T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/184 Esas - 2023/977
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/184
KARAR NO: 2023/977
HAKİM: .....
KATİP: .....
DAVACI: ... PROJE DANIŞMANLIK ENERJİ YATIRIM MÜHENDİSLİK MÜŞAVİRLİK İNŞAAT TAŞIMACILIK TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - ...... Konak Mah.Lefkoşe Cad.No:42 Origami Flat Ofis K:3 D:30 Nilüfer/Bursa Nilüfer/ BURSA
VEKİLİ: Av. ...... -
DAVALI: ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - ... Kılıçali Paşa Mahallesi Meclis-İ Mebusan Cadde No:15 /1 _ Adres No: 1353744830 Ofis Ve İşyeri Beyoğlu/İstanbul Beyoğlu/ İSTANBUL
VEKİLİ: Av. .... - [16961-69160-.....] UETS
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 23/08/2019
KARAR TARİHİ: 18/07/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; davacı taraf dava dilekçesinde özet olarak davalı sigorta şirketine kasko sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın trafik kazasında hasar gördüğünü, kazaya aracı sıkıştıran ve plakası tespit edilemeyen meçhul bir aracın sebep olduğunu, kazada aracın bariyerlere çarparak tek taraflı hasar gördüğünü, sürücü hakkında alkollu araç kullandığı iddiasıyla kovuşturma başlatıldıysa da Bursa 13. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından beraatine karar verildiğini, aracın kaza sonrasında 21.000 TL ye satıldığını, alış fiyatlarına nazaran 27.110,25 TL zarar olduğunu, sigorta şirketine yapılan başvuruya rağmen hasarın karşılamadığını, arabuluculuk sürecinin de sonuç vermediğini ileri sürerek 27.110,25 TL zararın 29/11/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmektedir.
Cevap dilekçesinde özetle; Davalı taraf davanın reddi gerektiğini savunmakta, hasar tarihi itibariyle iki yıllık zaman aşımı süresinin dolduğunu, dava hakkının zaman aşımına uğradığını, aracın hasarının ikinci el satış fiyatına göre belirlenemeyeceğini başka hasarları olup olmadığının da araştırılması gerektiğini, ayrıca kazada meydana gelen riskin teminat dışı olduğunu, araç üzerinde yapılmış bir ekspertiz raporu varsa bunun sunulış bir ekspertiz raporu varsa bunun sunulması gerektiğini, sürücüsü alkollü olduğundan talep hakkı olmadığını, talep edilen faiz oranı ve başlangıcının da haksız olduğunu ileri sürmüştür.
Deliller;
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne, Bursa 13. Asliye Ceza Mahkemesi'ne, ... Sigorta A.Ş.'ye yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Makine mühendisi ...'un raporunun sonuç kısmı; “1- Kaza sonucu hasar gören ... plakalı araçta kaza tarihi olan 21.07.2017 itibari ile 22.431,61 TL bedelinde hasar oluştuğu,2- Kaza sonucu hasar gören ... plakalı araçta dava tarihi olan 23.08.2019 itibari ile 33.000,00 TL bedelinde hasar oluştuğu tespit ve kanaatindeyim." şeklindedir.
Makine mühendisi ...'un ek raporunun sonuç kısmı; "Tüm dosya kapsamı içeriğindeki bilgi ve belge çerçevesinde yaptığım değerlendirmede: Aracın Pert olması nedeniyle sovtaj bedeli üzerinden satılması sonucu Davacı’da oluşan toplam zarar miktarının 37.000 TL olduğu tespit ve kanaatindeyim." şeklindedir.
Makine mühendisi bilirkişisi Abdullah Dinçer'in raporunun sonuç kısmı; "1 - Kazalı aracın markası, yaşı, daha önce kazaya karışıp karışmadığı ve hasar boyutu irdelenmek suretiyle kaza tarihinde hasarlı aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı: Dava konusu ... Proje Danışmanlık Enerji Yatırım Mühendislik Müşavirlik İnşaat Taşımacılık Ticaret Anonim Şirketi ‘ne ait ... Plaka , *UUIHSDACN49120401 Şase Numaralı ,Dacıa Marka , Duster Laureate 4X4 1.5 DCI 110 Tip , 2013 Model Otomobil’in ,Kaza Tarihi olan 21.07.2017 Tarihindeki Rayiç Bedelinin : 60.000,00 TL. Kazadan doğan hasarların Toplam tamir ve onarım bedelinin : 22.431,61 TL olduğundan hareketle onarım bedelinin araç rayiç bedeline oranının ortalama % 37 olmasından dolayı tamirinin ekonomik olacağı ancak ; Kazalı aracın kazadan dolayı Değer Kaybı olacağı , Değer Kaybının : Yargı Kararlarına göre değer kaybı şu şekilde tanımlanmaktadır: “ Değer kaybı; aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farktır. Araçtaki değer kaybı belirlenirken; aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak, aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark değer kaybını gösterir. Trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli ise; aracın trafik kazası sonucu darbelere maruz kalması nedeniyle araçta oluşan teknik nitelikteki zararın giderilmesi ile ilgili onarım giderlerine ilişkin olup, aracın kullanımına hazır eski haline getirilmesi için yapılan tamir ve parça değişimi giderlerine yöneliktir. Değer kaybı, aracın hasara uğraması halinde meydana gelmekte ancak, yukarıda belirtildiği gibi hasardan tamamen farklıdır.” Buna göre Değer Kaybı : Hiç hasarlanmamış haldeki değeri 60.000,00 TL-Aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri : 45.000,00 TL = 15.000,00 TL olacağı, 2 - Toplam tamir ve onarım , hasar bedelinin , Kaza tarihi itibariyle : 22.431,61 TL. olduğu, 3 - Kaza tarihindeki ikinci el satış bedelinin, yukarıda emsal satış ilanları eklenmek suretiyle kaza tarihi itibariyle : 60.000,00 TL. olduğu, 3 - Davacının beyanı dikkate alınmaksızın aracın sovtaj bedelinin , kaza tarihi itibariyle: 60.000,00 TL – 22.431,61 TL = 37.569,00 TL 4 - Aracın hasarsız ikinci el değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile bakiye miktarının Kaza tarihi itibariyle 60.000,00 TL. – 37.569,00 TL = 22.431,00 TL olduğu kanaatindeyim." şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, kasko sigorta sözleşmesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesi ile, davalı sigorta şirketine kasko sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın trafik kazasında aracın bariyerlere çarparak hasar gördüğünü, kazaya aracı sıkıştıran ve plakası tespit edilemeyen meçhul bir aracın sebep olduğunu, sürücü hakkında alkollu araç kullandığı iddiasıyla kovuşturma başlatıldıysa da Bursa 13. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından beraatine karar verildiğini, aracın kaza sonrasında 21.000 TL ye satıldığını, alış fiyatlarına nazaran 27.110,25 TL zarar olduğunu, sigorta şirketine yapılan başvuruya rağmen hasarın karşılamadığını, arabuluculuk sürecinin de sonuç vermediğini ileri sürerek 27.110,25 TL zararın 29/11/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmektedir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, hasar tarihi itibariyle iki yıllık zaman aşımı süresinin dolduğunu, aracın hasarının ikinci el satış fiyatına göre belirlenemeyeceğini, başka hasarları olup olmadığının da araştırılması gerektiğini, ayrıca kazada meydana gelen riskin teminat dışı olduğunu, araç üzerinde yapılmış bir ekspertiz raporu olması halinde sunulması gerektiğini, sürücüsü alkollü olduğundan talep hakkı olmadığını, talep edilen faiz oranı ve başlangıcının da haksız olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Mahkememizce verilen ilk hükmün istinaf mahkemesince kaldırıldığı görülmektedir. İstinaf kaldırma ilamı doğrultusunda tensiben kazalı aracın markası, yaşı, daha önce kazaya karışıp karışmadığı ve hasar boyutu irdelenmek suretiyle kaza tarihinde hasarlı aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise hasar bedeli, ekonomik değilse kaza tarihindeki ikinci el satış bedelinin emsal satış ilanları eklenmek suretiyle tespitine ve davacının beyanı dikkate alınmaksızın aracın sovtaj bedelinin belirlenerek, aracın hasarsız ikinci el değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile bakiye miktarın ne kadar olacağının hesaplanması bilirkişiden istenmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; kazalı aracın kaza tarihinde rayiç bedelinin 60.000,00 TL olduğu, aracın hasarları dikkate alındığından onarım bedelinin 22.431,61 TL olduğu, bu durumda aracın onarımının ekonomik olacağı ve aracın perte ayrılmasını gerektirir durum olmadığı tespit edilmiştir.
Aracın perte ayrıldığının kabulü için kaza tarihindeki ikinci el rayiç değeri belirlenip, tamir masraflarının belli bir orana ulaşması ve aracın kaza tarihindeki ikinci el değerinden, sovtaj değeri düşülerek davacının zararının belirlenmesi gerekir. (Yargıtay 17 HD, 2018/1089 E.- 2018/5070 K. sayılı ilam).
Onarım masraflarının aracın değerinin % 37'sine tekabül ettiği dikkate alındığında aracın perte ayrılmasını gerektirir şartların oluşmadığı kanaatine varılmıştır. Bu bağlamda davacının aracında oluşan hasar bedelinin ödenmesine dair aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davalı vekilinin zamanaşımı define ilişkin davanın zamanaşımı süresinde açıldığı kanaatine varılmakla istinaf ilamı doğrultusunda zamanaşımı define üstünlük tanınmamıştır.
Davacının davalıya 29/11/2018 tarihinde başvuru yaptığının istinaf mahkemesinin de kabulünde olduğu ve bu tarihten sonra 45. Günün sonunda alacağın muaccel olacağı kanaati ile 14/01/2019 tarihinden itibaren başlamak üzere avans faizine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın Kısmen Kabulü ile; 22.431,61 TL hasar bedelinin, temerrüt tarihi olan 14/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 1.532,30 TL karar ve ilam harcından 462,98 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.069,32 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 462,98 TL peşin harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvurma harcı, 1.800,00 TL bilirkişi ücreti, 223,75 TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 2.068,15 TL yargılama giderinden; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 1.711,18 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 9.200,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 4.678,64 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
8-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
9-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
10-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/07/2023
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır