T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/156 Esas - 2023/720
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/156
KARAR NO: 2023/720
BAŞKAN: .....
ÜYE: ......
ÜYE: ....
KATİP: ....
MAHKEMEMİZ 2021/156 ESAS SAYILI ANA DAVA DOSYASINDA
DAVACILAR : 1- ... - ......
2- ... - ....
3- ... - ...
4- ... - ....
5- ... ... - ....
VEKİLİ: Av. ....- [16800-08571-...] UETS
DAVALI : 1- ... - .... Karşıyaka Mah. Aslan Sk. No:12 İç Kapı No:5 Keçiören/ ANKARA
VEKİLİ: Av..... - [16079-70586-...] UETS
DAVALI : 2- ... TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ - ...
VEKİLİ: Av. .... - [16394-93556-...] UETS
DAVALI : 3- ... OTOBÜSLERİ ANONİM ŞİRKETİ - .... Panayır Mahallesi İstanbul Cadde No:421 A /1 _ Adres No: 1453086736 Ofis Ve İşyeri Osmangazi/Bursa Osmangazi/ BURSA
VEKİLİ: Av..... - [16574-75767-...] UETS
DAVALI : 4- ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - .... Mustafa Kemal Mah. 2118 Cad. B Blok No:4 B/152 Çankaya Ankara Çankaya/Ankara/Türkiye ,, Çankaya/ ANKARA
VEKİLİ: Av. ..... - [16114-11231-....] UETS
DAVALI : 5- ... - .. Tıp Fak. Cad. 60/10 Abidinpaşa Mamak/ ANKARA
DAVA İHBAR OLUNAN: 1- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -[25999-92504-....] UETS
VEKİLİ: Av. .... - [16749-47246-.....] UETS
DAVA İHBAR OLUNAN: 2- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -Altunizade Mah. Mahir İz Cad. No:22-24 A Üsküdar/ İSTANBUL
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 15/02/2021
BİRLEŞEN BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
2021/770 ESAS SAYILI DAVA DOSYASINDA
DAVACI : ... -TC Kimlik no- .....
VEKİLİ: Av...... - [16800-08571-..] UETS
DAVALI : 1- ... - .. Karşıyaka Mah. Aslan Sk. No:12 İç Kapı No:5 Keçiören/ ANKARA
VEKİLİ: Av..... - [16079-70586-....] UETS
DAVALI : 2- ... TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ - ....
VEKİLİ: Av. ..... - [16394-93556-..] UETS
DAVALI : 3- ... OTOBÜSLERİ ANONİM ŞİRKETİ - .. Panayır Mahallesi İstanbul Cadde No:421 A /1 _ Adres No: 1453086736 Ofis Ve İşyeri Osmangazi/Bursa Osmangazi/ BURSA
VEKİLİ: Av. ... - [16574-75767-....] UETS
DAVALI : 4- ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ..... Mustafa Kemal Mah. 2118 Cad. B Blok No:4 B/152 Çankaya Ankara Çankaya/Ankara/Türkiye ,, Çankaya/ ANKARA
VEKİLİ: Av. ..... - [16114-11231-.....] UETS
DAVALI : 5- ... - .... Tıp Fak. Cad. 60/10 Abidinpaşa Mamak/ ANKARA
DAVA İHBAR OLUNAN: 1- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -[25999-92504-..] UETS
VEKİLİ: Av..... - [16749-47246-....] UETS
DAVA İHBAR OLUNAN: 2- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -Altunizade Mah. Mahir İz Cad. No:22-24 A Üsküdar/ İSTANBUL
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 04/10/2021
KARAR TARİHİ: 31/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 31/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
MAHKEMEMİZİN 2021/156 ESAS SAYILI DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN;
Davacı taraf dava dilekçesinde özetle ; 02/08/2019 Günü meydana gelen trafik kazasında ... ... ve ... ... ' un vefat ettiğini, davalı ... Otobüsleri A.Ş. İle ... Turizm Ltd. Şti. ' nin işleteni olduğu ... plaka sayılı aracın yandığını, bu yangın sırasında müteveffaların vefat ettiğini, davacılar ... ve ... ' ın çocukları ... ... ' un vefatı nedeniyle şimdilik 1.000,00 ' er TL destekten yoksun kalma tazminatı, ... ... ' un vefatı nedeniyle de davacılar ... ve Kade için de 1.000,00 ' er TL destekten yoksun kalma tazminatı, yine davacılar ... ve ... için bagaj ve eşyanın zayi olması nedeniyle 500,00 ' er TL maddi tazminatın, ... ... ' un vefatı dolayısıyla babası ... için 250.000,00 TL manevi, annesi ... için 300.000,00 TL manevi, ayrıca ... için kardeşi ... ' in vefatı nedeniyle 150.000,00 TL kendisinin yaralanması nedeniyle de 50.000,00 TL olmak üzere toplam 500.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için kızı ... ' in vefatı nedeniyle 250.000,00 TL, torunu ... ' nin vefatı sebebiyle 150.000,00 TL olmak üzere toplam 400.000,00 TL, yine davacı Kade için kızı ... ' in vefatı nedeniyle 250.000,00 TL, torunu ... ' nin vefatı sebebiyle 150.000,00 TL olmak üzere toplam 400.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmişlerdir.
Davalı ... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle ; Sigorta şirketine başvuru yapılmadığını, KTK 97. Uyarınca başvuru yapılmasının dava şartı olduğunu, manevi tazminat limitinin 250.000,00 TL ile poliçe maddi tazminat limitinin kişi başı 360.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, kazada vefat eden İlhan Adalı ' nın annesi Müşerref Suzan Sencer ve erkek kardeşi Süleyman Sümbül tarafından Bursa 2. ASliye Ticaret Mahkemesinin 2020/141 esas sayılı dosyasında ferilerle birlikte 70.145,00 TL ödeme yapıldığını, ayrıca 3 tane daha derdest dosya bulunduğunu, Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/233, İStanbul 6. Tüketici Mahkemesinin 2020/264 esas sayılı dosyalarında yargılamaların devam ettiğini, destekten yoksun kalmanın mevzuat hükümlerine uygun hesaplanması gerektiğini, müterafik kusurun dikkate alınması gerektiğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Davalı ... Otobüsleri A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle : Davalı yönünden davanın husumetten reddi gerektiğini, işleten sıfatının ve malikin ... Turizm Ltd. ŞTi. ' ne ait olduğunu, davalının işleten sıfatının bulunmadığını, alacağın zamanaşımına uğradığını, davalıya atfıkabil bir kusur bulunmadığını, destek ilişkisinin ispatlanması gerektiğini, manevi tazminat istemlerinin fahiş olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir
Davalı ... Turizm Ltd. ŞTi. Vekili cevap dilekçesinde özetle : Davalıya husumet yöneltilemeyeceğini, işleten sıfatının ... Otobüsleri A.Ş. ' ne ait olduğunu, destek ilişkisinin ispatlanması gerektiğini, manevi tazminat istemlerinin fahiş olduğunu, bagaj ve eşyaya ilişkin tazminat istemlerinin ispatlanması gerektiğini, taşıyıcının sorumluluğunun bilet ücretinin en fazla 3 katı kadar olacağını, kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
BİRLEŞEN BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2021/770 ESAS SAYILI DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müteveffa ... ... (müvekkil ...'nun kızkardeşi) 02.08.2019 tarihinde, davalılardan ... yönetimindeki, ... Otobüsleri A.Ş. otobüs işletmesi adına çalışan mülkiyeti ve işletmesi ... Turizm Şti.’ne ait ... plak sayılı şehirlerarası yolcu otobüsü ile Bursa’ya gelmek üzere yolculuk yaptığı sırada; İvrindi Balıkesir arasında İvrindi Gökçeyazı mevkiinde davalıların bilinçli taksiri ve tam kusuru ile seyahat halindeki otobüste çıkan yangında; 17 yaşındaki ... ... otobüs yangınında yanarak feci şekilde can verdiğini, itfaiye raporu ve savcılık soruşturması sırasında alınan bilirkişi raporlarında yangının otobüsün şoför dinlenme bölümünde bulunan ve orijinal olmayan sonradan eklenmiş serinletme fanının uzun süreli çalıştırılması sebebi ile otobüs elektrik tesisatında kısa devre yaparak yanması sonucu başladığı, şoför dinlenme odasında bulunan yanıcı deodorant dolu şişelerin patlayarak yangının şiddetlenmesine neden olduğunu, yangının fark edilmesinden sonra uzunca bir süre otobüsün seyrine devam ettiği otobüs işletme personelinin uyarıya rağmen aracı durdurmayarak yangının artarak kontrolden çıkmasına sebep olduklarını, otobüsün durdurulmasından sonra da hatalı müdahalede bulunularak dinlenme odası kapağını ve motor kaputunu açarak ortama oksijen girmesine ve yangının hızla büyümesine ve kontrolden çıkmasına sebep olduklarını, kazada tüm şoför ve çalışanların ve araç işletenlerinin tam kusurla sorumlu olduğunun rapor edildiğini, olayın personelin bilinçli taksirinden kaynaklandığının açıkça anlaşılmakta olduğunu, soruşturma dosyasında alınan tanık beyanlarından; yolcuların uyarmasına ve araç içerisinde duman ve kokunun yayılmasına rağmen otobüsün durdurulmayarak hatalı olarak otobüsün orta kapısının açıldığını, bir süre bu şekilde aracın seyrinin devam ettirildiğini, yangının bu suretle arttığını, aracın durmasından sonra da personelin öncelikle kendilerini kurtardıklarını, yanan araçtaki yolcuların tahliyesini sağlamadan otobüsten çıktıkları sabit olduğunu, müvekkilinin henüz 17 yaşında olan kızkardeşi ... ...'ın yanan otobüsün içerisinde yanarak can verdiğini, müvekkili ... adına; kızkardeşinin vefatı için 100.000,00-TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte Sigorta şirketi yönünden limitle sınırlı olmak üzere (tüm sorumlular yönünden teselsül hükümleri gözetilerek) tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Otobüsleri A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 3. maddesi uyarınca, araç sahibi veya araç mülkiyetini muhafaza kaydı ile satışta alıcı sıfatı ile sicilde kayıtlı görülen kişi ya da uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde aracın kiracısı, ariyet veya rehin alan kişi ‘işleten’ olarak kabul edilmekte olduğunu, müvekkil şirketin ise; kazaya karışan ... plakalı otobüsün maliki olmadığı gibi, otobüs sürücüsü ...'in işvereni de olmadığını, davanın müvekkil şirket yerine, ... plakalı otobüsün maliki olan ... Turizm Taşımacılık Organizasyon İnşaat Lojistik ve Petrol Ürünleri Ticaret LTD ŞTİ 'ye yöneltilmesi gerekmekte olduğunu, bu nedenle davanın müvekkil şirket yönünden husumetten reddini talep ettiklerini, kabul anlamına gelememekle birlikte, davacının ikame ettiği işbu dava konusu manevi tazminat talebi haksız olup, ayrıca zamanaşımına uğradığını, davacı vekili dava dilekçesinde İvrindi Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/788 soruşturma sayılı dosyasını ve bu dosyada yer alan belge içeriklerini delil göstermekte ise de bu durumun tarafımızca kabulü mümkün olmadığını, zira, işbu belgelerin müvekkil şirkete tebliğ edilmediği gibi, müvekkil şirketin işbu soruşturmaya taraf olmamakla birlikte soruşturma dosyası kapsamında düzenlenen hiçbir belge de taraflarına ulaşmadığını, bu çerçevede mahkememizin de bu dosyaya ve anılan belgeler ile bağlı olmadığının açık olduğunu, bu doğrultuda soruşturma kapsamında düzenlenen bilirkişi raporlarını ve dosyada müvekkil şirket aleyhine olabilecek sair hususları kabul etmediklerini, işbu dosya kapsamında bulunan ve müvekkil şirket aleyhine olabilecek diğer tüm belgelere de itiraz etme haklarını saklı tutttuklarını, iş bu dosya kapsamında dava konusu olayın oluşumuna ilişkin olarak yeni bir bilirkişi raporu alınması gerektiğini ve yangın olayına aracın teknik özelliklerinin, havanın sıcak olmasının yahut diğer olayların etken olup olmadığının iradelenmesi gerektiğini, tüm bu hususların işbu dosya kapsamında yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde alınacak rapor ile de netlik kazanacağından, davacının ileri sürdüğü manevi tazminat talebi yönünden müvekkil şirketin hukuki sorumluluğu bulunmadığını, davacının dava dilekçesinde, manevi tazminat istemi her ne kadar araç maliki ile müvekkil şirkete yöneltilmiş ise de; hiçbir şekilde kusuru ve tazminat talep koşullarının oluştuğunu kabul anlamına gelmemek kaydı ile, bu bedel yönünden müvekkil şirketin kusuru bulunduğu tespit edilebilecek üçüncü kişilere ve otobüs sürücüsüne rücu imkanı söz konusu olabileceğini, bu nedenle rücu edilebilecek kişilerin de ekonomik durumunun mahkemece araştırılacak olup, bu kişilerin mahvına sebebiyet verecek miktarda bir tazminata hükmedilemeyeceğini belirterek davanın öncelikle esasa girilmeksizin husumet ve zamanaşımı itirazları doğrultusunda reddini,her halükarda hukuki dayanaktan yoksun olarak ikame edilen işbu davanın esas yönünden de reddi ile tüm yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe :
Ana dava trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Birleşen dava ise manevi tazminat istemine ilişkindir.
02/08/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... ... ve ... ... araçta yanarak hayatını kaybetmişlerdir.
Davalı ... Otobüsleri A.Ş. aracın işleteni diğer davalı ... Turizm Taşımacılık Ltd. Şti. ise aracın malikidir.
Davalı ... ile ... otobüste görevli şoförlerdir. Davalı ... A.Ş. kazaya neden olan ... plakalı aracın ZMMS ve İMM sigortacısıdır.
... plakalı araçta seyir sırasında 02/08/2019 tarihinde meydana gelen yangın neticesinde her iki müteveffa hayatını kaybetmiştir.
Davacılar ... ve ..., ... ...'ın vefatı nedeniyle desteğinden yoksun kaldıkları gerekçesiyle maddi tazminat talebinde bulunmuşlar, davacılar ... ve ... ... ise oğulları ... ...'un vefatı nedeniyle desteğinden yoksun kaldıkları gerekçesiyle maddi tazminat talebinde bulunmuşlardır. Davacılar aynı zamanda vefatlar dolayısıyla manevi tazminatta istemişlerdir.
Davalılardan ... ve ... kusurlu olmadıklarını savunmuşlardır.
Öncelikle kusur durumu belirlenmelidir. Kazaya konu aracın maliki ... Turizm Ltd. Şti. olsa da malikle ... Otobüsleri A.Ş.'nin birlikte işleten oldukları anlaşılmaktadır.
Kazaya ilişkin görüntülerde otobüsün üzerinde ... ambleminin bulunduğu, malik ile ... Otobüsleri A.Ş.'nin aralarındaki ticari ilişki uyarınca söz konusu otobüsü birlikte işlettikleri kabul edilmiştir. Zira taşıma biletini ... A.Ş. düzenlenmiş ve yolculara teslim etmiş yine otobüste ... unvanı ve logosu kullanılmıştır. Davalı ... turizm de ... ile birlikte aracın işleteni statüsündedir. Bir otobüsün ticari ilişki çerçevesinde birlikte işletilmesinde bir engel yoktur. Kaza konusu olayda araç şoförü ...'in malik ... Ltd. Şti. çalışanı olduğu da anlaşılmaktadır. Her iki şirket aralarındaki ticari ilişki kapsamında kazaya neden olan otobüsü birlikte işletmektedirler.
Her iki tarafın birlikte işlettikleri otobüste meydana gelen bir arıza sonucu yangın çıkmış ve davaya konu vefatlar gerçekleşmiştir.
Her iki işleten davalı ortaya çıkan zararda araçtaki bu sorundan kaynaklı yangın nedeniyle sorumludurlar. Yangının çıkma şekline bakıldığı zaman yapılan incelemelerde yangının otobüsün dinlenme odası diye tabir edilen orta kapı yanında yolcu kısmının altında bulunan yerde başladığı tespit edilmiştir. Bu kısımda aracın orjinalinde olmayan ve havayı serinletmek için fan bulunduğu ve fanın da tamamen yandığı, bir kısım tesisat kablolarının da kısa devre yaptığı görülmüştür.
Şoför dinlenme kısmında sonradan eklenen bu fanın uzun süre kullanımı nedeniyle yüksek ısınma meydana geldiği, aracın durdurulup ne olduğunun anlaşılmak istendiği sırada arka kaputun açılması ile ortama alev çıkması için yeterli miktarda oksijen girince kontrol edilmeyecek büyüklükte yanma olayının başladığı anlaşılmaktadır.
Otobüsün dinlenme kabininden başlayan bu yangın her iki şoförün de dinlenme alanı ve sorumluluğunda olduğu için fanın çalışma süresinden ısınarak yanıcı etki yaratmasından her iki şoför de kusurludur. Şoförlerin bir diğerine kusur yüklemesi mahkememizce kabul edilmemiştir. Ana şoför ve yedek şoför şeklindeki çalışma biçiminin yangının meydana gelmesine etkisi yoktur. Dinlenme odasının her iki şoför tarafından ortak kullanılan alan olması ve buradaki meydana gelen olaylardan ve kullanım biçiminden her iki şoförün de sorumluluğunun bulunması dikkate alındığında şoförlerin bir diğerine kusur yükleyerek kendisinin kusursuz olduğu savunmalarına itibar edilmemiştir.
Davacılardan ve müteveffalardan ... ... 17 yaşında olup Mesleki Teknik Anadolu Lisesinden mezun olduğu ve diplomasının bulunduğu anlaşılmaktadır. Milli Eğitim Müdürlüğüne müzekkere yazılmış sağlık meslek alanı olan sağlık meslek lisesinden mezun olan bir öğrencinin hangi üniversitelere gidebileceği hangi iş kollarında ve alanlarında iş bulabileceği araştırılmış gelen yazı cevabına göre ilgili meslek odalarına da ayrıca müzekkere yazılmış ve müteveffa ...'in muhtemel ortalama geliri araştırılmıştır.
Dosya aktüer bilirkişiye tevdii edilmiş, hükme esas alınan 28/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda TRH 2010 tablosu kullanılarak %10 artış ve %10 iskontolama yöntemi uygulanmak suretiyle hesaplama yapılmıştır. Bu hesaplama yöntemi doğrudur. Her ne kadar 1.8 teknik faiz esas alınması yönünde itirazlar yapılmışsa da hesaplamanın TRH 2010 tablosu ve progresif rant tekniğine göre yapılması gerekmektedir.
Davacı ...'ın, ... ...'ın vefatı nedeniyle ortaya çıkan destekten yoksun kalma tazminatı zararının 1.037.855,31 TL, Davacı ...'ın, ... ...'ın vefatı nedeniyle ortaya çıkan destekten yoksun kalma tazminatı zararının 806.609,88 TL olduğu, davacı ... ...'un oğlu ...'nin vefatı nedeniyle ortaya çıkan destekten yoksun kalma tazminatının 460.454,41 TL olduğu, davacı ...'un ise 762.562,04 TL olduğu tespit edilmiştir. Yapılan hesaplama karar tarihinde halen güncel olan asgari ücret miktarları dikkate alınarak yapılmıştır.
Davacıların bagaj ve sair eşyaya ilişkin ibraz ettiği herhangi bir delil bulunmadığından bu yönüyle ispatlanamayan istemlerin reddine karar verilmiştir.
Davalılar müterafik kusur indirimi yapılmasını ileri sürmüşler ise de; müterafik kusuru emniyet kemeri takılı olmamasına atfetmişlerdir. Oysa ki ölüm olayı çarpışma neticesinde değil araca sonradan monte edilen şoför dinlenme odasındaki fanın fazla çalışması ve ısınmasından dolayı meydana gelen yangın sonucu gerçekleşmiştir. Emniyet kemeri takılmamasının müterafik kusura etkisi yoktur. Ölüm yanma ile gerçekleşmiştir. Tazminat miktarında indirim yapmasını gerektirir başkaca müterafik kusuru gerektirir hal bulunmadığı kabul edilerek tazminat tutarlarında herhangi bir indirim yapılmamıştır.
Davacılar manevi tazminatta talep etmişlerdir. Manevi tazminatın belirlenmesi konusunda ise; hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek, tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri gözönünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)
Söz konusu yanarak hayatlarını kaybetme olayında vefat eden ... davacı ...'nin oğlu, ... ise ...'nin kız kardeşidir. Manevi tazminata hükmedilirken bu husus nazara alınmalıdır. ... ise söz konusu olayda kızı ...'i ve torunu ...'yi kaybetmiştir. Aynı şekilde ...'da kızı ... ve torunu ...'yi kaybetmiştir. ... ...'da söz konusu olayda kızı ...'i kaybetmiştir.
Birleşen dosya davacısı ...'da kız kardeşi ...'i kaybettiği için manevi tazminat talep etmiştir.
Manevi tazminat miktarı belirlenirken söz konusu olayda müteveffaların yanarak can vermesinin davacılarda ortaya çıkardığı elemde bir kısım davacıların birden fazla yakınını kaybetmiş olması ile tarafların sosyal ve ekonomik durumları, halen birlikte yaşama ve ayrı yerlerde yaşama olguları hep birlikte değerlendirilmelidir. Bu kapsamda manevi tazminat istemleri ana dava ve birleşen dava yönünden kısmen kabulüne karar verilmiş, ana davada davacı ... için 150.000,00 TL, ... için 100.000,00 TL, ... için 130.000,00 TL, Kade için 130.000,00 TL, birleşen davada da kız kardeş İlknur için 30.000,00 TL manevi tazminat alacağına hükmedilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
2021/156 ESAS SAYILI ANA DAVA YÖNÜNDEN;
Davanın destekten yoksun kalma tazminat istemi yönünden KABULÜ İLE;
1-1.037.855,31 TL destekten yoksun kalma tazminat alacağının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine,
2-806.609,88 TL destekten yoksun kalma tazminat alacağının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine,
3-Alacaklara davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 02/08/2019 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
4-Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, sigorta şirketinin ihtiyari mali sorumluluk sigortası yönünden sorumluluğunun zorunlu sigorta limiti tükendikten sonra başlatılmasına,
5-460.454,41 TL destekten yoksun kalma tazminat alacağının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı ... ...'a ödenmesine,
6-762.562,04 TL destekten yoksun kalma tazminat alacağının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine,
7-Alacaklara davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 02/08/2019 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
8-Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, sigorta şirketinin ihtiyari mali sorumluluk sigortası yönünden sorumluluğunun zorunlu sigorta limiti tükendikten sonra başlatılmasına,
9-Manevi tazminat istemlerinin KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
10-Davacı ... için 150.000,00 TL, davacı ... ... için 100.000,00 TL, davacı ... için 130.000,00 TL davacı ... için 130.000,00 TL manevi tazminat alacaklarının davalılardan müteselsilen tahsili ile ayrı ayrı davacılara ödenmesine,
11-Alacaklara davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 02/08/2019 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
12-Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına,
13-Manevi tazminat isteminden fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
14-Davacılar ... ve ...'ın bagaj ve sair eşya tazminatına ilişkin istemlerinin ayrı ayrı reddine,
Maddi tazminat davası yönünden;
15-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 209.539,67 TL harçtan başlangıçta alınan 5.311,11 TL peşin harç ve 10.463,35 TL tamamlama harcının mahsubu ile 193.765,21 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
16-Davacı tarafça yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 5.311,11 TL peşin harç ve 10.463,35 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 15.833,76 TL harcın davalılardan tahsili ile davacılara ödenmesine,
17-Davacı tarafça yapılan 2.630,00 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacılara ödenmesine,
18-Davalı ... A.Ş. Tarafından yapılan yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
19-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 131.028,42 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine
20-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 106.727,09 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine
21-Davacı ... ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 67.463,62 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine
22-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 101.881,82 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine
Manevi tazminat davası yönünden;
23-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 34.838,1 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
24-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 20.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine
25-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 20.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine
26-Davacı ... ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 16.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine
27-Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 23.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine
28-Davalılar ..., ... SİGORTA, ... OTOBÜSLERİ A.Ş. ve ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ LİMİTED ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 20.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalılara eşit oranda ödenmesine
29-Davalılar ..., ... SİGORTA, ... OTOBÜSLERİ A.Ş. ve ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ LİMİTED ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 20.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalılara eşit oranda ödenmesine
30-Davalılar ..., ... SİGORTA, ... OTOBÜSLERİ A.Ş. ve ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ LİMİTED ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 16.000 TL nispi vekalet ücretinin davacı ... ...'dan tahsili ile davalılara eşit oranda ödenmesine
31-Davalılar ..., ... SİGORTA, ... OTOBÜSLERİ A.Ş. ve ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ LİMİTED ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 23.500,00 TL nispi vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalılara eşit oranda ödenmesine,
BİRLEŞEN BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2021/770 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;
1-Manevi tazminat istemlerinin KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
2-Davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminat alacağının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Alacağa davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 02/08/2019 kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
4-Davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına,
5-Manevi tazminat isteminden fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
Manevi tazminat davası yönünden;
6-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 2.049,30 TL harçtan başlangıçta alınan 341,55 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 1.707,75 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Davacı tarafça yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 341,55 TL peşin harç olmak üzere toplam 400,85 TL harcın davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık ... Tarifesine göre belirlenen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile bu davacıya verilmesine,
9-Davalılar ..., ... SİGORTA, ... OTOBÜSLERİ A.Ş. ve ... TURİZM TAŞIMACILIK ORGANİZASYON İNŞAAT LOJİSTİK VE PETROL ÜRÜNLERİ LİMİTED ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalılara eşit oranda ödenmesine,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekili ile bir kısım davalılar vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.31/05/2023
Başkan ....
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ..
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır