....
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/953 Esas
KARAR NO: 2022/1231
HAKİM : ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... -....
VEKİLİ: Av. ......
DAVALI : ... -....
VEKİLİ: Av. ......
DAVA: 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 21/05/2022
KARAR TARİHİ: 15/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 19/12/2022
Mahkememize tevzi edilen 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde; Davalı ... vekili aracılığı ile Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyası ile borçlu ... Tarım Ürünleri Gıda Nakliye Ve Ticaret Ltd. Şti. İle ... ...(...) aleyhine Kambiyo Senetlerine Özgü Yolla 345.137,36.-TL. Lik toplam alacak üzerinden icra takibi başlatmış olduğunu, icra takibi sırasında 2004 sayılı İİK.nun 89 m. Uyarınca müvekkil ... ve yetkilisi bulunduğu ... Gıda Yaş Sebze Ve Meyve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama İthalat İhracat Ve Dağıtım Ltd. Şti .'ne haciz ihbarnameleri gönderilmiş olduğunu, ... Gıda adına gönderilen 2. Haciz ihbarnamesi üzerine icra müdürlüğü nezdinde itirazda bulunulmuş olduğunu, ancak müvekkil ... adına gönderilen 1,2 ve 3 numaralı Haciz İhbarnameleri Teb.K.nun 21 m. Göre Mahalle Muhtarlığında aza imzasına verilmiş olduğunu, bu tebliğ işlemi sırasında her ne kadar tebliğ mazbatasına komşusu ... ...'tan sorulduğu, çarşıya gittiğinin bildirilmesi üzerine mahalle muhtarlığında aza imzasına verildiği ve muhatabın kapısına 2 nolu haber kağıdı yapıştırıldığı yazılı ise de müvekkili ... ... isimli komşusu bulunmamakta olduğunu, adı geçen kişi köyün meydanında kahve işleten kişi olduğunu, posta dağıtıcısı köy meydanındaki kahveye gitmiş ve müvekkilinin evde olup olmadığını araştırıp incelemeden kahvecinin beyanına göre 21 m, göre tebligat yapmış olduğunu, üstelik bu işlemi yaparken imzasını da almamış olduğunu, dolayısı ile yapılan tüm tebligatlar usulsüz olup bu yönde ayrıca Bursa 8. İcra Hukuk Mahkemesi nezdinde 2022/373 Esas sayısı ile icra memur muamelesini şikayet davası açılmış olduğunu, ancak müvekkilinin hak kaybına uğramaması için işbu davayı da ikame etmek gerektiğini, çünkü müvekkil takip borçlularına ve dolayısı ile davalı(alacaklı)'ya herhangi bir borcu bulunmamakta olduğunu, bu nedenler ile ...'ın Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dava dışı dosya borçlularına ve dolayısı ile davalı(alacaklı)'ya borçlu olmadığının tespitine, mahkemece takdir edilecek teminat mukabilinde yahut teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilerek müvekkil adına icra veznesine girecek paranın davalıya ödenmemesine, neticeten haksız icra takibinin durdurulmasına, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, bu dava sebebiyle uğramış olduğumuz zararların yasa gereği alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyetli davalıdan alınarak davacı müvekkile verilmesine, vekâlet ücreti ve sair yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkil alacaklı adına Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyası ile borçlu ... Tarım Ürünleri Gıda Nakliye Ve Ticaret Ltd. Şti. ile ... ... aleyhine 29.12.2021 tarihinde Kambiyo Senetlerine Özgü Yolla 345.137,36 TL üzerinden icra takibi başlatılmış olduğunu, takibin kesinleşmesi üzerine İİK'nın 89. maddesi uyarınca davacıya 89/1-2-3 ihbarnameleri gönderilmiş olduğunu, davacı tarafça 89/1-2 haciz ihbarnamelerine itiraz edilmediğinden 89/3 haciz ihbarnamesinin tebliğinin akabinde mahkemenizde işbu davanın açıldığı, davacı taraf İİK 89/3:"Bu davada üçüncü şahıs, takip borçlusuna borçlu olmadığını veya malın takip borçlusuna ait olmadığını ispat etmeye mecburdur." denildiği üzere açılmış olan davayı ispat etmesi gerekmekteyse de taraflarınca açıklanan hususlar neticesinde huzurdaki davanın reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, öncelikle davacı tarafın ileri sürdüğü haciz ihbarnamelerinin usule uygun tebliğ edilmediği iddiası gerçeği yansıtmamakta olduğunu, tebligatlar Tebligat Kanunu madde 21/1'e göre usulüne uygun olarak yapılmış olduğunu, davacı taraf Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyasında aracı kişi kurum olarak eklenen ... Gıda Yaş Sebze Ve Meyve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama İthalat İhracat Ve Dağıtım Limited Şirketinin yetkili olduğunu ve dosya borçlusu ... şirketinin önceki yetkilisi ... ... 'ın babası olduğunu, dosya kapsamında 14.02.2022 tarihinde borçlu şirketin kuruluş adresi olan GÖRÜKLE MEVKİİ KENT HALİ N:... NİLÜFER/BURSA adresine haciz işlemleri için gidilmiş olduğunu, haciz mahalline gelindiğinde borçlu şirketin önceki yetkilisi ... ...'ın babası olan davacının yetkili olduğu ... Gıda adlı şirket ile karşılaşılmış ve ilgili şirket tarafından istihkak iddiasında bulunulmuş olduğunu, istihkak iddiası üzerine İcra Müdürlüğünce İİK 96-97 maddesi gereğince karar verilmiş ve takibin taliki veya davamına ilişkin olmak üzere dosya İcra Hukuk Mahkemesine gönderilmiştir. Bursa 8. İcra Hukuk Mahkemesinin 16.02.2022 tarih, 2022/139 E. 2022/114 K. Sayılı kararı ile müvekkil alacaklı lehine takibin devamına karar verildiği görüleceği, akabinde ilgili şirket tarafından Bursa 8. İcra Hukuk Mahkemesinin 2022/157 Esas sayılı dosyası ile istihkak davası açılmış olduğunu, dava derdest olduğunu, borçlu ... Tarım Ürünleri Gıda Nakliye Ve Ticaret Ltd. Şti. Ve önceki yetkilisi ile davacı ... ve yetkili olduğu şirket olan ... Gıda Yaş Sebze Ve Meyve İhtiyaç Maddeleri Pazarlama İthalat İhracat Ve Dağıtım Limited Şirketi arasında bağ olduğu, tarafların iç içe geçmiş ilişkilerin bulunduğu ve bütün işlemlerin mal kaçırmak maksadıyla davacı tarafından yürütüldüğü görüleceği, taraflar arasındaki ilişki nedeniyle birbirleri arasında herhangi bir alacağın bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla davacıya, davacının oğlu ... ...'a ve ... Gıda ... Limited Şirketine 89/1-2-3 haciz ihbarnameleri gönderilmiş olduğunu, haciz ihbarnamelerine ... ... itiraz etmemiş, davacının yetkilisi olduğu şirket itiraz etmiş, davacı tarafça 89/3 haciz ihbarnamesinden sonra dava açılmış olduğunu, davacının oğlu ... ... dosyaya borçlu olarak eklenmesine rağmen dosya borcu ödenmemiş olduğunu, görüleceği üzere müvekkil hiçbir şekilde alacağına kavuşamamakta olduğunu, bu nedenler ile haksız açılan davanın reddine, davacının dava değerinin yüzde 20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların beyanı, görevsizlik kararı, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava İ.İ.K.’nun 89/III maddesine istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
TTK'nin 5. maddesine göre; Asliye Ticaret Mahkemeleri, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere bakmakla görevlidir. Bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 maddesine göre de; Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.
Somut olayda;Uyuşmazlığın temelinde, davacıya gönderilen haciz ihbarnamesinin yasaya ve gerçeğe uygun olup olmadığı, davacının davaya konu haciz ihbarnamesi nedeniyle davalıya borçlu olup olmadığı konusu yatmaktadır. Dava tarafların ticari işletmeleri ile ilgili değildir. TTK nun da düzenlenen konulardan da olmayıp, TTK nun 4. Maddesinin alt bendlerinde sayılan hususlarla da ilgili değildir. Dava konusu edilen takip dosyasında davacı üçüncü kişi konumunda olup, eldeki dava ile İİK'nın 89/3 ve 89/5 maddelerine dayalı olarak takip borçlusuna borcunun bulunmadığını ve alacaklıya ödenen bedelin istirdatını talep etmektedir. Davanın belirlenen bu niteliği itibariyle taraflar arasında bir ticari ilişki bulunmamaktadır. Tarafların tacir olması veya davalı alacağının kaynağının kambiyo senedine dayalı olması davacı yönünden davayı ticari kılmamaktadır. Uyuşmazlık, takip hukukundan kaynaklanmakta olup davacı takibe dayanak senette borçlu veya alacaklı olarak yer almamaktadır. Bu nedenle görevli mahkeme genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir (Emsal Yargıtay 19. Hukuk Dairesi 2015/15365 E.-2016/3253 K. Sayılı, 2016/3568 E. 2016/6425 K. Sayılı ilamları, Bursa 5.HD'nin 18/11/2022 tarihli 2022/ 713- 1563 EK. Sayılı ilamı, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi 2017/1903 Esas-2018/823 Karar sayılı ilamı).
Dolayısıyla İİK'nın 89. maddesinde düzenlenen haciz ihbarnamesi tebliği üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olup, yasada belirtilen genel mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla davanın görev dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine, her ne kadar duruşma zaptında Bursa 13. Asliye Hukuk Mahkemesi yazılmakta ise de, sehven yanlış sayı yazılmak suretiyle maddi hata yapıldığı anlaşılmakla bu hata gerekçeli kararla ve duruşma zaptındaki paraf ile giderilmiş olup görevli ve yetkili Bursa 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna karar vermek suretiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın görev dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden REDDİNE, BURSA 9. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN GÖREVLİ OLDUĞUNA,
2-Kararın kesinleşmesinden itibaren Bursa 9. Asliye Hukuk Mahkemesi ile mahkememiz arasında görev uyuşmazlığı bulunması sebebiyle yargı yerinin belirlenmesi amacıyla dosyanın re'sen ilgili Bursa Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK'nın 331. Maddesine göre yargılamanın görevli mahkemede devam etmesi halinde yargılama giderlerin görevli Bursa 13. Asliye Hukuk Mahkemesince taktirine, yargılamanın görevli mahkeme de devam etmediği taktirde talep üzerine mahkememizce dosya üzerinden yargılama giderlerinin tespiti ve hükmedilmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 15/12/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.