(2577 S. K. m. 45) (657 S. K. m. 72, 74, 76)
İSTEMİN ÖZETİ: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü Hukuk Müşavirliği bünyesinde avukat olarak görev yapan davacı tarafından, eşinin zorunlu atamaya tabi bir görevde çalıştığından bahisle tayininin çıkması durumunda kendisinin Üniversitede çakılı kadro olması ve tayin kabiliyetinin bulunmaması nedeniyle tayin durumu kolay olan Hazine ve Maliye Bakanlığı Kdz. Ereğli Hazine Avukatlığı bünyesinde boş bulunan avukatlık kadrosuna naklen atanma talebinin kabulü üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın muvafakat talebinin cevap verilmemek suretiyle reddine ilişkin Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü işleminin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davada; kurumlararası naklen atanma taleplerine ilişkin olarak atanılmak istenen ve halihazırda çalışılan idarelerin ilgilinin atanması hususunda muvafakatlarının bulunması gerektiği, atama yapacak idare açısından muvafakatin varlığının ön işlem niteliğinde bulunduğu anlaşıldığından, hizmet gerekleri, iş yükü, kadro durumu gibi ölçütler göz önünde bulundurulduğunda Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü Hukuk Müşavirliği bünyesinde avukat olarak görev yapan davacının kurumlararası naklen atama talebine davalı idare tarafından muvafakat verilmemesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddi yolunda Zonguldak İdare Mahkemesi'nce verilen 21/02/2020 tarihli ve E:2019/415, K:2020/143 sayılı kararın, hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek, istinaf isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince, 2577 sayılı Yasanın değişik 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:
Dava, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü Hukuk Müşavirliği bünyesinde avukat olarak görev yapan davacı tarafından, eşinin zorunlu atamaya tabi bir görevde çalıştığından bahisle tayininin çıkması durumunda kendisinin Üniversitede çakılı kadro olması ve tayin kabiliyetinin bulunmaması nedeniyle tayin durumu kolay olan Hazine ve Maliye Bakanlığı Kdz. Ereğli Hazine Avukatlığı bünyesinde boş bulunan avukatlık kadrosuna naklen atanma talebinin kabulü üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın muvafakat talebinin cevap verilmemek suretiyle reddine ilişkin Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü işleminin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Anayasa'nın "Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler" başlıklı üçüncü bölümünün 41. maddesinde ailenin korunmasına yönelik düzenlemeler getirilmiş, böylece ailenin korunması ilkesi temel haklar içerisinde yerini almıştır. Sözü edilen madde hükmünde, ailenin Türk toplumunun temeli olduğu vurgulanmış, devletin, ailenin huzur ve refahı ile özellikle ananın ve çocukların korunmasını ve aile planlamasının öğretimi ile uygulanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alacağı ve teşkilatı kuracağı hükme bağlanmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Yer Değiştirme Suretiyle Atanma" başlıklı 72. maddesinde, "... Yeniden veya yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda; aile birimini muhafaza etmek bakımından kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanarak memur olan diğer eşin de isteği halinde ataması, atamaya tabi tutulan memurun atandığı yere 74 ve 76 ncı maddelerde belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır. Yer değiştirme suretiyle atanmaya tabi memurun atandığı yerde eşinin atanacağı teşkilatın bulunmaması ya da teşkilatı olmakla birlikte niteliğine uygun münhal bir görev bulunmaması ve ilgilinin de talebi halinde, bu personele eşinin görev süresi ile sınırlı olmak üzere aşağıdaki şartlarda izin verilebilir...", "Memurların bir kurumdan diğerine nakilleri" başlıklı 74. maddesinde ise, "Memurların bu Kanuna tabi kurumlar arasında, kurumların muvafakatı ile kazanılmış hak dereceleri üzerinden ve 68 nci maddedeki esaslar çerçevesinde derece yükselmesi suretiyle, bulundukları sınıftan veya öğrenim durumları itibariyle girebilecekleri sınıftan, bir kadroya nakilleri mümkündür..." hükümleri yer almıştır.
Yukarıda yer verilen Anayasa hükmü ile Devlete, ailenin korunması, huzur ve refahının sağlanması için gerekli tedbirlerin alınması ve teşkilatların kurulması konusunda yükümlülükler yüklenmiş, anılan yasal düzenleme ile de, memurların kurumlar arası nakil suretiyle atanabilmeleri için iki idarenin de ortak iradesi zorunlu kılınmış olup, bu iradenin; kadro durumu, ihtiyaç ve atanacak kişilerin niteliği değerlendirilmek suretiyle ortaya konacağı kuşkusuzdur.
Öte yandan, kamu hizmetinin bütünlüğü ve devamlılığı ilkesi gereğince kamu görevlilerinin, özel koşullarına göre verimliliklerinin en yüksek olduğu ve hizmetlerinden en yüksek oranda yararlanıldığı yerlerde görev yapmalarının kamu yararına uygun düşeceği açıktır.
Dava dosyasının incelenmesinden; Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü Hukuk Müşavirliği bünyesinde avukat olarak görev yapan davacının, eşinin Zonguldak Hakimi olarak görev yaptığı, dolayısıyla zorunlu atamaya tabi bir görevde çalıştığından tayininin çıkması durumunda kendisinin Üniversitede çakılı kadro olması ve tayin kabiliyetinin bulunmaması nedeniyle tayin durumu kolay olan Hazine ve Maliye Bakanlığı Kdz. Ereğli Hazine Avukatlığı bünyesinde boş bulunan avukatlık kadrosuna naklen atanma talebinde bulunduğu, Hazine ve Maliye Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından talebinin kabul edildiği ve Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğü'ne gönderilen 20/12/2018 tarihli ve 73705129-902.99-26153 sayılı yazı ile muvafakat talebinde bulunulduğu, söz konusu talebin cevap verilmemek suretiyle reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, davalı idarece dava konusu işlemin avukat ihtiyacı olduğundan, hizmetine ihtiyaç bulunduğundan bahisle tesis edildiğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.
Kurumlararası nakil yoluyla atanmalarda, kamu görevlilerin görev yaptığı kurumdan atanmayı talep ettiği idareye nakledilebilmesi ve gerekli prosedürün işleyebilmesi için öncelikle, atanma talep edilen Kurumun uygun görmesi gerekli olup, bu yönde idarenin yargı kararıyla zorlanamayacağı ve kurumlararası nakil yoluyla kendi kadrolarına naklen atama hususunda idarelerin takdir yetkisinin bulunduğu hususu kuşkusuz olup, bakılan uyuşmazlıkta Hazine ve Maliye Bakanlığı davacının kendi kadrosunda çalışmasını kabul etmiş, yani bu konuda muvafakat vermiştir.
Bu durumda, atanmayı talep ettiği Kurumun davacıyla çalışmayı kabul etmesi yani bu konuda muvafakatının olması karşısında, yukarıda yer alan Anayasa ve Yasa hükümleri uyarınca davacının coğrafi bakımdan eşinin görev yaptığı İl'e atanmasına izin verilmesinin, aile bireylerini bir arada tutmak suretiyle ailenin huzur ve mutluluğunu devam ettirerek bu yolla kamu görevlilerinin ailevi kaygılardan uzak bir biçimde kamu hizmetlerini verimli, etkin ve sağlıklı bir biçimde yürütmeleri bakımından gerekli olması ve kamu hizmetinin bütünlüğü ve devamlılığı ilkesi gereğince, kamu görevlilerinin özel koşullarına göre verimliliklerinin en yüksek düzeyde olduğu ve hizmetinden en yüksek oranda yararlanılacak bir biçimde çalıştırılmalarının kamu yararına daha uygun bulunması karşısında, davacının eşinin bulunduğu ve ikametinde zorunlu olduğu yerde çalışması maddi ve manevi varlığının gelişmesine de olumlu katkı sağlayacağından, dolayısıyla kamu hizmetinden beklenen fayda artacağından, aile bütünlüğünün, huzur ve mutluluğun bozulması, kamu hizmetinde verimliliğin düşmesi sonucunu doğuracak şekilde davacıya muvafakat verilmemesi yönünde tesis edilen işlemde hukuka uygunluk görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun KABULÜNE, Zonguldak İdare Mahkemesi'nce verilen 21/02/2020 tarihli ve E:2019/415; K:2020/143 sayılı kararın KALDIRILMASINA, 2577 sayılı Yasanın değişik 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada, dava konusu işlemin İPTALİNE, aşağıda dökümü yapılan, Mahkeme ve istinaf safhasına ait toplam 732,45 TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacı tarafa verilmesine, posta gideri avansından artan miktarın istinaf başvurusunda bulunan tarafa iadesine, 08/07/2020 tarihinde oybirliği ile ve kesin olarak karar verildi. (¤¤)