....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/783 Esas
KARAR NO: 2022/1080
HAKİM: ....
KATİP: ....
DAVACI : ....
VEKİLİ: Av. ....
DAVALI : ....
VEKİLLERİ: Av.....
Av. ....
Av. ....
DAVA İHBAR OLUNAN: 1....
VEKİLİ: Av.....
DAVA İHBAR OLUNAN: 2....
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 16/07/2021
KARAR TARİHİ: 10/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE : Nakliyat sektöründe faaliyet gösteren dava dışı ... ... Oto Donanım San ve Tic. A.Ş. İle müvekkil ... Sigorta A.Ş. Arasında 27/01/2019 tarih, 211029059 poliçe numaralı Nakliyat Emtia Abonman Alt Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, sigortalanan CAXU 247860-4 nolu 20'lik kapalı konteynır içine istiflenen emtia 21.01.2019 tarihinde davalı şirket sorumluluğunda Mısır limanından "... İstanbul" isimli gemi ile sevk edilmiş ve 12.02.2019 tarihinde Gemlik limanından alınan ürünler dava dışı sigortalı firma tarafından teslim alındığını, sigortalı emtiaların konteynırın en arka sırasında kapaklara en yakın bölgede yer alan 1 palet emtianın konteynır içerisindeki boşluğa devrilmesi sonrasında hasar meydana geldiğini, sigortalı emtianın taşınması sırasında meydana gelen hasar sebebiyle müvekkili ... Sigorta Şirketi, sigortalıya gerekli ödemeleri yapmış olup, kanuni halefiyet ilkesi gereği sigortalının ileri sürebileceği haklara sahip olduğunu, 22.02.2019 tarihinde yapılan Ekspertiz incelemesi ile ilgili hasarın konteynırın en arka sırasında kapaklara en yakın bölgede yer alan 1 palet emtianın konteynır içerisindeki boşluğa devrilmesi sonrasında oluştuğu ve bu nedenle taşıyıcı/davalı şirkete rücu edilebileceği kanaatine varıldığını, meydana gelen zarar dava dışı/sigortalı şirket tarafından 19.02.2019 tanzim tarihli ihtarname ile davalı şirkete bildirilmesine rağmen zararın giderilmesi adına herhangi bir girişimde bulunulmadığını, zararın oluşmasına sebep olan davalı yana rücu amacıyla ikame edilen Bursa 9. İcra Müdürlüğü 2019/... E. sayılı İcra dosyasına, borçlu ... Hava ve Deniz Taşımacılığı A.Ş. tarafından haksız bir şekilde itiraz edildiğini ve akabinde işletilen arabuluculuk sürecinde de herhangi bir anlaşma sağlanamadığını, anılan bu sebeplerle; davanın kabülüne, davalının yapmış olduğu haksız itirazın iptaline ve icra takibinin devamına, davalını aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALI VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE; Davaya konu hasarın hangi sebepten kaynaklandığının ekspertiz raporunda belirlenememiş olduğunu, müvekkili şirketin taşımayı FOB koşullu gerçekleştirdiğini, dosyaya sunulan konşimentodan görüleceği üzere müvekkili şirketin akdi taşıyıcı sıfatını haiz olmakla işi fiilen alt taşıyıcı ... ve ... Lojistik'in gerçekleştirdiğini, yükleme ve ambalajlamayı gönderici şirket.... tarafından boşaltma işini sigortalı ... ... Oto Donanım San. ve Tic. A.Ş. tarafından gerçekleştirildiğini, FOB koşullu taşımaya göre emtia gemiye yüklendikten sonra navlun ve sigorta primi dışındaki masraflar ve riskin alıcıya geçtiğini, satıcının sigorta primini ödemek suretiyle yüklediği malın cinsine uygun en dar kapsamlı deniz nakliyat sigortasını yaptırdığını, ambalajlama, istifleme, yükleme işlemlerini göndericinin yaptığını, taşınan yükün oto koltuk kablosu olduğunu, su ile temasında zarar görecek bu emtianın deniz yoluyla taşınmasının taraflarca tercih edilmiş olup gerekli önlemleri gönderici firmanın almadığını, iddia edildiği gibi hasar oluşmuşsa eksik yükleme ve ambalajlamanın bu duruma sebep olduğunu, yüklemeyi yapan firmanın konteyneri kontrol etme sorumluluğu olduğunu, ithalatlarda konteynerin mühürlü olması sebebiyle fiziki olarak konteyner içine taşıyıcının müdahalesinin mümkün olmadığını, taşıyıcının görev ve sorumluluğunun teslim edilen emtiayı taşımak olduğunu, TTK gereği ambalajlanma ve işaretlenme işleminden gönderenin yükümlülüğü olduğunu, Konşimento özel koşullarında shipper load & count risk kaydının yer aldığını, bu kayda göre yükleme, istifleme, sabitleme ve mühürleme sorumluluğunun yükletende olduğunu, müvekkili şirkete geçerli ve usule uygun sürede hasar bildirimi yapılmadığını ayrıca davanın alt taşıyıcılara ihbarı talebi bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İHBAR OLUNAN ... HAT İŞLETMECİLİĞİ DENİZCİLİK VE TİC. A.Ş. VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE: Davaya konu yük taşıma belgesinde "SHIPPER LOAD & COUNT" şeklinde risk şerhi bulunduğunu, davacı Sigorta Şirketi'nin de bildiği üzere, söz konusu şerh uyarınca malın yüklenmesi, istiflenmesi, sabitlenmesi, mühürlenmesi ve sayımından gönderenin sorumlu olduğunun yük taşıma belgesi ile sabit olduğunu, bu kapsamda, Müvekkil Şirket'in sorumluluğu hiçbir şekilde kabul edilemeyeceğini, ilgili uyuşmazlığa konu olan olayın gerçekleştiği tarih kesin olarak bilinmemekle birlikte olaya istinaden Müvekkil Şirkete usulüne uygun olarak 3 gün içinde yapılmış yazılı bir ihbarın bulunmadığını, bu sebeple -hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla- Müvekkil ... 'un pasif ehliyeti olduğundan bahsedilse bile ihbar şartı süresi içinde yerine getirilmediği için uyuşmazlığın usulden reddedilmesi gerektiğini, davacı taraf davaya konu hasarın taşıma sırasında meydana geldiğini iddia ettiğini, yük teslim alınırken herhangi bir hasar bildiriminde bulunulmamış olmasının yanı sıra hasarın taşıma sırasında olduğuna dair tutanak ve herhangi bir kaydın da sunulmamış olduğunu, Sovtaj miktarını hesaplamadan talep edilen miktara her halükarda itiraz ettiklerini ve davanın reddini talep ettiklerini belirtmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava Bursa 9. İcra Müdürlüğü nezdinde 2019/... sayılı takip dosyasında davalının ödeme emrine itirazının iptali davasıdır. Kural olarak ispat külfeti davacı taraf üzerindedir.
Uyuşmazlığın muhteviyatı gereği deniz taşımacılığı alanında uzman bilirkişiden rapor aldırılması uygun görülmüş, dosya mahkememizce re'sen belirlenen alanında uzman bilirkişiye tevdii edilerek rapor aldırılmıştır. Bilirkişi tarafından tanzim edilen 02/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davaya konu olayda, mevcut belge ve beyanlardan, davacının kanuni halefi olduğu dava dışı firmaya ait emtiaların taşınması esnasında konteynerin içindeki boşluğa düşmesi sonucu zarar görmesi şeklinde olayın meydana geldiği anlaşıldığını, davalı vekili tarafından tercüme ettirilerek sunulmuş konşimentoda konteynerin yükleten tarafından doldurularak, istiflenerek, güvenliği alınarak, bağlanıp sayılarak mühürlendiğinin belirtildiğini, bu kapsamda davaya konu olayda konteyner içindeki kapağa yakın emtianın konteyner içine düşerek zarar görmesine neden olan olayın, konteynere emtianın hatalı bir şekilde (düşmeye neden olacak boşluk bırakacak şekilde ) yüklenmesi veya sabitlenmemesi nedeniyle olayın meydana geldiği değerlendirildiğini, ilgili yükleme işlemlerinin yükleten.... tarafından gerçekleştirildiğinin konşimentoda belirtilmiş olduğunu, taşıyanın kusurunu gösterir başkaca herhangi belge veya beyan dava dosyasında bulunmadığından zararın meydana gelmesinde; Yükleten....'nin kusurunun bulunduğuna, davalı ... Hava ve Deniz Taşımacılığı A.Ş. ve ihbar olunan diğer şirketlerinin kusurunun bulunmadığını belirtmiştir.
Dosyaya sunulan ilgili ekspertiz raporu incelendiğinde; davaya konu zararın, kapaklara en yakın bölgedeki 1 palet emtianın konteyner içerisindeki boşluğa düşmesi nedeniyle meydana geldiği belirtilmiştir. Taşıyanın sorumluluğu Türk Ticaret Kanunu 1178. maddesinde şu şekilde yer almaktadır:
"Taşıyan, navlun sözleşmesinin ifasında, özellikle eşyanın yükletilmesi, istifi, elden geçirilmesi,
taşınması, korunması, gözetimi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyandan beklenen dikkat ve özeni göstermekle yükümlüdür.
Taşıyan, eşyanın zıyaı veya hasarından yahut geç tesliminden doğan zararlardan, zıya, hasar veya teslimde gecikmenin, eşyanın taşıyanın hâkimiyetinde bulunduğu sırada meydana gelmiş olması şartıyla sorumludur. "
Taşıyana sorumluluk yüklenemeyecek sebepler Türk Ticaret Kanunu 1182. maddesinde şu şekilde yer almaktadır:
"(1) Zararın aşağıdaki sebeplerden ileri gelmesi hâlinde taşıyan ve
adamları, kusursuz sayılır:
a) Denizin veya geminin işletilmesine elverişli diğer suların tehlike ve kazaları.
b) Harp olayları, karışıklık ve ayaklanmalar, kamu düşmanlarının hareketleri, yetkili
makamların emirleri veya karantina sınırlamaları.
c) Mahkemelerin el koyma kararları.
d) Grev, lokavt veya diğer çalışma engelleri.
e) Yükleten, taşıtan ve eşyanın maliki ile bunların temsilcilerinin ve adamlarının fiil veya
ihmalleri.
f) Hacim veya tartı itibarıyla kendiliğinden eksilme veya eşyanın gizli ayıpları ya da
eşyanın kendisine özgü doğal cins ve niteliği.
g) Ambalajın yetersizliği.
h) İşaretlerin yetersizliği.
(2) Birinci fıkradaki sebeplerin ortaya çıkmasına taşıyanın sorumlu olduğu bir olayın yol
açtığı ispatlanırsa, taşıyan sorumluluktan kurtulamaz.
(3) Zararın, durumun gereklerine göre birinci fıkrada yazılı sebeplerin birinden ileri
gelmesi muhtemel ise, bu sebepten ortaya çıktığı varsayılır; ancak, aksi ispatlanabilir."
Tüm dosya kapsamı incelendiğinde, itirazın iptali davasının konusunu 1 palet emtianın konteyner içerisindeki boşluğa düşmesinden kaynaklı zararın oluşturduğunun anlaşıldığı, oluşan zararda davalıların sorumlu tutulabilmesi için fiil, zarar, fiil ile zarar arasında illiyet bağı, kusur ve fiilin hukuka aykırılığı unsurlarının bulunması gerektiği, ancak dosya içerinde bulunan yeterli ve açıklayıcı bilirkişi heyet raporunun incelenmesi üzerine davalı ... Hava ve Deniz Taşımacılığı A.Ş. ve ihbar olunan diğer şirketlerinin kusurlu olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 80,70-TL harcın başlangıçta peşin alınan 153,02-TL peşin harçtan mahsubu ile 72,32-TL harcın talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yatırılan gider avansının artan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı sigorta şirketi vekiline ödenmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 1.320,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/11/2022
Katip ....
e-imzalıdır
Hakim ....
e-imzalıdır