.......
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/201
KARAR NO: 2020/876
BAŞKAN: .......
ÜYE.......
ÜYE: .......
KATİP: .......
DAVACILAR: 1- .......
2- .......
3- ..............
VEKİLİ: Av. .......
DAVALILAR: 1- ........
VEKİLİ: Av.......
2- ...........
VEKİLİ: Av........
3.......
VEKİLİ: Av........
4-.......
VEKİLİ: Av. .......
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 17/03/2016
KARAR TARİHİ: 22/12/2020
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 11/04/2018 tarih ve 2016/367 E. 2018/504 K. sayılı kararı, BAM 5.Hukuk Dairesinin 27/02/2020 tarih ve 2018/1700 - 2020/260 E/K sayılı bozma ilamı gereğince bozulmakla Mahkememizin 2019/40 Esasına kaydedilerek muhakemeye devam edilmiştir. Bu muhakeme esnasında;
DAVACININ TALEBİ: Davacılar vekili, davalı ... Sey. Nak. Ser. Ltd. adına tescilli, davalı ... ...’nun sürücüsü, davalı ...Otobüsleri A.Ş.’nin işleteni, diğer davalının sigortacısı olduğu otobüste, davacıların murisinin yolcu olarak bulunduğunu, 18.02.2015 tarihinde kaza sonucu vefat ettiğini, davacı ... ...’ın murisin kızı, davacı ... ...’ın babası, davacı ... ...’ın annesinin destekten yoksun kaldığını, olay nedeniyle ağır manevi zarara uğradıklarını ileri sürerek, davacı ... ... için 300.000 TL, davacı ... ... için 100.000 TL, davacı ... ... için 100.000 TL manevi tazminatın sigorta dışındaki davalılardan, davacı ... ... için 30.000 TL, davacı ... ... için 5.000 TL, davacı ... ... için 5.000 TL maddi tazminatın davalılardan tahsilini talep ve dava etmiş, sonradan maddi tazminat talebini artırmıştır.
DAVALILARIN CEVABI: Davalılar ... Seyahat Ltd. Şti. Ve ... ... vekili cevap dilekçesinde, öncelikle davada görev itirazında bulunduklarını, dava haksız fiilden kaynaklandığından, Asliye Hukuk Mahkemesi görevli olduğundan görevsizlik kararı verilmesine; yetki itirazları olup, kaza Karacabey sınırları içinde meydana geldiğinden Karacabey Asliye Hukuk Mahkemesi yetkili olduğundan, yetkisizlik kararı verilmesine; esas yönden, ölen yolcunun zorunlu olduğu halde kemer takmadığını, şoförün kurallara uyduğunu, otobüsün hızı 40 km olduğu halde olay anında şiddetli fırtınanın tesiri ile otobüs kontrolden çıkarak yamaca doğru yol alıp devrildiğini, manevi tazminatın yüksek talep edildiğini, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı ...Otobüsleri A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde, öncelikle husumet itirazlarının bulunduğunu, husumetin ... ... ve ... Seyahate ait olduğunu, davalı hakkındaki davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğraması nedeniyle zamanaşımı yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, esas yönden; kazanın şiddetli fırtınadan otobüsün savrulması sonucu meydana geldiğini, doğal afet sebebiyle kazanın vuku bulduğunu, kaçınılmazlık hali olduğunu, şoförün ve davalının kusuru bulunmadığını, manevi tazminatın yüksek talep edildiğini, maddi zararın kanıtlanması gerektiğinden, davanın diğer sigorta şirketlerine ihbarı ile reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı ... SİGORTA A.Ş.nin cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunmuş, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
DELİLLER ve GEREKÇE: Derdest dava trafik kazası sebebiyle destekten yoksunluk tazminatı taleplerine ilişkindir. Davacı taraf maddi tazminatla birlikte ayrı ayrı manevi tazminat taleplerini de ileri sürmüş, sigorta şirketinin sadece maddi tazminattan sorumlu tutulmasını talep etmiştir.
Haksız fiil sebebiyle tazminat davalarında temel olarak haksız bir fiilin varlığının ve haksız fiilde davalı tarafın kusurununu belirlenmesi gerekir. Ölümle sonuçlanan trafik kazası biçiminde ortaya çıkan haksız fiil aynı zamanda resen kovuşturulan bir suç niteliğindedir. Olay sebebiyle davacılar murisinin ölümüne neden olduğu sürücü olduğu ileri sürülen ... ... hakkında Bursa 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/51 esas sayılı dosyasıyla kovuşturma başlatılmıştır. 04/05/2016 gün ve 2016/51-182 E-K sayılı hükümle mahkumiyetine karar verilmiştir. Ancak davacılar murisinin araçta yolcu olarak bulunduğu ortadadır. Öyleyse davacılar murisine kaza sebebiyle atfı kabil bir kusurun varlığından söz edilemez. Kazaya karışan araç sürücülerinin yahut malik-işleten konumundaki kişilerin müteselsil sorumluluğu söz konusu olacağından eldeki davada kusur değerlendirmesi yapılmasına gerek görülmemiştir.
Dava devam ederken davacılardan ... ... vefat etmiştir. Tazminat davalarının ölümden önce açıldığı nazara alındığında dava hakları da ölümle birlikte mirasçılarına intikal etmiştir.
TMK.nun 28. maddesinde gerçek kişinin ölümüyle medeni haklardan yararlanma ve buna bağlı olarak da taraf ehliyetinin sona ereceği bildirilmiştir.
Yalnız öleni ilgilendiren, yani mirasçılarına geçmeyen davalar, tarafın ölümü ile konusuz kalır. Bu davalara ölen tarafın mirasçılarına karşı veya mirasçıları tarafından devam edilmesine imkan yoktur. Yalnız ölen tarafı ilgilendirmeyen, yani mirasçıları da ilgilendiren, mirasçıların malvarlığı haklarını etkileyen davalar tarafın ölümü ile konusuz kalmaz. Bu davalara ölen tarafın mirasçılarına karşı veya mirasçıları tarafından devam edilir.
Mirasçıları ilgilendiren davalar, ölen tarafın mirasçılarına geçen alacakları; hakları ve mallarına ilişkin davalardır. Bu halde, ölen tarafın mirasçıları, davayı mecburi dava arkadaşı olarak hep birlikte takip ederler.
Bu durumda mirasçıların tamamının davaya katılımı için mirasçılara tebigat çıkarılmalıdır. Mirasçılardan bir kısmı davayı takip eder bir kısmı etmezse bu durumda diğer mirasçılardan yahut vekillerinden bu mirasçının davaya muvafakatinin sağlanması bu sağlanamıyor ise terekeye temsilci atanmak suretiyle taraf teşkilinin sağlanması gerekmektedir.
Kaldırma kararı sonrasında mirasçı ... Şama davaya muvafakat beyanı sunmuş bu şekilde taraf teşkili sağlanmıştır.
Delillerin toplanması aşamasında davacıların talep edebilecekleri destekten yoksunluk tazminat miktarları yönünden bilirkişi raporu alınmıştır. Rapor alınmadan önce davacıya ilişkin gelir belgeleri de araştırılmıştır. Hasar dosyası celp edilmiş, rapor hazırlanması aşamasında bundan da yararlanılmıştır. Mülkiyeti ... Seyehat Ltd. Şti.'ne ait otobüsün ...Otobüsleri A.Ş. firması nezdinde faaliyet gösterdiği nazara alındığında doğacak tazminattan ...A.Ş.'nin de müteselsil sorumluluğu vardır. Aktüerya hesabından anlayan bilirkişi 30/06/2017 tarihli raporunda davacılardan ... ...'ın vefat etmiş olması nazara alınarak hesaplama yapılmıştır. Öte yandan davacılar murisinin daha önce boşanarak ikinci kez evlendiği, ölümünden önce ikinci eşinden de boşandığı nazara alınarak üçüncü evliliği ihtimal hesaplarına dahil edilmiştir. Bu hesaba göre anne ... ...'ın destek zararı 63.870,13 TL'dir. Baba ... ... dava sürerken vefat ettiğinden ölüme kadar işleyecek destek zararı 2.469,27 TL, murisin kızı ...'nin destek zararı 18.368,46 TL olarak hesaplanmıştır. Hesaplama yapılırken muhtemel üçüncü eş için bir destek alacağı dikkate alınmış olduğundan anne babanın destek alacakları azalmıştır. Buna karşılık vefat eden bir kişinin fiilen üçüncü evliliğini ortadan yapma ihtimali kalkmıştır. Mahkememiz bu durumu nazara alarak farazi eşin payına düşmesi gereken payı murisin çocuğu ... ...'ın zararına eklemeyi uygun bulmuştur. Murisin gelirine ilişkin yeterli delil sunulmadığından asgari ücret üzerinden yapılan bu hesaplama yeterlidir. Daha sonra alınan 09/12/2017 tarihli ek rapor da sonuç itibariyle aynı yöndedir.
Davalı sigorta şirketi maddi tazminattan poliçe limiti ile sınırlı sorumludur ve daha önce temerrüde düşürülmediğinden dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmelidir. Diğer davalılar yönünden haksız fiil tarihi faizin başlangıcına esas alınmıştır. Davalı sürücünün kendi eyleminden kaynaklanan sorumluluğu yanında işleten sıfatını taşıyan ... Seyehat Ltd. Şti. Ve ...Otobüsleri A.Ş.'nin kanundan kaynaklanan sorumluluğu vardır.
Davacı ... için 63.870,13 TL maddi tazminat alacağına, davacı ... ... için 69.032,15 TL maddi tazminat alacağına hükmolunmuştur. müteveffa davacı ... ... için 2.469,27TL maddi tazminat alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Bursa 16. Noterliğinin 30/30/2016 tarihli 13416 yevmiye numaralı mirasçılık belgesindeki miras oranlarına göre mirasçılarına ödenmesine, (Zorunlu dava arkadaşlığı bulunan ... ...'ın açılan davaya muvafakatı bulunduğundan bu mirasçıya tekabül eden tazminat bedelinin davacılar tarafından tahsili istenebilecek olduğuna) hükmolunmuştur.
Olay sebebiyle babalarını ve çocuklarını kaybeden ailenin ağır manevi zarara uğramış olması olağan hayat tecrübesi gereğidir. Bu hususun ayrıca ispatı gerekmez. Ölüm sebebiyle makul bir manevi tazminata hükmedilmelidir. Davacı tarafın talep ettiği tazminat miktarları yüksek bulunarak kısmen kabul kararı verilmiştir. ... ... için 40.000 TL manevi tazminat alacağına, davacı ... ... için 80.000 TL manevi tazminat alacağına hükmolunmuştur. Müteveffa Davacı ... ... için 40.000 TL manevi tazminat alacağının Bursa 16. Noterliğinin 30/30/2016 tarihli 13416 yevmiye numaralı mirasçılık belgesindeki miras oranlarına göre mirasçılarına ödenmesine, (Zorunlu dava arkadaşlığı bulunan ... ...'ın açılan davaya muvafakatı bulunduğundan bu mirasçıya tekabül eden tazminat bedelinin davacılar tarafından tahsili istenebilecek olduğuna) karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Maddi tazminat davasının kabulü ile davacı ... için 63.870,13 TL maddi tazminat alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ödenmesine,
Maddi tazminat davasının kabulü ile davacı ... ... için 69.032,15 TL maddi tazminat alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ödenmesine,
Maddi tazminat davasının kabulü ile müteveffa davacı ... ... için 2.469,27 TL maddi tazminat alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Bursa 16. Noterliğinin 30/30/2016 tarihli 13416 yevmiye numaralı mirasçılık belgesindeki miras oranlarına göre mirasçılarına ödenmesine, (Zorunlu dava arkadaşlığı bulunan ... ...'ın açılan davaya muvafakatı bulunduğundan bu mirasçıya tekabül eden tazminat bedelinin davacılar tarafından tahsili istenebilecek olduğuna)
Hükmedilen tazminatlara davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ... yönünden kaza tarihi olan 18/02/2015 tarihinden itibaren davalı Sigorta şirketi yönünden dava tarihi olan 17/03/2016 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
Manevi tazminat davasının kısmen kabul kısmen reddi ile davacı ... ... için 40.000,00 TL manevi tazminat alacağının kaza tarihi olan 18/02/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri A.Ş ve ... ...'ndan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davacı ... ... için 80.000,00 TL manevi tazminat alacağının kaza tarihi olan 18/02/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri A.Ş ve ... ...'ndan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
Müteveffa Davacı ... ... için 40.000,00 TL manevi tazminat alacağının kaza tarihi olan 18/02/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ...'ndan müşterek ve müteselsilen tahsili ile Bursa 16. Noterliğinin 30/30/2016 tarihli 13416 yevmiye numaralı mirasçılık belgesindeki miras oranlarına göre mirasçılarına ödenmesine, (Zorunlu dava arkadaşlığı bulunan ... ...'ın açılan davaya muvafakatı bulunduğundan bu mirasçıya tekabül eden tazminat bedelinin davacılar tarafından tahsili istenebilecek olduğuna)
Manevi tazminat istemleri yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine,
Maddi Tazminat yönünden alınması gereken 9.247,23 TL harcının, peşin yatırılan 1.844,37 TL peşin harç ile 367,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 7.035,86 TL harcın davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
Manevi Tazminat yönünden alınması gereken 10.929,60 TL harcın müştereken ve müteselsilen davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri A.Ş ve ... ...'nun tahsili ile hazineye irat kaydına,
Maddi Tazminat yönünden davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden lehine takdir edilen 9.103,12 TL ücret-i vekaletin davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,
Maddi Tazminat yönünden davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden lehine takdir edilen 9.774,18 TL ücret-i vekaletin davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,
Müteveffa davacının maddi tazminat istemi yönünden mirasçı davacılar ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden 2.469,27 TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacılara ödenmesine,
Manevi Tazminat yönünden davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden lehine takdir edilen 6.000,00 TL ücret-i vekaletin davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ...'ndan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,
Manevi Tazminat yönünden davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden lehine takdir edilen 11.200,00 TL ücret-i vekaletin davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ...'ndan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,
Müteveffa davacının manevi tazminat istemi yönünden mirasçı davacılar ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden 6.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ...'ndan müteselsilen alınarak adı geçen davacılara ödenmesine,
Manevi Tazminat yönünden davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden lehlerine takdir edilen 6.000,00 TL ücret-i vekaletin davacı ...'den alınarak adı geçen davalılara ödenmesine,
Manevi Tazminat yönünden davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden lehlerine takdir edilen 11.200,00 TL ücret-i vekaletin davacı ...'den alınarak adı geçen davalılara ödenmesine,
Müteveffa davacının manevi tazminat istemi yönünden davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri AŞ ve ... ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden lehlerine takdir edilen 6.000,00 TL nispi vekalet ücretinin mirasçı davacılar ... ve ...'den alınarak adı geçen davalılara ödenmesine,
Davacı tarafça yapılan toplam 785,00 TL muhakeme masrafı ve 2.240,57 TL harç olmak üzere 3.025,57 TL yargılama giderinin davalılardan müştekeren ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kabul ret oranı dikkate alındığında davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ...Otobüsleri A.Ş ve ... ...'nun sorumluluğunun 1.456,52 TL ile sınırlı tutulmasına,
Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine dair gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili ve davalı ...vekili yüzüne karşı oybirliği ile açıkça okundu, anlatıldı.16/12/2020
İş bu kararın gerekçesi 22/12/2020 tarihinde yazılmıştır.Başkan 125321
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır