TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2021/
KARAR NO : 2025/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/12/2021
KARAR TARİHİ : 17/06/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... (...) ... ilçesi lisans bölgesi dahilinde iç tesisat proje,iç tesisat yapım,bakım ve onarım faaliyetlerini yapmak üzere,4646 sayılı doğalgaz piyasası kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca, davalı firma tarafından 11.04.2007 tarih, ... sertifika numarası ve ... sayılı yönetim kumlu kararı ve 09.05.20217 ... sertifika numaralı 94 sayılı yönetim kurulu karan ile yetki verildiğini, verilen yetki uyarınca müvekkil 11.04.2007 tarihinden bu güne kadar görevlendirildiği bölgede iç tesisat proje, iç tesisat yapım bakım ve onarım işletir.e devam etmiş olup; dava tarihine kadar 3969 adet işi tamamladığını, halen verilen yetki uyarınca işe devam ettiğini, Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Yönetmeliği'nin 4. Maddesinin 5. bendinde 'abone bağlantı bedeli, sayaç dahil dağıtım şirketlerinin abone ic tesisatına bağlantısı için gereken proje, işçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamalarının abone basına düşen payını ifade eften sabit bedeli denildiğini, tarafımızca ... 10. Noterliğinin 16.10.2018 yılı 043690 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalıdan söz konusu montaj malzeme ücretlerinin ve montaj işçiliği ücretinin ödenmesi İçin ihtar çekilmişse de davalı tarafından müvekkile herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı ile aynı şekilde doğalgaz dağıtımı yapan ... AŞ ve ... AŞ ile sayaç montaj malzeme ücretini müşteriden tahsil edildiğinden sertifikalı firmalara montaj aşamasında sayaç haricinde montaj malzemelerini de teslim etmekte işçilik ücreti ödediğini, sayılı enerji piyasası düzenleme kurumuna ait kurul kararının 1. Maddesi(ek-3) ve Doğal gaz piyasası dağıtım ve müşteri yönetmeliğinin 40. Maddesinde (ek-4) yer alan hükümler uyarınca Davalı tarafından müvekkil firmaya temin edilmesi gereken sayaç montaj malzemeleri (sayaç konsolu,sayaç flexi, sayaç rekor,dübel,cıvata ve conta) ve montaj işçiliği ücretleri davacıya ödenmediğini, bu sebeple bilirkişi incelemesindeki sonra fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile şimdilik sayaç montaj malzeme ücretine ilişkin olarak 5.000TL, işçilik ücretine ilişkih olarak 5.000 TL toplamda 10.000 TL alacağın faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmektedir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının talepleri zamanaşımına uğradığını, davacının 11.04.2007 tarihinden dava tarihine kadar ücretlerinin ödenmediğinden bahisle talepte bulunmuş ise de alacağın tabi olduğu 10 yıllık genel zaman aşımı süresi ve davacının 2007 yılından bu güne 3. kişi müşterilerden tahsil edilen bedellerin 2. defa tahsili sebepsiz zenginleşme olup 2 yıllık zamanaşımı süresi dikkate alındığında davacının bir kısım talepleri zaman aşımına uğradığını, bu durumun dava tarihi olan 29.12.2021 tarihinden geriye dönük 2-10 yıllık alacaklarını talep edebileceğini, bu nedenle, zamanaşımı itirazlarımız doğrultunda davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmaktadır.
HUKUKİ DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, beyan dilekçeleri, ödeme emri, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı incelenmiş, dava konusu yere yerinde inceleme yapılarak bilirkişi heyeti marifetiyle rapor aldırıldığı görüldü.
Mahkememiz dosyası SMMM bilirkişi, bilgisayar mühendisi ve makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek alınan 14/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "1-Davacının , 2008 – 2021 yılları arasında ticari defterlerinin açılış beratlarının T.T.K’nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak oluşturulduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, fakat ; 2008 , 2009 ve 2010 yıllarının Yevmiye kapanışlarının yapılmadığı 2-Davalının , 2007-2021 yılları arası ticari defterlerinin açılış beratlarının T.T.K’nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak oluşturulduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu 3-Davalı kayıtlarında, davacıya proje muayene ve proje vize bedeli açıklamaları ile faturalar düzenlendiği, karşılığında da proje onay bedeli açıklaması ile tahsilat gerçekleştirildiği, Davalı ticari defter kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde dava tarihi olan 29.12.2021 tarihi itibariyle 15,24 TL. davacının davalıdan alacak bakiyesi olduğu görülmüştür 4-Davalı vekilinin dosya muhteviyatında sunmuş olduğu ... Doğal Gaz Dağıtıcıları Birliğinden alınan görüş yazısı içeriğinin hukuksal değerlendirme kapsamında olduğunun anlaşıldığı ve bu konuda yorum yapılamayacağı, dava konusu bağlantı seti uygulaması açısından teknik inceleme yapıldığı, 5-Davacı ticari defter kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde; yukarıdaki tablolarda ayrıntılı şekilde açıklanan, 2007 yılından 29.12.2021 dava tarihine kadar davaya konu ürünlerin satın alınması sebebi ile toplamda 53.859,74 TL. maliyete katlanıldığı, 6-Davacının Davalı firma ile ortak kullandığı ... kayıtlarından ise 3.346 adet sayaç montajı yaptığı görülmüş olup, ortalama rayiç bedeller üzerinden 63.696,50 TL maliyete katlanıldığı tespit edilmiştir. 7-Davacı ile davalı arasında yazılı sözleşme bulunmakla birlikte cari hesap hareketlerinden de ticari bir ilişkinin mevcut olduğu anlaşıldığı" hususlarının tespit edildiğini bildirmişlerdir. Mahkememiz dosyası yeni bir heyet olan bir makine mühendisi bilirkişi ve nitelikli hesap uzmanı bilirkişi heyetine tevdi edilerek alınan 26/02/2024 tarihli tarihli raporunda özetle: "5.1. Davalı ve davacı tarafın Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’ne (RG sayı: 24925 Tarih: 3.11.2002) uymakla yükümlü olduğu, 5.2. Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nde Abone Bağlantı Bedelinin aşağıdaki gibi tanımlandığı: “Abone bağlantı bedeli: Sayaç dahil dağıtım şebekesinin abone iç tesisatına bağlantısı için gereken proje, işçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamalarının abone başına düşen payını ifade eden ve ilgili aboneden tahsil edilecek sabit bedeli ifade eder.” (RG sayı: 24925 Tarih: 3.11.2002 ) “Abone bağlantı bedeli: Sayaç dahil dağıtım şebekesinin abone iç tesisatına bağlantısı için gereken proje, işçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamalarının abone başına düşen payını ifade eden sabit bedeli ifade eder" (RG Sayı : 25545 Tarih: 6.08.2004 ) “Abone bağlantı bedeli: Dağıtım şebekesinin abone iç tesisatına bağlantısı için gereken proje, işçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamaları ile sayaç, sayaç bağlantı malzemeleri ve sayaç montaj bedelleri toplamının abone başına düşen payını ifade eden sabit bedeli ifade eder,” (RG Sayı : 30091 tarih: 9.06.2017) “Abone bağlantı bedeli: Dağıtım şebekesinin abone iç tesisatına bağlantısı için gereken proje, işçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamaları ile sayaç bedeli toplamının abone başına düşen payını ifade eden sabit bedeli ifade eder,” (RG Sayı : 30564 Tarih: 13.10.2018 ) Tanımlarda geçen “işçilik, malzeme” ‘ kelimelerinin, sayaç montajı için gereken “sayaç konsolu, flex boru, sayaç rekoru” nu ifade ettiği, davalı tarafın sayaç, sayaç konsolu, flex boru, sayaç rekorunu temin etmekle ve bunları monte etmekle yükümlü olduğu, 5.3. Davacının Davalı firma ile ortak kullandığı ... kayıtlarından ise 3.346 adet sayaç montajı yaptığı, 5.4. Toplam malzeme tutarının ₺63.696,50 olduğu, toplam işçilik tutarının ₺21.908,40 olduğu, toplam işçilik+malzeme bedelinin ₺85.604,90 olduğu, Toplam malzeme 63.696,50 TL, toplam işçilik 21.908,40 TL olmak üzere toplam 85.604,90 TL olduğu" hususlarının tespit edildiğini bildirmişlerdir. 05/07/2024 tarihli alınan ek raporda özetle; 4.1. Davalı ve davacı tarafın Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’ne (...) uymakla yükümlü olduğu, 4.2. Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nde Abone Bağlantı Bedelinin aşağıdaki gibi tanımlandığı: “Abone bağlantı bedeli: Dağıtım şebekesinin abone iç tesisatına bağlantısı için gereken proje, işçilik, malzeme, kontrol ve onay harcamaları ile sayaç bedeli toplamının abone başına düşen payını ifade eden sabit bedeli ifade eder,” (RG Sayı : 30564 Tarih: 13.10.2018 ) Tanımlarda geçen “işçilik, malzeme” ‘ kelimelerinin, sayaç montajı için gereken “sayaç konsolu, flex boru, sayaç rekoru” nu ifade etmediği değerlendirilerek, davalı tarafın dava konusu yapılan montaj malzeme ve işçilik bedellerinden davacı şirkete karşı sorumlu olmadığı, davalı şirketin kök rapora itirazının yerinde olduğu, 4.3. Davacının, 2007 ile 13.10.2018 tarihleri arasında 2613 adet sayaç monte ettiği, sayaç bedelinin ₺35.837,16 olduğu, montaj işçilik bedelinin ₺13.121,20 olduğu, hususlarının tespit edildiğini bildirmişlerdir. 14/03/2025 tarihli alınan ek raporda özetle; 1-Davacının , 2008 – 2021 yılları arasında ticari defterlerinin açılış beratlarının T.T.K’nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak oluşturulduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, fakat ; 2008 , 2009 ve 2010 yıllarının Yevmiye kapanışlarının yapılmadığı,2-Davalının , 2007-2021 yılları arası ticari defterlerinin açılış beratlarının T.T.K’nun 64. ile 213. sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak oluşturulduğu, defterlerin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu 3-Davalı kayıtlarında, davacıya proje muayene ve proje vize bedeli açıklamaları ile faturalar düzenlendiği, karşılığında da proje onay bedeli açıklaması ile tahsilat gerçekleştirildiği, Davalı ticari defter kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde dava tarihi olan 29.12.2021 tarihi itibariyle 15,24 TL. davacının davalıdan alacak bakiyesi olduğu görülmüştür4-Davacı ticari defter kayıtlarında yapılan inceleme neticesinde; yukarıdaki tablolarda ayrıntılı şekilde açıklanan, 2007 yılından 29.12.2021 dava tarihine kadar davaya konu ürünlerin satın alınması sebebi ile toplamda 53.859,74 TL. maliyete katlanıldığı, ancak bu satın alınan ürünlerin nerede, hangi projede, ne miktarda kullanıldığına dair ticari kayıtlarda ayrıntılı ve muhasebe kaydı yapılmadığından tespit etmenin mümkün olmadığı görüldüğü, 5-Davacının Davalı firma ile ortak kullandığı ... kayıtlarından ise 3.346 adet sayaç montajı yaptığı görülmüş olup, ortalama rayiç bedeller üzerinden 63.696,50 TL maliyete katlanıldığı, 6-Tarafımızdan doğalgaz piyasasında yapılan araştırmalar ile kullanılan doğalgaz iç tesisat sayaç montaj seti muhteviyatı ve uygulama esnasındaki işçilik bedelleri incelendiğinde aşağıdaki değerlere ulaşılmıştır. Ayrıca Bilgisayar Mühendisi Bilirkişi’ nin davacının işyerinde yapılan inceleme sonucu Dimas sistemine göre ( 2007 – 2021 ) tarihleri arasında 2658 adet proje ve bu projelerde montajı yapılan 3446 adet sayaç sayısından yola çıkarak toplam işçilik adeti 3446 adet olarak belirlenmiş ve ( 3446 Adet x 11,00 TL = 37.906,00 TL. ) sayaç bağlantı işçilik değeri hesaplandığı, 7-Davacı ile davalı arasında yazılı sözleşme bulunmakla birlikte cari hesap hareketlerinden de ticari bir ilişkinin mevcut olduğu anlaşıldığı" hususlarının tespit edildiğini bildirmişlerdir. Davacı vekilinin 10/04/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile sayaç montaj malzemeleri için 5.000 tl ve işçilik ücreti için 5.000 TL talepli açılan davayı 69.107,58 TL arttırarak davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davalının abonelerden abone bağlantı bedelini tahsil etmesine rağmen abonelere vermesi gereken malzemelerini vermediğinden malzemelerin kendisince temin edildiği iddiası ile sayaç montaj malzeme bedeli ile işçilik bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının Mustafakemalpaşa, Susurluk ve Karacabey ilçelerinde lisans bölgesi dahilinde tesisat projesi, iç tesisat yapım, bakım ve onarım faaliyetleri kapsamında 2007 ve 2021 yılları arasında 3969 adet sayacın montajını yaptığını, davalının abonelerden abone bağlantı bedeli adı altında malzeme ve işçilik ücretlerini tahsil etmesine rağmen abonelere gerekli malzemeleri vermediğini, bu malzemelerin kendisince temin edildiğini ve sayaç montaj işçiliğini kendisinin yaptığını iddia ederek malzeme bedelini ve işçilik ücretleri konusunda alacaklı olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açtığı görülmüştür. Davalı tarafından her ne kadar davacı ile sayaç montajı ve malzemelerin temini konusunda sözleşme ilişkisi bulunmadığını savunmuşsa da, davacının davadışı abonelerle iligili sayaç montaj yapılması işinin, davalı yararına yapmış olduğundan taraflar arasındaki hukuki ilişkinin vekaletsiz iş görme hükümlerine kapsamında değerlendirilmelidir. Nitekim, ... 6. Hukuk Dairesinin 2022/ esas, 2023/ karar sayılı ilamı da bu yöndedir. Dolayısıyla vekaletsiz iş görme halinde 818 sayılı Borçlar Kanunu ve 6098 sayılı Borçlar Kanununda özel zamanaşımı ön görülmediğinden genel zamanaşımı olan 10 yıllık zamanşımının uygulanması gereklidir. Bu hususta ... 7. Hukuk Dairesinin 2020/ esas, 2022/ karar sayılı ilamı da mahkememizin kabulünü destekler niteliktedir. Bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen raporlarda davacı ile davalının ortak kullandığı ... kaydına göre, davacının 2007 ve 2011 yılları arasında toplam 3.346 adet sayaç montajı yaptığı tespit edildiği, buna göre sayaç malzemelerinin piyasa rayiç bedelinin toplam 63.695,50 TL olduğu ve alınan 14/03/2025 tarihli ek raporda işçilik bedelinin 37.906,00 TL olarak tespit edildiği, her ne kadar 26/02/2024 tarihli raporda işçilik bedelleri toplam 21.908,40 TL olarak tespit edilmişse de, 14/03/2025 tarihli rapordaki rayiç işçilik ücretinin tespiti mahkememizin 2018/ esas sayılı dosyasınaki hükme esas alınan rapordaki saptamalarla yakın olduğu anlaşıldığından 14/03/2025 tarihli rapor hükme esas alınmıştır. Nitekim mahkememizin 2018/ esas sayılı dosyası ... 6. Hukuk Dairesinin 2022/ esas, 2023/ karar sayılı ilamı ile onanmıştır. Davacı vekili tarafından sunulan 10/04/2025 tarihli ıslah dilekçesinde 2016 ve 2021 yılları arasındaki takılan sayaçlar için talepte bulunulduğu açıklanarak dava ıslah edilmiş olup, söz konusu açıklama dikkate alındığında raporlar uyarınca davacının 2016 ve 2021 yılları arasında 43.820,41 TL malzeme ücreti, 17.633,00 TL (1603 adet*11) işçilik bedeli yönünden alacaklı olduğu, ancak ıslah dilekçesinde daha azı talep edildiğinden, talepten fazlasına hükmedilemeyeceğinden davacının 2016 ve 2021 yılları arasında toplam 69.107,58 TL sayaç montaj malzeme bedeli ve işçilik ücreti yönününden alacağı hak kazandığından davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE; 69.107,58 TL'nin; 10.000.00-TL'sine davalının temerrüde düşürülme tarihi olan 06/11/2018 tarihinden itibaren, 59.107,58-TL'sine ise ıslah tarihi olan 10/04/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 4.720,75 -TL harçtan başlangıçta alınan 59,30-TL peşin yatırılan harç ile ıslah anında yatırılan 1.010,00- TL harcın mahsubu ile bakiye 3.651,45-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 170,78 - TL peşin harç ile 1.010,00 - TL ıslah harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan 170,78-TL Peşin Harç, 59,30-TL Başvurma Harcı, 9.200,00-TL Bilirkişi Ücreti ve 136,70-TL tebligat ve posta giderinden oluşan yargılama gideri toplamı olan 9.566,78-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, tahsili için harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/06/2025
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır