(2828 S. K. Geç. m. 16, Ek m. 1) (Sosyal Hizmetler Kanunu Kapsamında Tanınan İstihdam Hakkının Kullanımına İlişkin Yönetmelik m. 1, 2, Geç. m. 2) (İçişleri Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği m. 5)
İSTEMİN ÖZETİ: Simav Kaymakamlığında 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu kapsamında Hizmetli olarak görev yapan davacının, lise mezunu olduğundan bahisle VHKİ kadrosuna atanma istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin 27/05/2019 tarih E.8288 sayılı İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılan davada; "...mevzuat hükmü ile dosya içeriğindeki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; davacının görev yaptığı kurum olan Simav Kaymakamlığı'nda halihazırda bulunan 4 adet veri hazırlama ve kontrol işletmeni kadrosunda 2 kişinin istihdam edildiği, kalan 2 kişinin ise ilgili kurumlarından muvafakat verilmek suretiyle boş olan kadronun doldurulduğu, dolayısıyla davacının atanma talebinde bulunduğu veri hazırlama ve kontrol işletmeni unvanında boş kadronun bulunmadığı, 2828 sayılı Kanunun Geçici 16.maddesinde de kadro ve ihtiyaç durumunun göz önünde bulundurulacağının açıkça belirtildiği, ayrıca davacının atanmayı talep ettiği kadroya sadece eğitim durumuna bakılarak atama yapılmasının mümkün olmadığı, ilgili mevzuat uyarınca görevde yükselme sınavına tabi kadrolar arasında yer aldığı görüldüğünden, davacının talebi doğrultusunda atamasının yapılmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle davanın reddine ilişkin Kütahya İdare Mahkemesinin 05/11/2019 gün ve E:2019/484, K:2019/595 sayılı kararının; davacının 17/05/2004 ile 04/06/2004 tarihleri arasında Kütahya İl Milli Eğitim Müdürlüğü Simav Ticaret Meslek Lisesinde açılan bilgisayar ve internet kursuna katılarak başarı ile tamamladığı 01/06/2015 tarihinde Açıköğretim Lisesinden diplomasını alarak atanma hakkını elde ettiği iddialarıyla kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun Ek 1. maddesi kapsamında Valilik birimlerine ataması yapılan ilgililerin, anılan Kanuna eklenen 16. maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibariyle ihraz ettikleri unvanlara ihtiyaç, hizmet gerekleri ve durumlarına uygun boş kadroların bulunması kaydıyla durumlarının incelenerek naklen atamalarının yapılması konusunda Valiliklere yetki verildiği, ancak VHKİ unvanı öğrenim durumu itibariyle ihraz edilen bir unvan olmadığından, davacının kadroya sınavsız atanmasına imkan bulunmadığının bildirildiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince, dava dosyasındaki bilgi ve belgeler incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava; Simav Kaymakamlığında 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu kapsamında Hizmetli olarak görev yapan davacının, lise mezunu olduğundan bahisle VHKİ kadrosuna atanma istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin 27/05/2019 tarih E.8288 sayılı İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun Ek 1. maddesinin, davacının aynı Kanun uyarınca İçişleri Bakanlığı bünyesinde Yardımcı Hizmetler Sınıfında hizmetli unvanlı kadroya açıktan atandığı 02/06/2005 tarihinde yürürlükte olan şeklinde; Kamu Kurum ve Kuruluşlarının, reşit olana kadar Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından bakılan ve korunan çocuklar için, her yılbaşındaki, hangi statüde olursa olsun, serbest kadro mevcutlarının binde biri nispetindeki kısmını ayırarak bu çocuklar arasında yapılacak giriş sınavlarında başarılı olanlar arasından atama yapacağı (...) hükmüne yer verilmiş, daha sonra 19.02.2014 tarih ve 28918 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6518 sayılı Kanunun 20. maddesiyle 2828 sayılı Kanunun Ek 1. maddesi değiştirilmiş olup, anılan değişiklik neticesinde söz konusu maddeye eklenen (ç) bendinde; (...) bu madde kapsamına girenlerin yerleştirilmelerinin; ortaöğrenim ve daha üst öğrenim mezunları için memur unvanlı kadrolara, diğer öğrenim mezunları için ise yardımcı hizmetler sınıfında yer alan kadrolara Devlet Personel Başkanlığınca yapılacağı veya yaptırılacağı (...) ifade edilmiştir. 27.03.2018 tarih ve 30373 (2. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7103 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 24. maddesiyle yapılan değişiklik ile 2828 sayılı Kanunun Ek 1. maddesinin (ç) bendi; (...) bu madde kapsamına girenlerin yerleştirilmelerinin; ortaöğretim ve daha üst öğrenim mezunları için kurumların talepleri doğrultusunda öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanın 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki cetvellerde yer alması şartıyla ihraz etmiş bulundukları unvanlara, bunların dışında kalan ortaöğretim ve yükseköğretim mezunları için memur unvanlı kadro ve pozisyonlara, diğer öğrenim mezunları için ise yardımcı hizmetler sınıfında yer alan kadro ve pozisyonlara yılda üç defadan az olmamak üzere Devlet Personel Başkanlığınca yapılacağı veya yaptırılacağı (...) şeklinde düzenlenmiştir. Ayrıca, 7103 sayılı Kanunun 25. maddesiyle 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'na Geçici 16. madde eklenmiş olup, anılan maddenin 1. fıkrasında; bu Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamında ataması yapılan ve fiilen görevde bulunanların kurumların kadroları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih ve öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri unvanlara atanacağı hükmüne yer verilmiştir.
7103 sayılı Kanunun 24. maddesiyle 2828 sayılı Kanunun Ek 1. maddesine yapılan değişikliğin ve aynı Kanunun 25. maddesiyle 2828 sayılı Kanuna Geçici 16. maddenin eklenmesinin gerekçesi; "(...) Lisans, ön lisans ve ortaöğretim mezunu olanlardan öğrenim durumları dikkate alınmadan memur kadrosuna atananlar, kamudaki unvan değişikliği sınavlarının kurumdan kuruma göre değişiklik göstermesi, uzun süreler boyunca sınav açılmaması gibi nedenlerle mağdur olmaktadırlar. Madde ile öğrenim durumlarına uygun olmayan kadrolarda istihdam edilenlerin, öğrenim durumlarına uygun kadrolara atanarak mağduriyetlerinin giderilmesi ve yükseköğrenime devam etmelerinin teşvik edilmesi amaçlanmaktadır. 2828 sayılı Kanuna eklenen geçici 16 ncı madde ile, daha önce ek 1 inci madde kapsamında istihdam edilenlerden öğrenim durumlarına uygun kadrolara atanamamış olanların, kurumların kadroları ve ihtiyaçları gözönünde bulundurularak, maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren öğrenim durumlarına uygun kadrolara atanmaları öngörülmektedir." şeklinde ifade edilmiştir.
12.06.2014 tarih ve 29028 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sosyal Hizmetler Kanunu Kapsamında Tanınan İstihdam Hakkının Kullanımına İlişkin Yönetmeliğin 1. maddesinde; bu Yönetmeliğin amacının, 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun ek 1 inci maddesi kapsamına girenlerin istihdamına ilişkin usul ve esasları düzenlemek olduğu, anılan Yönetmeliğin 2. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; bu Yönetmeliğin, 2828 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesi kapsamına girenlerin 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kurumlarda istihdamları hakkında uygulanacağı, 20.11.2018 tarih ve 30601 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sosyal Hizmetler Kanunu Kapsamında Tanınan İstihdam Hakkının Kullanımına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 10. maddesiyle bahsi geçen Yönetmeliğe eklenen Geçici 2. maddenin 1. fıkrasında; 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanununun ek 1 inci maddesi kapsamında ataması yapılan ve fiilen görevde bulunanların görev yaptıkları kurumların kadro durumları ve ihtiyaçları göz önünde bulundurularak Kanunun geçici 16 ncı maddesinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla öğrenimle ihraz etmiş oldukları unvanlara atanacağı, bu maddeye ilişkin bütün iş ve işlemlerin ilgili kurumlarca yapılacağı, aynı maddenin 2. fıkrasında; bu maddeye ilişkin başvuruların ilgililerce yazılı bir dilekçe ile görev yapılan kuruma yapılacağı, aynı maddenin 3. fıkrasında; bu kişilerin atanmasında ilgili kurumca mevcut kadro durumu, ilgililerin öğrenim durumu itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlar ve kurumun hizmet ihtiyaçları dikkate alınarak yapılacak değerlendirmenin esas olduğu, aynı maddenin 5. fıkrasında; hak sahiplerinin öğrenimle ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadroların görev yaptıkları kurumlarda bulunmaması, öğrenimle ihraz ettikleri unvanlara ilişkin kadroların görev yaptıkları kurumlarda bulunmakla birlikte bu unvanlarda boş kadro bulunmaması veya kurumca kurum ihtiyaçları dikkate alınarak yapılan değerlendirme neticesinde ilgili unvanda hizmete ihtiyaç bulunmadığı sonucuna varılması halinde bu kişilerin atamalarının yapılmayacağı kurala bağlanmıştır.
İçişleri Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 5. maddesinde,"(1) Bu Yönetmelik kapsamında Bakanlık personeli görev gruplarına ayrılarak, görevde yükselmeye tabi kadrolar aşağıda belirtilmiştir:
a) Yönetim Hizmetleri Grubu:
1) Şube müdürü, ilçe yazı işleri müdürü, ilçe nüfus müdürü.
2) Şef.
b) Hukuk Hizmetleri Grubu:
1) Hukuk müşaviri.
c) Araştırma, Planlama ve Savunma Hizmetleri Grubu:
1) Uzman, eğitim uzmanı, sivil savunma uzmanı.
ç) Bilgi İşlem Hizmetleri Grubu:
1) Çözümleyici.
d) İdari Hizmetler Grubu:
1) Memur, sekreter, veri hazırlama ve kontrol işletmeni, bilgisayar işletmeni.
2) Şoför.
e) Yardımcı Hizmetleri Grubu:
1) Teknisyen yardımcısı, hizmetli, bekçi, dağıtıcı, bahçıvan, aşçı, kaloriferci.
(2) Unvan değişikliğine tabi kadrolar şunlardır:
a) Teknisyen, programcı, öğretmen, kütüphaneci, mütercim, tekniker, mühendis, psikolog, hemşire, laborant, grafiker, mimar, diyetisyen, istatistikçi, sosyolog, avukat, tercüman, matbaacı, restoratör." şeklinde sayılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden, Simav Kaymakamlığında Hizmetli olarak görev yapan davacının, 2828 sayılı Kanun'a 27.03.2018 günlü 7103 sayılı Kanun'un 25.maddesi ile eklenen Geçici 16.madde uyarınca Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni kadrosuna atanmak için yaptığı başvurunun, İçişleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün 27.05.2019 tarih ve E.8288 sayılı işlemi ile Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni kadrosunun öğrenimle ihraz edilen bir kadro olmadığı, görevde yükselmeye tabi kadrolar arasında yer aldığı, personelin bu kadroya atamasının yapılabilmesi için mevzuatla aranılan öğrenim, sertifika gibi şartları taşımasının yanında görevde yükselme sınavında başarılı olması kaydıyla uygun olacağı gerekçesiyle reddedilmesi üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Yukarıda yer verilen hükümlerden anlaşılacağı üzere 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun Ek 1. maddesi kapsamında kamu kurumlarında istihdam edilmiş ve halen görevde olanların söz konusu Kanun'un Ek 16. maddesinden yararlanabilmeleri için 7103 sayılı Kanun'un yayımlandığı 27.03.2018 tarihinde öğrenim durumları itibariyle bir unvan ihraz etmiş olmaları, ihraz edilen unvanın kamu kurumlarında bulunması gerekmektedir.
Öğrenimle ihraz edilen (kazanılan) unvan ise hak sahiplerinin gördükleri mesleki veya teknik öğretim sebebiyle gerek mevzuat gereği gerekse mevzuatla yetkilendirilmiş (Mili Eğitim Bakanlığı, Yükseköğretim Kurulu v.b gibi) kurumlarca kullanabilecekleri belirtilen unvanları ifade etmektedir. Bu kapsamda, kimi kamu kurumlarının görevde yükselme ve unvan değişikliğine ilişkin yönetmeliklerinde düzenlendiği üzere unvan değişikliğine tabi kadrolara öğrenimle kazanılan teknisyen, tekniker, mühendis, mimar, avukat, öğretmen, sosyolog, ebe, hemşire, vb. gibi unvanlar örnek gösterilebilir.
Yapılan açıklamalar ve anılan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; 2828 sayılı Kanun kapsamında istiham edilecek olanlardan lisans, ön lisans ve ortaöğretim mezunu olanların öğrenim durumları dikkate alınmadan memur kadrosuna atanmasının, kamudaki unvan değişikliği sınavlarının kurumdan kuruma değişiklik göstermesi ve uzun süreler boyunca sınav açılmaması gibi nedenlerle mağduriyete neden olduğu gerekçesiyle 7103 sayılı Kanun'un 24. maddesiyle 2828 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde değişiklik yapıldığı, anılan değişiklikle yeniden düzenlenen söz konusu maddenin (ç) bendine göre ilk defa kamu görevine atanacaklar için ortaöğretim ve daha üst öğrenim mezunlarının öğrenim durumları itibarıyla ihraz ettikleri (190 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki cetvellerde yer alması şartıyla) unvanlara, bunların dışında kalan ortaöğretim ve yükseköğretim mezunlarının memur unvanlı kadro ve pozisyonlara, diğer öğrenim mezunlarının ise yardımcı hizmetler sınıfında yer alan kadro ve pozisyonlara atanacağı, bahsedilen mağduriyetin giderilmesine yönelik olarak söz konusu değişiklik yapılmakta birlikte 7103 sayılı Kanun'un 25. maddesiyle 2828 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 16. maddeyle de daha önce ataması yapılanlara, mağduriyetlerinin giderilmesi ve sonrakilerle eşitliğin sağlanması amacıyla boş kadro bulunması ve hizmetine ihtiyaç duyulması şartıyla anılan maddenin yürürlüğe girdiği tarihteki öğrenim durumları itibariyle ihraz ettikleri (teknisyen, tekniker, mühendis, mimar, avukat, öğretmen, sosyolog, ebe, hemşire, vb. gibi) unvana uygun kadrolara atanma imkanı getirildiği, görevde yükselmeye tabi Genel İdari Hizmetler Sınıfında yer alan ve genel olarak "memur" adı altında anılan (veri hazırlama kontrol işletmeni, bilgisayar işletmeni, sekreter v.b gibi) öğrenimle ihraz edilmeyen kadrolara atanmayı içermediği sonucuna varılmıştır.
İçişleri Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 5. maddesinde de veri hazırlama ve kontrol işletmeni kadrosu, görevde yükselmeye tabi kadrolar arasında sayılmıştır.
Belirtilen bu durum itibarıyla, davacının Açıköğretim Lisesi mezunu olarak herhangi bir unvanı ihraz etmediği, bitirdiği bilgisayar ve internet kursunun da böyle bir unvan kazandırmadığı, atanmak istediği veri hazırlama kontrol işletmeni kadrosunun öğrenimle ihraz edilerek atanılabilecek unvanlı kadrolar arasında yer almayıp İçişleri Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği kapsamında görevde yükselme suretiyle atananılabilecek kadrolar arasında sayıldığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacının 2828 sayılı Kanun'a 27.03.2018 günlü 7103 sayılı Kanun'un 25.maddesi ile eklenen Geçici 16.maddesi uyarınca veri hazırlama ve kontrol işletmeni kadrosuna atanma istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; Kütahya İdare Mahkemesinin 05.11.2019 gün ve E.2019/484, K.2019/595 sayılı kararına yönelik istinaf talebinin yukarıda belirtilen gerekçe ile reddine, istinaf aşamasında yapılan 253,50 TL yargılama giderinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan kısmın Mahkemesince ilgilisine iadesine, kararın taraflara tebliği için dosyanın ait olduğu Mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45/6. ve 46. maddeleri uyarınca kesin olarak 23.06.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)