TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/206
KARAR NO: 2022/183
HAKİM: ...
KATİP: ....
DAVACI: ......
VEKİLLERİ: Av...
Av...
DAVALI: 1-....
VEKİLİ: Av...
DAVALI: 2- ....
VEKİLİ: Av...
İHBAR OLUNANLAR :....
...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 07/02/2018
KARAR TARİHİ: 24/02/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketler ile müvekkili şirket arasında dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesi ile işletme hakkı devir sözleşmesi (İHDS) ve hisse satış sözleşmesi düzenlediklerini, Bursa 12. İcra Dairesi' nin 2009/... Esas sayılı ilamlı icra takip dosyasında Bursa 2. İş Mahkemesi' nin 2008/51 Esas ve 2009/322 Karar sayılı kararına istinaden ödenen 1.133,34 TL (ödeme tarihi - 25.01.2013) Bursa 12. İcra Dairesi' nin 2012/... Esas sayılı ilamlı icra takip dosyasında Bursa 2. İş Mahkemesi' nin 2010/471 Esas ve 2012/505 Karar sayılı kararına istinaden ödenen 12.597,11 TL (ödeme tarihi - 25.01.2013) olmak üzere toplam 13.730,45 TL' ödeme yaptıklarını, yukarıda açıklanan nedenlerle; davanın kabulü ile toplam 13.730,45 TL (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile) alacağın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte müvekkili şirkete ödenmesine, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Enerji Dağıtım ...A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu bahsi geçen sözleşmelerin davacı ... ile diğer davalı ... A.Ş. arasında akdedilidiğini, müvekkili şirketin sözleşmelere taraf olmadığı gibi, sözleşmelerde müvekkilin sorumluluğuna dair herhangi bir düzenleme de bulunmadığını, davanın müvekkil ... Enerji A.Ş.'ye karşı ikame edilmesine ilişkin hiç bir gerekçeye yer verilmediğini, yukarıda açıklanan nedenlerle öncelikle davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Elektrik vekili cevap dilekçesinde özetle; özelleştirme sürecinde müvekkili şirket ile ... arasında imzalanan sözleşme ile Dağıtım Bölgesinde yer alan, mülkiyeti ve/veya kullanma hakkı, ...’a ait olan Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Sistemi ile bunların üzerinde yer aldığı mülkiyetindeki ve/veya kullanımındaki taşınmazlar, bu taşınmazlar üzerindeki kullanım hakları, Dağıtım Tesisleri'nin gereği gibi işletilmesi için varlığı zorunluluk arz eden taşınmaz, tesis, araç, gereç, iş makineleri, telsiz cihazları ve bunların mütemmim cüzlerinin mülkiyet hakları saklı kalmak kaydıyla, işletme haklarının devri gerçekleştirildiğini, bu sözleşme imza tarihinden önceki tüm sorumluluğun ve işletme faaliyetine ilişkin tüm hak ve yükümlülüklerin ...'a ait olduğunu, ... sorumluluk ilkesi gereğince, borcun doğduğu anda, borca konu edimin tek muhatabı olup, borcun ifa edilmemesinden sorumlu olacağını, ayrıca rücu talebine konu ilamlarda alacağın davalılardan müteselsilen alınmasına karar verildiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla bir an için rücu söz konusu olsa dahi ...’ın sorumluluğu bütün bedel açısından olmadığını, yukarıda açıklanan nedenlerle öncelikle davanın ...Taşımacılık Özel Güv. Sis. Medikal Gıda Ltd. Şti. ve .... Nakliyat Gıda İnş. San. Ve Ltd. Şti.’ye ihbar edilmesine, davacının haksız, maddi ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
Davacı ve davalılar arasında, ihale sonucunda yapılan hizmet alım sözleşmesi ilişkisi bulunmaktadır.
Bu ilişki çerçevesinde davacı aldığı ihale çerçevesinde işin görülmesi amacıyla işçi istihdam etmiştir. Dava dışı işçi davacının asıl işveren olduğu dönemde işe iade istemli dava açmıştır.
Davacı ile davalı şirketler arasındaki hukuki ilişki İş Kanununun 2. maddesinin VI. fıkrasında asıl işveren – alt işveren ilişkisi olarak düzenlenmiştir. Somut olayda .... .... A.Ş. Genel Müdürlüğü'ne devrolan kurumun asıl işveren, davalıların ise alt işveren olduğu anlaşılmaktadır.
4857 sayılı İş Kanununun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” hükmü bulunmaktadır. 4857 sayılı İş Kanununun 2. maddesinde düzenlenen müteselsil sorumluluk işçinin haklarının korunması bakımından getirilmiş olup davacının ödediği işçilik alacakları yönünden rücu hakkının bulunup bulunmadığı sözleşme hükümlerine göre çözümlenecektir.
Somut olayda davalı alt işverendir. İş Hukuku uygulamasına, alt işverenin ihale sonunda işçinin iş sözleşmesini feshetmemesi ve işçinin ihaleyi yeni alan diğer alt işveren yanında çalışmaya devam etmesi halinde burada yazılı bir hukuki işleme dayanmayan devir işleminin varlığı kabul edilmektedir . 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinde işyerini devreden işverenin kıdem tazminatından sorumluluğunun işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasında işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlı olduğu düzenlenmiştir. Diğer işçilik alacakları yönünden ise, 4857 sayılı Kanun’un 6. maddesinin 3. fıkrasında, devirden önce doğmuş olan ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devreden ve devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren 2 yıl ile sınırlı olduğu düzenlenmiştir. Ancak bu sorumluluk devreden işverenin işçiye karşı olan sorumluluğuna ilişkin bir düzenleme olup devreden ve devralan arasındaki ilişkiyi düzenlememektedir. Somut olayda taraflar arasında örtülü bir işyeri devri olduğunun kabul edilmesi sebebiyle davacının ödediği işçilik alacaklarını, diğer alt işverene, işçilerin söz konusu alt işverene çalışma süresiyle sınırlı olarak rücu edeceği esası kabul edilmelidir.
Davacı kurum tarafından dava dışı işçiye Bursa 12. İcra Dairesi' nin 2009/... Esas sayılı ilamlı icra takip dosyasında Bursa 2. İş Mahkemesi' nin 2008/51 Esas ve 2009/322 Karar sayılı kararına istinaden ödenen 1.133,34 TL (ödeme tarihi - 25.01.2013) Bursa 12. İcra Dairesi' nin 2012/... Esas sayılı ilamlı icra takip dosyasında Bursa 2. İş Mahkemesi' nin 2010/471 Esas ve 2012/505 Karar sayıl kararına istinaden ödenen 12.597,11 TL (ödeme tarihi - 25.01.2013) olmak üzere toplam 13.730,45 TL ödendiği dava dilekçesi ekindeki dekonttan anlaşılmaktadır.
24.07.2006 tarihinden itibaren Dava dışı işçinin üst işvereninin ... olduğu tespit edilmiştir. ..., 31.08.2010 tarihinde imzalanan Hisse Satış Sözleşmesi ile gerçekleştirilmiş olduğunu, ...' ın özelleştirilmesinde hisse satış modeli yöntemi uygulanmıştır. Özetle üst işveren 31.08.2010 tarihindeki özelleştirme ile el değiştirmiştir. Ancak, hisse devri gerçekleşmeden önce ... ve ... arasında yapılan sözleşmede yer alan hükümlerinin yer aldığı ve özellikle 7.4. ve 7.6 maddeler gereği ...'ın sorumluluğunun tarihler itibariyle irdelenmesi gerektiği ...'ın 20.05.1998-24.07.2006 tarihleri arasındaki Üst İşverenliğmin kabulü gerektiği, 24.07.2006-12.05.2007 tarihleri arasındaki süreçte ise ...'ın sorumluluğunun bulunduğu tespit edilmiştir. Bu tespitten hareketle, Davacı İdarenin, 20.05.1998-24.07.2006 tarihleri arasındaki zararlarını alt işverenliklerden, 24.07.2006 tarihinden sonraki zararını ise ...'dan talep etmesinin mümkün olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Davalıların sorumlu oldukları kıdem tazminatı dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönem ile sınırlıdır. Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarından anlaşılacağı üzere; davacı ...'ın; 20.05.1998-24.07.2006 tarihleri arasındaki Üst İşverenliğinin kabulü gerektiği, 24.07.2006-12.05.2007 tarihleri arasındaki süreçte ise, Üst İşverenliğin yeni hükmü şahsiyet sıfatını elde eden ... olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Devir Sözleşmesi Hükümlerinin incelenmesi sonucunda ve özellikle, 7.4. ve 7.6. maddeler gereği ...'ın sorumluluğunun tarihler itibariyle irdelenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. ...'ın 20.05.1998- 24.07.2006 tarihleri arasındaki Üst İşverenliğinin kabulü gerektiği, 24.07.2006-12.05.2007 tarihleri arasındaki süreçte ise ...'ın sorumluluğunun bulunduğu tespit edilmiştir. Bu tespitten hareketle, Davacı İdarenin, 20.05.1998-24.07.2006 tarihleri arasındaki zararlarını alt işverenliklerden, 24.07.2006 tarihinden sonraki zararını ise ...'dan talep etmesinin mümkün olduğu sonucuna ulaşıldığı, ...'ın sorumluluk miktarının 1.480,42TL olacağı hesaplanmıştır. Davalı Şirketin Kıdem Tazminatından kendi dönemiyle, izin alacağından ise son işveren olarak tamamından sorumlu olacağı hesaplanmıştır. Bu nedenlerle davalı .... .... Dağıtım A.Ş. yönünden kısmen kabulü ile 1.480,42 TL alacağın ödeme tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek, Davanın davalı ... Elektrik Dağıtım ve Parekende Satış Hizmetleri A.Ş. Yönünden davadışı işçinin alacaklarından sözleşme kapsamı gereği bir sorumluluğu bulunmadığından reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş. Yönünden KISMEN KABULÜ İLE
1.480,42 TL alacağın ödeme tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davanın davalı ... Elektrik Dağıtım ve Parekende Satış Hizmetleri A.Ş. yönünden REDDİNE,
3-Alınması gereken 101,12 TL harçtan başlangıçta alınan 234,49 TL peşin harcın mahsubu ile fazla kalan 133,37 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan 270,39 TL harç ve 1.481,50 TL yargılama gideri toplamı 1.751,89 TL'nin davanın kabul ret oranına göre 175,18 TL'sinin davalı ... Elektrik'ten alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ... Elektrik tarafından yapılan 78 TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre 70,20'sinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, kalan kısmın bu davalı üzerinde bırakılmasına, diğer davalı ... Enerji tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-a)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmekle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 1.480,42 TL vekalet ücretinin davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,
b)Davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirmekle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
c)Davalı ... Enerji Dağıtım... A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirmekle hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 6.md uyarınca 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
7-Taraflar tarafından kullanılmayan artan gider avanslarının hükmün kesinleşmesine müteakip taraflara iadesine,
Dair verilen kararın kabul edilen kısım için HMK nın 341/2 md gereğince miktar itibariyle KESİN olarak, diğer hükümler açısından gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/02/2022
Katip ....
¸(e-imzalıdır)
Hakim ....
¸(e-imzalıdır)