... .
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/401 Esas
KARAR NO: 2022/473
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ...
VEKİLİ: Av. ... ... .
DAVALI : ... - ...
DAVA: Menfi Tespit (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/03/2022
KARAR TARİHİ: 13/04/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; Davalı ... Grup müvekkil ... Deri aleyhine Bursa 20. İcra Müdürlüğü 2022/... E sayılı dosyası üzerinden başlattığı takip ile, aslen hakkı olmadığı bir alacağı, kötü niyetle ve müvekkili zarara uğratmak kastı ile icrai yolla haciz baskısı altında müvekkilin nakden ödemesi yoluyla tahsil ettiği. Davalı alacaklının kötü niyetli olarak başlattığı ve haksız biçimde tahsil etmeye çalıştığı borcun bulunmadığının tespit edilmesi ve devamında tahsil edilen miktarın istirdatı için işbu davayı açmak gerektiği, Müvekkil ... Deri ile davalı ... Grup arasında 31/03/2021 tarihinde 6 aylık forklift araç kira sözleşme imzalandığı İki şirket arasındaki ticari ilişki bu kira ilişkisine dayandığı sözleşmenin süresinin 6 ay olduğu Fakat iki tarafın da rızası ile sözleşme zımni olarak süre olarak bilmediğimiz bir neden ile davalı ... Grup, kiralanan aracın müvekkil şirketten almak istediği müvekkilinde olumsuz bir yanıt vermediği müvekkil ... Deri kiralamış olduğu aracı, davalıya hasarsız, eksiksiz olarak teslim etmiş olup, iki şirket arasındaki ticari ilişki bu şekilde sona erdiği Davalı şirket hiçbir yazılı - sözlü bildirim yapılmadan öncelikle 31/12/2021 tarihli servis, tamir, bakım ve onarım hasar bedeli ve servis nakliye bedelleri yazan içerikli bir fatura düzenlediği ve süresinden çok sonra müvekkile 04/02/2022 tarihinde tebliğ edildiği, hemen ardından davalı ... Grup 16/02/2022 tarihinde, müvekkil davacı ... firmasına, yine aslında var olmayan bir alacak olan, servis, işçilik, deri suyundan kaynaklı hasar bedeli içerikli ikinci ve daha yüksek bedelli temel e - fatura düzenlendiği, davalı tarafından müvekkile gönderilen iki faturaya da düzenleniş şekli itibariyle ve söz konusu borcun aslında olmadığına dair itiraz etmelerine rağmen davalı tarafından aslen hak kazanmış olmadığı sözde alacağı için 23/02/2022 tarihinde müvekkil aleyhine icra takibi başlatıldığı, Sonuç olarak müvekkilin borcu bulunmadığı halde ödemiş olduğu miktar ile davalının haksız kazanç elde ettiği açık olduğu bu durumun tespit edilerek müvekkilin haksız yere uğradığı zararın giderilebilmesi için işbu istirdat davasının açılması zorunluluğu doğduğu Müvekkil ... Deri'nin davalı ... Grup'a icra takibine dayanak gösterilen fatura borcunun bulunmadığının tespitine, Müvekkilin borçlu olmadığı halde icra veznesine ödemek zorunda kaldığı 28.340,39 TL 'nin ödeme tarihi olan 10/03/2022 tarihinden itibaren yasal faizi ile beraber istirdatına ve müvekkile ödenmesine, Her türlü yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
İncelenen dosya kapsamına göre;
Davada öncelikle dava şartları hususunda değerlendirme yapmak gerekmiştir. Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. HMK.nun 114.maddesindeki dava şartlarından biri de mahkemenin davada görevli olmasıdır.
Ticaret Mahkemelerinin görevi TTK.nun 4. ve 5.maddelerinde gösterilmiş olup, bu maddelerde belirtilen dava ve işlere bakmaya görevlidir.
Bir davanın Ticaret Mahkemesinde görülebilmesi için ya her iki tarafın tacir olup uyuşmazlığında ticari işletmeleri ile ilgili olması ( nispi ticari dava) yahut TTK'da düzenlenen işlerden kaynaklanması( mutlak ticari dava ) gerekmektedir. Derdest davada, takibe konu alacağın kaynağı kira ilişkisinden ( kira sözleşmesi kapsamında davacı tarafından davalıya haksız olarak ödenen 28.340,39 TL 'nin istırdatı ) kaynaklanmaktadır.
"6100 sayılı HMK'nun "Sulh hukuk mahkemelerinin görevi" başlığı altındaki 4. maddesinde de "(1) Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; a) Kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları.... görürler" hükmüne yer verilmiştir (1086 sayılı HUMK'nun 8/II-1 maddesinde de dava konusu şeyin değerine bakılmaksızın, kira sözleşmesine dayanan her türlü tahliye, akdin feshi yahut tespit davaları, bu davalarla birlikte açılmış kira alacağı ve tazminat davaları ve bunlara karşılık olarak açılan davaların Sulh Hukuk Mahkemelerinde görüleceği şeklinde benzer düzenlemeye yer verilmişti).
Somut olayda; taraflar arasındaki temel hukuki ilişkinin kira sözleşmesi olduğu, dava ve takibe konu alacağın kiralama ilişkisinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu ve yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği, davada Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu gözetilerek; HMK'nun 114/1-c maddesine göre, görevsizlik nedeniyle HMK'nun 115/2. maddesi gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın HMK'nun 114/1-c maddesi delaleti ile 115/2. Maddesi gereğince davanın usulden (görev yönünden) REDDİNE, görevli Mahkemenin Bursa Sulh Hukuk Mahkemeleri olduğuna,
2-Karar kesinleştiğinde ve HMK'nun 20. Maddesinde öngörülen iki (2) haftalık kesin süre içerisinde müracaat edilmesi halinde dosyanın görevli Bursa Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, kesinleşmeye mütakip süresi içerisinde gönderme talebinde bulunulmadığında dosya üzerinden davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin hatırlatılmasına,
3-Yargılama harç ve giderlerinin esas hakkında karar verecek mahkemece değerlendirilmesine,
Dair tarafların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/04/2022
Katip ...
E-imzalıdır
Hakim ...
E-imzalıdır