...
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/185
KARAR NO: 2022/968
HAKİM: .....
KATİP: .....
DAVACI:.....
VEKİLİ: Av. .....
DAVALI: 1- .....
VEKİLİ: Av. .....
DAVALI: 2- .....
VEKİLİ: Av......
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 09/02/2022
KARAR TARİHİ: 13/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 28/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin Eskişehir İli, Çifteler İlçesi, Çiftçi Mahallesi, Bostankırı Mevkii, 281 ada, 145 parselde kayıtlı taşınmazda kiracı sıfatıyla değil, eski malik Halkbank ile arasında mevcut protokoller uyarınca bulunduğunun tespit edilerek davalılar ile aramızda mevcut muarazanın giderilmesine, müvekkili şirketin kefaletin imzaladığı protokollerin banka kredi borçlarının tasfiyesi amacıyla düzenlenen sözleşmeler olduğu, gayrimenkul mülkiyeti zaten alacaklı bankaya ait bulunmakla, gayrimenkul mülkiyetinin devrinin, bankanın alacağının devri veya temliki anlamına gelemeyeceğinden, gayrimenkul devrinin dava dışı Halkbank ile yapılan protokolden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerin devri anlamına gelmeyeceğinin tespit edilerek davalılar ile aramızda mevcut muarazanın giderilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçelerinde özetle; taraflar arasında 3 tane eda davası olduğunu, davacının bu davayı açmasında hukuki yarar olmadığını bu nedenle davanın reddini talep etmişlerdir.
Deliller; Çifteler Sulh Hukuk, Çifteler Asliye Hukuk, Çifteler İcra Dairesi, Halkbank ve TEDAŞ'a yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin Eskişehir ili, Çifteler ilçesi, Çiftçi mahallesi, Bostankırı mevkii, 281 ada - 145 parselde kayıtlı taşınmazda kiracı sıfatıyla değil, eski malik Halkbank ile arasında mevcut protokoller uyarınca bulunduğunun tespit edilerek davalılar ile aralarında mevcut muarazanın giderilmesi, davacı şirketin imzaladığı protokollerin banka kredi borçlarının tasfiyesi amacıyla düzenlenen sözleşmeler olduğu, gayrimenkul mülkiyetinin alacaklı bankaya ait olduğu, gayrimenkul mülkiyetinin devrinin, bankanın alacağının devri veya temliki anlamına gelemeyeceği, gayrimenkul devrinin dava dışı Halkbank ile yapılan protokolden kaynaklanan hak ve yükümlülüklerin devri anlamına gelmeyeceğinin tespiti ile davacı ve davalılar arasında mevcut muarazanın giderilmesi talep edilmiştir.
Davalılar cevap dilekçelerinde ayrı ayrı özetle; açılan davanın konusu ile ilgili derdest eda davalarının olduğu savunması ile davanın hukuki yarar yokluğundan reddi talep edilmiştir.
Çifteler Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/10 Esas sayılı davasında dava dışı Halk Bank tarafından eldeki davanın davacısına karşı el atmanın önlenmesi davası açılmış, dava devam ederken Halk Bank taşınmazı eldeki davanın davalılarına devretmiş ve bu davada feragat sebebiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Çifteler Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/245 Esas ve 2020/59 Karar sayılı dosyasında, eldeki davanın davalısı, eldeki davanın davacısına karşı ihtiyaç sebebiyle tahliye davası ikame etmiştir ve bu davada ihtiyaç sebebinin samimi olmadığı gerekçesi ile reddedilmiştir. Ancak, işbu davanın istinaf denetiminde olduğu yazılan müzekkere cevabından anlaşılmaktadır.
Çifteler Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/142 Esas ve 2021/230 Karar sayılı dosyasında, eldeki davanın davalısı, eldeki davanın davacısına karşı, temerrüt sebebiyle tahliye davası açmıştır, ancak bu dava da kira ilişkisinin tespit edilememiş olması gerekçesi ile reddedilmiştir.
Alacaklı Halk Bankası ile borçlu şirket ve kefiller arasında 2 protokol imzalanmıştır.
Eskişehir ili, Çifteler ilçesi, Çiftçi mahallesi, Bostankırı mevkii, 281 ada - 145 parsel sayılı taşınmaz, Çifteler İcra Müdürlüğünün 2002/11 Talimat sayılı dosyası ile alacağa mahsuben alacaklı Halk Bankasına satılmış, akabinde borçlu ve kefillerle iki ayrı protokol imzalanmıştır. Her iki protokolde de taşınmazın kullanımının eldeki davanın davacısına bırakılması kararlaştırılmıştır. Ancak, bu protokolde öncelikle ifade edilmesi gereken eldeki davanın davalılarının taraf olmadığıdır. Davalılardan ... Şirketi taşınmazı Halk Bankasından devralmıştır ve daha sonra 1/2'sini diğer davalı ... ..... şirketine devretmiştir.
Dava dışı Halk Bankasının yapılan protokollere haklı ya da haksız olarak uymaması ve taşınmazın tapuda devredilmesi sonucu, davacının taşınmazda ne sıfatla bulunacağı, bir tespit davasının konusu yapılamaz. Zira, açılacak bir eda davasında protokol hükümleri yorumlanır, bu yorum sonucunda davacının kiracı, fuzuli şagil ya da başka bir sıfatla taşınmazda bulunmasına göre eda hükmü kurulur.
Mahkememizce taraflar arasında devam eden eda davaları bulunuyor iken başka mahkemelerin kararlarını bertaraf edecek şekilde bir tespit hükmü ile davacının taşınmazda ne sıfatla bulunduğu tespit edilemez. Davacının bunu talep etmesinde hukuki yararı yoktur. Taraflar arasında derdest olan ve bir kısmı istinaf aşamasında olan davalarda, davacının iddiaları irdeleniyor iken bu derdest eda davalarının kararlarını ortadan kaldıracak, infaz kabiliyetini engelleyecek ve çelişki yaratabilecek bir hüküm mahkememizce kurulamaz.
Davacının şartlarının oluşması halinde taşınmazı devreden alacaklı bankaya protokol hükümlerine aykırılıktan dava ya da icra takibi ikame etmesi yerine, taşınmazda bulunma sebebinin mahkemece tespitini istemesinde hukuki yararı olmadığı kanaatine varılmakla; aşağıdaki şekilde davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Hukuki yarar yokluğundan HMK m.114/1-h ve 115/2 gereğince DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken harç peşin alındığından, ilave harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalılara verilmesine,
6-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
7-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/10/2022
Katip .....
¸e-imzalıdır
Hakim .....
¸e-imzalıdır