(3201 S. K. m. 4) (Emniyet Hizmetleri Sınıfı Branş Yönetmeliği m. 4, 10)
DAVANIN KONUSU: Antalya İl Emniyet Müdürlüğü'nde Polis Memuru olarak görev yapan davacı tarafından, trafik branşından çıkarılarak genel hizmet branşına aktarılmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 19.06.2019 tarih ve 37373650-118/31051- 019061708554967772 sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Davacı hakkında anlatılan rüşvet alma verme olayı kapsamı dışında davacı tarafından 4 adet aracın trafikten men edilmesine karşın aynı anda idari yaptırım karar tutanağı düzenlemeyip sonradan düzenlenmesi eylemi ile ilgili ayrı ayrı (4) kez 24 ay uzun süreli durdurma cezası verildiği, anılan cezalara karşı açılan davaların Antalya İdare Mahkemeleri nezdinde derdest olduğu, işbu eylem hakkında elde Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar dışında henüz bir belirleme ve tespit bulunmadığı, bu itibarla; davacının branştan çıkarılmasına sebep olan rüşvet alma verme iddiaları ve görevi kötüye kullanma iddialarına ilişkin olarak yapılan ceza yargılamasında ve savcılık soruşturmasında işin esasına girilerek yapılan değerlendirmede atfedilen eylemlerin sübuta ermediği ve/veya suçun yasal unsurları oluşmadığından beraat ve/veya kovuşturmaya yer olmadığı yolunda kararlar verildiği, yine rüşvet alma iddiasıyla ilgili davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturmasında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verildiği, davacı hakkında anılan ve kendisine dayanılan Yönetmelik hükmünün aradığı manada trafik branşına aktarılma koşullarının kaybedildiğine ilişkin somut, inandırıcı ve yeterli delil elde edilemediği ve yine dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacıya atfedilen eylemlerin davacının trafik branşında verimli olamayacağı veya davacının trafik branş hizmetini olumsuz etkilediği yolunda yeterli ve gerekli düzeyde saptamalar ihtiva etmediği anlaşılmış olup, dava konusu işlemin tesisinde ele alınan eylemler nedeniyle verilen disiplin cezalarının bu davanın konusunu oluşturmadığı ve davacı hakkında tesis edilen disiplin cezalarından yargılaması devam eden disiplin cezalarının branştan aktarmaya tek başına esas alınamayacağı, keza trafik branş komisyonu kararında da ifade edildiği şekliyle davacının branş değişikliğinde geçmiş yıllarda tesis edilen mevcut disiplin cezalarının da dikkate alınması halinin kişilerin durumunu her zaman tehdit eder mahiyette mükerrer cezalandırma amacı taşıyabileceğinden tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, Antalya 1. İdare Mahkemesi'nin 27/12/2019 tarih ve E:2019/1050, K:2019/1432 sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
İSTİNAF DİLEKÇESİNİN ÖZETİ: Davalı idare vekili tarafından; idarenin işleminin hukuka uygun olduğu, davanın trafik branşında yıprandığı hakkında tesis edilen disiplin işlemlerinin bu durumu gösterdiği ve idare mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Usul ve esas bakımından hukuka uygun mahkeme kararının onanması gerektiği savunulmuştur.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Konya Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi'nce işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava; Antalya İl Emniyet Müdürlüğü'nde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, trafik branşından çıkarılarak genel hizmet branşına aktarılmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 19.06.2019 tarihli ve 37373650-118/31051-2019061708554967772 sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunu'nun 4. maddesinde; "Polis, silahlı icra ve inzibat kuvveti olup üniformalı ve sivil olmak üzere iki kısımdır. Emniyet Teşkilatında, fiili polis hizmetleri dışında kalan yazı, hesap, levazım, telli veya telsiz haberleşme, kriminal laboratuvar, trafik fenni muayene, kayıt, tescil ve benzeri hizmetler, emniyet hizmetleri sınıfı mensupları tarafından ifa olunur. Her hizmet bölümü için gerekli görev ve çalışma şartları ile bir hizmet bölümünden diğerine aktarılmada gözönünde bulundurulacak esaslar ve sağlık şartları, İçişleri Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmelikle belirtilir." hükmüne yer verilmiştir.
25.08.2011 tarihli ve 28036 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Branş Yönetmeliğinin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (ç) bendinde " Branş: Emniyet Teşkilatındaki görevlerin yerine getirilebilmesi amacıyla oluşturulan özel hizmet alanları" şeklinde tanımlanmıştır. Anılan Yönetmeliğin "Branştan çıkarma" başlıklı 10. maddesinde ise;
"(1) Personelin branştan çıkarılmasına ilişkin ilgili birim amirince branş komisyonuna gerekçeli teklifte bulunulur. Hakkında branştan çıkarma talebinde bulunulan personelin durumu branş komisyonunca değerlendirilir.
(2) Branş komisyonu kararıyla branştan çıkarılması uygun görülenler, birimin bağlı bulunduğu Genel Müdür Yardımcısının uygun görüşü ve Genel Müdürün onayı ile branştan çıkarılır. Genel Müdüre doğrudan bağlı daire başkanlıklarında ise bu işlemler, ilgili daire başkanının teklifi ve Genel Müdürün onayı ile yerine getirilir.
(3) Personelin branştan çıkarılmasında aşağıdakilerden herhangi birinin varlığı aranır;
a) İlgili branş yönergesinde belirlenen branşa aktarmaya esas şartlardan herhangi birini yitirenler,
b) Personelin çalıştığı hizmette verimli olamayacağı veya hizmeti olumsuz etkilediği bilgi ve belgelerle anlaşılanlar,
c) Adli ve/veya idari bir suçtan dolayı ceza almış olanlardan çalıştığı branşta verimli olamayacağı anlaşılanlar,
ç) Birinci yazılı ikazı aldığı tarihten itibaren bir yıllık süre içerisinde ikinci kez yazılı ikaz edilenler,
d) Polis-halk ilişkilerinde olumsuz tutum ve davranışlar sergilediği bilgi ve belgelerle anlaşılanlar,
e) İlgili branş yönergelerinde belirlenen süre kadar branşı dışında çalışanlar,
f) Personelin başarısının periyodik olarak ölçülmesi neticesinde başarısı düşük olduğu tespit edilenler.
(4) Bu maddenin üçüncü fıkrasının (d) bendinde belirtilen durumlarda personele, ilk ikazı aldıktan sonra en az bir ay kendisini düzeltme süresi verilir.
(5) Branşa esas yönergelerde belirlenen süreler saklı kalmak kaydıyla branş komisyonu kararı aranmaksızın;
a) Kesintisiz olarak üç yıl boyunca branşı dışında görevlendirilenler,
b) Başvuru tarihi itibariyle polislik mesleğinden ayrılması nedeniyle en az iki yıl süreyle ayrı kalanlardan mesleğe geri dönecek olanlar,
ilgili branşlı daire başkanlıklarının Personel Daire Başkanlığına her yıl Şubat ayına kadar yapacakları bildirimle veya Personel Daire Başkanlığı tarafından yapılan doğrudan değerlendirme ile durumları tespit edilenler Personel Dairesi Başkanlığınca re’sen branştan çıkarılır.
(6) (Değişik:RG-28/3/2017-30021) Hizmet içi eğitim, yurt içi ve yurt dışı eğitim, tedavi ve misyon koruma görevi nedenleriyle geçirilen süreler bu maddenin üçüncü fıkrasının (e) bendi ve beşinci fıkrası kapsamında değerlendirilmez.
(7) İdari ve asayişle ilgili zorunlu durumların ortaya çıkması halinde personelin branştan çıkarma işlemi yukarıdaki şartlar aranmaksızın Genel Müdür tarafından re’sen yapılabilir.
(8) Branştan çıkarılan personelin branştan çıkarma onayının bir sureti onay tarihinden itibaren en geç on beş gün içerisinde Personel Dairesi Başkanlığına gönderilir." hükmüne yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre; dava konusu branştan çıkarma işleminin gerekçesi olarak bildirilen anılan Branş Yönetmeliğinin 10. maddesinin 3.fıkrasının (a) bendinde branş yönergesinde belirlenen branşa aktarmaya esas şartlardan herhangi birini yitirmek koşulunun arandığı, yine aynı maddenin (b) bendinde branştan çıkarma işleminin tesisinde personelin çalıştığı hizmette verimli olamayacağı veya hizmeti olumsuz etkilediği bilgi ve belgelerle anlaşılması durumunun somut olayda gerçekleşmesi halinde de branştan çıkarma işleminin tesis edilebileceği düzenleme altına alınmıştır.
Emniyet Hizmetleri Sınıfı Trafik Branş Yönergesi'nin "Trafik branşına aktarma" başlıklı 7.maddesinde; (1) Trafik branşına aktarılacak personelde aşağıdaki şartlar aranır;
a)Son üç yıl içinde kademe ilerlemesinin durdurulması veya ikiden fazla aylık kesimi cezası almamış olmak,
b)Daha önce trafik branşından çıkarılmamış olmak,
c)Sürücü belgesine sahip olmak,
ç)Trafik branş kursunu başarı ile bitirmek,
d)Yapılacak olan performans değerlendirilmesi sonucu "iyi" derece ve üstü puan almak.
(2)Sınavda başarılı olanlar arasından Branş Komisyonunca belirlenen ve Trafik Hizmetleri Başkanı tarafından uygun görülerek Personel Dairesi Başkanlığına bildirilenler, personelden sorumlu Genel Müdür Yardımcısının uygun görüşü ve Genel Müdürün onayı ile trafik branşına aktarılır..." düzenlemesine, "Branştan çıkarma" başlıklı 8. maddesinin 3. fıkrasında "Personelin trafik branşından çıkarılmasında aşağıdakilerden herhangi birinin varlığı aranır;
a)Bu Yönergenin 7inci maddesinde belirlenen branşa aktarmaya esas şartlardan herhangi birini yitirenler
b)Trafik branşına yakışmayan tutum ve davranışlarda bulunanlar ile verimli olamayacağına veya yerine getirilen görevi olumsuz etkilediği bilgi ve belgelerle anlaşılanlar " düzenlemesine yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Antalya İl Emniyet Müdürlüğü'ne bağlı Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, Emniyet Hizmetleri Sınıfı Branş Yönetmeliğinin 10/3-(a) ve (b) maddesi ile Emniyet Hizmetleri Sınıfı Trafik Branş Yönergesi'nin 8/3-(a) ve (b) maddesine istinaden söz konusu branştan çıkarılıp aynı yer genel hizmetler sınıfı branşına atanmasına ilişkin getirilen teklif uyarınca verilen 14.06.2019 tarihli olur ile Emniyet Genel Müdürlüğü'nün 19.06.2019 tarihli ve 37373650-118/31051- 2019061708554967772 sayılı işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, davacının trafik branşında görev yaptığı dönemde "Borçlanıp ödememeyi alışkanlık haline getirmek", "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak", "rüşvet", "Yetkisini ve nüfusunun kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" gibi fiilleri nedeniyle hakkında adli ve idari işlemler yapıldığı ve bazı fiilleri nedeniyle de halen sonuçlanmayan işlemlerin bulunduğu görülmektedir.
Bu durumda, trafik branşında görev yapan davacının hakkında yürütülen soruşturmalar nedeniyle yıprandığı ve bu nedenle trafik hizmetinin sunum ve icrasında verimli olamayacağı anlaşıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yönünde verilen Mahkeme kararında ise hukuku isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle
1-) İstinaf isteminin kabulüne,
2-) Antalya 1. İdare Mahkemesi'nin 27/12/2019 tarih ve E:2019/1050, K:2019/1432 sayılı kararının kaldırılmasına, davanın reddine,
3-) Aşağıda dökümü yapılan mahkeme aşamasına ilişkin 168,30-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-) İstinaf aşamasında yapılan 92,00-TL yargılama gideri ile karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca belirlenen 1.700,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, davalı idarenin harçtan muaf olması nedeniyle alınmayan 148,60-TL harcın davacıdan tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına,
5-) Artan posta ücretinin istemi halinde Mahkemesince taraflara iadesine,
2577 sayılı Kanun'un 45. maddesi uyarınca 29/09/2020 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi. (¤¤)