....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
BAŞKANLIĞI GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/407 Esas
KARAR NO: 2023/42
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... ....
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... - ....
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/04/2021
KARAR TARİHİ: 11/01/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ;Davalı şirketin konkordato isteminin Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1500 esas sayılı dosyasında tasdikine karar verildiğini ancak davacı şirketin davalıdan olan 250.000,00 USD alacağının 125.000,00 USD ' sinin konkordato nisabında dikkate alındığını ancak kalan 125.000,00 USD ' nin ise dikkate alınmadığını ileri sürerek çekişmeli olan 125.000,00 USD ' lik kısmın tespiti yapılarak konkordato projesine ve alacağına dahil edilmesini talep etmişlerdir.
Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle ; Davacının konkordato projesinde alacağının 1 Milyon TL olduğunu kabul ettiğini ancak sonradan eldeki davayı açtığını, bunda da kötüniyetli olduğunu, alacağa dayanak olarak gösterilen fatura ve kayıtların davalı defterlerinde yer almadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, İİK m.308/b gereğince çekişmeli alacağın tespiti ile konkordato projesine dahil edilmesi istemine ilişkindir.
Davanın esası hakkındaki açıklamalara yer vermeden önce Kanun hükmüne değinmekte fayda vardır. İcra ve İflas Kanununun 308/b maddesinde aynen,
Çekişmeli alacaklar hakkında dava İİK Madde 308/b 'de düzenlenmiş olup buna göre; alacakları itiraza uğramış olan alacaklılar, tasdik kararının ilânı tarihinden itibaren bir ay içinde dava açabilirler. Tasdik kararını veren mahkeme, konkordato projesi uyarınca çekişmeli alacaklara isabet eden payın, kararın kesinleşmesine kadar borçlu tarafından, mahkemece belirlenen bir bankaya yatırılmasına karar verebilir. Süresi içinde dava açmamış olan alacaklılar, bu paydan ödeme yapılmasını talep edemezler; bu durumda yatırılan pay borçluya iade edilir.
Davacı davalıdan 250.000,00 USD alacaklı olduğunu, konkordato projesinde 125.000,00 USD'nin kabul edildiğini, kalan 125.000,00 USD'nin ise çekişmeli alacak haline dönüştüğünü ileri sürerek 125.000,00 USD çekişmeli alacağın tasdik edilen konkordato projesine dahil edilmesini istemiştir. Alacağa konu senedin temel ilişkisi olarak da 121.134,31 USD, 78.618,93 USD ve 70.827,90 USD tutarındaki faturalar gösterilmiştir.
Kambiyo senedi elinde bulunduran tarafa alacak hakkı bahşeder ve temel ilişkiden mücerrettir. Ancak kambiyo senedinin illeti olan temel ilişki taraflar arasında çekişmesiz olduğundan temel ilişkiye göre alacaklılık ve borçluluk durumu kambiyo senedinden dolayı alacaklılık ve borçluluk durumuna etki edecektir. TBK'ya göre mevcut bir borç için kambiyo taahhüdünde bulunulması aksi kararlaştırılmadıkça yenileme sayılmaz. Alacaklı dilerse kambiyo senedine dilerse temel ilişkiye dayanarak talepte bulunabilir.
Kambiyo senedinin dayanağı olan temel ilişki yukarıda zikredilen 3 adet fatura olduğundan çekişmeli alacağın belirlemesi yapılırken de bu faturalardan kaynaklı bir alacak bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.
Taraflar tacir olduğundan ticari defter ve kayıtlarda bilirkişi incelemesi yapılarak sonuca ulaşılabilmesi mümkündür. Buna göre; davacı kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu ve delil vasfına haiz olduğu, alacağa esas teşkil eden faturaların davacı defterlerinde kayıtlı olduğu belirlenmiştir. Davalı defterlerinde yapılan bilirkişi incelemesinde ise; uyuşmazlığa konu senedin temeli olan 3 adet faturanın birebir davalı defterlerine kaydedilmiş olduğu, yine 250.000,00 USD'lik senedin de davalı defterlerinde kayıtlı bulunduğu görülmüştür.
Davacı faturalara konu alacağının varlığını ispatlamıştır. Davalı ise faturaların karşılığını ödediğini ispatlamalıdır. Bu kapsamda 01/10/2015 tarihli belge, 16/11/2017 tarihli belge ile faturalardan kaynaklı alacağın bulunmadığı ortaya konulmuştur. 01/10/2015 tarihli belge incelendiğinde faturalara konu malların satıldığında bedelinin tahsil edileceği bildirilmişse de faturalara konu malların davalı uhdesinde bulunmadığı, davacıya geri de iade edilmediği dikkate alındığında bu belgenin davaya konu alacağın bulunmadığı savunmasını kanıtlamaya yeterli değildir. 16/11/2017 tarihli temlik sözleşmesi ile gümrük beyannamelerinden doğan bir kısım alacağın dava dışı ... .... .... temlik edildiğini, alacaktan bu tutarda düşüm yapılması gerektiğini savunmuşsa da söz konusu temlikin dava konusu faturalara ilişkin alacağa istinaden yapıldığı bu belgeden anlaşılamadığından alacağın belirlenmesinde bu belgede dikkate alınamaz.
Davacı davalının senedin temeli olan faturalar nedeniyle Kayseri 6. İcra Müdürlüğünün 2017/2700 sayılı dosyasında takipten feragat edildiğini bildirmişse de yapılan yazışmadan feragat beyanının olmadığı belirlenmiştir. Davacının 125.000,00 USD'lik çekişmeli alacak kadar alacağının bulunduğu kabul edilmiştir. Dava değerinin belirlenmesinde geçici mühlet tarihindeki kur dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır. Zira alacağın proje kapsamında tahsilinde bu dikkate alınacaktır. 125.000 USD karşılığı 19.11.2018 tarihli TCMB kuruna göre 666.587,00 TL ye tekabül etmektedir. (Bknz Yabancı para alacaklarının Türk Lirasına çevrilme tarihinin konkordato mühletinin verildiği tarih olarak kabul edilmelidir. Zira mühletin verildiği tarih özellikle çoğunluk hesabı yönünden tüm alacaklar için ortak bir zaman kesitidir. Yargıtay 19.HD 08.10.2009 2008/11846 E, 2009/9012 K sayılı ilamı)
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABULÜ ile; Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1500 esas sayılı dosyasında tasdik edilen davalının konkordato projesi kapsamında çekişmeli olarak bulunan 125.000 USD davacı alacağının bulunduğunun TESPİTİ İLE PROJE BORCUNA DAHİL EDİLMESİNE,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 45.534,59 TL harçtan başlangıçta alınan 59,30TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 45.475,29 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 59,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvuru harcı , 2.218,50 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 2.337,10 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 91.324,57 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/01/2023
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza