T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2016/1116
KARAR NO: 2023/588
HAKİM: ... ...
KATİP: ....
DAVACI: ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ... - Hamidiye Mah. İstiklal Cad. Papatya Sk. Erdem Apt. No:1 Gemlik Gemlik/ BURSA
Av. ... - [15587-85775-...] UETS
DAVALI: 1- ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - [16733-37764-..] UETS
DAVALI: 2- ... - ... ...
VEKİLLERİ: Av. ... - [16197-91382-....] UETS
Av. ... - Gayrettepe Mah. Yıldız Posta Cad. Akın Sitesi No:10 3.Blok K:9 D:61 Gayrettepe 34349 Beşiktaş/ İSTANBUL
DAVALILAR: 3- ... - ... Balat Mah. Bahar(300) Sk. No:28C İç Kapı No:14 Nilüfer/ BURSA
4- ... - ... ...
5- ... - ... ...
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 23/08/2016
KARAR TARİHİ: 09/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 21/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; davalılardan ...'a ait ve diğer davalı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonetin 02/10/2015 tarihinde müvekkiline çarparak yaralanmasına sebep olduğunu, Bursa 17.Asliye Ceza Mahkemesi 'nin 2016/284 Esas sayılı dosyası ile 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiğini, kazanın meydana gelişinde sürücü ...'nın tam, asli ve ağır kusurlu olduğunu, müvekkilinin kaza neticesinde yaşadığı ve halen devam eden rahatsızlığından dolayı yaşantısını eskisi gibi sürdüremediğini, kazadan dolayı acı, elem ve yaşadığı sıkıntı yaşadığını, açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 6.613,14 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 02/10/2015 'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (davalı ... Şirketi'nden poliçedeki limitiyle sınırlı kalmak kaydıyla) müştereken ve mütesesilen tahsiline karar verilmesini, 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi 02/10/2015'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 500,00 TL kalıcı sürekli maluliyet için ve 500,00 TL geçici tam iş göremezlik için olmak üzere toplam 1.000,00 TL işgöremezlik zararının kaza tarihi kaza tarihi 02.10.2015 'den itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (Davalı ... Şirketi'nden poliçedeki limitiyle sınırlı kalmak kaydıyla) müştereken ve mütesesilen tahsiline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... plaka sayılı aracın maliki olduğunu, söz konusu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası yönünden, diğer davalı S.S. Doğa Sigorta Kooperatifi tarafından 475603 no'lu poliçe ile sigortalı olduğunu, kazanın meydana gelmesinde müvekkile ait aracı kullanmakta olan çalışanı ... yanında, davalının ve yol üzerinde uygunsuz şekilde park etmiş başka araç sürücülerinin de kusurlarının olduğunu, manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller;
Bursa 17. Asliye Ceza Mahkemesi'ne, Bursa SGK İl Müdürlüğü'ne, Türk Hava Yollarına, Doğa Sigorta'ya, Gemlik Devlet Hastanesi'ne, Bursa Uludağ Üniversitesi'ne, Bursa İl Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Kurulu'nun Raporunun Sonuç Kısmı: "A) Davalı sürücü ...'nın %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu, B) Davacı yaya ...'nun kusursuz olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur."
Aktüerya Bilirkişinin Raporunun Sonuç Kısmı: "i. ATK’nın 21.02.2020 tarihli2569 Sayılı Raporunda, kazalının meslekte kazanma gücü kayıp oranının %18, iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceğinin belirtilmesi nedeniyle, 2.10.2015-2.07.2016 Tarihleri arasında %100 malul, bu tarihten sonra ise,%18 meslektekazanma gücükaybı oranı dikkate alınmıştır. Kazalının eforkaybı zararının 43.137,62TLolacağı hesaplanmıştır. ii. Kazalının bakıcı gideri olarak makbuz karşılığı 3.500,00TL tutarındaki zararının davalılar tarafından tazmini gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. iii. Kazalının sair gideri olarak makbuz karşılığı 3.117,14TL tutarındaki zararının davalılar tarafındantazmini gerektiği sonucuna ulaşılmıştır." şeklindedir.
Aktüerya Bilirkişinin Ek Raporunun Sonuç Kısmı: "i. ATK’nın 21.02.2020 Tarihli 2569 Sayılı Raporunda, kazalının meslekte kazanma gücü kayıp oranının %18, iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceğinin belirtilmesi nedeniyle, 2.10.2015-2.07.2016 Tarihleri arasında %100 malul, bu tarihten sonra ise, %18 meslekte kazanma gücü kaybı oranı dikkate alınmıştır. Kazalının efor kaybı zararının 148.396,84 TL olacağı hesaplanmıştır. Davacının geçici iş göremezlik dönemi zararının 9.983,40TL,sürekli iş göremezlik dönemi zararının 138.413,45 TL olacağı hesaplanmıştır. ii. Kazalının bakıcı gideri olarak makbuz karşılığı 3.500,00 TL tutarındaki zararının davalılar tarafından tazmini gerektiği sonucuna ulaşılmıştır."
Davacı tanığı-...'nun beyanı: "Ben davacının kızı olurum, kazada annemin kalçası kırıldı, kaburgaları kırıldı, iç kanama geçirdi, 4 hafta devlet hastanesinde kaldı, o dönem içerisinde kendisine bir bakıcı kadın tuttuk, 4 hafta sonra taburcu oldu, 4 haftada Gemlikteki evinde yatılı kaldı, kendisi yurtdışında ikamet ettiği için Türkiyede kalış süresi bittiğinden ve yurtdışında fizik tedavi göreceğinden 4 haftadan sonra oturarak uçakla transfer iznini doktordan aldık ve bu şekilde yolculuk yaptı, 6 ay boyunca burada fizik tedavi merkezinde kaldı ve tedavi gördü, halen yürüteçle yürümektedir, ağrıları vardır, evede halen bakıcı geliyor, kişisel bakımını ve banyosunu yaptırıyor, kendisi depresyona da girdi, geceleri ağrıları nedeniyle uyuyamıyor, yakın zamanda ağrı terapi merkezine Almanya da gitti" şeklindedir.
Davacı tanığı- ...'ın beyanı: "Ben ... ya geçirdiği trafik kazasından sonra burda olduğu zamanda hastanede yatarken 4 hafta boyunca ben baktım, hiç kıpırdamadan yatıyordu altını dahi ben temizliyordum, banyosunu yaptırıp yemeğini yediriyordum, başını yatakta yıkıyordum, ben toplam 4 hafta çalışmam karşılığında 3.200,00 TL ücret aldım." şeklindedir.
Davalı tanığı- ...'in beyanı: "Davalı ... çalışma arkadaşım olur, o dönemde Goldsit Ofis mobilyaları işyerinde beraber çalışıyorduk, ... ise firma sahibimiz, kazadan sonra hastaneye gittik destek olmaya çalıştık, Sabri bey o sırada gözetim altında olduğu için biz kaza gören şahıslarla ilgilenmek için hastaneye gittik, bu durumla ilgili bilgi aldık, ne yapabileceğimizi Kadriye hanımın kızı ve yeğeninden sorduk, Sabri bey orada tutulan bakıcı kadının 1 günlük ücretini verdiğini biliyorum, ne kadar ödediğini bilmiyorum, başkaca bir ödemesi olup olmadığını bilmiyorum, günlük bakıcı isteklerine olumlu cevap vermişti, gece bakıcı gideri ağır gelir demişti, sonrasını bilmiyorum, Bende 2-3 kez gittim, hatta gecede gittim kızı ile sürekli diyalog halindeydim, ihtiyaçları olup olmadığın hep sordum." şeklindedir.
Davalı tanığı-...'in beyanı: "Davalı ... ile bizde aynı işyerinde çalışıyor idik, halen de aynı firmada çalışırım, kaza olduktan sonra hastaneye gittik, Kadriye hanıma yardımcı olmaya çalıştık, durumunu sorduk, doktorlardan bilgi aldık, daha sonra akrabaları gelip tedavsini yaptırdılar, biz yinede ihtiyacı olup olmadığını sorduk, 1-2 kez daha hastanedeyken gidip işverenim adına ziyarette bulundum, ihtiyaçları olup olmadığını sorduk." şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Eldeki davaya konu trafik kazası ile ilgili somut değerlendirmeye yer vermeden önce, davalıların sorumluluğunun hukuki temeli ile ilgili kısa açıklamalara değinmekte fayda vardır.
Trafik kazası nedeniyle üçüncü kişilerin uğradığı zararlardan; sürücü TBK m.49'da ifadesini bulan haksız fiil hükümlerine göre, işleten ise KTK m.85'te ifadesini bulan tehlike sorumluluğu hükümlerine göre, sigorta şirketi ise KTK m.91 hükmü gereğince sözleşme hükümlerine göre sürücünün kusuru oranında müteselsilen sorumludur. Burada dikkat edilmesi gereken husus, işleten ve onun sorumluluğunu üstlenen sigorta şirketinin sürücünün kusuru oranında zarardan sorumlu olmalarıdır. Araç sürücüsünün kusursuz olması halinde, sürücü haksız fiil hükümlerine göre zarardan sorumlu olmayacağından işleten ve sigorta şirketinin de zarardan sorumlulukları doğmayacaktır. Bu bağlamda davamıza konu trafik kazasında, kazaya karışanların kusurlu hareketleri ve kusur oranlarının belirlenmesi; sürücü, işleten ve sigorta şirketinin sorumluluğunun belirlenmesi yönünden önem arz etmektedir.
Bu açıklama ışığında dosyamıza konu trafik kazası değerlendirildiğinde, mahkememizce aldırılan kusur raporuna değinmekte fayda vardır.
Mahkememizce kazaya karışanların kusurlu hareketleri ve kusur oranlarının tespiti için dosya ATK'ya gönderilmiş ve kusur raporu aldırılmıştır.
02/10/2015 günü saat 15.45 sıralarında Haşim İşcan Caddesi üzerinde Fomara istikametinden Gökdere istikametine seyir halinde olan davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonetin Tayakadım Caddesi Kavşağı yaklaşımında yolun sağından soluna karşıdan karşıya geçmek isteyen davacı yaya ...'ya çarpması sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana gelmiştir.
Söz konusu kazada davalı sürücü, ... meskun mahalde gündüz vakti seyri sırasında yola gereken dikkatini vermesi, yaya geçidi mahallinde karşıdan karşıya geçmek isteyen ve yol üzerinde belirgin mesafe kateden yayayı dikkate alıp yayaya ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bu hususlara riayet etmeyip sevk ve idaresindeki kamyonetin yayaya çarpması neticesinde tam kusurludur. Davacı yayanın ise kazanın oluşumunda bir kusuru yoktur. Mahkememizce aldırılan kusur raporu, ceza dava dosya içeriği ve kazanın oluşumu ile uyumlu olduğundan hükme esas alınmıştır.
Kaza tarihi 02/10/2015 tarihidir ve bu tarihte yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının maluliyet oranı belirlenmiştir. Bu yönetmeliğe göre davacının 9 ay geçici iş göremezliğinin ve % 18 oranında sürekli iş göremezliğinin olduğu raporda belirtilmiştir. Mahkememizce maluliyet raporu kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre tanzim edildiğinden aktüerya raporuna dayanak ve hükme esas teşkil edebilecek niteliktedir.
Mahkememizce ilk alınan aktüerya raporunun PMF 1931 yaşam tablosuna göre alınmış olması ve istikrar bulmuş istinaf ve temyiz uygulaması gereğince; Davacı kazazede ...'nun adli tıp kurumu raporunda belirtildiği üzere, 9 ay geçici iş göremezlik süresi ve %18 sürekli iş göremezlik oranı dikkate alınarak TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemi ile güncel asgari ücret verileri kullanılarak maddi tazminatının hesaplanması için ıslah sonrasında aktüerya bilirkişisinden ek rapor aldırılmıştır.
Mahkememizce hükme esas alınan aktüerya bilirkişisinin ek raporunda davacının efor kaybı zararının 148.396,84 TL, makbuz karşılığı yapılan bakıcı giderinin 3.500,00 TL, ilaç ve sair giderinin 3.117,14 TL olduğu hesaplanmıştır. Söz konusu aktüerya raporu, doğru hesaplama yöntemi kullanılarak hazırlandığından mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Davalı işletenin dava devam ederken ölmesi üzerine davacı vekiline davalının mirasçılarını gösterir veraset ilamını sunmak üzere yetki ve süre verilmiş, sunulan veraset ilamı gereğince müteveffanın mirasçılarına dava dilekçesi tebliğ edilmiş ve davalılar vekaletname sunarak kendilerini vekille temsil ettirmişlerdir. Bu şekilde taraf teşkili sağlanarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce tartışılması gereken hususlardan biri de eldeki davanın kısmi dava mı yoksa belirsiz alacak davası mı olduğudur. Dava dilekçesinin talep sonucuna bakıldığında davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığına ilişkin bir ifade yer almamış ve doğrudan fazlaya ilişin haklar saklı tutularak dava ikame edilmiştir. Bu durumda eldeki davanın kısmi dava olarak açıldığının kabulü gerekir. İstikrar bulmuş istinaf ve temyiz uygulaması da bu yöndedir. Davanın kısmi dava olarak kabul edilmesinin bir sonucu da davada sadece bir kez talep sonucunun değiştirilebileceğidir ve bunun yöntemi de ıslah kurumudur.
Mahkememizce 02/07/2020 tarihli aktüerya kök raporundan sonra davacı vekili 07/11/2020 tarihli dilekçesi ile ıslah hakkını kullanmış ve ıslah sonucunda 9.983,40 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 33.154,22 TL sürekli iş göremezlik tazminatı talep etmiştir. Davacının bakıcı ve ilaç giderleri talebi ise dava dilekçesinde doğrudan talep edilmiştir.
Kök aktüerya raporunda PMF 1931 yaşam tablosuna göre hesaplama yapılmış olması ve bu rapora taraf vekillerinin itiraz etmeleri sonucunda mahkememize ek aktüerya raporu alınmış ve ek aktüerya raporu TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemi ile hazırlandığından hükme esas alınmıştır. Ancak, davacının ıslah sonucunda talep ettiği alacak kalemlerinden fazlasına hükmedilmemiş, başka bir deyişle talep aşılmamış, ancak davacının fazlaya ilişkin sürekli iş göremezlikten kaynaklı 105.259,23 TL maddi tazminat alacağı hakkının saklı tutulmasına karar verilmiştir.
Davaya konu trafik kazasında, davacının kusurunun olmaması, tarafların sosyal ve ekonomik durumu ve davacıda oluşan maluliyet ile kazanın oluş şekli birlikte değerlendirildiğinde 40.000,00 TL manevi tazminatın hakkaniyete uygun olduğu kanaatine varılmıştır.
Maddi tazminat yönünden davalı ... şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına ve sigorta şirketinin dava tarihinden itibaren faiz sorumluluğunun olduğuna hükmedilmiştir. Poliçeye bakıldığında; kişi başına 290.000,00 TL tedavi gideri ve kişi başına 290.000,00 TL sakatlık tazminatının teminat altına alındığı görülmektedir. Diğer davalıların faiz sorumluluğu ile ilgili olarak kaza tarihinden itibaren faiz işletilerek hüküm kurulmuştur.
Sonuç olarak davacı lehine 49.754,76 TL maddi tazminat ve 40.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
Davanın Kısmen Kabulü ve Kısmen Reddi ile;
1-Maddi tazminat talebi bakımından; 9.983,40 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 33.154,22 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 3.500,00 TL bakıcı gideri ve 3.117,14 TL ilaç ve sair giderler olmak üzere toplam 49.754,76 TL maddi tazminatın, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı kalması kaydıyla, davalı ... şirketi yönünden dava tarihi, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 02/10/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
2-Davacının fazlaya ilişkin sürekli iş göremezlikten kaynaklı 105.259,23 TL maddi tazminat alacağı hakkının saklı tutulmasına,
3-Manevi tazminat talebi bakımından; manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile; 40.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ..., ..., ... ve ...'ndan kaza tarihi olan 02/10/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
4-Maddi tazminat yönünden hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 3.398,74 TL karar ve ilam harcından maddi tazminat talebi yönünden yatırılan 26,00 TL peşin harç ve 143,92 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 3.228,82 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, hazineye irat kaydına,
5-Manevi tazminat yönünden hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 2.732,40 TL karar ve ilam harcından manevi tazminat talebi yönünden yatırılan 341,56 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.390,84 TL karar ve ilam harcının, davalılar ..., ..., ... ve ...'ndan müştereken ve müteselsilen alınarak, hazineye irat kaydına,
6-Davacının maddi tazminat talebi yönünden yatırdığı 26,00 TL peşin harç ve 143,92 TL ıslah harcı toplamı olan 169,92 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davacının manevi tazminat talebi yönünden yatırdığı 341,56 TL peşin harcın davalılar ..., ..., ... ve ...'ndan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 48,10 TL tedbir talebi harcı, 1.300,00 TL bilirkişi ücreti, 1.106,08 TL posta ve tebligat ücreti, maluliyet raporunun aldırılması için yapılan ve makbuzları beyan dilekçelerinin ekinde sunulan toplam 2.557,79 TL maluliyet raporu giderleri olmak üzere toplam 5.041,17 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
9-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerilerinde bırakılmasına,
10-Maddi tazminat talebi yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
11-Davacı kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT m.10 ve m.13 hükümlerine göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin, davalılar ..., ..., ... ve ...'ndan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
12-Davacının reddedilen manevi tazminat talebi yönünden davalılar ..., ... ve ... kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden AAÜT m.10 ve m.13 hükümlerine göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin, davacı ...'dan alınarak, davalılar ..., ... ve ...'na verilmesine,
13-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
14-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 09/05/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır