(657 S. K. m. 76, 125) (5442 S. K. m. 8) (Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği m. 50)
İSTEMİN ÖZETİ: Davacının, İzmir İli, Gaziemir İlçesi, ... Ortaokulu'nda beden eğitimi öğretmeni olarak görev yapmakta iken, hakkında düzenlenen soruşturma raporunda idari yönden getirilen teklif doğrultusunda İzmir İli, Konak İlçesi İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine atanmasına ilişkin 13.03.2019 tarih ve 5342981 sayılı işlemin iptali istemiyle açtığı davada; "...Bu durumda, dava dosyasında mevcut olan bilgi ve belgeler ile aktarılan soruşturma raporunun birlikte değerlendirilmesi neticesinde, İzmir İli Gaziemir İlçesi, ... Ortaokulunda beden eğitimi öğretmeni olarak görev yapan davacı hakkında düzenlenen soruşturma raporunda belirtilen hususların, alınan tüm tanık ifadeleri de göz önüne alınarak davacının atanmasını gerektirecek nitelikte ve ağırlıkta olmadığı gibi davacının verimsizliği veya olumsuzluğu bulunduğu yönünde hukuken kabul edilebilir başkaca somut bir neden belirtilmediği de anlaşıldığından, dava konusu edilen atama işleminde kamu yararı ve hizmet gereklerine uygunluk bulunmadığı, dolayısıyla da hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır." gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ilişkin İzmir 2. İdare Mahkemesi'nin 18.12.2019 gün ve E:2019/441, K:2019/1629 sayılı kararının; yapılan soruşturma sonucunda ve getirilen teklifler uyarınca, davacının 5442 sayılı Kanun'un 8/C maddesi gereğince Konak İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine öğretmen olarak atandığı, yapılan atamada usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı ileri sürülerek istinaf yoluyla kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince, dava dosyasındaki bilgi ve belgeler incelenerek işin gereği görüşüldü:
Dava; davacının, İzmir İli, Gaziemir İlçesi, ... Ortaokulu'nda beden eğitimi öğretmeni olarak görev yapmakta iken, hakkında düzenlenen soruşturma raporunda idari yönden getirilen teklif doğrultusunda İzmir İli, Konak İlçesi İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine atanmasına ilişkin 13.03.2019 tarih ve 5342981 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 76. maddesinin 1. fıkrasında; “Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler.” hükmüne yer verilmiştir.
5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 8/(A) maddesinde; lise, orta ve o derecelerdeki okul müdür ve öğretmenlerinin Bakanlık veya tüzel kişiliğe haiz genel müdürlük tarafından tayin edileceği (C) fıkrasında ise; bu memurların lüzumu halinde il içinde nakil ve tahvillerinin mensup olduğu il idare şube başkanlarının teklifi üzerine valiler tarafından icra edilmekle beraber mensup oldukları Bakanlık veya genel müdürlüğe sebepleriyle bildirileceği hükme bağlanmıştır.
Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Hizmetin gereği olarak yapılacak yer değiştirmeler" başlıklı 50. maddesinde; "Haklarında yapılan adli veya idari soruşturma sonucunda o yerde kalmasında sakınca görülen öğretmenlerden görev yeri il içinde değiştirileceklerin atamaları, görevli oldukları yere göre sırasıyla atl hizmet alanlarındaki eğitim kurumlarına; görev yeri il dışına değiştirileceklerin atamaları ise, zorunlu çalışma yükümlülükleri de dikkate alınarak alanlarında öğretmen ihtiyacı olan eğitim kurumlarından birine yapılır..." düzenlemesine yer verilmiştir.
Anılan mevzuat hükümleri ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye tanınan takdir yetkisinin kullanımının mutlak ve sınırsız olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve bu açıdan yargı denetimine tabi bulunduğu, ancak sözü edilen takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği hususu yerleşmiş yargısal içtihatlarla kabul edilmiştir.
İdare hukukunda benimsenmiş bu prensiple idarenin işlemlerinde keyfiliğin, subjektifliğin önlenmesinin ve bu suretle memurların daha rahat, güvenli bir statüde hizmet vermelerinin amaçlandığı şüphesizdir. Bu bakımdan, atama işlemine dayanak olan gerekçenin de yukarıda anılan hususlar dahilinde değerlendirilmesi; yapılacak değerlendirmede ilgilinin durumu, kamu yararı, hizmet gerekleri gibi kriterlerin dikkate alınması gerekmektedir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı hakkında, ''zümre arkadaşı H.Ş.'nin ders ahengini bozduğu ve bunu özellikle onu gıcık etmek için yaptığı, H.Ş.'nin bu nedenle davacının öğrencilerini uyardığı, davacının 'Bu ne saçmalık burası babanın çiftliği mi' diyerek bağırdığı, H.Ş.'nin cevap vermediği, annesi ve kayınvalidesinin okula gelerek kendisine hakaret ettikleri, annesinin devamlı okul bahçesine gelerek bakışları ve davranışları ile H.Ş.'yi rahatsız ettiği, H.Ş.'nin yaşı konusunda dedikodu yaptığı, bir defasında öğrencinin adı geçen öğretmen hakkında söylediği 'geri zekalı kadın çalıştırdığı şeye bak, aman hiç sevmiyorum onu, saçma sapan', 'nefret ediyorum ondan, gıcık kadın' sözlerine karşı sessiz kaldığı, öğrencileri kışkırtarak dersini sabote ettiği, öğrencileri ile disiplinsiz kural tanımaz ve fazla serbest iletişim kurduğu, beden eğitimi öğretmeni H.B'ye soruşturmadan bahisle 'Git H.Ş.'ye söyle bu okuldan ben gitmeyeceğim, o gidecek. Güzellikle şikayetini geri çeksin, zaten tüm öğrenciler ondan nefret ediyor, geri çekmezse öğrenci ve velileri organize ederim zararlı çıkar' şeklinde tehdit ettiği'' iddiaları ile ilgili olarak başlatılan soruşturma neticesi düzenlenen 04.01.2019 tarih ve E.211104 sayılı raporda; iddiaların sübuta erdiğinden bahisle, disiplin yönünden;657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/D-l maddesi gereği ''1 yıl kademe ilerlemesinin durdurulması'' cezası ile tecziyesi, idari yönden ise; 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 8/(C) maddesi uyarınca il içerisinde görev yerinin değiştirilmesi yönünde kanaat belirtildiği, disiplin yönünden getirilen teklifin İl Milli Eğitim Disiplin Kurulu'nda reddedilerek 17.04.2019 tarih ve 7790207 sayılı işlem ile 657 sayılı Kanun'un 125/B-g maddesi uyarınca ''kınama'' cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, 13.03.2019 tarih ve 5342981 sayılı dava konusu edilen işlem ile de Konak İlçesi, İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine naklen atanması üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bakılan davada; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile soruşturma raporunda yer alan ifadelerin birlikte değerlendirilmesinden, şikayet konusu olayların davacının eylemlerinden kaynaklandığı, bu durumun tanık olarak ifadesine başvurulan okul müdür yardımcıları A.D., M.A.S. ve diğer beden eğitimi öğretmeni H.B. tarafından da ifade edildiği, davacı ve aynı okulda görev yapan diğer beden eğitimi öğretmeleri arasında cereyan eden ve okuldaki öğrencilerin ve hatta davacının ailesinin de dahil olduğu olayların, basit tartışma niteliğini aştığı, eğitim öğretim hizmetinin etkin ve verimli yürütülmesi imkanını ortadan kaldırır nitelik taşıdığı, aynı görev yerinde bırakılmasının eğitim öğretim hizmetini olumsuz etkileyebileceği, eski görev yerinde yıprandığı, sağlıklı ve verimli bir biçimde görev yapma olanağı kalmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu işlemde kamu yararı ve hizmet gerekleri yönünden hukuka aykırılık, aksi yöndeki Mahkeme kararında ise hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, İzmir 2. İdare Mahkemesi'nin 18.12.2019 gün ve E:2019/441, K:2019/1629 sayılı istinaf başvurusuna konu kararının kaldırılmasına, davanın reddine, aşağıda ayrıntısı yazılı 411,40 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasında davalı idarece yapılan 30,00 TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen1.700,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, istinaf başvuru aşamasında Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi uyarınca davalıdan alınmayan 148,60-TL istinaf başvuru harcının bu kararın tebliğini izleyen 1 ay içinde davacı tarafından ödenerek makbuzunun dava dosyasına ibraz edilmemesi halinde davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili tahsil dairesine müzekkere yazılmasına, posta gideri avansından artan miktarın Mahkemesince yatırana iadesine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45/6 ve 46. maddeleri uyarınca kesin olarak, 17/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)