...
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/649 Esas
KARAR NO: 2022/650
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACILAR : 1- ... - ...-
2- ... - ...-
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVALI : ... - ...- ...
VEKİLİ: Av. ......
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/10/2020
KARAR TARİHİ: 27/05/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...; müvekkili aleyhine 07.04.2017 tarihinde Bursa 5. İcra Müdürlüğü 2017/... Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlattığını. Müvekkili yasal süresi içinde borca ve ferilerine itiraz etmiş olup; söz konusu itiraz Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/41 Esas ve 2019/611 Karar Sayılı gerekçeli ilamı ile itirazın iptaline karar verilmiş ve davalı vekili tarafından müvekkil aleyhine icrai işlemlere devam olunduğunu, icra dosyası ile bu sefer gelinen hacizde müvekkilinin taahhüt imzaladığını ancak davalı vekili ile müvekkili arasında haciz esnasında yapılan protokol ile elden 10.000,00 TL ödendiğini ve ayrıca 3 adet senet alındığını, senetlerin toplam bedelinin 29.000,00 TL olduğunu, tüm senetlerin ise 14/08/2020 tarihinde ödendiğini, fakat davalı vekili tarafından ödenmiş olan bu tutarlar dosyaya 03/09/2020 tarihinde iletildiğini, bu konu için fazladan alınan tahsilat amacı ile istirdat davacı açıldığını, davacı aleyhine açılan Bursa 10 İcra Dairesinin 2020/... Esas sayılı dosyasında da hukuka aykırı bir şekilde Bursa 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/41 Esasa dayanak olarak gösterilerek Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/645 D.iş sayılı dosyasında ihtiyati haciz kararı alınmış ve yine haciz mahallinde müvekkilinden her biri 7.500-TL değerinde 12 adet senet alındığını ayrıca 40.000-TL haricen tahsil yapıldığını, davalı tarafından yapılan icra takibi ile mükerrer tahsil yapıldığını, yaptıkları itiraz sonucunda ihtiyati hacizlerin kaldırıldığını, ödenen 40.000,00 TL açısından istirdat davası da açacaklarını, Kaldırılan ihtiyati hacizde alınan senetler için mükerrrer olarak Bursa 16. İcra Dairesinin 2020/... Esas numaralı dosyasıyla takip başlatılmış, yine usulsüz ihtiyati haciz kararı alınarak haciz işlemlerine başlandığını, yapılan takipler açıkca usule ve yasaya aykırı olduğu gibi davalı tarafından başlatılan söz konusu icra takiplerine konu alacakların kesinlikle hiç bir hukuki dayanağının da olmadığını bildirmiş olup, öncelikle icra takibinin ihtiyaten durdurulması, dava ve sair haklarını saklı tutarak şimdilik 90.940,13 TL yönünden borçlu olmadıklarının tespitine ve senetlerin iadesine, %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde;Öncelikle davanın Asliye Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiğini, görev itirazlarının bulunduğunu, davanın bonodan kaynaklı menfi tespit davası olduğunu, yapılan icra takiplerinin usule ve yasaya uygun olduğunu, somut olayda davacının dava açmakta hukuki yararı davaya konu senetlere istinaden imzalanan protokolde borcun kayıtsız şartsız kabul edilmesi durumunda bulunmadığını, Bursa 16.İcra Md.2020/... e.s.icra takibindeki bonoların davacıların kayıtsız şartsız borcu 26.08.2020 tarihli protokolde kabul etmesinin davacı tarafın hukuki yararını ortadan kaldırdığını, ikrar edilen kısmın ıspatının mümkün olmadığını, HMK.188.md.ye dayanılarak davacıların haciz tutanağında ve protokolde bulunan imzaları inkar etmeyerek protokol ve haciz tutanaklarının varlığının kabul edildiğini, icra takiplerinin mükerrerlik taşımadığını, davacının davasını yazılı delillerle ispatlaması gerektiğini, somut olayda menfi tespit davası koşullarının oluşmadığını belirterek davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe; Dava, bonodan kaynaklı, icra dosyasında borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.
26.08.2020 tarihli" protokol, belge ve muacceliyet sözleşmesi" adı altında,Bursa 10.İcra Md.lüğü 2020/... e.s.dosya borcuna ve diğer borçlarına mahsuben borçlu ...'den 12 adet 30.09.2020 t.li vadeden başlamak üzere her ay sonuna tekabül edecek şekilde 7.500,00.Tl.lik toplamda 90.000,00.Tl.lik senet alındığı bu senet borcunu kayıtsız şartsız kabul ettiği, senetlerin ödenmemesi halinde alacaklı taraf tahsilatta mükerrer olmamak kaydı ile icra takibine devam ve alınan 12 adet senedin icra takibine konularak alacağın tüm masrafları ile birlikte tahsil edileceği ve bakiye alacak için de işlem yapma haklarının saklı tutulduğu kararlaştırılmış. Bu protokol ile icra dosyasında tek ... borçlu iken ... da borç senetlerine dahil edilmiş olduğu görülmektedir.
Bursa 10. İcra Md.2020/... e.s. dosyasındaki alacak, 40.000,00.Tl.sı nakit ödeme ve 90.000,00.Tl.lık bono ile ödenmiş olduğundan zımnen kapatılmış ancak resmi olarak harcı yatırılarak kapatılmadığından devam eden bir dosya durumundadır. İlk ödenmeyen bono ile tüm senetler muacceliyet kazandığından tamamı Bursa 16. İcra Md.2020/... e.s. dosyası ile icraya konulmuş ve bu dosya ... için tekerrüre esas teşkil etmekte ancak yeni borçlu ... yönünden ilk takip olmaktadır. Borçlu sayısı itibarı ile genişleme bulunmaktadır.
Yargıtay kararları ile de sabit olduğu üzere "muacceliyet kazanacağı" şartı yalnızca bono üzerinde yazılmış ve buna dayalı olarak icra takibi yapılmış ise bu geçersiz olmaktadır. Ancak bonoların haricinde ayrıca bir sözleşme ile muacceliyet kazanılacağı yazılmış ise ilki ödenmeyen bonodan sonraki vadesi gelmemiş bonoların da vadesi gelmiş gibi işlem göreceği kabul edilmektedir. 26.08.2020 t.li" protokol, belge ve muacceliyet sözleşmesi" adı altında yapılan sözleşmede bu husus taraflarca kabul edilmiştir. Bu sebeple de vadesi gelmemiş bonolar için icra takibi yapılmasında bir usule aykırılık bulunmamaktadır.
Her ne kadar ".......90.000,00.Tl.lik senet alındığı bu senet borcunu kayıtsız şartsız kabul ettiği, senetlerin ödenmemesi halinde alacaklı taraf tahsilatta mükerrer olmamak kaydı ile icra takibine devam ve alınan 12 adet senedin icra takibine konularak alacağın tüm masrafları ile birlikte tahsil edileceği ve bakiye alacak için de işlem yapma haklarının saklı tutulduğu kararlaştırılmış." olsa da takiplerin dayandığı borç aynı temele dayanmaktadır. Zira protokol, Bursa 10. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... sayılı takip dosyası ile Bursa 16. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... sayılı her iki takip dosya borcuna ilişkindir. Ancak Bursa 16. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... sayılı takip dosyasının ne takip talebinde ne de ödeme emrinde diğer icra dosyasından tahsilatta tekerrür olmamak kaydıyla ibaresi bulunmamaktadır. Fazladan tahsilata sebep olan alacaklı tarafın da dikkatinden kaçması sebebiyle 2. kez icra takibi yapılmasında ana para hesabının doğru yapılmaması, ayrıca 2. takipte haciz sırasında yapılan yekün alacağın hesabının doğru yapılmaması ile fazla tahsilat yapıldığı görülmektedir. Ayrıca temeli aynı alacağa dayalı takiplerde 2. kez vekil ücreti alınması da hukuka aykırı bulunmaktadır. Bu sebeple birbiri ardına yapılabilecek takip hesaplaması yapılması gerektiğinde alacak hesabı aşağıdaki gibi yapılması gerekirdi;
79.369,98. Tl.sı 10.İcra dosyasından dolayı bakiye borç
takipte kesinleşen miktar
3.611,33.Tl. % 4,55.tahsil harcı
54,50.Tl. Başvurma harcı
14,38.Tl. işlemiş faiz
271,60.Tl. masraf
83.321,79.Tl.sı yekün alacak
112.900,00.Tl.sı yatan para
29.578,21.Tl.sı fazla tahsilat yapıldığı görülmektedir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan incelemede, davacı ... ve ... aleyhine yapılan takiplerin bir kısmının tekerrüre esas teşkil ettiği,yapılan iki takip sonucu 29.578,21.Tl.sı fazla tahsilat yapıldığı anlaşılmış ve aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacının Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyasında 29.578,21 TL yönünden borçlu olmadığının TESPİTİNE,
29.578,21 TL'nin %20'si tutarında davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 2.020,48 -TL harçtan başlangıçta alınan 1.553,04-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 467,44-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 1.553,04-TL peşin harç, 54,40-TL başvurma harcı ve 760,00-TL yargılama gideri toplam 2.367,44-TL'nin davanın kabul ret oranına göre 769,89-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 5.100,00-TL vekalet ücretinin (daha azına hükmedilemeyeceğinden) davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 8.777,04-TL vekalet ücretinin davacılardan müteselsilen tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair davalı ve vekilinin yüzüne karşı davacı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.27/05/2022
Katip ...
☪e-imzalı
Hakim ...
☪e-imzalı