(Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği m. 10, 11, 14, 20, 21)
İSTEMİN ÖZETİ: Erzincan İli, Refahiye Çok Programlı Anadolu Lisesinde Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olarak görev yapan davacının, 2019 yılı Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurulularına Yönetici Görevlendirme işlemleri kapsamında yapılan sözlü sınav neticesinde 58,33 puanla değerlendirilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, "Bakılan davada, davacının katıldığı sözlü sınavda sözlü sınav ve değerlendirme kurulu üyelerince yönetmelikte belirtilen unsurlar yönünden, tek tek değerlendirme yapılarak sözlü sınav formu düzenlenip imzalandığı, davacının kapalı zarf içerisine konulmuş soru kağıtlarından kendi iradesi ile seçtiği zarfta yer alan soruları cevaplayıp imzaladığı, davacıya 1 tane mevzuat konusunda, 1 tane de genel kültür konusundan soru sorulduğu, davacıya sorulan sorunun ve komisyon üyelerince verilen notun tutanağa bağlandığı, düzenlenen tutanakta her bir sözlü sınav kriterine ilişkin puanlama yapıldığı görülmektedir. Hu durumda, davacıya sözlü sınavda sorulan sorunun sözlü sınavdan önce hazırlanan ve davacının kendisinin seçmiş olduğu karttan çıkan som olduğu, sorunun mahiyeti itibariyle Yönetmelikte öngörülen bir konu hakkındaki bilgi düzeyi, kendisinden istenileni kavraması, özgüveni, ifade etme yeteneği, liyakat becerisi gibi hususları ölçme ve değerlendirmeye elverişli okluğu, soruya verilen yanıtın, komisyon üyeleri tarafından Yönetmelikte öngörülen her bir kriter için ayrı ayrı değerlendirilerek puanlamanın yapıldığı, cevap ile karşılığında verilen puanın uyumlu olduğu, komisyonun değerlendirme yapma hususunda sahip olduğu takdir yetkisini kamu yaran ve hizmet gerekleri dışında sübjektif nedenlerle kullandığına dair herhangi bir bulguya rastlanmadığı, idari yargı yetkisinin idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olduğu, yerindelik denetimi yapılamayacağı ve idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı verilemeyeceği dikkate alındığında sözlü sınavda mevzuatta yer alan hususların birlikte değerlendirilmek suretiyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır gerekçesiyle davanın reddine ilişkin Erzincan İdare Mahkemesinin 16/01/2020 gün ve E:2019/1045, K:2020/53 sayılı kararının; soruların büyük çoğunluğunun siyasal tercihlerini ve kişisel eğilimlerini öğrenmeye dönük olduğu, sözlü sınavın yargı denetimine ve ölçme-değerlendirme tekniğine aykırı olarak yapıldığı, kamu yararı ve hizmet gereklerine açıkça aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: İstinafa konu kararın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava, Erzincan İli, Refahiye Çok programlı Anadolu Lisesinde Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olarak görev yapan davacının. 2019 yılı Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurulularına Yönetici Görevlendirme işlemleri kapsamında yapılan sözlü sınav neticesinde 58,33 puanla değerlendirilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
21/06/2018 tarih ve 30455 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve dava konusu sözlü sınav tarihi itibariyle yürürlükte olan Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği'nin 'Sözlü sınav komisyonunun oluşumu ve çalışma usulü' başlıklı 10. maddesinde: "(t) Sözlü sınav komisyonu; il millî eğitim müdürünün ya da görevlendireceği bir il millî eğitim müdür yardımcısı, ilçe millî eğitim müdürü veya il millî eğitim müdürlüğü insan kaynaklarından sorumlu şube müdürünün başkanlığında, il millî eğitim müdürünce İl/ilçe millî eğilim şube müdürleri arasından belirlenecek iki üyeden oluşur. Aynı usulle birer yedek üye belirlenir.(2) Gerek görülmesi hâlinde aynı usulle birden fazla sözlü sınav komisyonu kurulabilir. (3) Sözlü sınav komisyonu, üye tam sayısı ile toplanır. Asıl üyenin bulunmadığı toplantıya Komisyon başkanının çağrısı üzerine yedek üye katılır. Komisyon kararları oy çokluğu ile alınır.(4) Sözlü sınav komisyonu başkan ve üyeleri, boşanmış olsalar dahi eşlerinin, ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve kayın hısımlarının ve evlatlıklarının katıldığı sözlü sınavlarda görev alamaz. (5) Sözlü sınav komisyonunun sekretarya işlemleri, il millî eğitim müdürlüklerinin insan kaynakları hizmetlerinden sorumlu şube müdürlüğünce yürütülür, hükmüne, 'Sözlü sınav komisyonunun görevleri' başlıklı 11.maddesinde: ''(1) Sözlü sınav komisyonunun görevleri şunlardır: a) Sözlü sınav sorularını hazırlamak veya hazırlatmak, sözlü sınavları Ek-2’de yer alan Sözlü Sınav Formuna göre yapmak ve değerlendirmek, b) Sözlü sınav sonuçlarının duyurulmasını sağlamak, c) Sözlü sınava ilişkin itirazları sonuçlandırmak, ç) Sözlü sınava ilişkin diğer iş ve işlemlerin yürütülmesini sağlamak" hükmüne, “Yönetici görevlendirmede izlenecek yöntem” başlıklı 14.maddesinde: "(1) Yöneticiliğe ilk defa görevlendirme yazılı sınav ve sözlü sınav sonucuna göre; yöneticiliğe yeniden görevlendirme ise Ek-1'de yer alan Form üzerinden yapılacak değerlendirme sonucu belirlenen puanlar dikkate alınarak puan üstünlüğüne göre yapılır." hükmüne, 'Sözlü Sınav Konuları ve ağırlıkları' başlıklı 20.maddesinde: "(1) Sözlü sınavda adaylar; a) Yazılı sınav konuları (mevzuat ve genel kültür); %20, b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü: %20, c) Temsil kabiliyeti, liyakati, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu: %20, ç) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı: %20, d) Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı: %20. yönlerinden, konuların ağırlık derecelerine göre sözlü sınav komisyonu tarafından değerlendirilir.” hükmüne, 'Sözlü Sınav' başlıklı 21.maddesinde: "(1) Yazılı sınavı sonucunda oluşan puan sıralamasına göre en yüksek puan alandan başlamak üzere, eğitim kurulularının boş bulunan yönetici sayısının üç katı aday sözlü sınava çağrılır. Son sıradaki adayla aynı puana sahip olan adaylarda sözlü sınava çağrılır. (2) Müdür ve müdür yardımcılığı için yapılacak sözlü sınava katılmaya hak kazanan adaylar, 20 nci maddede belirtilen sözlü sınav konulan ve ağırlıkları dikkate alınarak Ek-2’de yer alan form üzerinden sözlü sınav komisyonunca 100 tam puan üzerinden değerlendirilir. Sözlü sınavda 60 ve üzerinde puan alanlar başarılı sayılır." hükmüne, yer verilmiştir.
Atıfta bulunulan Ek-2 Sözlü Sınav Formu'nda, Açıklamalar başlıklı kışımın 3. maddesinde, "Adayın soruya verdiği cevap ile yetersiz görülenler bakımından yetersiz görülme nedenleri komisyon başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından C bölümünde belirtilecektir" düzenlemesi getirilmiştir.
Buna göre, sözlü sınavın icrası sırasında adaya yöneltilen soruya ait cevabın formun ilgili bölümüne yazılması emredici bir uygulama haline getirilmiş; diğer yandan doğrudan bilgi ölçmeyle ilgisi bulunmayan sınav konuları açısından da (örneğin tulum ve davranışlarının göreve uygunluğu, temsil kabiliyeti gibi) eğer varsa bir yetersizlik hali, buna dair belirlemenin de aynı yere işlenmesi öngörülmüştür. Bir başka ifadeyle yönetmelik ile ihdas edilen ve yine başka bir yönetmeliğin ilgili hükmüyle değişikliğe uğrayıp Yönetmeliğin mütemmim cüzü niteliği taşıyan, bu haliyle hüküm maddelerinden daha düşük bir bağlayıcılığı olduğundan söz edilemeyecek olan- formun, gerek bilgi ve ölçmeye dayalı sorularına verilen "cevapların" yazılması gerekse de gözleme veya değerlendirmeye dayalı diğer konu başlıkları açısından da tam puan verilmesinden uzaklaşılmasına yol açan yahut takdir edilen nota gerekçe olan "yetersizlik nedenlerinin" açıklanması zorunluluk haline gelmiş, metnin yoruma kapı aralamayan açık lafzı komisyon üyelerine başka bir şekilde hareket etmeye imkan tanımamıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; Erzincan İli, Refahiye Çok programlı Anadolu Lisesinde Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olarak görev yapan davacının, 2019 yılı Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurulularına Yönetici Görevlendirme işlemleri doğrultusunda yapılan sözlü sınavdan 58,33 puan alarak başarısız sayıldığı, bu işleme karşı yapılan itirazın 21/08/2019 tarih ve E. 15109537 sayılı İşlemle reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Uyuşmazlık konusu olayda, her ne kadar davacıya sorulan sorular ve verilen cevaplar davacının imzası alınmak suretiyle tutanak altına alınmış ise de, davacı hakkında düzenlenen Ek-I değerlendirme formunun söz konusu (C) hanesinde hiç bir yetersizlik nedenine dair açıklamaya yer verilmediği görülmüştür.
Bu durumda, usulüne uygun şekilde hazırlanmayan değerlendirme formu sonucu olarak takdir edilen sözlü sınav puanında hukuka uygunluk bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun kabulüne, Erzincan İdare Mahkemesi’nin 16/01/2020 gün ve E:2019/1045, K:2020/53 sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan toplam 475,10-TL yargılama gideri ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca belirlenen 2.040,00-TL vekalet ücretinin davalı idare tarafından davacıya verilmesine, artan posta avansının Mahkemesince re'sen davacıya iadesine, bu kararın kesin olduğunun taraflara bildirilmesine, 28.04.2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)