T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/1124 Esas - 2023/735
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/1124
KARAR NO: 2023/735
HAKİM: .....
KATİP: ....
DAVACI: ...TEKNİK BAKIM VE TEMİZLİK DANIŞMANLIK LOJİSTİK İHRACAT İTHALAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ....
VEKİLİ: Av. ..... - [16343-43482-..] UETS
DAVALI: ... OTOMOTİV PRES METAL SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ... Minareli Çavuş Osb Mh Ihlamur Cd No:12 Nilüfer/Bursa Nilüfer/ BURSA
VEKİLLERİ: Av. .... - [16765-67143-....] UETS
Av. ...... - [15444-44174-..] UETS
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/10/2022
KARAR TARİHİ: 01/06/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/09/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin üretimde kullanılmak için fabrikalara personel tedariki yapan firma olduğunu, müvekkilinin davalı tarafa 2022 yılı içerisinde çeşitli aylar personel temin ettiğini, taraflar arasındaki sözleşmeye göre müvekkili firmaya yapılması gereken ödemelerin yapılmadığını, faturaların ödenmemesi üzerine Bursa 9. İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı dosyasından ilamsız icra takibine başlattıklarını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu aleyhine alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; Bursa 9.İcra Müdürlüğü 2022/... Esas sayılı dosya ile takibe konu edilen 30/06/2022 tarihli, 5ST2022000000619 Nolu, 203.924,06 TL bedelli faturaya haksız ve hatalı düzenlendiğini, davacı tarafından haziran ayına ilişkin iş süreleri ile ilgili alınması gereken onaylar alınmaksızın, proforma fatura düzenlenmeksizin doğrudan fatura düzenlendiğini, müvekkilinin davacıya sözleşme ilişkisine dayalı böyle bir borcu bulunmadığını, yukarıda açıklanan nedenlerle haksız davanın reddine, haksız ve kötüniyetli icra takibi başlatılan alacaklı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine talep etmiştir.
Deliller;
Bursa 9. İcra Dairesi'ne, Nilüfer Vergi Dairesi'ne, Osmangazi Vergi Dairesi'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
SMMM bilirkişisi Zekiye Bilen'in raporunun sonuç kısmı: "1- Davacının ve Davalının 1 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği gereği 2022 Yılı Ticari Defterlerini E-Defter olarak kayıt altına alındığı. 2 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel tebliği 3. Maddesi gereği ise Yevmiye ve Kebir defteri beratlarını süresi içerisinde Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklediği, 2- Davacının incelenen defter kayıtlarına göre: Davaya konu icra takip tarihi olan 22.07.2022 tarihi itibari ile davacının davalıdan 638.162,66TL tutarında Alacaklı göründüğü,(Bursa 9. İcra Müdürlüğü 2022/... ESAS sayılı dosyasında tarafların 434,000TL tutarında anlaşma sağlandığı) Davamıza konu icra dosyası ile ilgili Davacının davalıdan (638.162,66TL-434.000,00)= 204.162,66TL Alacaklı göründüğü 3- Davalının incelenen defter kayıtlarına göre: Davaya konu icra takip tarihi olan 22.07.2022 tarihi itibari ile davalının davacıya 434.238,60TL tutarında Borçlu göründüğü,(Bursa 9. İcra Müdürlüğü 2022/... ESAS sayılı dosyasında tarafların 434,000TL tutarında anlaşma sağlandığı) Davamıza konu icra dosyası ile ilgili davalının davacıya (434.239,60-434.000,00)= 238,60TL borçlu göründüğü4- 22.07.2022 Davaya konu icra takip tarihi itibari ile taraflar arasındaki kayıt farkının 203.924,06 TL olduğu, 5- Davacının davalıya 30.06.2022 tarihinde 5ST2022000000619 seri numaralı 203.924,06 TL tutarında E –Fatura düzenlediği, Davalının da davacının düzenlediği bu faturaya karşılık 8 günlük yasal süre geçtikten sonra 22.07.2022 tarihinde LDI2022000000009 seri numaralı 203.924,06 TL tutarında İADE E –Fatura düzenlediği, Davalının düzenlediği bu iade faturasına Davacının E- FATURA GİB PORTAL üzerinden 29.07.2022 tarihinde 8 günlük yasal süre içinde İPTAL talebi oluşturuldu, bu sebeple davacı tarafın kayıtlarında mevcut olmadığı, 6- Davacının ve davalının BA ve BS Formlarında MUTABIK oldukları, 25.01.2021 tarihinde Resmi Gazete'de yayınlanan 523 No.lu VUK Tebliği kapsamında, elektronik olarak düzenlenen belgeler 2021 Temmuz ayından itibaren BA-BS form bildirimlerine dahil edilmeyecektir. Tebliğin yürürlük tarihi 01.07.2021'dir. Bu sebeple BA ve BS formlarında tarafların beyanı olmadığı, karşılıklı düzenlenen faturalar E- FATURA olduğun E Belge olarak görüntülendiği, 7- Taraflar arasında 08.03.2022 tarihinde 1 yıl geçerli “Üretim Destek Yardımcı İşgücü” konulu sözleşme imzalandığı, Sözleşmenin 2.2 maddesine göre; Yüklenici davacının, müşteri davalıya personel temin edileceği, personellerin ücret, sgk, vergi vs ödemeleri davacı tarafından personele ödeneceği, Sözleşme kapsamında belirlenen fiyatlar ve personelin çalışma süreleri, mesaileri, davalıya bildirileceği ve davacı tarafından düzenlenen fatura karşılığında bedelini davalıdan tahsil edeceği, 8- Davalının beyan ve itirazlarında; Davacının davalıya 30.06.2022 tarihinde 5ST2022000000619 seri numaralı 203.924,06 TL tutarındaki fatura; Sözleşmenin 2.16 maddesine göre “ YÜLENİCİ yapacağı iş sürelerini Müşteriye günlük mail atmak zorundadır. Onaylatılmayan işler Müşteri’ye fatura edilmez.” Hükmü doğrultusunda davalı müşterinin onayı olmadan düzenlendiği iddiasının olduğu, 6754 sayılı Bilirkişi Kanunu kapsamında hukuki değerlendirme yapılamayacağından Sayın mahkemenizin takdirinde olduğu kanaatimdir." şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklı başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dava dilekçesinde özetle; davacının üretimde kullanılmak için fabrikalara personel tedariki yapan firma olduğu, davacının davalı tarafa 2022 yılı içerisinde çeşitli aylar personel temin ettiği, taraflar arasındaki sözleşmeye göre davacı firmaya yapılması gereken ödemelerin yapılmadığı, faturaların ödenmemesi üzerine Bursa 9. İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı dosyasından ilamsız icra takibine başlatıldığı, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğu vakıalarından hareketle itirazın iptali talebinde bulunulmuştur.
Cevap dilekçesinde özetle; takibe konu edilen 30/06/2022 tarihli, 5ST2022000000619 Nolu, 203.924,06 TL bedelli faturanın haksız ve hatalı düzenlendiği savunması ile davanın reddi talep edilmiştir.
Dava dilekçesinin ekinde takibe konu olan fatura sureti sunulmuştur. Dava dilekçesinde 4 faturadan söz edilmiş ve bu faturalardan dördüncü faturanın bedelinin ödenmediği iddia edilmiştir.
Davacı, davalıya sunduğunu iddia ettiği faturadaki hizmeti davalıya sunduğunu yazılı olarak ispatlamalıdır. Davalı da ödeme iddiasında bulunuyor ise ödeme iddiasını yazılı olarak ispatlamalıdır. Davacı, faturadaki hizmetin sunulduğuna dair davalıdan sadır yazılı belge sunmamış, ancak ticari defter kayıtlarına dayanmıştır. Ticari defter kayıtlarına dayanılmış olduğundan ticari defterlerin delil olma durumu ile ilgili yasa maddesine de değinmekte fayda vardır. Şöyle ki; HMK m.222'de aynen,
"Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması
MADDE 222 - (1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.
(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.
(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.
(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.
(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." hükümleri öngörülmüştür.
Tarafların ticari defterleri ile ilgili değerlendirmeye geçmeden önce davalı taraf davacının keşide ettiği 203.924,06 TL'lik fatura ile ilgili davacıya iade faturası kesmiştir. İade faturasının kesildiği tarih 22/07/2022 tarihidir.
Davacı taraf davalı ile aralarında akdedilen sözleşmeyi ve davalıya tedarik ettiği personellere ait puantaj kayıtlarını mahkememize sunmuştur. Davaya konu olan Haziran ayına ilişkin puantaj kayıtlarına bakıldığında 16 işçi ile ilgili puantaj kayıtlarının tutulduğu görülmektedir.
Taraflar arasındaki sözleşmenin 2.16 maddesinde yüklenicinin yapacağı iş sürelerini müşteriye günlük mail atmak zorunda olduğu ve onaylatılmayan işlerin müşteriye fatura edilemeyeceği kararlaştırılmıştır. Davacı her ne kadar davalıya bir onay maili göndermemiş ise de davacının kestiği fatura davalı tarafından süresinde itiraza uğramamış ise artık onay mailinin aranmasına gerek kalmamalıdır. Zira, davalı basiretli bir tacirdir ve onay alınmaksızın kendisine fatura gönderilmiş ise bu faturayı süresinde iade etmelidir. Süresinde iade edilmeyen fatura ile ilgili onay maili alınmadığına yönelik savunma sözleşmenin amacına ve dürüstlük kuralına aykırılık teşkil edecektir.
Bu açıklamalar ışığında; tarafların ticari defterlerinin incelenmesi için SMMM bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verildiği, davacının ticari defterlerinin; kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış onaylarının yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, davalının da ticari defterlerinin; kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış onaylarının yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, davacının defterinde kayıtlı olan takibe konu faturanın davalının da defterinde kayıtlı olduğu, başka deyişle davalının iade faturası kestiği faturayı defterine kaydettiği, bu durumda iade faturasının yasal 8 ünlük süre içerisinde kesilmiş olup olmadığına bakılması gerektiği, davalının iade faturasını yasal 8 günlük süreden sonra kestiği, bu durumda davalının defterine kaydettiği faturanın içeriğini kabul ettiği ve faturayı da defterine işlemiş olması sebebiyle faturadaki hizmetin davacı tarafından sunulduğunun ispatlandığının kabul edilmesi gerektiği, zira almadığı bir hizmete ilişkin faturayı basiretli bir tacirin defterine kaydetmemesi gerektiği, davalının söz konusu faturayı defterine kaydettiği ve ödeme iddiasında da bulunmadığı anlaşılmakla davacının faturaya konu hizmeti sunduğunun ispatlandığı ve alacağının ödenmediği kanaatine varılmış bu sebeple aşağıdaki şekilde itirazın iptaline karar vermek gerekmiştir.
Söz konusu alacağın faturaya dayalı ve davalı tarafça belirlenebilir olması sebebiyle likit olduğu anlaşılmakla; davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın Kabulü ile; Bursa 9. İcra Dairesinin 2022/... Esas sayılı icra dosyasında davalının yaptığı İtirazın İptaline ve davalı hakkında yürütülen icra takibinin 203.924,06 TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki şartlar dahilinde aynen devamına,
2-Bursa 9. İcra Dairesinin 2022/... Esas sayılı icra dosyasında itirazın iptaline karar verilen asıl alacak miktarı olan 203.924,06 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının, itiraz haksız olduğundan davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
3-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 13.930,05 TL karar ve ilam harcından; 2.462,90 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 11.467,15 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 2.462,90 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 1.700,00 TL bilirkişi ücreti, 98,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 4.341,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 31.549,37 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen ücretin davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına, sarf kararının ilgili arabuluculuk bürosundan istenmesine,
8-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
9-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 01/06/2023
Katip .......
¸e-imzalıdır
Hakim ......
¸e-imzalıdır