TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/28 Esas
KARAR NO: 2021/1148
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...-
VEKİLİ: Av. ......
DAVALI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/01/2021
KARAR TARİHİ: 08/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 31/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı tarafça Bursa 13. İcra Müdürlüğünün 2020/... E. sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine 105.000 TL tutarındaki bono olduğu iddia edilen evrak ile kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, işbu takip kapsamında tanzim edilen ödeme emrinin 02/12/2020 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkili tarafından, davalı tarafa karşı Bursa 9. İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/623 E. Sayılı dosyası ile takibe dayanak evrakın şekli unsurları içermediği, borcunun olmadığı, faizin hukuksuz olduğu vs. sebeplerle borca itiraz davası ikame edilmiş olup söz konusu davanın halen derdest olduğunu, kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takipte borçlunun borca itirazı takibi durdurmadığından iş bu davanın açılması zaruretinin doğduğunu, takibe dayanak evraktaki yazı ve imzanın müvekkiline ait olmadığını, zira evraka vekaleten imza attığı öne sürülen dava dışı ... ... isimli şahsın müvekkilinin ticari temsilcisi ya da vekili olmadığını, söz konusu şahsa müvekkilince özel olarak herhangi bir gerçek ya da tüzel kişi lehine bono keşide etme yetkisini içeren bir vekaletname verilmediğini, dava dışı ... ... müvekkilinin görümcesinin boşanma aşamasındaki eşi olduğunu ve müvekkiline husumet beslediğini, her ne kadar bu şahsa uzun bir süre önce Bursa 16. Noterliğinin 13/06/2017 tarih ve 24317 yevmiye numaralı vekaletnamesi verilmiş olsa da iş bu vekaletnamenin yalnızca banka kredi işlemleri, hesap ve vergi işlemlerini gerçekleştirmek üzere verildiğini ve 19/08/2020 tarihinde azledildiğini, iş bu vekaletname içeriğine göre müvekkili tarafından herhangi gerçek ya da tüzel kişi lehine borçlandırma, ticaret yapma ya da bono keşide etmek üzere yetki verilmediğini, vekaletname içeriğinde yer alan yetkinin ancak ilgili bankanın talep edeceği kıymetli evrakları keşide ya da imza etme noktasında olabileceğini, davalı tarafın iddialarını kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin davalı tarafla belirtildiği şekilde bir ticari ilişkisinin de bulunmadığını, müvekkilinin davalı taraftan hiçbir şekilde borç para da almadığını, söz konusu bononun müvekkilinin bilgisi dışında yetkisiz bir şahıs tarafından düzenlenmiş bir evrak olduğunu, dava konusu takibe dayanak evrakı müvekkilinin keşide etmediği gibi vekaleten keşide ettiği iddia edilen şahsın yaptığı işlemler hakkında da bilgi sahibi olmadığını, takibe konu evrakın müvekkilince protesto edilmediğini belirterek davalarının kabulü ile müvekkilinin davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptaline, davalı tarafın kötüniyetli olması sebebiyle davalı tarafın dava konusu takip ile talep ettiği miktarın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi sunmamakla birlikte yargılama sırasında davanın esası ile ilgili tüm beyanlarında özetle; hem usule hemde esasa ilişkin itirazlar da bulunduklarını, borçlunun itirazının imza atan kişinin yetkilendirilmemiş olduğuna ilişkin olduğunu, oysaki borçlunun isim ve itirazının senette mevcut olmadığını, bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını, davacı ile bono keşidecisi arasında bir davanın taraflarına yöneltildiğini, kendi alacaklarını icra takibine koyduklarını, davacı ile bono keşidecisi arasındaki sorunların taraflarını ilgilendirmediğini, zamanaşımı ve hakdüşürücü süre itirazında bulunduklarını, esasa dair olarak da borca konu senedi alacaklarına karşılık olarak borçludan aldıklarını, borcu vadesinde ödemeyince de icra takibini başlattıklarını, davanın bonoya karşı açıldığını, senede karşı senetle ispat kuralının geçerli olduğunu, dolayısıyla gerek tanık ve diğer delillerin dinlenemeyeceğini, bu nedenle davacı tarafın iddialarını kabul etmediklerini, alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, davanı icra takibinden sonra açıldığını, kambiyo senedinin niteliğinden kaynaklı borç ilişkisinin varlığı konusunda üzerlerinde herhangi bir ispat mükellefiyeti olmadığını, davacı ve keşideci arasındaki anlaşmazlığın taraflarına yansıtılmaya çalışıldığını, senedi düzenleyen borçlunun düzenleme tarihinde şirketi münferiden temsil ve ilzama yetkili olduğunu, husumet yokluğundan ve hukuki yokluktan davanın reddini talep ettiklerini beyan etmiştir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe; Dava, takipten sonra açılan menfi tespit davasıdır.
Takibe dayanak bononun davacıya vekaleten ... ... tarafından keşide edilerek lehtar davalıya verildiği anlaşılmaktadır. Davacı taraf vekaletname içeriğinin banka muameleri ve kredileri kapsamında kambiyo taahhüdü yetkisi içerdiğini ve vekilin yetkisini aşarak gerçek yada tüzel kişi lehine senedi keşide ettiğini iddia etmektedir.
Davacı tarafça ... ... Bursa 16. Noterliğinin 13/06/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletnamesi ile yetkilendirilmiş olduğu, bu vekaletname kapsamındaki yetkilerinin ise 19/08/2020 tarihinde kaldırılarak vekilin azledildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Takibe dayanak senet ise 15/07/2018 tarihinde tanzim edilmiştir. Senedin tanzim tarihi itibariyle vekilin iş bu vekaletname kapsamındaki yetkileri devam etmektedir. Burada üzerinde durulması gereken husus, bu vekaletname gereğince vekilin yetkilerinin kapsam ve sınırının ne olduğudur. Vekaletname içeriğine baktığımızda banka işlemleri ile sınırlı olmak ve bankaya sunulmak üzere kambiyo senedi düzenleme yetkisi verildiği görülmektedir. Vekaletnamede vekilin şahsi, banka dışında herhangi bir gerçek ya da tüzel kişi lehine kambiyo senedi keşide etme yetkisi bulunmamaktadır. Takibe dayanak bononun vekaletnamede yazılı olduğu gibi banka işlemleri ile sınırlı olmak üzere verilmediği de iddia ve savunmalardan anlaşılmaktadır.
Senet metninden de anlaşılacağı üzere davalı lehtar senedi keşide edenin vekaleten hareket ettiğini bilmektedir. Bu nedenle kendisine husumetin yöneltilemeyeceğine dair savunmaları yerinde değildir. Ancak vekaletname uyarınca verilen yetkinin kapsam ve sınırı bir muhakeme ve yorumu gerektirdiğinden davalı lehtarın kötü niyeti, ... ... birlikte hareket ettiği ispatlanamadığından yasal şartları oluşmadığından davalı aleyhinde kötüniyet tazminatına hükmedilmemiştir.
Yargılama devam ederken davacı tüm icra dosya borcunu ödeyerek davasını istirdat davasına dönüştürmekle icra veznesine yatan tüm paranın istirdadını talep etmiş, davacı tarafça dosyaya yapılan ödeme tutarı olan 186.200,00 TL üzerinden eksik nispi harç tamamlanmak suretiyle davacının borçlu olmadığı bu miktarın istirdadına karar verilmiştir.
Tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABULÜ ile, Bursa 13. İcra Müdürlüğünün 2020/... sayılı takip dosyasına konu 15/07/2018 tanzim tarihli 15/10/2018 vade tarihli 105.000,00 TL bedelli senetten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile icra veznesine yatırılan 186.200,00 TL'nin 18/08/2021 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2. Maddesi kapsamında işleyecek faiziyle birlikte istirdadına ve davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 12.719,32-TL harçtan başlangıçta alınan 2.812,29-TL peşin harç ile 385,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 9.522,03-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 2.812,29-TL peşin harç, 59,30-TL başvurma harcı, 385,00 TL tamamlama harcı ve 34,20-TL yargılama gideri toplam 3.290,79-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 21.484,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2021
Katip ...
☪e-imzalı
Hakim ...
☪e-imzalı