(2828 S. K. Ek. m. 1, Geç. m. 16) (2577 S. K. m. 45)
İSTEMİN ÖZETİ: Niğde Defterdarlığı'nda 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun ek 1 inci maddesi kapsamında hizmetli olarak görev yapan davacının, 2828 sayılı Kanun'un geçici 16. maddesi gereğince şoför unvanına atamasının yapılmasına yönelik talebinin reddine dair Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın 21.09.2018 tarih ve 19785 sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davada; davacının görevde yükselme sınavına girmeden öğrenim durumu itibariyle şoför unvanına atanma talebinde bulunduğu, şoför unvanına atamanın yapılabilmesi için ise ilgili yönetmelik hükümleri uyarınca öncelikle görevde yükselme sınavına girerek başarılı olunması gerektiği, davacının ise bu şartı taşımadığı, 2828 sayılı Kanun hükmünde de, bu kanun kapsamında görev yapanların, görevde yükselme sınavıyla atanılabilecek unvanlara görevde yükselme sınavına girmeksizin atanabilecekleri yönünde bir düzenlemeye de yer verilmediği anlaşıldığından, davacının şoför unvanına atamasının yapılmasına yönelik talebinin reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle Aksaray İdare Mahkemesi'nce verilen davanın reddine ilişkin 18/04/2019 tarih ve E:2018/1033, K:2019/338 sayılı kararın, davacı vekili tarafından; müvekkilinin şoför kadrosuna atanması için herhangi bir engelin bulunmadığı, şoförlük kadrosuna atanmak için Kanunda öngörülen şartların hepsinin müvekkili tarafından karşılandığı, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu iddialarıyla istinafen incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma dilekçesi verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Konya Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi'nce işin gereği görüşüldü;
Dava; Niğde Defterdarlığı'nda 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun ek 1 inci maddesi kapsamında hizmetli olarak görev yapan davacının, 2828 sayılı Kanun'un geçici 16. maddesi gereğince şoför unvanına atamasının yapılmasına yönelik talebinin reddine dair Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın 21.09.2018 tarih ve 19785 sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'na 7103 sayılı Vergi kanunları İle Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 25 inci maddesi ile eklenen geçici 16 ncı maddesininin 1 inci fıkrasında, "Bu Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamında ataması yapılan ve fiilen görevde bulunanlar kurumların kadroları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara atanırlar." hükmüne yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının 2828 sayılı Kanun'un ek-1.maddesi kapsamında hizmetli olarak görev yapmakta olduğu, liseyi bitirdiğinden bahisle 2828 sayılı Kanun'un geçici 16. maddesi kapsamında öğrenim durumuna göre ihraz ettiği şoför unvanına atamasının yapılması talebiyle 10/09/2018 tarihinde Niğde Defterdarlığı'na başvuruda bulunduğu, başvurusunun, Hazine ve Maliye Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün 21/09/2018 tarih ve 19785 sayılı işlemiyle şoför unvanına ancak görevde yükselme sınavında başarılı olunması halinde atama yapılabileceği gerekçesiyle reddi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İdarelerce işlem tesis edilirken söz konusu işlemlerin yasal dayanakları yönünden ve yasa ile idarelere verilen hareket edebilme kabiliyeti çerçevesi içerisinde kalabilmeleri açısından, yasanın öngördüğüne uygun şekilde davranmaları "kanuni idare" ilkesinin bir sonucudur. Bu sebeple, idarelerin yasal dayanağı bulunmayan bir yetkiyi ya da mevzuat hükümleri ile tanınan yetkinin dışına taşacak şekilde bir yetkiyi kullanmaları hukuken olanaklı değildir. Belirtilen hususlar, idarelerin tesis ettiği işlemlerin yargısal denetimi yapılırken yasaya uygun hareket edip etmediklerinin, ilgili yasa maddesinde yer alan usul ve esaslara uyup uymadıklarının belirlenmesi açısından da önem arz etmektedir.
Bu kapsamda, bazı konularda hukuk düzeni idareye bazı şartların veya durumların gerçekleşmesi halinde belirli doğrultuda işlem tesis etme ödevi yükler. Bu gibi hallerde, idarenin işlem tesis etme yetkisi emredici olarak yasa ile bağlı kılınmıştır. Bu tür durumlarda, idareye, bu yetkinin dışına çıkacak şekilde işlem tesis etmeme ya da yasa ile öngörülenin dışında başka bir işlem tesis etme gibi bir tercihte bulunma imkanı sağlanmamıştır.
Bu çerçevede dava konusu olay irdelendiğinde, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun geçici 16 ncı maddesininin 1 inci fıkrasında, sözü edilen Kanun'un Ek 1 inci maddesi kapsamında ataması yapılanların, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara atanmaları hususunda, kadro ve ihtiyaç durumu temel kriter olarak belirlenmiş, bu kriterlerin sağlanması koşulu ile ilgili idarelere atama yapmaları konusunda bağlı yetki verilmiştir. Nitekim Kanun metninde "atanabilirler." şeklinde bir ifadeye yer verilmemiş, "atanırlar." ifadesine yer verilmiştir.
Buna göre, 2828 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamında istihdam edilen kamu görevlilerinin öğrenim durumlarının atanmak istedikleri kadroyla uyumlu olması, uygun kadronun mevcut olması ve idarenin ihtiyacının bulunması koşullarının bir arada gerçekleşmesi durumunda, idarenin atama konusunda takdir yetkisinin bulunmadığı, bağlı yetkiyle bağlı olduğu anlaşılmaktadır.
Öte yandan; 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun geçici 16 ncı maddesininin 1 inci fıkrasında, anılan madde kapsamında yapılacak atamaların görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavıyla yapılacağına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından, sınav koşulu getirilmesine olanak bulunmamaktadır. Aksi yorumun kabulü halinde, anılan yasal düzenlemenin bir anlamının kalmayacağı ve getiriliş amacının gerçekleşmeyeceği açıktır. Bununla birlikte, kurumların ilgili mevzuatı uyarınca aranan sınav koşulu dışındaki diğer koşulların (öğrenim durumu, sürücü belgesi sahibi olmak gibi) 2828 sayılı Kanunun geçici 16'ncı maddesi kapsamında atama talep edenler açısından da aranacağı açıktır.
Olayda ise, davacının 2828 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamında istihdam edildiği dikkate alındığında, başvurusunun 2828 sayılı Kanunun geçici 16'ncı maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.
Bu durumda; 2828 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamında hizmetli olarak istihdam edilen davacının şoför olarak atanma talebi üzerine, sınav koşulu dışındaki diğer koşulları sağlayıp sağlamadığı, kadro ve ihtiyaç durumunun uygun olup olmadığı açısından talebin irdelenerek işlem tesis edilmesi gerekmekte iken, görevde yükselme sınavına tabi olduğu gerekçesiyle davacının atama talebinin reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, aksi yöndeki istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Öte yandan; bu kararın davacının doğrudan atanması sonucunu doğurmayacağı, yukarıda belirtilen kriterlere göre yapılacak değerlendirme sonucunda işlem tesis edileceği açıktır.
Açıklanan nedenlerle; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45 inci maddesinin 4 üncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun KABULÜNE, başvuruya konu Aksaray İdare Mahkemesi'nin 18.04.2019 tarih ve E:2018/1033, K:2019/338 sayılı kararının KALDIRILMASINA, dava konusu işlemin İPTALİNE, aşağıda dökümü gösterilen dava ve istinaf aşamalarına ilişkin toplam 336,30.-TL yargılama gideri ile yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler (Yargılamanın ilk aşamada duruşmalı olarak yapıldığı dikkate alınarak) için belirlenen 2.590,00.-TL vekalet ücretinin davalı idarece davacıya ödenmesine, artan posta ücretinin Mahkemesi'nce davacıya iadesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45 inci maddesinin 6 ncı fıkrası uyarınca kesin olmak üzere, 11.02.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)