(657 S. K. m. 88, 125) (5442 S. K. m. 8) (Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği m. 2, 35)
İSTEMİN ÖZETİ: Manisa İli, Şehzadeler İlçesi,…….. Ortaokulunda Müdür Yardımcısı olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucunda Manisa İli, Gölmarmara İlçesi, …… Lisesine Beden Eğitimi Öğretmeni olarak atanmasına ilişkin 22/03/2019 tarih ve 5957062 sayılı Manisa Valiliği işleminin iptali istemiyle açtığı davada; "...davacı tarafından; disiplin cezaları ile cezalandırılmasına ilişkin Şehzadeler Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün 25.03.2019 tarih ve 6138820 sayılı işlemine yapılan itiraz üzerine davacı hakkındaki tecziyelerin Manisa İl Milli Eğitim Disiplin Kurulunun 19.04.2019 tarih ve 2019/28 sayılı kararı ile "aynı fiilin iki sefer tecziye edilmiş olması" gerekçesiyle kaldırıldığı görülmektedir.
Uyuşmazlıkta; dava konusu görev yeri değişikliği işleminin dayanağı olarak davacının okul müdür yardımcılığı görevini sürdürürken yukarıda belirtilen fiillerin oluşmasına neden olduğu, bu fiiller nedeniyle okul müdürü ile müdür yardımcısı görevlerini doğru yapamadıkları için davacı ve müdür A.Ö.'nün karşılıklı birbirlerinden şikayetçi oldukları, bu durumdan okuldaki öğretmenlerin çok tedirgin ve rahatsız oldukları, motivasyonlarının bozulduğu, mevcut durumun Şehzadeler ilçesindeki diğer öğretmenler ve idareciler tarafından duyulduğu, gerçekleşen fiillerin davacının yürüttüğü görev ile bağdaşmadığı ve bu durumun davacının Manisa İl Milli Eğitim camiası içerisinde olumsuz örnek olarak gösterileceği anlaşıldığından bahisle davacının il içerisinde başka bir okulda beden eğitimi öğretmeni olarak atanmasının uygun olacağı yönünde soruşturma raporu ile getirilen teklif olduğu görülmekte ise de; soruşturma raporu ve eki ifade tutanakları birlikte incelendiğinde, davacının okul müdürü dışında sorun yaşadığı ya da ihtilaf çıkardığı personel bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan, dava konusu işleme dayanak alınan fiillerinin asıl failinin müdür yardımcısı olan davacı değil, okul müdürü olduğu, davacıya atfedilen kusurun ise, söz konusu aksaklık ve hatalı uygulamaları zamanında üst makamlara bildirmediği hususları olduğu görülmektedir.
Bu kapsamda, yapılan tespitler doğrultusunda, okuldaki çalışma barışının bozulmasından aynı ölçüde davacıyı da sorumlu tutmak hakkaniyet ölçüleriyle bağdaşmadığı, okulda yaşanan olayların davacının başka bir okula atanmasını gerektirecek nitelik ve ağırlıkta olmadığı, kaldı ki, yaşandığı iddia edilen söz konusu fiillerden dolayı davacıya verilen disiplin cezalarının da disiplin kurulu tarafından kaldırıldığı, belirtilen hususlar dışında davacının görev yerinin değiştirilmesini gerektirecek başkaca bir olumsuzluğundan da bahsedilmemiş olduğu görülmektedir.
Bu durumda, dava konusu atama işleminin kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda tesis edildiğini kabule olanak bulunmadığı gibi adalet ve hakkaniyet ilkeleri yönünden de hukuka uygunluk bulunmadığı anlaşılmakla, davacının yöneticilik görevinin sona erdirilmek suretiyle başka bir eğitim kurumuna atanması yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar veren Manisa 1. İdare Mahkemesinin 31.10.2019 gün ve E:2019/308, K:2019/958 sayılı kararının; davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda, eylemlerinin sabit olduğunun açıkça ortaya konulduğu, dosya içeriğinin cezalandırmayı haklı kılacak içerik ve derinlikte olduğu, idareciler arasında yaşanan gerginliğin okuldaki diğer öğretmenleri de etkilediği, çalışma huzurunun bozulmasına sebep olduğu, kamu görevinin sunulmasında aksaklıklar yaşanmasına sebebiyet vermekle beraber etkin ve verimli hizmeti engellediği, eğitim öğretimin verimli ve etkin sunulabilmesi açısından, kamu yararı gözetilerek yapılan atama işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek istinaf yoluyla kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince, dava dosyasındaki bilgi ve belgeler incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava; Manisa İli, Şehzadeler İlçesi, .... Ortaokulunda Müdür Yardımcısı olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucunda Manisa İli, Gölmarmara İlçesi, .... Lisesine Beden Eğitimi Öğretmeni olarak atanmasına ilişkin 22/03/2019 tarih ve 5957062 sayılı Manisa Valiliği işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "İkinci görev verilecek memurlar ve görevler:" başlıklı 88. maddesinde, Asıl görevlerinin yanında; Öğretmenlere; okul ve enstitü müdürlüğü, başyardımcılığı ve yardımcılığı görevleri, ikinci görev olarak yaptırılabilir. hükmüne yer verilmiştir.
5442 Sayılı İl İdaresi Kanunu’nun 8.maddesinin (C) bendinde ise “Yukarıdaki fıkralarda yazılı bütün memurların il içinde nakil ve tahvilleri mensup olduğu il idare şube başkanlarının inhası üzerine Valiler tarafından icra edilmekle beraber mensup oldukları Bakanlıklar veya genel müdürlüklere sebepleriyle bildirilir.” hükmü yer almıştır.
Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği'nin ''Kapsam'' başlıklı 2.maddesinde;''Bu Yönetmelik, 25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 37 nci maddesinin dokuzuncu fıkrası kapsamındakiler hariç olmak üzere, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı eğitim kurumlarında ikinci görev kapsamında görevlendirilecek müdür ve müdür yardımcılarını kapsar.'' hükmüne, 35. maddesinde; "Eğitim kurumu yöneticilerinden haklarında yapılan adlî ve idarî soruşturma sonucu hazırlanan raporların yetkili amir ve kurullarca değerlendirilmesi sonucuna göre yöneticilik görevinden alınma teklifi getirilen eğitim kurumu yöneticileri, durumlarına uygun ihtiyaç bulunan eğitim kurumlarına öğretmen olarak atanır. Bu şekilde görevinden alınanlar, aradan dört yıl geçmeden yönetici olarak görevlendirilmek üzere başvuruda bulunamaz." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan mevzuat hükümleri ile eğitim kurumlarında ikinci görev kapsamında yönetici olarak görev yapanların bu görevleri üzerinden alınarak başka bir yere öğretmen olarak atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin sebep ve maksat yönlerinden hukuka aykırlığı nedeniyle iptalini gerektireceği yerleşmiş yargısal içtihatlarla kabul edilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Manisa İli, .... Ortaokulunda Müdür Yardımcısı olarak görev yapan davacı hakkında Okul Müdürü A.Ö. tarafından 26.12.2018 tarihinde Şehzadeler İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne sözlü şikayette bulunulduğu, şikayet konularına ilişkin İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne çağırılan ve bu süreçte şikayetin Okul Müdürü tarafından yapıldığını öğrenen davacı tarafından Okul Müdürü hakkında 28.12.2018 tarihli sözlü ve yazılı şikayette bulunulduğu, akabinde Okul Müdürü A.Ö. tarafından verilen 14.01.2019 tarihli şikayet dilekçesi ile sözlü şikayetlerin yazılı şikayete dönüştürülmesi üzerine, Okul Müdürü hakkında; 1- Üç yıldır haftada en az bir gün okula gitmediği, 2-Destekleme ve Yetiştirme Kursları açılırken herhangi bir öğrenci ve veli ile görüşülmediği, sadece Okul Müdürünün hazırladığı listeye göre kursların açıldığı, 3-Çarşamba günleri yazılı toplantı tebliği yapılmadan, 12.40-12.45 civarında öğretmenlerle toplantıya başladığı, toplantının uzaması nedeniyle eğitim-öğretimin aksadığı, 4-Okul Müdürünün, Müdür Yardımcısına baskı ve sözlü şiddet uygulamaya çalıştığı, Müdür Yardımcısı ve öğretmenleri odasına çağırarak azarladığı, Okul Müdür Yardımcısı hakkında; l- Görev ve sorumluluklarını yerine getirme konusunda gerekli hassasiyeti göstermediği, yapılan sözlü uyarılardan sonuç alınamadığı, uyarılara tepki gösterdiği, 2- 2016-2017 eğitim-öğretim yılnda velilerin yapmış olduğu bağışları 2017 yılı Haziran ayında teslim almasına rağmen, 31/10/2017 tarihine kadar Okul Aile Birliği hesabına yatırmadığı, yine 2017-2018 eğitim-öğretim yılında velilerin yapmış olduğu bağışları 2018 yılı Haziran ayında ....’e teslim ettiği, yapılan uyarılara rağmen bağışları Okul Aile Birliği hesabına yatırmadığı, 04/01/2019 tarihinde okul aile birliği yönetim kuruluna teslim ettiği, 3- Ticari amaçla velilere bal sattığı, satılan üründen memnun olmayan velilerin olduğu, bu durumun öğretmenlik mesleğinin saygınlığına zarar verdiği, 4-Velilerden izin almadan öğrencileri okulun futbol takımına aldığı, ders saatlerinde antrenman yaptırdığı, futbol takımında olan 8.sınıf öğrencisi C.A.'nın velisinin bu durumdan rahatsız olduğu hususlarında yapılan disiplin soruşturması sonucunda hazırlanan 27.02.2019 tarihli disiplin soruşturma raporu ile disiplin yönünden; davacı hakkında, 3. ve 4. maddedeki iddialar hakkında disiplin yönünden herhangi bir işleme gerek olmadığı, sabit görülen, 1. maddedeki fiili nedeniyle 657 sayılı Yasa'nın 125/C-a maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme, 2. maddedeki fiili nedeniyle 125/B/a maddesi uyarınca kınama cezası ile cezalandırılması, Okul Müdürü hakkında sabit görülen 1. maddedeki fiili nedeniyle 657 sayılı Yasa'nın 125/C-b maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme, 2. maddedeki fiili nedeniyle 125/B/a maddesi uyarınca kınama cezası, 3. maddedeki fiili nedeniyle 657 sayılı Yasa'nın 125/C-a maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme ve 4. maddedeki fiili nedeniyle 125/B/a maddesi uyarınca kınama cezası ile cezalandırılması, idari yönden davacı hakkında; ....’in 3 yıldan beri Şehzadeler İlçesi .... Ortaokulunda Müdür Yardımcısı sıfatıyla, ....'ün de Okul Müdürü sıfatıyla birlikte görev yaptıkları, bu süreçte Okul Müdürü .... ile .... arasında anlaşmazlıkların olduğu, Müdür odasında öğretmenler ile toplantı halindeyken Okul Müdürü .... ile ....’in hiddetli bir şekilde tartıştıkları, Okul Müdürü ....'ün her hafta Perşembe günleri okula gelmediğini sadece izlediği, kendisi Müdür Yardımcısı olduğu halde, tepki göstermediği ve üst makamlara bildirmediği, Okulöncesi Eğitimi ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'ne aykırı olduğu halde, Okul Müdürünün her hafta Çarşamba günü toplantı yapması ve yaptığı toplantının 5.derse sarkmasına tepki göstermediği ve üst makamlara bildirmediği, Okul Müdürünün, okulda yapılan Destekleme ve Yetiştirme Kursları Yönergesine aykırı davranarak kurs programını keyfi bir şekilde planlayıp, uygulanmasına tepki göstermediği ve üst makamlara bildirmediği, Okul Müdürünün talimatı ile öğrenciler ve velileri tarafından Okula yapılan bağışların öğretmenler tarafından toplanmasına, ve bu paraların öğretim yılı sonuna kadar öğretmenlerde kalmasına göz yumduğu, bu yanlış uygulamaların iki öğretim yılı devam ettiği halde, Müdür Yardımcısı ....'in tepki göstermediği ve üst makamlara bilgi vermediği, Okul Aile Birliği Yönetmeliğinde; “Nakdi bağışların öncelikle birliğin banka hesabına yatırılması sağlanır, mümkün olmadığı durumlarda gelir makbuzu karşılığında kabul edilir. Belge karşılığı elden alınan bağışlar en geç beş iş günü içinde birliğin banka hesabına yatırılır” denildiği halde, Müdür Yardımcısı ....'in iki öğretim yılı sonunda Haziran ayında Okula yapılan bağış paralarını öğretmenlerden teslim aldığı, ancak 2017 yılında 4 ay sonra birlik hesabına yatırdığı, 2018 yılında ise 6 ay sonra Okul Aile Birliği yöneticilerine teslim ettiği, ayrıca, 2019 Ocak Ayının nöbet çizelgesinde Ocak ayının son haftasının tatil olduğu halde, o haftada öğretmenlere nöbet yazdığı; 31 Mart 2019 tarihinde seçim görevi almak isteyen öğretmenlerin isim listesine telefonu yazarken, kendine ait telefon numarasını dahi sehven eksik yazdığı, İngilizce Öğretmeni O. A.’nın kıdemini, 12 yerine 15 yıl olarak yazdığı, Okul Müdürünün uyarısı sonrası düzelttiği, Okulda mutemetlik görevini yürüttüğü halde, Personel Devam Devamsızlık Defterini tutmadığı ve ek ders ücretlerini hazırlarken okul nöbet defteri ve aldığı notlara göre ek ders ücretlerini hazırladığı, devam devamsızlık defterine bakmadığı, bu nedenle her ay öğretmenler için düzenlenen ek ders puantajlarında sehven hata yaptığı, ancak Okul Müdürü onaylarken yapılan hatayı gösterdiğinde hemen düzelttiği, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni Ö. Ö’ye 2018 Aralık ayında fazladan ödenen 2 saatlik ders ücretinin iade işlemini halen yapmadığı, Müdür Yardımcısı ....’in, görev yaptığı Şehzadeler .... Ortaokulunda Okul Müdürü .... ile ilişkilerinin yok denecek kadar sınırlı ve aralarının çok gergin olduğu, odasından birkaç dakikalığına bile çıksa, Okul Müdürü ....'ün, ....’e olan güvensizlıği nedeniyle kapısını kilitlediği, Okuldaki öğretmenlerin de bu güvensizlik, iletişimsizlik ve gerginlikten tedirgin ve rahatsız oldukları, motivasyonlarının bozulduğu, bir an önce bu durumun sonlanmasını istedikleri, ....’in, Şehzadeler İlçesi .... Ortaokulunda Müdür Yardımcısı olarak görevini sürdürürken, yukarıda belirtilen olumsuz fiillerin gerçekleşmesine sebep olduğu ve yaptığı fiillerin yürüttüğü görev ile bağdaşmadığı anlaşıldığından, ....’in, Şehzadeler İlçesi .... Ortaokulu Müdür Yardımcısı olarak görevini yapmasının uygun olmayacağı, Íl içerisinde başka bir okulda Beden Eğitimi Öğretmeni (kendi branşmda) olarak görev yapmasının uygun olacağı yönünde getirilen teklif doğrultusunda .... Lisesine Beden Eğitimi Öğretmeni olarak atandığı anlaşılmıştır.
Davacının disiplin cezasına itiraz etmesi sonucunda; 19/4/2019 gün ve 2019/28 sayılı İl Milli Eğitim Disiplin Kurulu kararı ile davacının Okul Müdürünün talimatıyla Öğrenciler ve veliler tarafından okula yapılan bağışların öğretmenler tarafından toplanmasına ve bu paraların öğretim yılı sonuna kadar öğretmenlerde kalmasına göz yumduğu, bu yanlış uygulamaların iki öğretim yılı sonuna kadar devam ettiği halde, tepki göstermediği, bildiği ve gördüğü halde üst makamlara bildirmediği hususunun sübuta erdiği belirtilerek, 657 Sayılı DMK'nın 125/C-(a) maddesi uyarınca 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile tecziye edilmesi teklifi getirildiği, disiplin amiri tarafından aylıktan kesme cezası uygulandığı, 2016-2017 ve 2017-2018 Öğretim Yılında öğrenci velileri tarafından okul için yapılan bağışların sınıf rehber öğretmenleri tarafından öğretim yılı sonunda Haziran ayında davacıya teslim edildiği, Okul Aile Birliği Yönetmeliği gereği, elden alınan bağışların en geç beş iş günü içinde Okul Aile Birliği hesabına yatırılması gerektiği halde, davacının 2017 yılında dört ay sonra Okul Aile Birliği hesabına yatırdığı, yine 2018 yılında okula yapılan bağışları Haziran ayında Öğretmenlerden teslim aldığı halde altı ay sonra Okul Aile Birliği yetkililerine teslim ettiği hususları sübuta erdiğinden 657 Sayılı DMK'nın 125/B-a maddesi uyarınca kınama cezası tecziye edilmesi teklifi getirildiği, disiplin amiri tarafından kınama cezası uygulandığı, davacının 01/04/2019 tarihli dilekçesi ile cezalarına itiraz ettiğinden, 19/04/2019 tarihinde toplanan İl Milli Eğitim Disiplin Kurulunda, davacı hakkında hazırlanan soruşturma dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde, Okula yapılan bağışların, ilgili hesaplara zamanında yatırılmadığı iddiasının iki sefer ayrı ayrı değerlendirilip, aynı fiilin, iki sefer tecziye edilmiş olmasından hareketle itirazın kabulüne oy birliği ile karar verildiğinin belirtilmesi üzerine, 17/6/2020 tarihli ara kararı ile davalı idareden; davacının 1/30 oranında aylıktan kesme cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işleme itirazı hakkında karar verilip verilmediği, cezalandırılmış olduğu hangi kınama cezasına yönelik itirazının kabul edildiği, diğer kınama cezası ile cezalandırılmasına yönelik itirazı hakkında karar verilip verilmediği, itirazı sonrasında, mevcut durum itibarıyla hangi disiplin cezaları ile cezalandırıldığını gösterir bilgi ve belgelerin istenildiği, gönderilen 07/5/2019 tarih ve E.9000232 sayılı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü yazısında verilen cezaların tamamen kaldırıldığı belirtilmiştir.
Disiplin cezaları, kamuda disiplini sağlamaya yönelik yaptırımlar olup, "disiplin cezası" ile "naklen atama" kural ve gereklerinin farklı hukuksal durumlar olduğu, verilen disiplin cezasının itiraz sonucunda yüksek disiplin kurulu kararı ile kaldırılmış olmasının, kamu yararı ve hizmet gerekleri yönünden hizmetin korunması veya kamu görevlisinin etkin ve güvenilir bir biçimde hizmeti devam ettirmesinin sağlanması amacına yönelik olarak tesis edilen atama işlemine engel teşkil etmeyeceği, idarenin soruşturma konusu eylemlerinin yürüttüğü görev yönünden sakınca yarattığı hallerde, fiilin niteliği dikkate alınarak kamu görevlisi hakkında naklen atama işlemi gerçekleştirilebileceği açıktır.
Belirtilen bu durum itibarıyla, davacının verilen disiplin cezalarına itirazı sonucunda İl Milli Eğitim Disiplin Kurulu kararı sonrasında disiplin amirince verilen cezaların tamamen kaldırılmış olması davacının fiillerinin niteliği dikkate alınarak idarece hakkında atama işlemi tesis edilmesine engel oluşturmayacağı, davacı ile Okul Müdürü arasındaki çatışma ve huzursuzluğun işlerin aksamasına neden olduğu, yöneticilik görevini gereği gibi yerine getiremediği, bu durumun yürütülen hizmeti olumsuz yönde etkilediği, eski görev yerinde yıprandığı, sağlıklı ve verimli bir biçimde görev yapma olanağı kalmadığı anlaşıldığından davalı idarece soruşturma raporuyla tespit edilen hususlar gözetilerek, çalışma huzurunun sağlanması amacıyla kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği sonuç ve kanaatine varılan dava konusu işlemde hukuka aykırılık, aksi yöndeki Mahkeme kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, Manisa 1. İdare Mahkemesinin 31/10/2019 gün ve E:2019/308, K:2019/958 sayılı istinaf başvurusuna konu kararının kaldırılmasına, davanın reddine, aşağıda dökümü gösterilen 246,00.TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasında davalı idarece yapılan 135,90-TL yargılama gideri ile hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, istinaf başvuru aşamasında Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi uyarınca davalıdan alınmayan 148,60.TL istinaf başvuru harcının bu kararın tebliğini izleyen 1 ay içinde davacı tarafından ödenerek makbuzunun dosyaya ibraz edilmemesi halinde davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili tahsil dairesine müzekkere yazılmasına, yatırılan posta giderinden artan miktarın Mahkemesince yatırana iadesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45/6 ve 46. maddeleri uyarınca kesin olarak, 29/09/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)