TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023
KARAR NO : 2025
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI : ... -
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... - ... ...
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/05/2023
KARAR TARİHİ : 14/01/2025
KARAR : KISMEN KABUL
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; davacı şirketin uluslararası lojistik işi ile uğraştığını ve aracı firmalık yaptığını, konteyner alım ve satım işi ile komisyonculuk işi yaptığını, davalı şirketin davacı şirket ile mail ve telefon üzerinden iletişime geçtiğini, bir yük organize ettiğini, booking geçildikten ve nakliye de ayarlandıktan sonra bu yükünü iptal ettiğini, iptal sonrası nakliye ve bekleme ücretleri ve booking iptal bedelleri davacıya çalıştığı firmadan yansıtıldığını, davacının davalı şirket ile iletişime geçtiğini ve fatura bilgilerini, iptal bedelleri ve komisyonu faturalandırarak davalı firmaya ilettiğini, davalı firmanın faturaları aldığını ve itiraz etmemiş olmasına rağmen süresinde ödeme yapmadığını, sonrasında Bursa 12. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın itirazı nedeniyle takibin durduğunu beyanla takibe yapılan itirazın iptali ile davanın kabulüne, asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı tarafın davaya cevap vermediği görüldü.
HUKUKİ DELİLLER:
Davalı defterlerinin incelenmesi adına Konya Asliye Ticaret Mahkemelerine talimat yazıldığı, bilirkişi tarafından tanzim edilen 06/07/2024 tarihli raporda özetle; Davalı ... Makina Otom. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti.’in 6100 s. HMK’nın 222. Maddesi gereğince dava konusu ihtilafla sınırlı olmak kaydıyla incelenen 2023 yılı ticari defter ve kayıtlarının; Birbirini doğruladığı ancak Yevmiye Defteri kapanış tastikinin olmaması sebebiyle TTK’na göre usulüne uygun defter tutulmadığı , kapanış tastiki olmaması sebebiyle ilgili defter davalı lehine delil teşkil etmeyeceği tespit edilmiştir, dava dosyasında yer alan ve davacı tarafından davalıya düzenlenen 29.03.2023 tarih ve .......... seri numaralı 32.155,00 -TL tutarlı ve 29.03.2023 Tarih ......... seri numaralı 6.737,50-TL (350 USD) tutarındaki faturaların e-Fatura niteliğinde olduğu , her iki faturanın da vadesi kesildiği günle aynı (29.03.2023) olduğu için kapalı yani peşin fatuıradır ancak yapılan muhasebe incelenmesinde 29.03.2024 tarihinde ve daha sonra davalının davacıya yaptığı herhangi bir ödeme bulunmadığı, ayrıca davalı firma davacının kendisine kestiği faturalara herhangi bir itirazda bulunmamış, rapor tarihi itibariye taraflar arasındaki cari hesap ilişkisinden doğan bakiyeden dolayı davalının davacıya 38.892,50-TL borçlu olduğu hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir.
Davacı taraf ticari defterlerinin incelenmesi adına inceleme günü verildiği, bilirkişi tarafından tanzim edilen 30/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Bursa 12. İcra Dairesi ... Esas sayılı icra dosyası ile borçlu ... Mak Otom San Ve Dış Tic Ltd Sti adına 32.155,00 TL fatura 142,05 TL işlemiş faiz, toplamda 32.297,05 TL faturadan
kaynaklı icra takibi başlattığı,
Davacının 2023 yılı defterlerinin açılış onaylarının süresinde yaptırıldığı, Davacının 2023 yıllında kestiği faturaların muavin defter kayıtlarında yer aldığı,
Davacının 2023 muavin defter kayıtlarında 120.83-... Mak Otom San Tic Dış Tic Ltd Şti firmasının 32.155,00 TL borç bakiyesi verdiği,
Ticari defterlerin 2023 yılına ait olması sebebi ile henüz kağıt ortamında yazılmadığı için kayıtların
defter üzerindeki incelemesinin yapılmadığı hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, davacı tarafından iptal edilen nakliye için ödenen nakliye ve bekleme ücretleri ve booking iptal bedellerine dayalı olarak Bursa 4. Genel İcra Dairesinin ... (Eski Bursa 12. İcra Dairesinin ...) esas sayılı icra dosyasında başlatılan icra takibine borçlu tarafından yapılan itirazın İİK. 67 ve devamı maddeleri uyarınca iptali istemine ilişkindir.
Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtlarının, sahibi aleyhine delil olacağı da hüküm altına alınmıştır. (HMK 222/4).
Yukarıdaki açıklamalar ile birlikte tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,davacı alacaklı davalı borçlu için yük taşıma işini organize ettiğini ancak davalının yükü iptal ettiğini, iptal sonrasında kendisine nakliye ve bekleme ücretleri ve booking iptal bedellerinin yasıtıldığını, bu bedellerin ödenmesi sonucunda kendi komisyonunu da ekleyip faturalandırılarak davalı firmaya ilettiğini, davalı firmanın faturaları aldığını ve itiraz etmemesine rağmen ödeme yapmadığını belirterek davalıya kesilen faturalara dayalı alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlattığı, borçlu davalı; icra dairesinin yetkisinde de itiraz ederek davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını belirterek süresinde takibe itiraz ettiği, itirazın iptali davasının İİK 67.maddesi uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.
İtirazın iptali davalarında icra dairesinin yetkisine itiraz edilmesi halinde ilk olarak icra dairesinin yetkili olup olmadığı belirlenmelidir. Zira, yetkili bir icra dairesinde takip başlatılmamış ve usulüne uygun yetki itiraz var ise itirazın iptali davasının görülme koşulu gerçekleşmediğinden davanın usulden reddine karar vermek gerekecektir.
Somut olayda, her ne kadar davalı tarafça icra dairesinin yetkisine itiraz etmişse de, uyuşmazlık para alacağından kaynaklanmakta olup TBK m.89. maddesi gereğince davacı alacaklının ikametgahı mahkemesi de yetkili olduğundan icra dairesinin yetkisine yönelik itirazlar yerinde görülmemiştir.
Davacı alacaklı davalı ile yapılan anlaşmadan dolayı alacağı olduğundan bahisle delil olarak gösterdiği ticari defterler üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda davacı defterlerine yönelik hazırlanan 30/04/2024 tarihli raporda takibe konu 32.155,00 TL tutarındaki faturanın davacının defterinde kayıtlı olduğu, davalının defterine yönelik hazırlanan 06/07/2024 tarihli raporda ise, takibe konu 32.155,00 TL tutarındaki fatura ile 350 USD tutarındaki faturaların davalının defterinde kayıtlı olduğu, bu haliyle davacının davalıdan 32.155,00 TL ve 350 USD alacaklı olduğu, davalı tarafından yazılı belge ile ödeme olgusunu ispat edemediği görülmekle bu hususlar dikkate alındığında faturaların bedellerinin ödenmediği, dolayısı ile davalının yapmış olduğu itirazının haksız olduğu, anlaşıldığından davacının davasının kısmen kabulü ile takibin 32.155,00 TL ve 350 USD asıl alacaklar üzerinden devamına karar verilmiştir.
Bununla birlikte, davacı tarafından davalının temerrüte düşürüldüğüne ilişkin dosyaya yansıyan bir delil bulunmadığından davacının takip talebindeki 0.47 USD ve 142,05 TL işlemiş faiz taleplerinin reddine karar verilmiştir. Diğer taraftan, taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığı ve alacağın likit olması nedeniyle İİK 67/2 maddesi uyarınca davacı yararına asıl alacağın %20'si olan 7.785,96-TL icra inkar tazminat bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davanın reddedilen miktarı yönünden ise, davacının kötü niyetli olarak takip yaptığı hususu ispat edilemediğinden davalının kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; davalının Bursa 4. Genel İcra Dairesinin ... esas (eski Bursa 12. İcra Dairesinin ... esas ) sayılı icra takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin 32.155,00 TL ve 350,00 USD asıl alacak üzerinden takip talebindeki şartlar dahilinde aynen DEVAMINA,
2-Fazlaya dair istemin REDDİNE,
3-Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile; takip konusu asıl alacak 32.150,00TL+350 USD) 38.929,78-TL ( 350 USD alacağını takip tarihindeki(13/04/2023) TC Merkez Bankası'nın 1 Amerikan Doları'nın efektif satış kuru olan 19,3708-TL kur üzerindeki TL karşılığı) asıl alacağın % 20'sine tekabül eden 7.785,96-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 2.670,52-TL harçtan başlangıçta alınan 474,82-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.195,70-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, ( 350 USD alacağının takip tarihindeki(22/05/2023) TC Merkez Bankası'nın 1 Amerikan Doları'nın efektif satış kuru olan 19,826-TL kur üzerindeki TL karşılığı)
5-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 474,82-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL başvuru harcı, 4.400,00-TL bilirkişi ücreti, 1.126-TL tebligat posta masrafı olmak üzere toplam 5.705,9-TL yargılama giderinin davanın kabul oranına göre hesaplanan (%99,61) 5.683,65-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, ( 350 USD alacağının takip tarihindeki(22/05/2023) TC Merkez Bankası'nın 1 Amerikan Doları'nın efektif satış kuru olan 19,826-TL kur üzerindeki TL karşılığı)
9-Bursa Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden ödendiği anlaşılan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul oranına göre hesaplanan (%99,61) 3.107,83-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, red oranına göre (%0,39) 12,17 TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
10-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 341. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 14/01/2025
Katip ...
✍E-Imzalıdır
Hakim ...
✍E-Imzalıdır