... .
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/203 Esas
KARAR NO: 2022/240
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ...... .
DAVALI : - HASIMSIZ
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 11/02/2022
KARAR TARİHİ: 10/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 10/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davacı ... halı ve mobilya ürünlerine yönelik satış yaptığı Bu amaçla kendisine düzenlenen Akbank Bursa Şubesi ... . Seri Numaralı 04/01/2007 ibraz ve keşide tarihli çek, Akbank Bursa Şubesi ... . Seri Numaralı 30/03/2007 ibraz ve keşide tarihli çeklerin 2007 yılında karşılıksız çıktığı Davacı mali durumunun düzelmesi ile bu çeklerin bedelleri ödenerek ilgililerinden alındığı davacı çekleri ilgili bankaya teslim edilmiş olmasına rağmen bu iki çekin kayıtlardan düşülmediği Davacının kendi nam ve hesabına şahıs şirketi olarak ticarete devam ettiği bu kayıtlar ticari hayatını olumsuz olarak etkilemekte olduğu kendisinin bankalardan kredi almasını ticari olarak işlem yapmasını engellediği sebebiyle iptalini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
İncelenen dosya kapsamına göre ;
Dava, zayi nedeniyle çekin iptaline karar verilmesi istemidir (TTK m.757/1- 765, 818).
Davacının iptalini talep ettiği çekin keşidecisinin davacı olduğu anlaşılmıştır.
TTK’nunda kambiyo senetlerinin yitirilmesi halinde uygulanacak hükümler 757 - 765 ve devamı madde hükümlerinde düzenlenmiştir.
Keşidecinin çekin zayi olmasından dolayı iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. (TTK md. 757/1 ve devamı)
Keşideci, rızası olmaksızın elinden çıkan çek için ancak çekten cayma hakkını kullanabilir (TTK m.799/1 )
Evrak üzerinde yapılan değerlendirmede dava şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır. Zira TTK'nın 651. maddesine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda çek üzerinde hak sahibi olan kişi, çekin iptaline karar verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.
Bu madde kapsamında iptali istenemeyeceği gibi çek keşidecisinin de TTK'nın 818/s. maddesi gereğince, aynı Yasa'nın 757. maddesi delaleti ile iptal davası açmaya hakkı yoktur. İptal davası açma hakkı borçlu durumunda olan keşide edene değil ancak çek üzerinde hak sahibi olan hamile aittir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 818/1-s maddesi yollaması ile aynı yasanın 757 ve müteakip maddeleri uyarınca çekin iptalini isteme hakkı sadece hamile ait olup, keşideciye böyle bir hak tanınmamıştır. Böyle bir durumda keşideci, muhatabı ödemekten men edebilir veya elinden çıkan çek bedelinin istenilmesi halinde borçlu olmadığının tespitini isteyebilir. Keşidecinin bu yollarla haklarını koruması mümkün olduğundan çek iptali davası açmada hukuki yararı da bulunmamaktadır.
İlgili bankadan çeklerin akıbeti ve çek sebebiyle müracaat olup olmadığı araştırılmış, dava konusu çeklerin Akbank tarafından 04/01/2007 tarihinde Fortisbank tarafından takas merkezine ibraz edildiği ve karşılıksız işlemi gördüğü ... . seri nolu 30/03/2007 tarihli çekin takas kanalıyla Şekerbank tarafından 30/03/2007 tarihinde ibraz edildiği ve karşılıksız işlemi gördüğü tespit edildiği Çeklere ilişkin banka yükümlülüğü ödemesi yapılmadığı anlaşılmıştır. Davacı iptalini istediği çeklerin kendi hesabına ait olduğunu ve iptalini beyan ettiği anlaşıldığından, ayrıca keşideci çek iptali davası açamayacağından, ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki hükmün tesisi söz konusu olmuştur.
Açıklanan yasal ve hukuksal nedenlerle, istemin reddine karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamından çekin zayi olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1- Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların davacı tarafa iadesine,
Dair gerekçeli davacı vekilin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mehkememize iletilecek bir dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/03/2022
Katip ...
E-imzalıdır
Hakim ...
E-imzalıdır