteneceği otuz günlük süre içinde şartların yerine getirilmemesi ve sayılan kişilerin statülerinin devam ettirilmesi halinde, istenilen teminat tutarı verilen sürenin son günü vade tarihi olarak kabul edilmek suretiyle mükellef adına teminat alacağı olarak tahakkuk ettirileceği, tahakkuk ettirilen teminat alacağının gecikme zammı tatbik edilerek mükelleften, birinci fıkrada sayılan kişilerin teminat isteme tarihi itibarıyla tahakkuk etmiş tüm vergi borçlarının ise mükellef müşterek ve müteselsil sorumlu olmak üzere, bu kişilerden 6183 Sayılı Kanun uyarınca takip ve tahsil edileceği hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın ve UYAP kayıtlarının birlikte incelenmesinden, asıl borçlu A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından, sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiğinden bahisle düzenlenen 15.3.2018 tarihli ve 2018-A-8727/8 Sayılı vergi tekniği raporuna dayanılarak hazırlanan vergi inceleme raporları uyarınca re'sen tarh edilen kurumlar vergisi, kurum geçici vergisi ve kesilen vergi ziyaı cezalarına karşı Antalya 2. Vergi Mahkemesi'nin E:2018/1148 kaydında açılan davada verilen 26.3.2019 gün ve K:2019/364 Sayılı davanın kısmen kabulü yönündeki karar ile kurumlar vergisi tarhiyatının ve kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılmasına karar verildiği, anılan kararın davanın kısmen kabulüne yönelik hüküm fıkrasının kaldırılması istemiyle yapılan istinaf başvurusunun Konya Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesinin 20.2.2020 gün ve E:2019/1063, K:2020/210 Sayılı kararı ile reddedildiği, öte yandan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisine karşı Antalya 2. Vergi Mahkemesi'nin E:2018/1255 kaydında açılan davada verilen 26.3.2019 gün ve K:2019/365 Sayılı davanın kabulü yönündeki karar ile cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarının kaldırılmasına karar verildiği, anılan karara yönelik istinaf başvurusunun Konya Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesinin 20.2.2020 gün ve E:2019/1062, K:2020/207 Sayılı kararıyla reddedildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, 15.3.2018 tarihli ve 2018-A-8727/8 Sayılı vergi tekniği raporuna dayanılarak hazırlanan vergi inceleme raporları uyarınca asıl borçlu A. Gıda Turizm İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına yapılan cezalı tarhiyatların kaldırılmasına karar verildiği, ortada 213 Sayılı Vergi Usul Kanununun 153/A maddesi uyarınca davacıdan teminat istenmesini ve müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasını gerektiren bir borç bulunmadığı dikkate alındığında, aynı vergi tekniği raporundaki tespitlerden hareketle davacıdan müteselsil sorumlu sıfatıyla tahsili amacıyla düzenlenerek tebliğ edilen dava konusu ödeme emirlerine karşı, davacı iddialarının 6183 Sayılı Kanun'un 58. maddesinde yer alan borcum yoktur iddiası kapsamında değerlendirilmesi gerekeceğinden, dava konusu ödeme emirlerinin toplam 639.926,93 Türk lirasına isabet eden kısmında hukuka uyarlık görülmemiştir.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle; davalı idarenin Antalya 2. Vergi Mahkemesi'nin 30.5.2019 gün ve E:2018/1148; K:2019/574 Sayılı kararının davanın kısmen kabulü yolundaki hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun reddine; davacının istinaf başvurusunun ise kabulüyle mahkeme kararının davanın kısmen reddi yolundaki hüküm fıkrasının KALDIRILMASINA, davanın kısmen kabulüyle dava konusu ödeme emirlerinin toplam 639.926,93 Türk lirası tutarındaki borçlara isabet eden kısmının İPTALİNE, istinaf başvurusuna konu mahkeme kararında davacı lehine vekâlet ücretine hükmedildiğinden tekrar hükmedilmesine gerek bulunmadığına; dava sonucu itibarıyla kabul ile sonuçlandığından, aşağıda dökümü gösterilen, davacı tarafından yapılan 296,10 Türk lirası yargılama giderlerinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine; istinaf aşamasında davalı idare tarafından yapılan 157,90 Türk lirası yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine; işbu karara karşı tebliğini izleyen otuz (30) gün içinde Danıştay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, 02.07.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)