T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/404
KARAR NO: 2020/375
HAKİM: . ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... - ... ...
VEKİLLERİ: Av. ... -
Av. ... -
Av. ... -
DAVALI: ... - ... ...
DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/03/2017
KARAR TARİHİ: 30/06/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin Ankara ilinde faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, davalı şirketin ise dünya çapında gemi işletmeciliği, kara-hava-deniz taşımacılığı ve konteyner işletmeciliği yapan MAERSK grubu şirketi olan dava dışı taşıyıcı ... şirketinin acenteliğini yürüttüğünü, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete ödenen konteyner depozito bedellerinin davalı şirketçe iade edilmemesi üzerine taşıma sözleşmesindeki varış limanı olan Gemlik İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı icra takibi başlattıklarını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, yukarıda açıklanan nedenle davanın kabulü ile davalının Gemlik İcra Müdürlüğü'nün 2017/... Esas sayılı dosyasındaki vaki itirazın iptaline; davalının dava değerinin %20'sinden az olmamak kaydıyla inkar tazminatına mahkumiyetine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazlarının olduğunu, davacı tarafın konteynerleri teslim alması için anlaşılan sürenin 7 gün olduğunu, fiili taşıyan ile müvekkili arasındaki taşıma ilişkisine dayanılarak davacı tarafından hak iddia edilmesinin mümkün olmadığını, davacının kötü niyetli olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle davanın öncelikle yetki itirazı nedeniyle usulden reddine, davanın esasına girilmesi halinde davanın tümden reddine, davacı tarafın İİK m.67/2 uyarınca davaya esas değerin %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İncelenen dosya kapsamına göre;
Davacı şirket ithal edeceği hurda kauçuk malzemelerin taşınması için davalı şirket ile anlaşma sağlanarak davacı nam ve hesabına işlemleri yürütmek amacıyla gümrük müşaviri Uba Gümrük Müşavirliği Ltd. Şti yetkilendirilmiştir. Buna göre ithal edilecek malzeme Antwerp Limanından Gemlik limanına taşıyıcı şirkete ait 6 adet konteyner ile her seferinde iki konteyner ihtiva edecek 3 farklı konişmento ile taşınmasına karar verilmiştir.
Dava itirazın iptali davasıdır.
Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarına göre; 25.12.2017 tarihli Uludağ Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD alınan raporda; dava konusu olayın forvarder sözleşmesinden doğan ücret alacağı hakkında uyuşmazlık olduğu, davalının forvarder , davacının onun müvekkili olduğu, aralarında forvarder sözleşmesi kurulduğu, davalı forvarderın ücret alacağını dayandırdığı 7 günlük freetime süresinin varlığını ispat edemediği, davacının 21 gün freetime süresine dayanmakta haklı olduğu , hesaplama bakımından taşıyanın 20 Ocak 2017 tarişhi saat 13: 35 ve 12:11 de davacının temsilcisi gümrük şirketine gönderdiği hesaplamaya dayanabileceğini, davacının davasında haklı olduğunu tespit etmiştir.
Bu rapor taraflara tebliğ edilmesi ile birlikte davalı vekili tarafından itiraz edilerek dosya makine mühendisi, uzak yol kaptanı ve Taşıma Lojistik Uzmanı Deniz Ticaret ve Sigorta Hukuku Öğretim üyesinden oluşan heyete tevdi edilmiştir. 04.12.2018 tarihli bilirkişi raporunda; davacı ile davalı arasında bir taşıma ilişkisinin tespit edilemediği, bu sebeple dosyada mevcut taşıma senetleri ile mail yazışmalarında varlığı anlaşılan 21 gün freetime süresinin davacı ile davalı arasında uygulanamayacağı, diğer taraftan tarafların iddiaları dışında taraflar arasındaki hukuki ilişkinin şartlarına yönelik bir belge ve bilginin dosyada yer almadığı, dolayısıyla taraflar arasında varsa freetime süresinin ne kadar olduğunu tespit edilememiştir.
Bu rapor taraflara tebliğ edilmesi ile birlikte davacı ve davalı vekilleri tarafından itiraz edilerek dosya ek rapora gönderilmiştir.
Dosya içerisine sunulan 24.06.2019 tarihli ek raporda; davacı ile davalı arasında dava konusu alacağın doğumuna konu olan bir taşıma ilişkisinin tespit edilemediği, bu sebeple dosyada mevcut taşıma senetleri ile mail yazışmalarında varlığı anlaşılan 21 günlük freetime süresinin davacı ile davalı arasında uygulanamayacağı, diğer taraftan tarafların iddiaları dışında taraflar arasındaki hukuki ilişkinin şartlarına yönelik bir bilgi ve ve belgenin dosyada yer almadığı, dolayısıyla taraflar arasında varsa free time süresinin ne kadar olduğu tarafımızca tespit edilmediğine kanaat getirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu uyuşmazlık bakiye forvarder ücret alacağından kaynaklanmaktadır. HMK 33. Maddesi gereğince de Türk Hukuku resen uygulanır. Davalı forvarderin davacıdan eşyanın taşıtılması sonucu alma hakkına sahip olduğu ücret alacağının bir kısmını alamadığı iddiası söz konusudur. Uygulamada davalı davacıya yönelik konteyner taşımalarında eşya varma limanına ulaştıktan sonra 21 gün freetime belirlendiğini, ancak davacının indirim istediği için kendi forvarder ücretinde indirim yapılarak daha kısa olan 7 günlük freetime verdiği iddiası bulunmaktadır. Konteyner iadesine yükümlü olan ana konişmentoda gönderilen olan davalı forvarder'dır. Bununla beraber gümrükten konteyner davacının zilyetliğinden çıkmıştır. Konteynerı tekrar limana taşıyana veya onun temsilcisine iadesi fiziken davacı tarafından yapılmıştır.
Uygulamada bu husus davalı forvarderin taşıyandan 21 günlük freetime alarak ancak kendi anlaşması ile 7 günlük freetime belirleyerek aradaki oluşan gecikme kadar forvarder ücreti tahsili amaçlanması mümkündür.
Davalının gönderilen olduğu ancak davacının tarafı olmadığı konişmentoda lehine haklar çıkarması mümkün olmamakla; davacının kendisinin alıcı olarak yer aldığı Non-Negotiable FIATA Multimodal Transport Waybill olarak belirtilen çoklu taşımacılık senetlerinde yer alan 21 günlük freetime süresine dayanabilecektir. Bu taşıma senetlerinden davali forvarder haberdar olarak ikrar etmekle beraber davacıya gönderdiği faturalar ile de durumu ortaya koymuştur.
Dosya kapsamına göre davalı tarafından freetime'ın 7 gün olacağına dair bir bildirim bildirilmemiştir. Gönderilen maillerde 7 gün belirtilmiş ise de; gecikme nedeniyle oluşan freetime 'ı bildirmek değil, demuraj ücretini bildirmek için gönderilmiştir. Bu nedenlerle ispat yükünün TMK 6. Maddesi uyarınca davalıda olduğundan dosya kapsamındaki dosyaya uygun ve hüküm kurmaya elverişli olan 25.12.2017 tarihli bilirkişi raporu dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
Takibe konu alacak likit olduğundan %20'si tutarındaki icra inkar tazminatının davalı borçlulardan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir
HÜKÜM:
Davanın kabulü ile Gemlik İcra Dairesinin 2017/... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin 25.958,00 TL asıl alacak üzerinden devamına,
İtirazın alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik olduğu değerlendirilerek davalı-borçlunun asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
2-Alınması gereken 1.773,19 TL harçtan başlangıçta alınan 223 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 1.550,19 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye Gelir Kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 254,40 TL harç ve 2.415,40 TL yargılama gideri toplamı 2.669,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmekle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 3.893,70 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflar tarafından kullanılmayan artan gider avanslarının hükmün kesinleşmesine müteakip taraflara iadesine,
Dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/06/2020
Katip ...
¸(e-imzalıdır)
Hakim ...
¸(e-imzalıdır)