(657 S. K. m. 125) (Adalet Bakanlığı Disiplin Yönetmeliği m. 28)
İSTEMİN ÖZETİ: İzmir İli, Menemen T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/A-a maddesi uyarınca uyarma cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, tekerrür hükümleri uygulanarak bir derece ağır olan kınama cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 24.05.2019 tarih ve 2018/29 sayılı karar ile anılan karara yapılan itirazın reddine ilişkin İzmir Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı Komisyon Disiplin Kurulunun 29.07.2019 tarih ve E:2019/42, K:2019/47 sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada; disiplin soruşturması kapsamında tüm deliller toplanıp, disipline aykırı fiil veya hal somut olarak belirlendikten sonra soruşturmayı yapan muhakkik veya yetkili disiplin kurulu tarafından 7 günden az olmamak üzere süre verilip, davacının savunmasının istenilmesi gerekirken, soruşturmacı atanmasının hemen sonrasında, olay araştırılıp, fiil somutlaştırılmadan önce savunma istendiği, sonrasında soruşturma raporunun hazırlandığı, soruşturma raporunun tamamlanmasının ardından savunma istenmediği anlaşıldığından, belirtilen soruşturma usulüne riayet edilmeksizin tesis edilen disiplin cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İzmir 4. İdare Mahkemesinin 04/06/2020 gün ve E:2019/1252, K:2020/633 sayılı kararının; davalı idare tarafından, yapılan soruşturma sonucu sabit görülen eylemine uyan disiplin cezasıyla cezalandırılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı ve davanın reddi gerektiği ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi İkinci İdari Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava; İzmir ili, Menemen T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125/A-a maddesi uyarınca uyarma cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, tekerrür hükümleri uygulanarak bir derece ağır olan kınama cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 24.05.2019 tarih ve 2018/29 sayılı karar ile anılan karara yapılan itirazın reddine ilişkin İzmir Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı Komisyon Disiplin Kurulunun 29.07.2019 tarih ve E:2019/42, K:2019/47 sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
05.04.2017 tarihli, 30029 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Adalet Bakanlığı Disiplin Yönetmeliğinin "Savunma Hakkı" başlıklı 28. maddesinin, birinci fıkrasının, dördüncü bendinde; savunma istem yazısının, disiplin soruşturması kapsamında tüm deliller toplanıp, disipline aykırı fiil veya hâl somut olarak belirlendikten sonra ilgilisine tebliğ edileceği kuralına yer verilmiştir.
Olayda, davacı ile birlikte nöbette uyudukları iddia edilen 16 infaz korumu memuru hakkında 21.09.2018 tarihinde kurum müdürünün talimatı ile A,B,C,D vardiyalarının gece nöbetlerindeki hal ve hareketlerinin kontrol merkezi tarafından izlenmesi sonucu tutulan tutanak ile, davacının 19.09.2018 tarihli nöbetinde saat 03.49-6.55 zaman aralığında uyuduğunun tespit edilmesi üzerine 25.09.2018 tarihli olur ile soruşturma başlatıldığı, uyuma fiili kamera kayıtları ile sabit olduğundan olayın açıklığa kavuşturulması için tanık ifadeleri almaya gerek olmadığı, soruşturmacı tarafından lehte ve aleyhte olan tüm deliller toplanarak soruşturmayı yapan soruşturmacı tarafından isnat edilen fiil belirtilmek suretiyle 7 günden az olmamak üzere süre verilip davacının savunmasının istenildiği görüldüğünden, disiplin cezasının soruşturma usulüne uyularak tesis edildiği anlaşıldığından, mahkemenin karar gerekçesi yerinde görülmemiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125'inci maddesinin 2'nci fıkrasında "Disiplin cezası verilmesine sebep olmuş bir fiil veya halin cezaların özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde tekerrüründe bir derece ağır ceza uygulanır. Aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiil veya haller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulamasında bir derece ağır ceza verilir." hükmüne yer verilmiştir.
657 sayılı Kanun'da düzenlenen tekerrür müessesesi, bu Kanun'a göre cezalandırılan bir fiil veya halin belli aralıklarla işlendiği durumlarda, cezanın arttırılarak bir derece ağır ceza olarak uygulanması anlamına gelmektedir. Kanun'da yer alan düzenlemeye göre tekerrür nedeniyle bir derece ağır ceza verilebilecek iki durum bulunmaktadır.
Bu durumlardan ilkinde, cezaya konu olacak fiil veya halin gerçekleşmesinin ardından usulüne uygun olarak yapılacak disiplin soruşturması sonucunda fiilin cezalandırılarak cezanın ilgiliye bildirilmesini takiben aynı veya benzer bir fiilin önceki cezanın özlük dosyasından silinme süresi içinde bir daha işlenmesi gerekmektedir.
Diğer durumda ise, almış olduğu ilk disiplin cezası kendisine tebliğ edilen ilgilinin, aynı derecede cezayı gerektiren fakat farklı vasıftaki bir fiil veya hal nedeniyle ikinci kez cezalandırılması ve bu cezanın kendisine bildirilmesinden sonra, önceki cezaların özlük dosyasından silinme süresi içinde, tekrar aynı derecede cezayı gerektiren fakat öncekilerden farklı vasıftaki (üçüncü) bir fiil veya hali gerçekleştirmiş olması gerekmektedir.
Davalı idare tarafından ise, yukarıdaki ilk duruma göre oluştuğu iddia edilen tekerrür hükümleri davacıya uygulanmıştır.
Dava konusu işlem, yukarıda açıklanan tekerrür şartları yönünden incelendiğinde; davacıya tekerrür hükümlerinin uygulanmasına neden olan 22/11/2018 tarih ve 2018/35 sayılı 657 sayılı Yasanın 125/A-a hükmü uyarınca verilen uyarma cezasının, kurum talimatları gereği istirahat raporu bitiminde göreve başlaması gerekirken kuruma gelmemek fiili nedeniyle verildiği, dava konusu işlemin ise nöbet sırasında uyumak fiili nedeniyle tesis edildiğinin görüldüğü, dolayısıyla; tekerrüre esas alınan fiil ile dava konusu işlemin tesis edilmesine neden olan fiilin aynı veya benzer olmaması nedeniyle birinci durumun gerçekleşmediği anlaşılmakla, 657 sayılı Kanun'da düzenlenen tekerrür hükümleri oluşmaksızın davacının bir derece ağır olan kınama cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde bu gerekçeyle hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; İzmir 4. İdare Mahkemesince verilen 04/06/2020 gün ve E:2019/1252, K:2020/633 sayılı kararına yönelik olarak davalı idare istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçe ile reddine, aşağıda dökümü yapılan yargılama giderlerinin istinaf başvurusunda bulunan üzerinde bırakılmasına, yatırılan posta gideri avansından artan miktarın mahkemesince HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırana iadesine, 26/11/2020 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)