T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2016/60 Esas - 2023/1143
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2016/60
KARAR NO: 2023/1143
HAKİM: .......
KATİP: ......
Mahkememizin 2016/60 Esas sayılı Asıl Dava Dosyası Yönünden
DAVACI: GÜVENCE HESABI
VEKİLİ: Av. ..... - Kükürtlü Mah. Kükürtlü Cd. Tan İş Merkezi No:67 B Blok D:12 Osmangazi/ BURSA
DAVALI: 1- ... - ..... Akköy Mah. 1.Akköy Sk. No:128 İç Kapı No:1 Mudanya/ BURSA
VEKİLİ: Av. ..... - Ulu Cad. Ulu Çarşı C Blok K.2/125 Osmangazi/ BURSA
DAVALILAR: 2- ... - .. Koğukçınar Mah. 12.Çınar Sk. No:10 İç Kapı No:1 Osmangazi/ BURSA
3- ... - .... Akköy Mah. Akköy 16. Sk. No:8 İç Kapı No:9 Mudanya/ BURSA
VASİ: ... - ..... Koğukçınar Mah. 12.Çınar Sk. No:10 İç Kapı No:1 Osmangazi/ BURSA
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
Mahkememizin 2016/143 Esas sayılı Birleşen Dava Dosyası Yönünden
DAVACI: GÜVENCE HESABI
VEKİLİ: Av. .... - Kükürtlü Mah. Kükürtlü Cd. Tan İş Merkezi No:67 B Blok D:12 Osmangazi/ BURSA
DAVALI: 1- ... - ....... Akköy Mah. 1.Akköy Sk. No:128 İç Kapı No:1 Mudanya/ BURSA
VEKİLİ: Av. .. - Ulu Cad. Ulu Çarşı C Blok K.2/125 Osmangazi/ BURSA
DAVALILAR: 2- ... - .... Koğukçınar Mah. 12.Çınar Sk. No:10 İç Kapı No:1 Osmangazi/ BURSA
3- ... - ..... Akköy Mah. Akköy 16. Sk. No:8 İç Kapı No:9 Mudanya/ BURSA
VASİ: ... - .... Koğukçınar Mah. 12.Çınar Sk. No:10 İç Kapı No:1 Osmangazi/ BURSA
DAVA: İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/01/2016 ve 04/02/2016
KARAR TARİHİ: 05/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl davada dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'ın maliki olduğu, davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın, ölen Ahmet Koçum'un kullandığı ... plaka sayılı araca kusurlu olarak 24/12/2014tarihinde çarparak Ahmet Koçum'un ölümüne sebep olduğu, davalıya ait aracın ZMMS - Trafk Sigortası olmadığından; müvekkili güvence hesabının ölenin yakınlarına 23/03/2015 traihinde 84.337,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ödediğinden; kazaya sebep olan ... plaka sayılı araç malikive sürücüsünden rücu'en tahsili için davalılar hakkında Bursa 20.İcra Müdürlüğünün 2015/... Esas sayılı takip dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalıların itirazı üzerine takip durduğundan;itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada dava dilekçesinde özetle; Güvence Hesabı Yönetmeliği gereğince 24/12/2014 tarihinde meydana gelen kazada kusurlu ... plakalı araç sürücüsünün sebebiyet verdiği kazada Ahmet Koçum vefat etmiş olup, mirasçılarına 23/03/2015 tarihinde 84.337,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ödenmiş olup, araç maliki ve sürücüsü olan davalılara rücu etmek ve ödenen tazminatın tahsili için Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2016/329 esas sayılı dosyası ile takip yaptıklarını,ayrıca 79.973,00 TL içinde Bursa 20. İcra Müdürlüğnün 2015/... esas sayılı dosyası ile takip yaptıkılarını ve itiraz üzerine Bursa 1. ATM 2016/60 Esas sayılı dosyada dava devam ettiğini, İş bu dava ise kalan 4.400,00 TL için olduğunu, Davanın tarafları ve konusu aynı olup, Bursa 1. ATM 2016/60 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; davanın reddi talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Asıl ve birleşen dava, Güvence Hesabının ilgililere ödediği tazminatın, sorumlu kişilerden rücuen tazmini talebiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir.
Eldeki davada uzun bir süre bekletici mesele kararı verilmiş, mahkememizce bekletici mesele kararından rücu edilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Bilindiği üzere mahkemelerin görevi kamu düzenindendir ve görev dava şartıdır. İstikrar bulmuş istinaf ve temyiz kararlarında, Güvence Hesabının ödediği tazminatın rücuen tahsiline yönelik taleplerde Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olmadığı belirtilmektedir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/17896 Esas ve 2021/4942 Karar sayılı Bölge Adliye Mahkemesi Kesin Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair Yargıtay İlamında aynen,
"Uyuşmazlığın giderilmesine konu somut olaylarda, davacı Güvence Hesabı zorunlu trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu trafik kazalarında zarar gören üçüncü kişilere ödediği tazminatı Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan hallerde zarardan sorumlu olan gerçek kişi sürücü ya da işleten davalıya rücu etmektedir. TTK nun 4/1 maddesinde belirtilen her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili nispi dava söz konusu değildir. Davalılar gerçek kişi olup uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır.
Bu durumda uyuşmazlığın genel mahkeme olan asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. (Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi’nin 21.12.2020 tarih, 2020/466-2020/8778 sayılı kararı ile 16.10.2019 tarih, 2017/1132-2019/9502 sayılı kararları da aynı yöndedir.) Dolayısıyla Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi ile Adana Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin kesin kararları arasındaki uyuşmazlığın bu çerçevede giderilmesi gerekmiştir." şeklinde, Güvence Hesabının açtığı davalarda davanın temelinin haksız fiil olması ve tarafların tacir olmaması sebebiyle davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğini içtihat etmiştir.
Buna göre eldeki dosyaya baktığımızda; davacı güvence hesabı, ZMMS yaptırmakla yükümlü olduğu halde bu poliçeyi yaptırmayan kişinin ödemekle yükümlü olduğu zararı 3. kişiye ödemiş ve bu 3. kişiye ödemek zorunda kaldığı bedeli de davalılara rücu etmek üzere takip başlatmıştır. Bu durumda görevli mahkemenin tayininde 3. kişi ile davalılar arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınır. Davalıların UYAP'tan yapılan vergi kaydı sorgulamalarında her iki davalının da potansiyel mükellef vergi kayıtlarının olduğu, yani bir ticari işletme işletmediklerinin vergi mükellefi olmadıklarından açıkça anlaşıldığı, bu durumda eldeki davanın haksız fiilden kaynaklanması ve davalıların tacir olmaması sebebiyle görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan aşağıdaki şekilde asıl ve birleşen dava yönünden davanın usulden reddi ile Bursa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli mahkeme olduğunun tespitine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
A) Mahkememizin 2016/60 Esas sayılı Asıl Dava Dosyası Yönünden;
1-Hukuk Muhakemeleri Kanununun 114/1-c maddesi gereğince, davanın görevli mahkemede açılmadığı ve mahkemelerin görevinin dava şartı olduğu anlaşılmakla; dava şartı noksanlığı nedeniyle, HMK m.115 uyarınca, DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-Bursa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli mahkeme olduğunun tespitine,
3-HMK m.20 gereğince; taraflardan birinin, kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde, mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde; dosyanın Bursa Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde, dava dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde, davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin taraflara ihtarına, (ihtar edildi)
4-Harç ve yargılama giderlerinin HMK 331/2 maddesi gereğince yetkili ve görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
B) Mahkememizin 2016/143 Esas sayılı Birleşen Dosyası Yönünden;
1-Hukuk Muhakemeleri Kanununun 114/1-c maddesi gereğince, davanın görevli mahkemede açılmadığı ve mahkemelerin görevinin dava şartı olduğu anlaşılmakla; dava şartı noksanlığı nedeniyle, HMK m.115 uyarınca, DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-Bursa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli mahkeme olduğunun tespitine,
3-HMK m.20 gereğince; taraflardan birinin, kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde, mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde; dosyanın Bursa Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde, dava dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde, davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin taraflara ihtarına, (ihtar edildi)
4-Harç ve yargılama giderlerinin HMK 331/2 maddesi gereğince yetkili ve görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
5-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.05/10/2023
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır