İSTEMİN ÖZETİ: Davacı tarafından, çalıştığı özel eğitim/öğretim kurumunun 667 sayılı KHK ile kapatıldığından bahisle öğretmen olarak çalışmasına konulan her türlü engelin MEBBİS sisteminden ve ilgili yerlerden kaldırılarak çalışma izin onayının iade edilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine dair 26/11/2020 tarih ve E.17308452 sayılı Mersin Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işleminin iptali talebiyle açılan davada; "... davacı hakkında FETÖ/PDY terör örgütüne üye olma suçundan açılan davada Mersin 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 04/02/2020 tarih ve E:2019/55, K:2020/45 sayılı kararıyla davacının beraatine kararı verilmiş olması; söz konusu beraat kararının gerekçesinde, davacının 2016 temmuz ayına kadar para yatırma ve çekme işlemlerinin rutin sayılabilecek şekilde devam ettiği, sanığın hesabında örgüt liderinin talimatı ile hesap arttırımı yapmadığı hususlarına yer verilmiş olması; davacının KHK ile kapatılan sendika üyeliğinin bulunmaması; ayrıca yapılan emniyet araştırmasında davacı hakkında herhangi bir olumsuz tespitin bulunmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacının öğretmen olarak çalışmasına konulan her türlü engelin MEBBİS sisteminden ve ilgili yerlerden kaldırılması talebiyle yapmış olduğu başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği,.." gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yönünde verilen Mersin 1. İdare Mahkemesi'nin 08/06/2021 tarih ve E:2020/1275 K:2021/627 sayılı kararının; davalı idare vekili tarafından; davacının beraat kararının silahlı örgüt üyeliği suçu ile sınırlı olduğu, silahlı örgüt üyeliği suçu ile dava konusu işlemin dayanağı olan 5580 sayılı Kanun'un olumsuz şart ve yasaklama içeren 4. maddesi içeriği ve aranan şartların birbirinden farklı olduğu, komisyon tarafından davacının KHK ile kapatılan kurumlarda 4 yıl 9 ay görev yapması, KHK ile kapatılan sendika üyeliğinin bulunması, Bank Asya hesabında artış olması hususlarının birlikte ele alındığı ve davacının 667 sayılı KHK kapsamında milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütüne üyeliği veya iltisakı, bunlarla irtibatı olduğu yönünde kanaat oluştuğundan dolayı davacının talebinin uygun görülmediği ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenerek kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Savunma verilmemiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Adana Bölge İdare Mahkemesi 1. İdari Dava Dairesi'nce dava dosyası 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesi gereğince incelenerek işin gereği görüşüldü:
KARAR: Dava: davacının, çalıştığı özel eğitim/öğretim kurumunun 667 sayılı KHK ile kapatıldığından bahisle öğretmen olarak çalışmasına konulan her türlü engelin MEBBİS sisteminden ve ilgili yerlerden kaldırılarak çalışma izin onayının iade edilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine dair 26/11/2020 tarih ve E.17308452 sayılı Mersin Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işleminin iptali talebiyle açılmıştır.
5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 1. maddesinde, "Bu Kanunun amacı, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler tarafından açılacak özel öğretim kurumlarına kurum açma izni verilmesi, kurumun nakli, devri, personel çalıştırılması, kurumlara yapılacak malî destek ve bu kurumların eğitim-öğretim, yönetim, denetim ve gözetimi ile yabancılar tarafından açılmış bulunan özel öğretim kurumlarının; eğitim-öğretim, yönetim, denetim, gözetim ve personel çalıştırılmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir. Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti uyruklu gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişilerce açılan özel öğretim kurumları ile yabancılar tarafından açılmış bulunan özel öğretim kurumlarını kapsar." hükmüne, "Kurucu/kurucu temsilcisinin nitelikleri ve kurum binaları" başlıklı 4. maddesinde, "(Değişik birinci fıkra: 9/5/2018-7141/11 md.) Özel öğretim kurumlarının gerçek kişi kurucularında, tüzel kişi kurucularının yönetim organlarında, kurucu temsilcilerinde ve personelinde; 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezası ya da affa uğramış olsa bile Devletin egemenlik alametlerine ve organlarının saygınlığına karşı suçlar, Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, millî savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında işlenen suçlardan ceza almamış olması veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması, terör örgütlerine ya da Millî Güvenlik Kurulunca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti ya da iltisakı yahut bunlarla irtibatı olmaması şartı aranır." hükmüne, 8.maddesinde, ''Kurumların eğitim-öğretim ve yönetim hizmetlerinin, asıl görevi bu kurumlarda olan yönetici ve eğitim-öğretim elemanları ile yürütülmesi esastır...Kurumların yöneticilik ve eğitim-öğretim hizmetlerinde, en az dengi resmî öğretim kurumlarına atanabilmek için gerekli nitelik ve şartları taşıyanlar, resmî dengi bulunmayan kurumların yöneticilik ve eğitim-öğretim hizmetlerinde ise yönetmelikle belirtilen nitelik ve şartları taşıyanlar görevlendirilir...Kurumların müdürleri, kurucu/kurucu temsilcisi tarafından; diğer yönetici ve öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticileri ise müdürlerince seçilir ve çalışma izinleri valiliğin iznine sunulur. Valiliğin izni alınmadan müdür ile diğer yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler işe başlatılamaz. Gerekli şartları taşıyan yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler için valilikçe çalışma izni düzenlenir. Çalışma izninin iptali yine valilikçe yapılır.'' hükmüne yer verilmiştir.
23.07.2016 tarih ve 29779 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin "Kapatılan kurum ve kuruluşlara ilişkin tedbirler" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında; "Milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenen; a) Ekli (I) sayılı listede yer alan özel sağlık kurum ve kuruluşları, b) Ekli (II) sayılı listede yer alan özel öğretim kurum ve kuruluşları ile özel öğrenci yurtları ve pansiyonları, c) Ekli (III) sayılı listede yer alan vakıf ve dernekler ile bunların iktisadi işletmeleri, ç) Ekli (IV) sayılı listede yer alan vakıf yükseköğretim kurumları, d) Ekli (V) sayılı listede yer alan sendika, federasyon ve konfederasyonlar kapatılmıştır." hükmü düzenlenmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün 21.07.2016 tarihli ve E.7783529 sayılı Genelgesi'nde; "Bakanlığımıza bağlı olarak faaliyet göstermekte iken 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun "Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı İşlenen Suçlar" başlıklı bölümünde yer alan maddelerde düzenlenen suçlar kapsamında FETÖ/PDY terör örgütü bağlantılı olduğu tespit edilerek Cumhuriyet Savcılıklarınca haklarında işlem başlatılan özel öğretim kurumları ile özel öğrenci yurtları hakkında ilgi Makam Onayı doğrultusunda yapılacak işlemler aşağıda belirtilmiştir:...3. Cumhuriyet Savcılıklarınca haklarında işlem başlatılan özel öğretim kurumları ile özel öğrenci yurtlarından yönetimine kayyum atanmayan kurumlar ile kayyum atanan kurumlarda kayyum ataması yapılmadan önce görev yapan, yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personelin MEBBİS üzerinden tespitleri yapılarak çalışma izinleri valiliklerce iptal edilecek ve bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyecek ve MEBBİS üzerinde gerekli bilgiler işlenecektir." düzenlemesi yer almaktadır.
Anılan Genelgeden sonra, söz konusu okullarda hangi tarihlerde görev yapan personelin çalışma izin onaylarının iptal edileceği yönünde oluşan tereddütü gidermek için, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nce tüm Valiliklere gönderilen 20.09.2016 tarih ve E.9899240 sayılı yazıda özetle; kayyum atanan kurumlarda, kayyum ataması yapıldığı tarihten önce, 667 sayılı KHK'nın eki II sayılı listede ismine yer verilmek suretiyle kapatılan kurumlarda ise bu KHK'nın Resmi Gazete'de yayımlandığı 23.07.2016 tarihinde, anılan KHK'da verilen yetkiye istinaden Bakan onayı ile kapatılan kurumlarda, Bakan onay tarihinde çalışmakta olan personelin çalışma izninin iptal edileceği belirtildikten sonra, son paragrafında "Burada belirtilen tarihlerden önce görev yapmış ve muhtelif nedenlerle ayrılmış olan personel, MEBBİS Özel Öğretim Kurumları Modülünde yer alan 667 sayılı KHK Kapsamında Kurumu Kapatıldı butonunun kapsamı dışındadır." ifadesine yer verilmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığı'nın 11.10.2016 tarihli ve 11116419 sayılı Genelgesi'nde; "... Bu uygulamalar sonucunda bazı personellerin mağdur duruma düştüğü yönündeki başvuruların Bakanlığımıza ve Valiliklere iletildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, ilgili KHK kapsamında kapatılan kurumlarla ilgili olarak yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapılan personel hakkında Valilikler tarafından komisyon oluşturularak, ilgili KHK kapsamında milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı, bunlarla irtibatı olmadığı belirtilen personellerin Valilikler tarafından Genel Müdürlüğümüze bildirilmesinin, ayrıca Bakanlığımızca kurulacak komisyonda bu personellerin durumlarının gözden geçirilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir..." şeklindeki düzenlemenin yer aldığı görülmektedir.
Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinin ve Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Genel Müdürlüğü yazılarının birlikte değerlendirilmesinden; özel öğretim kurumlarında çalışmak isteyen yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler hakkında, gerekli şartları taşımaları halinde valilikçe çalışma izni düzenleneceği ve çalışma izninin iptalinin de yine valilikçe yapılacağı, milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen Fethullahçı Terör Örgütüne ( FETÖ/PDY ) aidiyeti, iltisakı veya irtibatı belirlenen özel öğretim kurumlarının ve sendikaların kapatılacağı, terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen personelin kamu görevlisi sıfatı taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın yetkili birimin onayıyla bir daha kamu hizmetinde istihdam edilmemek; doğrudan veya dolaylı olarak görevlendirilememek üzere kamu görevinden çıkarılacağı, terör örgütlerine ya da Millî Güvenlik Kurulunca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti ya da iltisakı yahut bunlarla irtibatı olmaması şartını taşımayanların özel öğretim kurumlarında çalışma izni alamayacağı, bu doğrultuda; belirtilen durumda olan personelin çalışma izin onayının iptal edileceği, ancak Valilikçe teşekkül ettirilecek Komisyon tarafından yapılacak değerlendirmede milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı, bunlarla irtibatı olmadığı belirtilen personele tekrar çalışma izni verilmesi durumunun yeniden ele alınacağı anlaşılmaktadır.
Dava dosyasının tetkikinden; davacının müzik öğretmeni olarak çalıştığı Ö... Eğitim Kurumları Bahar Kolejinin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesi gereğince kapatıldığı, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün 21/07/2016 tarih ve E.7783529 sayılı "FETÖ/PDY Terör Örgütü ile Bağlantılı Olduğu Tespit Edilen Kurumlar" konulu Genelgesi gereğince davacının çalışma izninin iptal edildiği, silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan yargılandığı davada Mersin 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nce 04/02/2020 tarihinde verilen E:2019/55, K:2020/45 sayılı kararıyla beraatine karar verildiği ve bu kararın kesinleştiği, davacı tarafından müteaddit kereler davalı idareye başvuruda bulunulduğu, söz konusu başvuruların idare tarafından uygun bulunmayarak reddedildiği, son olarak davacı tarafından hakkında beraat kararı verildiğinden bahisle öğretmen olarak çalışmasına konulan her türlü engelin MEBBİS sisteminden ve ilgili yerlerden kaldırılarak çalışma izin onayının iade edilmesi istemiyle başvuru yapıldığı, söz konusu başvurunun Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün 11/10/2016 tarihli Genelgesi'ne istinaden oluşturulan komisyon tarafından değerlendirildiği, komisyon tarafından "KHK ile kapatılan kurumlarda 4 yıl 9 ay görev yapması, sendika üyeliğinin bulunması, Bank Asya hesabındaki artış hususları birlikte ele alındığında, ilgilinin durumu idari yönden değerlendirilmiş ve 667 sayılı KHK kapsamında milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisakı, bunlarla irtibatı olduğu değerlendirildiğinden, iptal edilen çalışma izin onayının iadesine dair yazılı talebi uygun görülmemiştir" denilmesini müteakiben Mersin Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün 26/11/2020 tarih ve E.17308452 sayılı işlemiyle davacının başvurusunun reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Bakılan uyuşmazlıkta; Mersin 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nce 04/02/2020 tarihinde verilen E:2019/55, K:2020/45 sayılı kararla davacının "beraatine" karar verilmiş ise de, öncelikle söz konusu kararın davacının "Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma" suçuna ilişkin yapılan yargılama neticesinde verilen bir karar olduğu, bu nedenle belirtilen suçlama yönünden Ağır Ceza Mahkemesi kararının bağlayıcı olduğu ve bu karara yönelik herhangi bir değerlendirme yapılamayacağının açık olduğu, bununla birlikte davacının yine 667 sayılı KHK ile kapatılan Ö... Eğitim Kurumları Bahar Koleji'nde öğretmen olarak 04/10/2011-23/07/2016 tarihleri arasında görev yaptığı, adı geçenin uzun yıllar FETÖ/PDY terör örgütü ile iltisak ya da irtibatı bulunan özel kurumda çalıştığı dikkate alındığında, söz konusu tespitlerin anılan terör örgütü ile irtibat ve iltisakı bulunduğu hususunun ortaya konulması açısından yeterli olduğu kanaatine varılmakla, özel öğretim kurumu öğretmeni olarak, sorumlulukları bakımından devlet memurları hakkındaki düzenlemelere tabi olan davacı hakkında tesis olunan dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiş olup, aksi yönde değerlendirmelerle İdare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;
1- İstinaf başvurusunun KABULÜNE, İstinafa konu Mersin 1. İdare Mahkemesi'nin 08/06/2021 tarih ve E:2020/1275 K:2021/627 sayılı kararının KALDIRILMASINA, davanın REDDİNE,
2- Davacı tarafından dava aşamasında sarfedilen 331,70 TL muhakeme masrafının üzerinde bırakılmasına,
3- Davalı idare tarafından dava aşamasında sarfedilen 48,50 TL, istinaf aşamasında sarf edilen 90,50 TL olmak üzere toplam 139,00 TL muhakeme masrafı ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir edilen 2.550,00 TL ücreti vekaletin davacı tarafından davalı idareye ödenmesine,
4- Davalı idarenin harçtan muaf olması sebebiyle alınamayan 162,10 TL istinaf başvuru harcının, davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili Tahsil Dairesine müzekkere yazılmasına,
5- Bakiye posta avansının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesini müteakiben Mahkemesince re'sen yatırana iadesine,
6- 2577 sayılı Kanun'un 46/1 maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere, 07.02.2022 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.
MUHALEFET ŞERHİ:
İstinaf başvurusuna konu Mersin 1. İdare Mahkemesi'nin 08.06.2021 tarih ve E:2020/1275, K:2021/627 sayılı kararının hukuka uygun olduğu, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinde düzenlenen kararın kaldırılması sebeplerinin bulunmadığı, istinaf talebinin reddi gerektiği kanaatiyle çoğunluk kararına muhalifim. (¤¤)