İSTEMİN ÖZETİ: Balıkesir İli, Edremit İlçesi, … İlkokulu'nda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, görevden uzaklaştırıldığı dönemde alamadığı ek ders ücreti ve eğitim-öğretim yılına hazırlık ödeneğinin ödenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Edremit İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nün 17/04/2019 tarih ve E.7760813 sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davada; "FETÖ/PDY soruşturması kapsamında Milli Eğitim Bakanlığı'nın 11.10.2016 tarih ve 11135018 sayılı Onayı ile görevinden uzaklaştırılan, akabinde de Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 10.01.2018 tarih ve 761208 sayılı onayı ile görevden uzaklaştırma tedbirinin kaldırılarak 15.01.2018 tarihinde görevine iade edilen davacının, göreve dönmesinden sonra 1/3 oranında kesinti yapılan maaş farkının tarafına ödendiği, ancak ek ders ve eğitim ve öğretim yılına hazırlık ödeneğinin fiili çalışması bulunmaması nedeniyle davacıya ödenmediği görüldüğü, bu durumda, davacının idarenin hukuka aykırı işlemi nedeniyle fiilen çalışamadığı görülmekte olup, davacının açıkta bulunduğu 13/10/2016-15/01/2018 tarihleri arasındaki zorunlu nitelikteki ek ders görevi karşılığında ödenmesi gereken ek ders ücretinin ve eğitim-öğretim tazminatının tarafına ödenmesi talebiyle yaptığı başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan, Mahkeme kararı ile hukuka aykırılığı saptanan dava konusu işlem nedeniyle, davacının yoksun kaldığı ek ders ücreti ve eğitim-öğretim tazminatının yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi gerektiği" gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali, davacının açıkta geçen sürelere ilişkin ek ders ücreti ile eğitim-öğretim tazminatının davanın açıldığı 15.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi yolunda verilen Balıkesir 2. İdare Mahkemesinin 31/12/2019 gün ve E:2019/478, K:2019/862 sayılı kararının; davalı idare tarafından, davacının, 15.01.2018 tarihinde görevine dönmesi akabinde 1/3 oranında kesinti yapılan maaş farkının kendisine ödendiği, 2016/2017 yılı eğitim-öğretim yılında görevinin başında olmadığından, fiilen öğretmenlik yapmayan davacıya eğitim-öğretim tazminatı ile ek ders ödemelerinin yapılmasının mümkün olmadığı ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren İzmir Bölge İdare Mahkemesi İkinci İdari Dava Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava; Balıkesir İli, Edremit İlçesi, … İlkokulu'nda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, görevden uzaklaştırıldığı dönemde alamadığı ek ders ücreti ve eğitim öğretim yılına hazırlık ödeneğinin ödenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin Edremit İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nün 17/04/2019 tarih ve E.7760813 sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun Görevden uzaklaştırılan veya görevinden uzak kalan memurların hak ve yükümlülüğü'' başlıklı 141.maddesinde; ''Görevden uzaklaştırılan ve görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınan memurlara bu süre içinde aylıklarının üçte ikisi ödenir. Bu gibiler bu Kanunun öngördüğü sosyal hak ve yardımlardan faydalanmaya devam ederler. 143 üncü maddede sayılan durumların gerçekleşmesi halinde, bunların aylıklarının kesilmiş olan üçte biri kendilerine ödenir ve görevden uzakta geçirdikleri süre, derecelerindeki kademe ilerlemesinde ve bu sürenin derece yükselmesi için gerekli en az bekleme süresini aşan kısmı, üst dereceye yükselmeleri halinde, bu derecede kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilir.'' denildikten sonra aynı Kanunun ''Memurun göreve tekrar başlatılması zorunlu olan haller'' başlıklı143.maddesinde;''Soruşturma veya yargılama sonunda yetkili mercilerce: a) Haklarında memurluktan çıkarmadan başka bir disiplin cezası verilenler; b) Yargılamanın men'ine veya beraatine karar verilenler; c) Hükümden evvel haklarındaki kovuşturma genel af ile kaldırılanlar; ç) Görevlerine ve memurluklarına ilişkin olsun veya olmasın memurluğa engel olmayacak bir ceza ile hükümlü olup cezası ertelenenler; Bu kararların kesinleşmesi üzerine haklarındaki görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılır.'' hükmüne yer yerilmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 527 sayılı KHK'nin 11. maddesiyle yeniden düzenlenen Ek 32. maddesinin birinci fıkrasında; Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına dahil öğretmen unvanlı kadrolarda görevli olup; fiilen öğretmenlik yapanlara (ilköğretim ve okul müdürleri ile yardımcıları, cezaevi okullarında çalışan öğretmenler, yönetici, eğitim uzmanı ve eğitim uzman yardımcıları dahil ilköğretim müfettişleri hariç) her öğretim yılında bir defaya mahsus olmak üzere ve öğretim yılının başladığı ay içinde Milli Eğitim Bakanı tarafından belirlenecek tarihte Bakanlar Kurulunca belirlenecek miktarda, öğretim yılına hazırlık ödeneği ödenir." hükmüne yer verilmiştir.
16/12/2006 gün ve 26378 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar'ın 4.maddesinin (d) bendinde; "Ders niteliğinde yönetim görevi: Bakanlık merkez ve taşra teşkilâtı ile Bakanlığa bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında görevli personelin inceleme, araştırma, planlama, programlama, yönetim, denetim, eğitim ve öğretim hizmetlerinden ek ders görevi olarak kabul edilen etkinlikleri" , (f) bendinde;" Ek ders görevi: Aylık karşılığı ders görevi dışında ek ders ücreti karşılığında okutulan dersleri" , (ğ) bendinde; "Hazırlık ve planlama görevi: Her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumu öğretmenlerinin ders dışı hazırlık, planlama veya sosyal hizmetler gibi ek ders görevi sayılan etkinliklerini ifade ettiği" belirtilmiş, "Ek ders görevi" başlıklı 6. maddesinde ise;" 1) Kapsama dâhil örgün ve yaygın eğitim kurumlarında görevli olup, aylık karşılığı ders görevini tamamlayan;....b) Genel bilgi ve meslek dersleri öğretmenlerine 6 saati zorunlu olmak üzere haftada 15 saate, c) Atölye ve laboratuvar öğretmenlerine 20 saati zorunlu olmak üzere haftada 24 saate, kadar alanlarında, ek ders görevi verilemeyen veya kısmen verilebilenlere, ihtiyaç halinde ve istekleri üzerine alanları dışında da ek ders görevi verilebilir...3) Öğretmenlere, ilgili mevzuatına göre öğretim yılı başında ve sonunda yaptıkları meslekle ilgili çalışma sürelerinde iki haftayı geçmemek üzere ve fiilen görev yapmaları kaydıyla haftada 15 saat ek ders ücreti ödenir...5) Okul öncesi ve sınıf öğretmenleri ile bölüm, atölye ve laboratuvar şefliği görevi verilen öğretmenler hariç olmak üzere, örgün eğitim kurumlarında ilgili mevzuatında belirtilen sosyal etkinlik faaliyetlerinde danışman öğretmen olarak görevlendirilen öğretmenler ile sınıf veya şube sorumluluğu verilen sınıf/şube rehber öğretmenlerinin bu görevlerinin haftada 2 saati ek ders görevi sayılır. Bu dersler, ders dağıtım çizelgesinde “Öğrenci Sosyal ve Kişilik Hizmetleri” adıyla gösterilir. Bu kapsamda aynı kişiye hem danışman öğretmenlik hem de sınıf/şube rehber öğretmenliği görevi verilmesi hâlinde sadece bir görev için ek ders ücreti ödenir" düzenlendikten sonra "Ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller"i düzenleyen 16.maddesindeise;"1) Bir öğretim yılında 90 günü geçmemek üzere, bu Karar kapsamında bulunan personelden; a) Bakanlıkça veya verilen yetki uyarınca valiliklerce yurt içinde düzenlenen her türlü eğitsel gezi, konferans, kurs ve seminerlerde görevlendirilenler; fiilen yerine getirdikleri bu görevleri süresince, görevlendirildikleri tarihte kendilerine verilmiş ek ders görevleri varsa bu görevlerini yapmış sayılırlar ve buna ilişkin ek ders ücretleri kadrolarının bulunduğu kurumca ödenir, b) İl düzeyinde millî ve mahallî bayramların kutlamaları için kurulan hazırlık komitelerinde görevlendirilenler ile söz konusu bayramların hazırlık çalışmalarına ve törenlerine öğrencilerle birlikte katılan yönetici ve öğretmenler, hazırlık çalışmalarına sınıf veya okul bütünlüğünde katılan öğrencilerin öğrenim gördüğü eğitim kurumlarının yönetici ve öğretmenleri, bu sürelerde üzerlerinde bulunan aylık karşılığı ders, varsa ek ders, ders niteliğinde yönetim ve hazırlık ve planlama görevlerini yapmış sayılacağı" belirtilmiş, "Görevin fiilen yapılması" başlıklı 25.maddesinde; "1) Bu Karar kapsamında ek ders ücreti ödenebilmesi için, ek ders görevinin fiilen yapılmış olması, ek ders görevinden sayılan veya ek ders görevinin yapılmış sayılacağı hâller bakımından ise bu Kararda belirlenen koşulların oluşması şarttır. Ek ders ödemelerinden harcama yetkilisi, ödeme emri belgesini düzenleyen gerçekleştirme görevlisi ve bu Kararda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde ek ders görevinin gerçekleştiğine ilişkin belgeyi düzenleyen ve onaylayan diğer gerçekleştirme görevlileri müteselsilen sorumludur, 2) Yapılan inceleme sonucunda fiilen yapılmadan ve gerekli koşullar oluşmadan ödendiği anlaşılan ek ders ücretleri ilgililerden yasal faizi ile birlikte geri alınır, 3) Bu Kararın 10, 14 ve 21 inci maddeleri uyarınca ödenen ek ders ücretleri, yarım günlük izinler hariç, her ne şekilde olursa olsun izinli ve raporlu olunan sürelerde ödenmeyeceği" belirtilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Balıkesir İli, Edremit İlçesi, .... İlkokulu'nda sınıf öğretmeni olarak görev yapmakta iken, FETÖ/PDY soruşturması kapsamında Milli Eğitim Bakanlığı'nın 11.10.2016 tarih ve 11135018 sayılı Onayı ile görevinden uzaklaştırılan davacının 15.01.2018 tarihinde de hakkındaki görevden uzaklaştırma tedbiri kaldırılarak görevine iade edildiği, görevden uzaklaştırıldığı dönemde maaşından 1/3 oranında yapılan kesintilerin ödendiği, davacının 12.04.2019 tarihli dilekçesiyle görevden uzakta kaldığı dönemde alamadığı ek ders ücreti ve eğitim öğretim yılına hazırlık ödeneğinin ödenmesi istemiyle yaptığı başvurunun dava konusu 17/04/2019 tarih ve E.7760813 sayılı Edremit İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü işlemi ile reddi üzerine anılan işlemi iptali ve yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda anılan Yasa hükümlerinde eğitim çalışanlarına verilmesi öngörülen eğitime hazırlık ödeneğinin, fiilen öğretim faaliyeti içerisinde yer alan yönetici ve öğretmenlerin, bu görevlerini kamu yararı amacına uygun olarak yerine getirebilmeleri için, öğretim yılı boyunca ihtiyaç duyacakları kişisel ders araç ve gereçlerinin teminine katkıda bulunmak amacına yönelik olduğu; diğer taraftan ek ders görevi; öğretmenlerin maaşları karşılığında okutmakla yükümlü oldukları ders saati sayısının, ders müfredatında belirtilen ders saati sayısını karşılamaması halinde, ihtiyaç duyulan branşlardaki ders saati açığının ilgili branş öğretmenince kapatılması için mevzuatta belirtilen üst sınırı aşmamak üzere söz konusu öğretmenlere verilen bir görev olup, ek ders ücreti ise, bahse konu ek ders görevini yerine getiren öğretmenlere emekleri karşılığında ödenen ücrettir. Diğer bir ifadeyle "ek ders ücreti"nin amacı, öğretmenlerin mali haklarının iyileştirilmesi değil, eğitim öğretim hizmetinin sürekli ve kesintisiz bir şekilde yürütülmesi amacıyla ayrıca "ek ders görevi"ni fiilen yerine getiren öğretmenlerin, bu hizmetlerinin karşılığının verilmesidir.
Diğer taraftan, davacı hakkında tesis edilmiş bulunan görevden uzaklaştırma kararının bir tedbir mahiyetinde olduğu, sözü geçen kararın hukuka aykırı olduğu yolunda yetkili ve görevli yargı yerince verilmiş bir iptal kararı bulunmadığından, idari işlemlerin hukuka uygunluğu karinesinden yararlanacağı, dolayısıyla davacının fiilen görevini ifa edememesinde idareye kusur atfedilemeyeceği açıktır.
Olayda, Balıkesir İli, Edremit İlçesi, ….. İlkokulu'nda sınıf öğretmeni olarak görev yapmakta iken, 11.10.2016 tarihinde görevden uzaklaştırılan, 15.01.2018 tarihinde yeniden göreve başlatılan davacının görevden uzak kaldığı tarihler arasında fiilen öğretmenlik ve ek ders görevini yapmış sayılması söz konusu olmadığından, bu süre içindeki ek ders ücreti ile eğitim-öğretim yılına hazırlık ödeneğinden faydalandırılmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından davanın reddi gerekirken, dava konusu işlemin iptali, davacının açıkta geçen sürelere ilişkin ek ders ücreti ile eğitim-öğretim yılına hazırlık ödeneğinin davanın açıldığı 15.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi yolunda verilen Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, Balıkesir 2. İdare Mahkemesince verilen 31/12/2019 gün ve E:2019/478, K:2019/862 sayılı kararın kaldırılmasına, DAVANIN REDDİNE, aşağıda ayrıntısı gösterilen 161,10-TL ilk derece dava yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, davalı idarece istinaf safhasında karşılanan 73,00-TL istinaf tebligat gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 1.700,00-TL vekâlet ücretinin davacı tarafından davalı idareye verilmesine, ayrıca davalı idare harçtan muaf olduğundan istinaf başvurusu anında alınmayan 148,60-TL istinaf başvurma harcının, 492 sayılı Harçlar Kanununun 13. maddesinin (j) bendi uyarınca, karar kesinleştikten sonra davacıdan tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, yatırılan posta gideri avansından artan miktarın mahkemesince HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırana iadesine, 10/11/2020 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)