....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1804
KARAR NO: 2022/133
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI: ....
VEKİLİ: Av...
DAVALI:1....
VEKİLİ: Av....
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/12/2018
KARAR TARİHİ: 15/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 25/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Mahkememizin 09/09/2021 tarihli duruşmasında .... Malzemecilik Sünger ve Döşeme Malzemeleri .... .... davaya davalı olarak dahil edilerek taraf değişikliği yapılmasına karar verilmiş ve işlemlere devam olunmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20/01/2018 tarihinde müvekkil cirosu ve imzası olmadan iş yerinden 28 adet çekin çalındığını, keşidecisi .... .... olan İng Bank Bandırma şubesine ait .... hesap no.lu .... seri no.lu 31/07/2018 keşide tarihli 6.000,00 TL bedelli çeke hiçbir ticari ilişkileri olmayan davalı firma tarafından tahsil edilmek istenmek ile davalının haklı hamil olmayacağının kabulünü ve çekin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... Malzemecilik Sünger Ve Döşeme Malzemeleri .... .... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... Malzemecilik Sünger Ve Döşeme Malzemeleri/ ... ... unvanlı adi şirket sünger ürünleri, yatak, yorgan vb ürünlerin imal ve toptan satışı yaptığını, davaya konu çeki yine ticari ilişki nedeniyle ... ... isimli kişiden ciro ve teslim suretiyle aldığını, faturalarına karşılık ödeme amacıyla bu çeki ciro ederek ... Tek. San. ve Tic. A.Ş.'ne verdiğini, ... Tek. San. ve Tic. A.Ş çeki bankaya sunduklarını ancak karşılığının olmadığını belirterek müvekkil şirkete müracaat ettiğini, müvekkilinin de çek bedelini ilgili firmaya ödeyerek çeki iade aldığını, müvekkil çeki ciro ile aldığı ... ... isimli şahısa telefon yolu ile müracaat ettiğini,çeki iade alacağına ilişkin sözle müvekkilini oyalamışsa da sonrasında müvekkil ile irtibatını kestiğini, müvekkilinin ise ciro yapan ... ... isimli kişinin çekte T.C. Kimlik numarasının bulunmaması, yine çekin bedelinin düşük olması, kendisinin İstanbul ilinde olması ancak takipte yetkili yerin Bursa İcra müdürlükleri olması nedeniyle, masrafa değmeyeceği düşüncesiyle çeki takibe koymadığını, müvekkilinin ticari ilişki içerisinde düzgün ciro silsilesine duyduğu güvenle çeki iktisap etmiş üçüncü kişi konumunda olduğunu, müvekkilinin çeki kötüniyetli iktisap etmiş olduğu veya ağır kusuru bulunduğu iddia edilemeyeceğini, davacı çeki kaybetmiş yada çaldırmış olsa bile müvekkilinin bu hususu çek metninden öğrenmesi yada bilmesi mümkün olmadığını, kambiyoda Mücerretlik ilkesi gereği bu hususta kendisine kusur atfedilemeyeceğini, müvekkilinin çeki iyi niyetle iktisap etmiş 3. Kişi konumunda olduğunu, çek bedelini tahsil edememiş olup kendisini de zarar uğrattığını, yukarıda açıklanan nedenle müvekkili açısından davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava; Keşidecisi ... ... olan, ING Bank Bandırma şubesine ait, ....hesap nolu, 006 32 16 seri nolu, 31.07.2018 keşide tarihli, 6.000,00 TL bedelli çekin... Yıldırım/BURSA adresinde bulunan işyerinden çalınması sahte ciro imzası ile tedarik tedavüle konulduğu iddia olunmasıyla ve yapılan şikayet üzerine dava açıldığı anlaşılmakla; Keşidecisi ... ... olan, ING Bank Bandırma şubesine ait, .... hesap nolu, .... seri nolu, 31.07.2018 keşide tarihli, 6.000,00 TL bedelli çekin istirdatı ile çek dolayısıyla davalıya borçlu olmadığının tespiti davasıdır.
Keşidecisi ... ... olan, ING Bank Bandırma şubesine ait,.... hesap nolu, .... seri nolu, 31.07.2018 keşide tarihli, 6.000,00 TL bedelli çek yönünden Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/139 E. Sayılı dosyası ile çek iptali davası açılmıştır. Bankaya yazılan müzekkere cevabında davaya konu edilen çekin ... Tek. San. ve Tic. A.Ş. Tarafından bankaya ibraz edildiği bildirilmiştir.
Davacı söz konusu çekin hırsızlık yapılması suretiyle davacıdan çalındığını, çekin arka yüzündeki imzanın davacıya ait olmadığını ileri sürmüştür. Davacı çek suretini dosyaya sunmuş yine hırsızlık olayı ile ilgili olarak soruşturma dosyasına ilişkin bir takım belgeler ibraz etmiştir.
Davalı ... Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesinde davaya konu edilen çekin bankaya ibraz etmesi sonucunda tahsil edemediğinden çeki kendisine veren ciranta ... ...'e alınan çeki teslim ve iade ettiğini dilekçe ekinde de 07.08.2020 tarih ve 633 sayılı çek giriş iade bordrosunu dosya içerisine sunmuştur.
Çözülmesi gereken uyuşmazlık noktaları şu şekildedir; çeki zayi ettiğini iddia eden tarafın elinden rıza dışı çıktığını ve sonuçta hamilin eline geçmekle beraber davacının hamile nazaran üstün hakkı olduğunu ispatlamasına bağlıdır.
Davalı cevap dilekçesinde davaya konu edilen çeki tahsil edemediğinden e 07.08.2020 tarih ve 633 sayılı çek giriş iade bordrosu ile çeki kendisine veren ciranta ... ...'e teslim ve iade ettiğini belirtmiştir.
Tarafların arasındaki ticari ilişkinin mevcut olup olmadığının belirlenmesi için belirlenen gün ve saate ticari defter ve kayıtlarının mahkememize ibraz etmesi istenmekle; davacı kayıtları yerinde incelenmiş ve davalı kayıtları için Bakırköy Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak incelemesine karar verilmiştir.
Davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi üzerine 25.01.2021 tarihli bilirkişi raporu düzenlenmekle; Davacı tarafın incelemeye sunmuş olduğu Ticari Defterinin E- Defter olduğu, E-Defter beratlarını sürelerinde onayladığı, Yevmiye defterinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu ve ticari defterin davacı taraf lehine delil olma niteliği taşıdığı tespit edildiği, davacı tarafın kişi incelemesine 2018 yılı ticari defterini sunduğu, 2017 yılından 2018 yılına devir eden veya 2018 yılı ticari defter kayıtlarında davalı tarafa ait herhangi bir ticari ilişkiye dayanak teşkil edecek muhasebe kaydının yer almadığı, davacı ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasına ait 2018 yılı ticari defter kayıtlarının incelenmesi sonucunda davaya konu çekin 18.01.2018 tarih 1725 makbuz no, 654 yevmiye no ile dava dışı müşterisi (borçlusu) .... ... — ... Bebe firmasından tahsil ettiği, kayıtlarına aktardığı, davacı tarafa ait 2018 yılı ticari defter kayıtlarında dava konusu çekin tediye kaydının bulunmadığı, çekin davacı firma kayıtlarında 2018 yılından 2019 yılına devir ettiğine ilişkin tespitlerde bulunduğu bildirilmiştir.
Davalı ... Tek. San. ve Tic. A.Ş ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi üzerine 24.03.2021 tarihli bilirkişi raporu düzenlenmekle; Davalı tarafın incelemeye sunmuş olduğu Ticari Defterinin E- Defter olduğu, E-Defter beratlarını sürelerinde onayladığı, Yevmiye defterinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu ve ticari defterin davalı taraf lehine delil olma niteliği taşıdığı tespit edildiği, davalı tarafın kişi incelemesine 2018 yılı ticari defterini sunduğu, davalı şirketin incelenen ticari defterlerinde, dava konusu ING BANK Bandırma Şubesine ait 6.000,00 TL tutarındaki çekin sürekli olarak Elyaf Vatka satışı yaptığı dava dışı ... Malz.-... ... isimli firmasından 12.02.2018 tarihinde teslim alarak ticari defterlerine kayıt edilmiştir. Dava konusu çekin karşılıksız çıkması üzerine 07.08.2018 tarihinde dava dışı ... Malz.-... ... firmasına iade edildiği tespit edilmiştir.
Davacı vekili 15.02.2021 tarihli dilekçesi ile; HMK 125. Maddesi gereğince zorunlu taraf değişikliği talebinde bulunmakla; tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile davaya konu edilen çekin çeki kendisine veren ciranta ... ...'e alınan çeki teslim ve iade ettiğini dilekçe ekinde de 07.08.2020 tarih ve 633 sayılı çek giriş iade bordrosu ile çeki iade ettiği bu haliyle yargılamanın usul ekonomisi açısından daha sağlıklı yürütülmesi anlamında yasal şartlar oluşmakla; diğer bir yandan ise ... Malz.-... ...'e davaya konu çekin elinde bulunup bulunmadığı, bulunması halinde mahkememize ibraz etmesi gerektiği ihtarlı olarak kendisine bildirilmekle; davaya konu çek aslını mahkememize sunması dikkate alınarak davalı olarak davaya dahil edilerek taraf değişikliği talebinin kabulüne karar verilmiştir. Ancak davalının cevap dilekçesinde; ne çekin ibrazı anında ne de dava açıldıktan sonra çek üzerinde hak iddia etmemiştir. Bu sebeple defter incelemesi hususundaki ara karardan dönülmüştür.
Tüm bu nedenlerle; davacının dava konusu edilen çekin yasal ve meşru hamili olduğu anlaşılmış olmakla, davacının dava konusu olan keşidecisi ... ... olan, ING Bank Bandırma şubesine ait,.... hesap nolu, .... seri nolu, 31.07.2018 keşide tarihli, 6.000,00 TL bedelli çekin haklı hamili olduğunun tespitine karar vermekle; aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile;
Keşidecisi ... ... olan, İNG Bank Bandırma Şubesi'ne ait .... hesap nolu, .... seri nolu, 31/07/2018 keşide tarihli 6.000,00 TL bedelli çekin davalıdan İSTİRDATINA,
Davacı şirketin yetkili hamil olduğunun TESPİTİNE ve çekin davacıya TESLİMİNE,
2-Alınması gereken 409,86 TL harçtan başlangıçta alınan 102,47 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 307,39 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye Gelir Kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 197,47 TL harç ve 1.477,30 TL yargılama gideri toplamı 1.674,77 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmekle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflar tarafından kullanılmayan artan gider avanslarının hükmün kesinleşmesine müteakip taraflara iadesine,
Dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/02/2022
Katip ....
¸(e-imzalıdır)
Hakim ......
¸(e-imzalıdır)