....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/211 Esas
KARAR NO: 2022/515
HAKİM: ....
KATİP:....
DAVACI : ....
VEKİLLERİ: Av.....
Av. ....
DAVALILAR : 1- ....
2-....
VEKİLİ: Av.....
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 10/02/2021
KARAR TARİHİ: 19/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; Müvekkili Euroka Sigorta A.Ş ile dava dışı ... A.Ş arasında sigorta ettireni ... Mermer Sanayi ve Ticaet A.Ş olan 35260189 numaralı Leasing Uzun Süreli Sigorta Poliçesi düzenlendiği Söz konusu Poliçede 2015 model paletli ekskavatör iş makinesi sigortalı olup finansal kiralama anlaşma ile sigortalı tarafından kullanıma ve hakları dava dışı ... Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş ye bıraktığı Finansal kiracı ... Mermer ile davalı ... şirketi arasında yapılan Münhasır Tedarik Sözleşmesi gereğince, davalı ... şirketinin lisans sahibi olduğu mermer madeninde çıkan ürünlerin satış ve pazarlaması sigortalısının finansal kiracısı ... Mermer tarafından yapılacağı kararlaştırıldığı Yani Lisans Sahibi Üretici davalı ... Münhasır Tedarik Sözleşmenin imzalanması üzerine kendi ocaklarından çıkaracağı blok, moloz gibi tüm ürünlerin satış ve pazarlama faaliyetlerini tedarikçiye verdiği Bu nedenle finansal kiracı ... Mermer şirketi, sigortalı makinenin kullanımını davalı ... şirketine ve çalışanlarına tahsis ettiği Davalı ... şirketinin lisans sahibi olduğu mermer ocak sahasında çalışma esnasında zorlama sonucu kule dönüş sistemine ait kule çember dişli ve kule dönüş redüktör grubunda kırılma meydana geldiği anlaşıldığı 30/03/2020 tarihinde iş makinesinde hasar meydana geldiği iş makinesinin sigortalı olması sebebi ile taraflarına yapılan ihbara istinaden branşında uzman bağımsız bilirkişi tarafından iş makinesi üzerinde inceleme yapıldığı hasar ve hasarın nedeni tespit edildiği Hasar sebebi ile ilgili yapılan değerlendirmede ekskavatör cinsi iş makinesinin çalışma koşullarında zorlama sonucu kule çember dişli ve kule dönüş redüktör dişli grubun kırıldığı kanaatine varıldığı Davalı ... ... iş makinesinin operatörü olduğu makinenin zorlanarak kırılmasına neden olan davalı ... ... olduğu, Hasar ödemesi müvekkil şirket tarafından yapıldığı kusurlu ve sorumlularca tarafımıza ödenmesini talep etme zarureti hasıl olduğu, mahkemenin takdir edeceği sair nedenler ile fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydı ile TTK m. 1472 'ye göre halefiyet ilkesi uyarınca sigortalı dava dışı ... A.Ş'ye yapılan 19.480,23 Euro sigorta hasar bedeli ödenmesinin, ödeme tarihinden itibaren işleyecek kamu bankalarınca uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte yargılama gideri ve vekalet ücreti karşı tarafın uhdesinde bırakılarak davalılardan birlikte müteselsilen rücuen tazminine karar verilmesini talep ve dava etmişleridir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde; Müvekkil şirket aleyhine açılan iş bu rücu davasını kabul etmedikleri Sumıtomo marka Ekskavator cinsi tescil tarihi 22/04/2016 olan 34-00-16-6326 tescil plakalı iş makinesi müvekkil şirketin Isparta ili Sütçüler ilçesinde bulunan mermer ocağında çalıştığı Dava konusu iş makinesinin tüm bakımları zamanında yapıldığı Müvekkil şirketin yasa gereği sorumluluğu kusur sorumluluğu olduğu Hasarın olaşmasında müvekkil şirketin herhangi bir kusuru olmadığı Müvekkil şirket dava konusu iş makinesini kullanım amacı dışında kullanmadığı Ekskavatör makinesi kazma ve yükleme işi yapmak için tasarlandığı müvekkil şirket makineyi amacı dışında kullanmadığı İş makinesi, yapması gereken işi yaptığı esnada yani kazı yaptığı esnada kule çember dişli ve kule dönüş redaktörde kırılma meydana geldiği Makine operatörü ... ... yazılı beyanında, makine ile çalışırken ses geldiğini, şefine haber verdiğini birlikte baktıklarında göbek cıvatalarının kırıldığını gördüğünü, makineyi çalıştırmadan bu şekilde bıraktıklarını ifade ettiğini Hasırın oluşmasında müvekkil şirketin herhangi bir kusuru olmadığı Kusur ile ilgili iddiaları kabul anlamına gelmemek kaydı ile davacı sigorta şirketi iş makinesini sigorta ederek makine kırılmasını teminat altına aldığı Sigorta şirketi iş makinesini sigorta ederek makine kırılmasını teminat altına aldığı İş bu poliçe ile verilen teminatları, makine kırılması, yangın sigortası sözleşmesinin bir parçası olan genel şartları ve poliçe üzerinde belirtilen risklerin dışındaki sebeplerden dolayı oluşabilecek hasarlar teminat dışı olduğu, müvekkil şirketin herhangi bir kusuru olmaması sebebiyle reddine, kusur konusunda mahkeme aksi görüşte olması halinde davacı sigorta şirketinin sigorta kapsamında olan ve üstlenmiş olduğu bir sorumluluk sebebiyle müvekkil şirkete rücu edemeyeceğinden davanın reddine yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
İncelenen dosya kapsamına göre
Dava, sigorta poliçesi gereği sigortalısına ödeme yapan davacının ödediği bedelin, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesine göre rücuen tahsili talebine ilişkindir.
Davada, mahkemenin görevli olup olmadığının incelenmesi HMK.nun 114/c bendi gereğince dava şartlarından olup; mahkemece re'sen incelenmesi gerekir.
Ticaret Mahkemelerinin görevi TTK.nun 4. ve 5.maddelerinde gösterilmiş olup, bu maddelerde belirtilen dava ve işlere bakmaya görevlidir.
Davada, mahkemenin görevli olup olmadığının incelenmesi HMK.nun 114/c bendi gereğince dava şartlarından olup; mahkemece re'sen incelenmesi gerekir.
Ticaret Mahkemelerinin görevi TTK.nun 4. ve 5.maddelerinde gösterilmiş olup, bu maddelerde belirtilen dava ve işlere bakmaya görevlidir.
01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanunun 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir.
Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’da ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.
Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nin 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile, bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler. Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği açıktır.
Somut olayda; sigorta poliçesi gereği sigortalısına ödeme yapan davacının ödediği bedelin, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesine göre rücuen tahsili talebine ilişkindir. Bu tür davalarda görevli mahkemenin sigortalı ile zarar sorumlusu arasındaki ilişkiye göre belirlenmesi gerekir . Davaya konu uyuşmazlık 2015 model paletli ekskavatör iş makinesi sigortalı olup finansal kiralama anlaşma ile sigortalı tarafından kullanıma ve hakları dava dışı ... Mermer Sanayi ve Ticaret A.Ş ye bıraktığı Finansal kiracı ... Mermer ile davalı ... şirketi arasında yapılan Münhasır Tedarik Sözleşmesi gereğince, davalı ... şirketinin lisans sahibi olduğu mermer madeninde çıkan ürünlerin satış ve pazarlaması sigortalısının finansal kiracısı ... Mermer tarafından yapılacağı kararlaştırıldığı Yani Lisans Sahibi Üretici davalı ... Münhasır Tedarik Sözleşmenin imzalanması üzerine kendi ocaklarından çıkaracağı blok, moloz gibi tüm ürünlerin satış ve pazarlama faaliyetlerini tedarikçiye verdiği Bu nedenle finansal kiracı ... Mermer şirketi, sigortalı makinenin kullanımını davalı ... şirketine ve çalışanlarına tahsis ettiği Davalı ... şirketinin lisans sahibi olduğu mermer ocak sahasında çalışma esnasında zorlama sonucu kule dönüş sistemine ait kule çember dişli ve kule dönüş redüktör grubunda kırılma meydana geldiği ve sigortalı dava dışı ... A.Ş'ye yapılan 19.480,23 Euro sigorta hasar bedeli ödenmiştir.Bu nedenle dava dışı sigortalı şahıs ile davalı arasındaki temel hukuki ilişki kira sözleşmesine dayanmaktadır. Taraflar arasında uyuşmazlık kira ilişkisinden doğduğuna göre; davaya bakma görevi sulh hukuk mahkemesindedir. Bu nedenle sigortacı tarafından halefiyet yoluyla açılan davanın da sulh hukuk mahkemesinde görülmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle bu davaya bakmaya Sulh Hukuk Mahkemesi görevli olduğu anlaşılmakla davanın usulden reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın HMK'nun 114/1-c maddesi delaleti ile 115/2. Maddesi gereğince davanın usulden (görev yönünden) REDDİNE, görevli Mahkemenin BURSA SULH HUKUK. Mahkemeleri olduğuna,
Karar kesinleştiğinde ve HMK'nun 20. Maddesinde öngörülen iki (2) haftalık kesin süre içerisinde müracaat edilmesi halinde dosyanın görevli BURSA SULH HUKUK Mahkemesine gönderilmesine, kesinleşmeye mütakip süresi içerisinde gönderme talebinde bulunulmadığında dosya üzerinden davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin hatırlatılmasına,
Yargılama giderlerinin esas hakkında karar verecek mahkemece değerlendirilmesine,
Dair Davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/04/2022
Katip ......
E-imzalıdır
Hakim .....
E-imzalıdır