.....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/121
KARAR NO: 2023/58
HAKİM: .....
KATİP:.....
DAVACILAR : 1.....
2-.....
3- .....
VEKİLİ: Av. .....
DAVALI : 1- .....
VEKİLİ: Av......
DAVALI : 2-.....
VEKİLİ: Av.....
DAVALI : 3-.....
DAVA İHBAR OLUNAN:.....
VEKİLİ: Av. .....
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 16/11/2016
KARAR TARİHİ: 17/01/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 19/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili beyanlarında özetle ; davacıların murisi müteveffa ... ... 09/10/2016 kaza tarihinde karşıdan karışa motosikleti ile geçmek isterken davalı şirketin malik, davalı ... ...'ında sürücüsü oludğu 06 HB 5901 plakalı aracın çarpması sonucu vefat ettiğinden mirasçıları olan eşi ... ... için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmakla 1.000,,00 TL destekten yoksun kalma, 100.000,00 menevi tazminatın, çocukları Erkan ve ... ... için ise 50.000,00 manevi tazminatın davalı sigorta şirketi için dava tarihinden itibaren poliçe limiti ile sınırlı ve yasal faizi ile , diğer davalılar için kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte destekten yoksun kalma tazmitanın müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminatların ise kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ... ve Davalı ... - ..... A.Ş 'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili beyanlarında özetle ;davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, dava değerinin belirlenmesini, ayrıca 09/10/2016 tarihinde kazayı yapan 06 HB 5901 plakalı aracın kaza tarihi itibariyle ZMMS sigortası ile sigortalı olduğunu, kazadan poliçe limitinin şahıs başı 310.000,00 TL olduğunu, davacıya 04/11/2016 tarihinde 78.136,94 TL ödemede bulunduklarını, yapılan bu ödemenin teminat limitinden düşülmesi neticesinde 231.863,06 TL bakiye teminat kaldığını, kusur yönünden ATK'dan rapor alınmasını, SGK 'dan davacıya peşin sermaya değerli gelir bağlamında rücue tabi ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Davalı ... - ... A.Ş vekili beyanlarında özetle ;Cevap dilekçemizi aynen tekrar ederiz. Kazaya karışan 06 HB 5901 plakalı araç sürücüsü- şirket çalışanı ... ... tarafından kullanılırken 09/10/2016 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde motosiklet sürücüsü müteveffa ... ...'ın vefat ettiğini, kazada motosiklet sürücüsü müteveffanın kusurlu olduğunu, bu nedenle davayı kabul etmediklerini, ayrıca istenen destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminatın faiş olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Davalılardan ... ... 'ın davaya cevap ve delil bildirmediği görüldü.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava trafik kazası dolayısıyla açılan davacı ... için destekten yoksun kalma ve manevi tazminat ile diğer davacılar için manevi tazminat istemli davadır.
Trafik kazasının 09/10/2016 tarihinde meydana geldiği, davacılar murisinin kullandığı motorsikletle karşıdan karşıya geçmekte iken davalılardan ... ...'ın sevk ve idaresindeki 06 HB 5901 plakalı araçla Ümüt ...'a çarptığı ve murisin bu kaza neticesinde vefat ettiği anlaşılmaktadır. Kazaya neden olan 06 HB 5901 plakalı aracın davalı şirket adına kayıltı olduğu, ZMMS sigorta şirketinin ise diğer davalı ... Sigorta A.Ş olduğu anlaşılmaktadır.
Kaza dolayısıyla Bursa 18.Asliye Ceza Mahkemesinin 2016/940 esas sayılı dosyasında ceza yargılaması yapıldığı, dosyamız davalısı Sanık ... ...'ın bilinçli taksirle kırmızı ışıkta geçmek suretiyle taksirle ölüme neden olmak suçundan üç yıl dört ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Ceza dosyasında İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesinin sanık sürücü ... ...'ın kırmızı ışıkta geçmek suretiyle asli kusurla kazaya sebebiyet verdiği, davacılar murisinin ise sağından gelen vasıtalara dikkat etmeyerek ve kasksız vaziyette trafiğe çıkarak tali düzeyde kusurlu olduğu belirlenmiştir. Mahkememiz dosyasından alınan bilirkişi raporunda da ATK raporu ile benzer şekilde gerekçelerle davalı ... ...'a %80, davacılar murisi Ümüt ...'a da %20 oranında kusur izafe edilmiştir.
Dosya aktüer bilirkişiye tevdii edilmiş 09/10/2017 tarihli hesaplamada murisin kaza anında çalıştığı dikkate alındığında destek zararının 13.214,16 TL olabileceği, çalışmıyor olduğu kabul edildiğinde 6.185,85 TL olabileceği kabul edilmiştir, tarafların itirazları doğrultusunda bilirkişiden ek rapor alınmış buna göre murisin çalışıyor olması halinde destek zararının 11.424,78 TL, çalışmıyor olarak kabul edildiğinde 2.009,35 TL olduğu belirlenmiştir.
Dosya kapsamında toplanan deliller ve dinlenen tanık anlatımlarına göre davacılar murisinin kaza tarihinde çalışıyor olduğu sonucuna varılmış ve ortalama aylık gelirinin de 1.500,00 TL olduğu kanaatine varılmış ve bilirkişinin 30/04/2018 tarihli ek raporundaki hesaplamalarına göre davacı ...'nın destekten yoksun kalma tazminat alacağının 11.424,78 TL olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Muris Ümüt ...'ın kaza anında kask takmamasının indirim sebebi sayılıp sayılmayacağı hususunda mahkememizin görüşü şu şekilde olmuştur. Gerek ceza dosyasında alınan raporlarda gerekse mahkememiz dosyasında alınan raporlarda kusur oranlarının tayini belirlenirken bu hususta dikkate alınmak suretiyle oran belirlemesinden dolayı aynı sebeple mükerrer indirim yapılamayacağından ayrıca bir tazminatta indirim cihetine gidilmemiştir.
Tarafların sosyal ekonomik durumları, kazanın oluş şekli ve ortaya çıkan zararın ağırlığı dikkate alınarak ... ... için 60.000,00 TL , ... ... ve ... ... için 30.000,00'er TL manevi tazminata hükmolunarak davanın kısmen kabul kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Yargılama giderleri ve harç hesaplamalarında davalı ... Sigorta A.Ş'nin yalnızca maddi tazminat istemleri yönünden davalı olması nedeniyle toplam taleplerde davalılar yönünden kabul ret oranları ayrı ayrı belirlenerek her bir davalının sorumlu olduğu miktarlar tespit edilmiş yine harç yönünden de aynı şekilde davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğu kısım dikkate alınmak suretiyle mahsuplar yapılarak davalılardan tahsil edilecek harç miktarları belirlenmiştir.
Mahkememiz kararının davalı ... Hid. Ve Mek. Mahk. İm. San. Ve Tic. A.Ş. Vekili ve davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2021/121-2021/568 E/K sayılı kararı ile; "Mahkemece, müteveffanın geliri kesin olarak belirlenmeli, asgari ücretten daha fazla gelir elde edilmediği takdirde, aktüerya bilirkişisinden ek rapor alınarak asgari ücret üzerinden yapılacak destek hesabından sonra müterafik kusur nedeniyle tazminattan %20 indirim yapılmak suretiyle (istinafa gelenin sıfatına göre, tarafların kazanılmış haklarda korunmak) karar vermek üzere yerel mahkeme kararının kaldırılması gerekmiştir. Kaldırma nedenine göre, davacının ekonomik durumunun değişme ihtimaline göre, manevi tazminatın takdirinde değişiklik yapılabileceğinden taraf vekillerinin istinaf isteminin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.HMK'nun 355.maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına, kamu düzenine ve istinaf konusu yapılan nedenlerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, hükmün esasını etkileyecek tüm deliller toplanmadan karar verilmesi nedeniyle karar usul ve yasaya aykırı olup davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden feragatin kapsamına göre diğer davalıların sorumluluğunun belirlenmesi, davacının vekalet ücretine yönelik istinafı ile tarafların manevi tazminata ilişkin istinafı yönünden yeniden verilecek kararda yeni durumlara göre değerlendirme yapılabileceği ve müteveffanın gerçek kazancının belirlenmemesi ve müterafik kusurun dikkate alınmaması davalı ... A.Ş'nin istinaf başvurusunun bu sebeplerle kabulü ile mahkeme kararının HMK’nun 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, Dairemiz kararı gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalı ... Sigorta A.Ş. ve ... - ... A.Ş. vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile Bursa 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/12/2018 tarih ve 2016/1451-2018/1649 sayılı kararının KALDIRILMASINA,Gerekçede yapılan açıklamalar göz önünde bulundurularak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE," gerekçesi ile mahkememize gönderilmiştir.
Mahkememizce dosya yeniden esasa kaydedilerek, İstinaf ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Dava trafik kazası dolayısıyla açılan davacı ... için destekten yoksun kalma ve manevi tazminat ile diğer davacılar için manevi tazminat istemli davadır.
Mahkememiz yargılaması sırasında davacı vekiline; davacıların gelirinde herhangi bir artış veya değişiklik yönünde olup olmadığına dair beyanda bulunması için süre verilmiş olup, davacı vekilinin 17/01/2023 tarihli duruşmadaki beyanında; müteveffanın ekonomik durumu bakımından dosyaya sunabilecekleri ekstra bir belge veya delil bulunmadığını, bu yönde bir süre verilse dahi yine aynı şekilde ekstra bir delil sunamayacaklarını, bu sebeple dosyanın mevcut durumu itibariyle ve dosyanın sürüncemede kalmaması amacıyla ve kaza tarihinden bu yana 6 yıla aşkın süre geçmiş olması sebebiyle karara bağlanmasını talep etmiştir.
Davacı vekilinin 17/01/2023 tarihli duruşmadaki beyanında; müvekkillerinin mağduriyetinin artmaması adına dava dilekçesinde ve sonraki aşamalarda beyan etmiş oldukları müteveffanın emekliliğinden sonra 1.500 TL bedelle gece bekçiliği yaptığı hususu ile ilgili, bu beyanımızın manevi tazminat miktarını etkileyeceği için müvekkil müteveffanın ek işte çalıştığı hususunun göz ardı edilerek başka bir iş yapmıyormuş gibi değerlendirilmesini, manevi tazminat talebinin de bu duruma göre değerlendirilmesini, mahkemenin 20/09/2022 tarihli 3. Celsede belirtmiş oldukları maddi tazminat açısından ... Sigorta A.Ş. hakkında feragat ettiklerini, diğer davalılar bakımından ise konusuz kalma sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep etmiş olduğu anlaşılmıştır.
O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden, mahkememiz yargılaması sırasında davacı vekilinin müteveffanın emekliliğinden sonra 1.500 TL bedelle gece bekçiliği yaptığı hususunun göz ardı edilerek başka bir iş yapmıyormuş gibi değerlendirilmesini talep etmiş olduğu anlaşıldığı, davacı vekilinin manevi tazminat talebinin de bu duruma göre değerlendirilmesini, talep etmiş oldukları maddi tazminat açısından ... Sigorta A.Ş. hakkında feragat ettiklerini, diğer davalılar bakımından ise konusuz kalma sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep etmiş olduğu anlaşılmıştır.
6100 sayılı HMK'nın 307, 309, 310, 311. Maddelerine göre " Feragat, davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir.
Feragat ve kabul, dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. Feragat ve kabulün hüküm ifade etmesi, karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı değildir.
Feragat ve kabul, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir.
Feragat ve kabul, kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. İrade bozukluğu hâllerinde, feragat ve kabulün iptali istenebilir." davacı vekilinin duruşmadaki beyanı kapsamında; davacıların maddi tazminat taleplerinden vazgeçmiş oldukları sabit olduğundan, maddi tazminat talepleri yönünden konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.
Davacıların manevi tazminat taleplerine ilişkin yapılan incelemede; Bursa BAM 13.HD'nin kaldırma kararından önce, davacıların miras bırakanı olan dışı ... ...'ın kaza tarihinde çalışıyor ve ortalama aylık gelirinin de 1.500,00 TL olduğunun mahkememizce kabulüne rağmen, Bursa BAM 13.HD'nin kaldırma kararında bu durumun araştırılarak manevi tazminat miktarının yeniden değerlendirilmesi gerektiğine işaret ettiği, mahkememiz yargılaması sırasında ise davacı vekilinin müteveffanın emekliliğinden sonra 1.500 TL bedelle gece bekçiliği yaptığı hususunun göz ardı edilerek başka bir iş yapmıyormuş gibi değerlendirilmesini talep ettiği, bu durumda tarafların sosyal ekonomik durumları, kazanın oluş şekli ve ortaya çıkan zararın ağırlığı dikkate alınarak ... ... için 55.000,00 TL, ... ... ve ... ... için 25.000,00'er TL manevi tazminata hükmolunarak, manevi tazminata yönelik talepler bakımından davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla, aşağıdaki şekilde karar kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davacıların maddi tazminat talebi konusuz kaldığından, bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacıların manevi tazminat talepleri bakımından;
55.000,00 TL manevi tazminat alacağının davalılar ... ... ve ... imalat San ve Tic. A.Ş 'den kaza tarihi olan 09/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ... 'a ödenmesine,
25.000,00 TL manevi tazminat alacağının davalılar ... ... ve ... imalat San ve Tic. A.Ş 'den kaza tarihi olan 09/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ...'a ödenmesine,
25.000,00 TL manevi tazminat alacağının davalılar ... ... ve ... imalat San ve Tic. A.Ş 'den kaza tarihi olan 09/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ... ...'a ödenmesine,
Manevi tazminat istemleri yönünden davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin ayrı ayrı REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 7.172,55 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 686,52 TL ve ıslah harcı 41,72 TL olmak üzere toplam 728,24 TL'nin mahsubu ile bakiye 6.444,31 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Maliye Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
5-Davacı tarafından bozmadan önce yapılan; bilirkişi gideri 400,00 TL, posta ve tebligat masrafı 362,50 TL olmak üzere 762,50 TL ile bozmadan sonra yapılan; posta ve tebligat masrafı 57,00 TL olmak üzere toplam 819,50 TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 403,57 TL yargılama gideri ve 686,52 TL ve ıslah harcı 41,72 TL olmak üzere toplam 728,24 TL harç olmak üzere toplam 1.131,81 TL yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Destekten yoksun kalma tazminatı talebi yönünden; davacılar vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye 13. Maddesine göre belirlenen
8-Manevi tazminat talebi yönünden, davacıların ihtiyari dava arkadaşı olduğundan ve yargılama sırasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden AAÜT'ye göre belirlenen Davacı ... ... için 9.200,00 TL, Davacı ... ... için 9.200,00 TL, Davacı ... ... için 9.200,00 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 27.600 TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Davanın reddedilen manevi tazminat talebi yönünden, davalılar ... Sigorta A.Ş ve ... Hid. ve Mek. Mak. İm. San. ve Tic. A.Ş yargılama sırasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'nin 10.maddesine göre belirlenen her bir davacı için 9.200,00 TL olmak üzere toplam 27.600 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
10-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, Davacılar vekili ile Davalı ... A.Ş. Vekilinin yüzüne karşı diğer davalılar vekillerinin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/01/2023
Katip .....
¸E-imzalıdır.
Hakim .....
¸E-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip 146195
¸E-imzalıdır.