T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/558
KARAR NO: 2020/412
HAKİM: .....
ÜYE.....
ÜYE: .....
KATİP:.....
DAVACI: A.....
VEKİLİ: Av. .....
DAVALILAR:.....
VEKİLİ: Av.....
DAVA: Şirket Ortağının Bilgi Alma Talebi
DAVA TARİHİ: 12/06/2019
KARAR TARİHİ: 08/07/2020
Mahkememize açılan davanın açık yargılamasında,
DAVACININ TALEBİ: Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı şirketin Bursa 16. Noterliğinin 28/06/2012 tarih ve 28244 yevmiye numaralı ana sözleşmesi ile kurulduğunu, davacının şirkette %30 oranında hisse sahibi olduğunu, 2017 yılından beri davalı şirkete kabul edilmediğini ve şirket faaliyetlerinden kötü niyetle uzak tutulduğunu, defalarca sözlü ve yazılı talepte bulunmuş ise de davalı şirket tarafından yanıtsız bırakıldığını, davacı tarafa şirket faaliyetinden kaynaklanan herhangi bir ödeme yapılmadığını, kâr payı dağıtılmadığını, bu nedenlerle TTK. 437 uyarınca bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında davalı şirket ticari defter ve kayıtları üzerinde davacı tarafça tayin edilecek yetkili kişiye inceleme yetkisi verilmesini, talep ve dava etmiştir.
DAVALININ CEVABI: Davalı taraf cevap dilekçesinde, davalı şirketin ana sözleşmesine uygun amaç ve konularda faaliyet gösteren, dünya pazarına açılmış, verdiği hizmetle güven kazanmış, saygın ve itibarlı bir şirket olduğunu, davacı tarafın iddialarını kabul etmemekle birlikte, süre yönünden istem hakkı düştüğünü ve bu yüzden davanın usulden reddi gerektiğini savunmuştur.
DELİLLER ve GEREKÇE: Derdest dava, Türk Ticaret Kanununun 437. maddesi kapsamında anonim şirket ortağının bilgi alma hakkının kullanımına ilişkin talep içeren ve basit usule göre bakılması gereken bir davadır. Bu tür davalarda mahkemesince verilecek kararlar kesin niteliktedir.
Bilgi alma hakkı anonim şirketlerde hesap verilebilir ve şeffaf bir yönetim oluşturulması açısından çok önemlidir. Bu sebeple bilgi alma ve inceleme hakkı hem pay sahiplerinin hem de yönetim kurulu üyelerinin en temel haklarından biri olarak kabul edilir. Bu haklar vazgeçilmez, devredilemez ve kısıtlanamaz.
Anonim şirketlerde ortakların bilgi edinme ve inceleme hakkı Türk Ticaret Kanunun 437. maddesinde düzenlenmiştir. Pay sahipleri, TTK’nın 437. maddesi gereğince şirkete ait finansal tablolar, faaliyet raporları başta olmak üzere denetim raporlarını, kar dağıtım önerilerini genel kurul toplantısından en az 15 (onbeş) gün önceden inceleme hakkına sahiptir. Ayrıca her pay sahibi, gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir. Madde gerekçesinde de ifade edildiği üzere “Pay sahibine çağdaş ölçülerle örtüşen ve kamuyu aydınlatma, kurumsal denetim ve dürüst hesap verme ilkelerine göre düzenlenmiş bulunan kapsamlı bir bilgi alma ve inceleme hakkı tanınmıştır.”
Somut olayda davacının bilgi alma hakkının şirket ve diğer ortak tarafından kabul gördüğü anlaşılmaktadır. Başlangıçta bazı sorunların çıktığından söz edilmişse de genel kurulda bu konuda açıkça karar alındığı görülmektedir. Fakat genel kurulda alınan kararın şeffaf ve etkili biçimde uygulandığını söylemek güçtür. Genel kurulda karar alınmış olması bilgi alma hakkının etkin biçimde kullandırıldığı anlamına gelmez. Keza bilgi alma hakkını kullanan ortağın istekleri şirket sırlarını içermiyorsa kısıtlama getirmek ve hangi konularda defterleri incelemek istediğini somutlaştırmasını beklemek haklı değildir. Özellikle somut olayda olduğu gibi akrabalık ilişkileri bulunan iki ortaktan ibaret bir şirkette ortağın bilgi alma hakkının sınırlandırılması kabul edilemez.
Netice itibariyle davalı şirket de davacının bilgi alma hakkını tanımış ancak etkin biçimde kullandırmamıştır. Özellikle üç ayda bir yapılması kararlaştırılan toplantıların yapıldığına dair bir savunma ve delil yoktur. O halde davanın kabulüne karar verilmelidir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın (talebin) kabulü ile, davacı tarafın talepleri ile bağlı olarak davacı ortak ... ...'a ortağı bulunduğu ... Plastik Teknolojileri San. Ve Tic. A. Ş. 'den genel kurul dışında bilgi almasına izin ve yetki verilmesine,
Bilgi alma hakkının ... ... tarafından bizzat veya tayin edeceği bir mali müşavir aracılığıyla kullanılmasına,
Bilgi alma hakkının,
2017-2018 karşılaştırmalı mali tablolar - gelir tablosu - bilanço
2017-2018 detay mizan
2017-2018 kebir mizan
2018 tüm muavinler
2018 sonu sabit kıymet listesi
2018 yılı sonu öz kaynak dağılımı
2018 yılı sonu güncel kredi bilgileri
2018 yılı sonu değerleme kayıtları (kasa- banka -cari -kredi -leasing)
2018 yılı içinde atılan tüm amortisman kayıtları
2018 yılında yazılan kkeg detayı
2018 yılı içinde bordro tahakkuk kayıtları ve kişi kişi bordro icmali
2018 yılı sonundaki güncel sermaye yapısı
2018 yılı içindeki toplam grup içi alım-satım işlemleri
2018 yılı içinde ayrılan fon var ise detayı
2018 sonu güncel şirket davaları
müşteri vade çalışması
tedarikçi vade çalışması
2018 yılı içinde verilen tüm beyannameler (kdv2 -muhtasar -sgk -geçici vergiler)
2018 yılı sonu şüpheli alacak hesap detayı
2018 yılı içinde alınan ortaklık kurul kararları
2019 yılı içinde verilen vergi beyannameleri ile sınırlı tutulmasına,
Alınması gereken 54,40-TL peşin harcın davalıdan tahsiline,
Davacı vekili lehine takdir edilen 3.400-TL ücret-i vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafça yapılan 51,70-TL muhakeme masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine dair kesin karar taraf vekillerinin yüzlerine karşı açıkça okunup anlatıldı.
İş bu kararın gerekçesi 08/07/2020 tarihinde yazılmıştır.
Başkan .....
e-imzalıdır
Üye .....
e-imzalıdır
Üye .....
e-imzalıdır
Katip .....
e-imzalıdır