T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2021/341 Esas - 2023/380
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/341 Esas
KARAR NO: 2023/380
HAKİM: ....
KATİP: ........
DAVACI : ... - T.C.N....... Nilüferköy Mah. 10.Okul Cad. No:6 İç Kapı No:1 Osmangazi/ BURSA
VEKİLİ: Av. ........ - [16225-22867-.....] UETS
DAVALI : 1- ... ANONİM TÜRK SİGORTA ŞİRKETİ - Rüzgarlıbahçe Mahallesi Kavak Sokak No:31 Kavacık Beykoz/ İSTANBUL
VEKİLİ: Av. ....... - [16659-56483-.....] UETS
DAVALI : 2- ... İÇECEK DAĞITIM PAZARLAMA LİMİTED ŞİRKETİ - .... [25929-39459-....] UETS
VEKİLİ: Av. ...... - [16876-78564-......] UETS
DAVALI : 3- ... - T.C.N...... Mollafenari Mah. 14.Menekşe Sk. No:2A Osmangazi/ BURSA
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/04/2021
KARAR TARİHİ: 16/03/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 18/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile sürücüsünün davalı ... malikinin ise diğer davalı ... İçecek Ltd.Şti. olduğu ... plakalı araç arasında 13.01.2021 saat 09.30 civarlarında Bursa ili Mudanya ilçesi Nilüferköy köprüsü mevkiinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalı ... hakimiyetindeki araç ile müvekkilinin sağ şeritten sol şeride geçerken vekil edenin kullandığı araca sağ kısmından çarpmış olduğunu, kazada ... tamamen kusurlu olduğunu, bu kaza sonucunda müvekkiline ait aracın sağ arka kapısının değişmiş olduğunu,sağ ön kapısının komple boyanmış olduğunu ve daha birçok parçasının zarar gördüğünü, davalı ... İçecek Ltd.Şti.'nin maliki olduğu ... plakalı araca davalı ... Anonim Türk Sigorta Şirketi tarafından 1336347420 poliçe no ile ZMMS yapılmış olduğunu, davalı sigorta şirketine değer kaybının tahsili amacıyla 12.01.2021 tarihli dilekçe ile başvuru yaptıklarını, davalı sigorta şirketi tarafından 08.03.2021 tarihinde 17.664,30 TL ödeme yapılmış olduğunu ancak müvekkilinin aracındaki değer kaybının daha fazla olduğunu ve bakiye değer kaybı taleplerinin bulunduğunu, müvekkilinin maliki olduğu ... plakalı araç, 2020 Model Opel Corsa 1.2 100 AT8 ELEGENCE marka olup kaza tarihi itibariyle 964 km olduğunu, yeni ve kazasız olan bu araçtaki bakiye değer kaybından tüm davalıların sorumlu olduğunu, aracını tamir işlemleri süresince kullanamadığından dolayı iş gücü kaybı(kazanç kaybına) uğramış olduğunu, uzun süren tamir süresince aracı olmadığından büyük zorluk yaşamış olduğunu, bu alacak kalemi davalılar ... ve ... İçecek Ltd.Şti.'den talep ettiklerini, davalı sigorta şirketinden bu alacak kalemi açısından taleplerinin bulunmadığını, bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek fazlaya ilişkin istem ve hakları saklı kalmak üzere yargılama esnasında tespit edilecek alacağı tamamlamak kaydıyla şimdilik, 100.00 TL bakiye değer kaybı bedelinin kaza tarihi olan 13.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili (Sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), 100.00 TL aracın tamir süresince çalıştırılamadığından kaynaklanan iş gücü kaybının (kazanç kaybının) dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılar ... ve ... İçecek Ltd.Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı ... İçecek Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının tacir sıfatına haiz olmadığını ve kaza yapmış olduğu aracın ticari nitelikte bir araç olmadığını bu nedenle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu görevsizlik nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, kazanın gerçekleştiği sırada aracın sevk ve idaresi diğer davalı ... tarafından idare edilmekte olduğunu, işbu nedenler ile müvekkilinin söz konusu kaza ile illiyet bağı bulunmamakta olduğunu, davanın müvekkili yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, alanında uzman bir bilirkişi incelemesi yapılmadan kaza anındaki tüm kusurun müvekkiline ait olduğu iddiasını hiçbir şekilde kabul etmediklerini, kaza anında ... plakalı araç her ne kadar müvekkilinin mülkiyetinde olsa da aracın sevk ve idaresi diğer davalı ... tarafından sürdürülmekte olduğunu, bu nedenler ile illiyet bağının kesilmekte ve müvekkiline sorumluluk doğmadığını, mahkeme nezdinde atanacak bir bilirkişi incelemesi sonucu müvekkilinin kusursuzluğunun kanıtlanacağını, kabul anlamına gelmemekle beraber davacı yanın aracı hususi kullanım amacıyla trafiğe kaydedilmiş bir araç olduğunu, aracın ticari niteliği bulunmadığını, hususi kullanıma tabi araç malikinin araç üzerinde yaşadığı mahkumiyet sürecindeki mağduriyet bedelinin hesaplanabilmesinin mümkün olmadığını, davacı yanın aracındaki daha önceki kazalar nedeniyle oluşan değer kaybına ilişkin inceleme yapılması gerekmekte olduğunu, davacı yanın seyir halindeki hızı tespit edilmeden tüm kusurun müvekkili şirkete atfedilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep etmiştir.
Davalı ... Anonim Türk Sigorta Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle: ... plakalı araç müvekkili şirket tarafından 11.09.2020/2021 vadeli 1336347420 no.lu Zorunlu Karayolları Trafik Mali Mesuliyet Sigortası Poliçesi ile sigortalanmış olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğu sigorta poliçesindeki limitler ve sigortalıların kusuru ile sınırlı olduğunu, yapılacak yargılamada kusur durumlarının tespit edilmesi için 13.01.2021 tarihinde meydana gelen kazada kusur durumlarının tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu’na sevk edilmesini talep ettiklerini, sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda kusuru olmadığından davanın reddini talep ettiklerini, davacı yanın müvekkili şirkete başvurarak araçta meydana gelen değer kaybının tahsilini talep ettiğini, müvekkili şirket 08.03.2021 tarihli işlemiyle 17.644,30 TL değer kaybı tazminatını davacı vekili Av. .......'a ödeyerek sorumluluğunu yerine getirmiş olduğunu, bu nedenle ödemede bulunan müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilmesi söz konusu olmadığından davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, ayrıca aynı poliçe teminat limitleri kapsamında yine dava konusu kazaya ilişkin müvekkili şirket tarafından başvurucu tarafın kaza tarihinde Kasko Sigortası bulunan ... Sigorta A.Ş.’ye 29.04.2021 tarihinde 8.958,41 TL rücuen tazminat ödemesi yapılmış olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğu sigorta poliçesindeki limitler ve sigortalının kusuru ile sınırlı olup, kaza tarihinde müvekkili şirketin maddi hasar sebebiyle araç başına 43.000 TL teminat sınırı olduğunu ayrıca bu teminattan, ödenen maddi hasar ve değer kaybı bedellerinin düşülmesi ile de bakiye teminat miktarı (16.397,29 TL) hesaplanmakta olduğunu, davacının aracının daha önce hasara uğradı ise bir araç birden fazla kez değer kaybına uğrayamayacağından değer kaybına yönelik taleplerin her halükarda reddi gerekeceğini, bu nedenle davacının aracının dava konusu kazadan önceki kaza kayıtlarının Sigorta Bilgi Merkezinden sorulmasını talep ettiklerini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep etmiştir.
Davalı ...' a usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçeleri, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, sigorta poliçesi, faturalar, keşif, bilirkişi raporları, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava, trafik kazasından kaynaklı davacının aracında oluşan değer kaybı, maddi tazminat ve aracın tamirde kaldığı süre içinde kullanılamamasından dolayı iş gücü kaybı istemine ilişkindir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında refakate bir trafik uzmanı bir makine mühendisi bilirkişi alınarak mahallinde keşif yapılarak rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Trafikçi bilirkişi ... ve Makine Mühendisi bilirkişi ...' in 10/01/2022 tarihli raporlarında özetle: ... plakalı araç sürücüsü ...' ın kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' in atfı kabil kusurunun olmadığı, dava konusu araç satılmak amacıyla pazara götürüldüğünde emsallerine göre 15.000,00 TL ( on beş bin lira ) değer kaybedebileceği, dava konusu araçta 2.085,00 TL ( iki bin seksen beş lira ) araç mahrumiyet zararı mevcut olduğu, mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi edilerek ek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Trafikçi bilirkişi ... ve Makine Mühendisi bilirkişi ...' in 03/06/2022 tarihli ek raporlarında özetle: ... plakalı araç sürücüsü ...' ın kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' in atfı kabil kusurunun olmadığı, dava konusu araç satılmak amacıyla pazara götürüldüğünde emsallerine göre 15.000,00 TL ( on beş bin lira ) değer kaybedebileceği, dava konusu araçta 2.085,00 TL ( iki bin seksen beş lira ) araç mahrumiyet zararı mevcut olduğu, kök raporlarında bir değişiklik olmadığı, mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında dosyanın önceki bilirkişilerden başka bir trafik uzmanı ve bir makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek dava konusu araç üzerinde kusur, değer ve iş gücü kaybının belirlenerek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Trafikçi bilirkişi ... ve Makine Mühendisi bilirkişi ...' in 26/08/2022 tarihli raporlarında özetle: ... plakalı araç sürücüsü ...' ın kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' in kazanın oluşumunda kabil kusurunun olmadığı, değer kaybı hesabına esas rayiç bedel tespiti ,tarafımca internet ilanları, oto galeri ve yetkili servis ikinci el araç alım satım uzmanları ile yapılan görüşmeler ile kasko değer listeleri ve tramer kayıtları incelenerek yapılan piyasa analizleri neticesinde, uyuşmazlık konusu hadiseden önce varsa tramer geçmiş hasar kayıtları da göz önüne alınarak, ...plakalı aracın ikinci el piyasa rayiç değerinin, güncel tarihi itibariyle ortalama 404.375,00 TL civarında olduğu kanaatine varıldığı, hadisenin oluştuğu tarihlerdeki güncel piyasa şartlarına göre ise (geriye dönük enflasyondaki değişimler ve geçmiş hasarları da göz önüne alındığında 404.383 / 1.657 Ç.Ş.B. Katsayısı - 244.040,00 TL. ),kaza tarihindeki rayiç bedelin ortalama 240.000,00TL civarında olduğu, değer kaybında birinci formül Hazine ve Maliye Bakanlığından: Resmi Gazete 20 Mart 2020 Tarih ve Sayı 31074 karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlara göre yapıldığında araç rayiç değeri 240.000,00TL, araç kilometresi 964KM, hasar boyutu katsayısı 0.50, araç kullanılmışlık düzeyi (km) katsayısı 0.90, hesaplamalar baz değer kaybı araç rayiç değeri X %19=240.000X X%19= 45.600,00TL, total değer kaybı baz değer kaybı X hasar boyutu katsayısı X araç kullanılmışlık düzeyi (km) katsayısı: 45.600 X 0.50 X 0.90 = 20.520,00TL olduğu, ikinci formülde yargı kararlarına göre değer kaybının ise hiç hasarlanmamış haldeki değeri 240.000,00TL - aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri 220.000,00TL = 20.000,00TL olacağı, bedellerin kaza tarihi itibariyle hesaplandığı, değer kaybı bedelinin hangi formüle göre kabul edileceğinin mahkememiz takdirinde olduğu, araç mahrumiyet bedeli (araç ikame bedeli) hesabının ise hasar onarım süresinin 15 gün X muadili araç Rent A Car firmalarının bedeli ortalaması 350.00TL/gün = 5.250,00TL olacağı, mütalaa edilmiştir.
Davacı vekilinin 02/12/2022 tarihli beyan dilekçesi ile 100.00 TL olan değer kaybı taleplerini 2.235,70 TL miktarında ıslah ederek toplam 2.335,70 TL'ye (Bu alacak kalemi tüm davalılardan talep edilmektedir.), 100.00 TL olan işgücü kaybı-araç mahrumiyet bedelini 5.150,00 TL miktarında ıslah ederek toplam 5.250,00 TL'ye (Bu alacak kalemi davalılar ... ve ... İçecek Ltd.Şti.'den talep edilmektedir) arttırarak ıslah etmiş olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan ıslah dilekçesinde; dava dilekçesi ile 100,00 TL olarak talep etmiş olduğu değer kaybı alacağını 2.235,70 TL olarak, dava dilekçesi ile 100,00 TL olarak talep etmiş olduğu işgücü araç mahrumiyet bedeli alacağını 5.150,00 TL olmak üzere toplam dava değerini 7.385,70 TL olarak ıslah etmiştir.
Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava, davacıya ait olan ... plakalı aracın meydana gelen trafik kazası neticesinde araç değer kaybı ve işgücü kaybı bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesine ilişkindir. Mahkememizce bilirkişi raporu aldırılmasına karar verilmiş olup, trafik bilirkişisi ve makine mühendisi tarafından tanzim edilen raporun yeterli, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilmekle;... plakalı araç sürücüsü ...' ın kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' in kazanın oluşumunda kabil kusurunun olmadığı, değer kaybı hesabına esas rayiç bedel tespiti ,tarafımca internet ilanları, oto galeri ve yetkili servis ikinci el araç alım satım uzmanları ile yapılan görüşmeler ile kasko değer listeleri ve tramer kayıtları incelenerek yapılan piyasa analizleri neticesinde, uyuşmazlık konusu hadiseden önce varsa tramer geçmiş hasar kayıtları da göz önüne alınarak, ...plakalı aracın ikinci el piyasa rayiç değerinin, güncel tarihi itibariyle ortalama 404.375,00 TL civarında olduğu kanaatine varıldığı, hadisenin oluştuğu tarihlerdeki güncel piyasa şartlarına göre ise (geriye dönük enflasyondaki değişimler ve geçmiş hasarları da göz önüne alındığında 404.383 / 1.657 Ç.Ş.B. Katsayısı - 244.040,00 TL. ),kaza tarihindeki rayiç bedelin ortalama 240.000,00TL civarında olduğu, değer kaybında birinci formül Hazine ve Maliye Bakanlığından: Resmi Gazete 20 Mart 2020 Tarih ve Sayı 31074 karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlara göre yapıldığında araç rayiç değeri 240.000,00TL, araç kilometresi 964KM, hasar boyutu katsayısı 0.50, araç kullanılmışlık düzeyi (km) katsayısı 0.90, hesaplamalar baz değer kaybı araç rayiç değeri X %19=240.000X X%19= 45.600,00TL, total değer kaybı baz değer kaybı X hasar boyutu katsayısı X araç kullanılmışlık düzeyi (km) katsayısı: 45.600 X 0.50 X 0.90 = 20.520,00TL olduğu, ikinci formülde yargı kararlarına göre değer kaybının ise hiç hasarlanmamış haldeki değeri 240.000,00TL - aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri 220.000,00TL = 20.000,00TL olacağı, bedellerin kaza tarihi itibariyle hesaplandığı, değer kaybı bedelinin hangi formüle göre kabul edileceğinin mahkememiz takdirinde olduğu, araç mahrumiyet bedeli (araç ikame bedeli) hesabının ise hasar onarım süresinin 15 gün X muadili araç Rent A Car firmalarının bedeli ortalaması 350.00TL/gün = 5.250,00TL olduğu mütalaa edilmiş olmakla, bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda davaya konu hususlar bilimsel, gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklandığı ve raporun mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılarak, davacı vekilince sunulan ıslah dilekçesi kapsamında davanın kabulüne karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davacının davasının KABULÜ ile, araç değer kaybı tazminatı olarak 2.335,70 TL'ye 13/01/2021 tarihinden itibaren (davalı sigorta şirketi için 04/03/2021 tarihinden itibaren) işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına,
2-Araç işgücü tazminatı olarak 5.250,00 TL'ye 03/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... İçecek Dağıtım Paz. Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 518,30 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL ile ıslah harcı 127,00 TL olmak üzere toplam 186,30 TL'nin mahsubu ile bakiye 332,00 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına, (sigorta şirketinin 159,55 TLsinden sorumlu olmak üzere)
4-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 2.600,00 TL, keşif harcı 419,90 TL, keşif araç ücreti 275,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 324,35 TL olmak üzere toplam 3.619,25 TL yargılama gideri peşin alınan 59,30 TL ile ıslah harcı 127,00 TL olmak üzere toplam 186,30 TL harç olmak üzere toplam 3.805,55 TL yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 7.587,50 TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğuna gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/03/2023
Katip ....
¸E-imzalıdır.
Hakim ......
¸E-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ....
¸E-imzalıdır.