İSTEMİN ÖZETİ: Davacı tarafından, Organize Sanayi Bölgesi Hoğu Beldesi, 118 ada 17 parsel sayılı taşınmazın "metal boru ve profil imalatı" için yapılan tahsisin üretim faaliyeti başlamadan internet sitesi üzerinden satışa çıkarıldığından bahisle iptaline ilişkin 2020 tarih, 22 sayılı Elazığ Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulu kararı ile bu karara yapılan itirazın reddine ilişkin 19.11.2020 tarih, 2020/658 sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada; Elazığ 1. İdare Mahkemesi'nce verilen 25/05/2021 tarih ve E:2020/1518, K:2021/577 sayılı "dava konusu işlemin iptaline" ilişkin kararın; davacı tarafından (vekalet ücreti yönünden), kararda hukuki yardımın sadece cevap dilekçesi vs. verilmesinden ibaret sayıldığı, dosyanın seyrinin takibinin de bir avukatlık hizmeti olduğu, usul ekonomisi açısından ve dosyada karar verilmesini geciktireceğinden duruşmadan vazgeçildiği, bu hususun da hukuki yardım niteliğinde olduğu, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülerek; davalı idare tarafından ise, mahkemece hataya düşülerek eksik, hatalı bilgi ve kanaatle karar verildiği, dava konusu taşınmazı internet sitesi üzerinden fiilen satışa çıkaran sadıklar gayrimenkulün ifadesine başvurulması talebinin görmezden gelindiği, davacının denetim firmasına haber vermeden temel betonu döktüğü yerin ruhsata tabi olmayan bir alan olduğu, mahkemece davacının yaptığı 945 m2 geçici şantiye depo binasının sadece ruhsata tabi alan dışında yapıldığı düşüncesiyle planlı alanlar imar yönetmeliğine aykırılığı da görmezden gelinerek ve keşif ve bilirkişi raporu tanzim ettirilmeden hüküm kurulduğu, bu hatalı kararın organize sanayi bölgesinde yatırımcı ve istihdam niyeti olmayan, sırf arsa alım-satımı yapanlara, geçici şantiye binası-depo adı altında temel ve beton döken kötü niyetli kişilerin ve arsa spekülatörlerinin önünü açacağı ileri sürülerek istinaf yoluyla incelenip kaldırılması istenilmektedir.
Davacı Savunmasının Özeti: Davalı idarenin iddialarının gerçeği yansıtmadığı belirtilerek, istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davalı İdare Savunmasının Özeti: Savunma verilmemiştir.
Karar veren Gaziantep Dördüncü İdari Dava Dairesi'nce, dosyadaki tüm bilgi ve belgeler 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü;
KARAR: 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu'nun, 4. maddesinin altıncı fıkrasında; “Yürürlüğe giren (…) imar planına göre arazi kullanımı, yapı ve tesislerinin projelendirilmesi, inşası ve kullanımıyla ilgili ruhsat ve izinler ile işyeri açma ve çalışma ruhsatları OSB tarafından verilir ve denetlenir, İşyeri açma ve çalışma ruhsatın verilmesi sırasında işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkin harçlar, OSB tarafından tahsil edilerek ilgili belediye veya il özel idaresi hesabına yatırılır.” hükmü, aynı Kanun'un 5. maddesinde ise; “OSB, müteşebbis heyetin başvurusu üzerine Bakanlıkça verilen kamu yararı kararı ve sınırları belirlenmiş yetki çerçevesinde kamulaştırma işlemleri yapabilen veya yaptırabilen bir özel hukuk tüzel kişiliğidir. Arazinin mülkiyetinin edinilmesinde yapılan masraflar ile arazi bedeli ödeme yükümlülüğü OSB tüzel kişiliğine aittir” hükmü yer almakta olup, 12/04/2000 tarihli, 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu'nun, 04/07/2012 tarihli, 6353 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 20. maddesiyle değiştirilen 5. maddesinin Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla Danıştay Altıncı Dairesi tarafından yapılan itiraz başvurusu üzerine, Anayasa Mahkemesince 31/10/2013 tarihli, E.2013/49, K.2013/125 sayılı kararı ile özetle; 04/07/2012 tarihli, 6353 sayılı Kanun'un 20.maddesiyle değiştirilen 5. maddesinin birinci fıkrasında yer alan ‘'… yapabilen veya …” sözcüklerinin Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Yine aynı Kanun'un 8. maddesinde; "Yönetim kurulu, müteşebbis heyetin en az dördü kendi üyeleri arasından olmak üzere seçeceği beş asıl, beş yedek üyeden oluşur. Yönetim kurulu üyeleri iki yıl için seçilir. Yönetim kurulu üyeleri kendi aralarında bir başkan ve bir başkanvekili seçerler. Yönetim kurulu en az ayda iki defa toplanır ve toplantı salt çoğunluk ile yapılır. Geçerli bir mazereti olmadan üst üste yapılan üç toplantıya veya mazereti olsa dahi altı ay içinde yapılan toplantıların en az yarısına katılmayan üyeler üyelikten çekilmiş sayılırlar. Kararlar salt çoğunlukla verilir. Oyların eşitliği halinde başkanın oyuna itibar edilir. Yönetim kurulu; kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve benzeri düzenlemeler ile müteşebbis heyetin kararları çerçevesinde OSB'nin sevk ve idaresini yürütmekle görevlidir.” hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, mülkiyeti Elazığ OSB Müdürlüğü'ne ait olan Elazığ İli, Organize Sanayi Bölgesi, Hoğu Beldesi, 118 ada, 17 parsel sayılı taşınmazın, davacıya "metal boru ve profil imalatı" yapılması amacıyla 06.08.2018 tarih, 2018/22 sayılı yönetim kurulu kararı ile kısmen bedelsiz parsel tahsis sözleşmesi kapsamında tahsis edildiği, tahsise konu taşınmazın henüz bina inşaatı temel aşamasına dahi gelmeden internet sitesi üzerinden satışa çıkarıldığının öğrenilmesi üzerine tahsis amacına aykırı davranıldığından bahisle 2020 tarih, 22 sayılı yönetim kurulu kararı ile tahsisin iptal edildiği, davacı tarafından da bu karara yapmış olduğu itiraz başvurusunun, taşınmazın satışa çıkarılması ile yapı denetim firmasına haber vermeden temel betonunun dökülmesinden dolayı 19.11.2020 tarih, 2020/658 tarihli davalı idare işlemi ile reddedilmesi üzerine söz konusu işlemlerin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda sözü edilen mevzuat hükümlerinin ve Uyuşmazlık Mahkemesinin benzer konularda istikrar kazanmış kararlarının birlikte değerlendirilmesinden, Elazığ Organize Sanayi Bölgesi'nin özel hukuk tüzel kişiliğine sahip olduğu ve özel hukuk tüzel kişilerince tesis edilen işlemlerin yargısal denetiminin adli yargı yerlerince yapılacağının açık olduğu gözetildiğinde, davalı OSB tarafından tesis edilen işlemin yargısal denetiminin adli yargı yerinde yapılması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Nitekim: Uyuşmazlık Mahkemesinin 29/11/2021 tarih ve E:2021/655, K:2021/634 sayılı kararı da bu yöndedir.
Ayrıca; mahkeme tarafından yeni bir karar verileceğinden bu aşamada davalı idarenin istinaf başvurusu hakkında bir değerlendirme yapılmaması gerektiği sonucuna varılmıştır.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle, davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, Elazığ 1. İdare Mahkemesi'nce verilen 25/05/2021 tarih ve E:2020/1518, K:2021/577 sayılı "dava konusu işlemin iptali" kararının kaldırılmasına, yukarıda aktarılan hususlar gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, davacının istinaf başvurusu hakkında bu aşamada karar verilmesine yer olmadığına, verilecek yeni kararda Mahkemece hüküm altına alınacağından istinaf yargılama giderleri hakkında bu aşamada ayrıca hüküm kurulmasına gerek olmadığına, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 5. fıkrası uyarınca temyiz yolu kapalı olmak üzere (kesin olarak), 24.02.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)