(6754 S. K. m. 1, 3, 13, 14)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacı tarafından, Ankara 6. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2016/810 esas sayılı dosyasına resen bilirkişi olarak görevlendirilen …. ile …… tarafından düzenlenen 01.02.2018 tarihli bilirkişi raporunda, özel ve teknik bilgi dışında hukuki değerlendirmeye ve yoruma yer verildiğinden bahisle 6100 sayılı Kanun ve 6754 sayılı Kanun'un uyarınca gerekli inceleme ve araştırma yapılarak anılan raporun ve adı geçen kişilerin bilirkişilik yetki belgelerinin iptali istemiyle yapılan başvurunun incelenmeksizin reddine ve bilirkişi raporunun iptaline yönelik kısım bakımından ise karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulunun 26.04.2018 tarih ve 2018/17 sayılı toplantısında alınan 2018/1689 sayılı kararının incelenmeksizin reddine yönelik kısmına yapılan itirazın reddine dair Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulunun 08.06.2018 tarih ve 2018/23 sayılı toplantısında alınan 2018/1689 sayılı kararı iptali istemiyle açılan davada; dava konusu uyuşmazlığın, bilirkişi olarak görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 01.02.2018 tarihli raporda, kendilerinden talep edilen hususların dışına çıkıp çıkmadığı, teknik bilgi ve yetkisinin bulunmadığı konuları üzerinde hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunup bulunmadığı iddiasına ilişkin olduğu, bu iddia konusunun ise mevzuat hükümleri kapsamında Bilirkişilik Bölge Kurullarınca incelenmesi gereken hususlardan olduğu, davacının başvurusunun incelenmeksizin reddine ilişkin karara karşı yapılan itirazın reddine yönelik dava konusu kararda hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan, bu karar doğrudan adı geçen bilirkişilerin bilirkişilik yetki belgesinin iptali sonucunu doğurmayacağı, Bilirkişilik Bölge Kurulunca yapılacak inceleme ve değerlendirme neticesinde yeni bir işlem tesis edileceği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin olarak Ankara 5. İdare Mahkemesi'nce verilen 18/11/2019 gün ve E: 2018/1756, K: 2019/2211 sayılı kararın, davalı idare vekili tarafından ve müdahil ….. vekili tarafından; hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek, istinaf isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10.İdari Dava Dairesi'nce işin gereği görüşüldü:
Dava; davacı tarafından, Ankara 6. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2016/810 esas sayılı dosyasına resen bilirkişi olarak görevlendirilen ... ile ... tarafından düzenlenen 01.02.2018 tarihli bilirkişi raporunda, özel ve teknik bilgi dışında hukuki değerlendirmeye ve yoruma yer verildiğinden bahisle 6100 sayılı Kanun ve 6754 sayılı Kanun'un uyarınca gerekli inceleme ve araştırma yapılarak anılan raporun ve adı geçen kişilerin bilirkişilik yetki belgelerinin iptali istemiyle yapılan başvurunun incelenmeksizin reddine ve bilirkişi raporunun iptaline yönelik kısım bakımından ise karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulunun 26.04.2018 tarih ve 2018/17 sayılı toplantısında alınan 2018/1689 sayılı kararının incelenmeksizin reddine yönelik kısmına yapılan itirazın reddine dair Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulunun 08.06.2018 tarih ve 2018/23 sayılı toplantısında alınan 2018/1689 sayılı kararı iptali istemiyle açılmıştır.
Ankara 5. İdare Mahkemesi'nin 18/11/2019 tarih, E:2018/1756, K:2019/2211 sayılı karar ile; dava konusu uyuşmazlığın, bilirkişi olarak görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 01.02.2018 tarihli raporda, kendilerinden talep edilen hususların dışına çıkıp çıkmadığı, teknik bilgi ve yetkisinin bulunmadığı konuları üzerinde hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunup bulunmadığı iddiasına ilişkin olduğu, bu iddia konusunun ise mevzuat hükümleri kapsamında Bilirkişilik Bölge Kurullarınca incelenmesi gereken hususlardan olduğu, davacının başvurusunun incelenmeksizin reddine ilişkin karara karşı yapılan itirazın reddine yönelik dava konusu kararda hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Davalı idare istinaf başvuru dilekçesinde; davacı tarafından açılan hukuk davasında alınan bilirkişi raporunun mahkemeye sunulduğu, raporda hukuki değerlendirme ve yorum yapıldığı gerekçesiyle raporun iptali ve bilirkişilerin yetki belgelerinin iptalinin talep edildiği, mevzuat kapsamında Bilirkişilik Bölge Kurullarının denetim ve inceleme yaptıkları, raporların içeriğine ilişkin konularda denetleme yapılamayacağı, yeni bir rapor aldırma, raporu infal etme yetkilerinin bulunmadığı, şikayetin raporun içeriğine yönelik olduğu, İdare Mahkemesi'nin belirttiği hususun zaten incelendiği, gerekçe bölümünün atlanarak karar verildiği ileri sürülerek kararın, istinaf kanun yolu ile kaldırılması istenilmektedir.
Müdahil ... vekili istinaf başvuru dilekçesi ile; bilirkişi kurullarının raporları maddi hukuk açısından inceleyemeyeceği, yerindelik denetimi yapılamayacağı gerekçesiyle kararın, istinaf kanun yolu ile kaldırılması istenilmektedir.
6754 sayılı Bilirkişilik Kanun'unun "Amaç ve kapsam" başlıklı birinci maddesinde, "(1) Bu Kanunun amacı; bilirkişilerin nitelikleri, eğitimi, seçimi ve denetimine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi ile bilirkişilik için etkin ve verimli bir kurumsal yapı oluşturulmasıdır. (2) Bu Kanun adli ve idari yargı alanında yürütülen her türlü bilirkişilik faaliyetini kapsar. (3) Kanunlarda bilirkişilik hizmeti verebileceği öngörülen kurumlar ile yargı mercilerinin talebi üzerine bilimsel ve teknik görüş bildiren kamu kurum ve kuruluşları bu Kanunun kapsamı dışındadır." hükmüne, "Temel İlkeler" başlıklı 3. maddesinde, "(1)Bilirkişi, görevini dürüstlük kuralları çerçevesinde bağımsız, tarafsız ve objektif olarak yerine getirir. (2) Bilirkişi, raporunda çözümü uzmanlığı, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlar dışında açıklama yapamaz; hukuki nitelendirme ve değerlendirmelerde bulunamaz. (3) Genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. (...)" hükmüne, "Bilirkişilik sicilinden ve listesinden çıkarılma" başlıklı 13. maddesinde, "(1) Bilirkişiler, aşağıdaki şartlardan birinin gerçekleşmesi hâlinde sicilden ve listeden çıkarılır: a) Bilirkişiliğe kabul şartlarının kaybedilmesi veya sicile kabul tarihinde gerekli şartların bulunmadığının sonradan tespit edilmesi. b) Kanuni bir sebep olmaksızın bilirkişilik yapmaktan kaçınılması veya raporun belirlenen süre içinde mazeretsiz olarak verilmemesi. c) Bilirkişilik görevi ve bu görevin gerektirdiği etik ilkelerle bağdaşmayan, güven duygusunu sarsıcı tutum ve davranışlarda bulunulması. ç) 3 üncü maddede belirtilen temel ilkelere aykırı olarak bilirkişilik faaliyetinde bulunulması. d) Bölge kurulu tarafından yapılacak performans değerlendirmeleri sonucunda yeterli bulunulmaması. e) Bilirkişilik süresinin dolmasına rağmen süresi içerisinde yenileme talebinde bulunulmaması. f) Bilirkişinin sicilden çıkarılmayı talep etmesi. (2) Birinci fıkranın (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen hâllerde ihlalin niteliğine göre sicilden ve listeden çıkarma yaptırımı yerine uyarma veya bir yıla kadar geçici süreyle listeden çıkarma yaptırımı uygulanabilir." hükmüne, "Denetim ve inceleme" başlıklı 14. maddesinde, "(1)Bilirkişiler, görevleriyle ilgili tutum ve davranışlarının veya hazırladıkları raporların ilgili mevzuata uygunluğu bakımından bölge kurulları tarafından resen veya başvuru üzerine denetlenir. (2) Hâkim veya Cumhuriyet savcısı, görevlendirdiği bilirkişinin göreviyle ilgili tutum ve davranışlarının veya hazırladığı raporun mevzuata uygun olmadığına ilişkin kanaat edinmesi durumunda, bu hususu bölge kuruluna bildirir. (3) Bölge kurulları, bilirkişi raporlarını özel veya teknik bilgi yönünden denetleyemez. (4) Bilirkişi raporlarının özel veya teknik bilgi yönünden içeriğine ilişkin bölge kurullarına başvuru yapılamaz; yapılan başvurular incelenmeksizin reddedilir. (5) Bölge kurulu yaptığı inceleme sırasında yargı mercilerinden, kamu kurum ve kuruluşlarından, meslek odalarından, özel hukuk tüzel kişilerinden ve gerçek kişilerden inceleme konusuyla ilgili bilgi ve belge talep edebilir. İlgililerce bu talebin yerine getirilmesi zorunludur. (6) Bilirkişilik sicili ve listesinde kayıtlı olmayıp da 12 nci maddenin altıncı fıkrası uyarınca görevlendirilenler ile listeye kaydolmaktan muaf tutulanlar, 3 üncü maddede belirtilen temel ilkeler ile etik ilkelere aykırı olarak bilirkişilik faaliyetinde bulunduklarının tespit edilmesi hâlinde, bölge kurulu kararıyla bilirkişilik yapmaktan yasaklanabilir. Bu karar, ilan edilmek üzere Daire Başkanlığına bildirilir." hükmüne yer verilmiştir.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacı tarafından, Ankara 6. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2016/810 esas sayılı dosyasında resen bilirkişi olarak görevlendirilen ... ve ... tarafından düzenlenen 01.02.2018 tarihli raporda, özel ve teknik bilgi dışında hukuki değerlendirme ve yorumlara yer verildiği, bu nedenle bilirkişiler hakkında inceleme yapılmak suretiyle anılan raporun ve adı geçen bilirkişilerin yetki belgesinin iptali istemiyle yapılan şikayet başvurusunun, Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulunun 26.04.2018 tarih ve 2018/17 sayılı toplantısında değerlendirme neticesinde, anılan bilirkişi raporunun özel ve teknik bilgilere ilişkin olduğu sonucuna varılarak başvurunun bu kısmı yönünden incelenmeksizin reddine, bilirkişi raporunun iptal edilmesine yönelik kısmı bakımdan ise karar verilmesine yer olmadığına yönelik 2018/1689 sayılı kararının alındığı, anılan kararın davacıya 04.05.2018 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine davacı tarafından, bilirkişilerce düzenlenen 01.02.2018 tarihli bilirkişi raporunda, hukuki değerlendirme ve nitelendirmelere yer verildiği iddia edilerek kararın incelenmeksizin reddine yönelik kısmına 30.05.2018 tarihli dilekçe ile itiraz edildiği, bu itiraz üzerine yeniden yapılan değerlendirme neticesinde itirazın reddine ilişkin Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulunun 08.06.2018 tarih ve 2018/23 sayılı toplantısında 2018/1689 sayılı kararın alındığı ve bu kararın iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulu Başkanlığı'nın 26/04/2018 tarihli kararının incelenmesinden; davacının, Mahkemeye sunulan bilirkişi raporunda hukuki değerlendirmeler olduğu, raporda çelişkiler bulunduğu, Mahkeme'nin verdiği karar dışında inceleme yapıldığı ileri sürülerek raporun iptali ve bilirkişilerin yetki belgesinin iptalini istemesi üzerine, davacının şikayetinin incelendiği, inceleme sonunda verilen kararın gerekçesi olarak, Bilirkişilik Bölge Kurullarının rapor iptal etme yetkilerinin olmadığı, bilirkişi raporunda özel ve teknik bilgilere yer verildiği, hukuki nitelendirme ve değerlendirmede bulunulmadığı, şikayetin raporun içeriğine ait olduğu gerekçesiyle, davacının talebinin incelenmeksizin reddine karar verildiği görülmüştür.
Bu durumda, davacının raporun içeriğine olan itirazlarının, raporun verildiği mahkeme tarafından değerlendirilebilecek ve göz önüne alınacak hususlardan olduğu, Ankara Bilirkişilik Bölge Kurulu tarafından raporda hukuki nitelendirme ve değerlendirme bulunduğuna dair şikayetin incelenerek karar verildiği görülmekle, mevzuat uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davalı idare ve müdahil … istinaf istemlerinin KABULÜNE, Ankara 5. İdare Mahkemesi'nce verilen 18/11/2019 gün ve E: 2018/1756, K: 2019/2211 sayılı kararın KALDIRILMASINA, 2577 sayılı Yasanın değişik 45/4 maddesi uyarınca yeniden yapılan inceleme sonucunda DAVANIN REDDİNE, aşağıda dökümü yapılan mahkeme safhasına ait 196,00-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, mahkeme ve istinaf safhasında müdahil tarafından karşılanan 340,85-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak müdahile verilmesine, istinaf safhasında davalı idare tarafından karşılanan 31,25-TL posta gideri ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00-TLvekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, fazla yatırıldığı anlaşılan 54,40-TL karar harcının müdahile iade ile posta gideri avansından artan miktarın davalı idareye verilmesine, 2577 sayılı Yasanın değişik 45.maddesinin 6. fıkrası uyarınca kesin olarak 11/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)