TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2023/
KARAR NO: 2024/
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ: Av.
DAVALI: ...
VEKİLİ: Av.
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/07/2023
KARAR TARİHİ: 23/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01/08/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; 06/10/2022 tarihinde, davalı sigorta şirketi ... Sigorta nezdinde zorunlu trafik sigortası bulunan ... plakalı aracın sürücüsü ...'ün sevk ve idaresindeki aracı ile ... plakalı aracı ile seyretmekte olan müvekkili firma üzerine kayıtlı, ... sevk ve idaresindeki araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davalı şirket sigortalısı olan aracın sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, yaşanan bu kazadan dolayı oluşan araçta oluşan "değer kaybı" yönünden müvekkilinin sigorta şirketinden talepte bulunduğunu ancak sigorta şirketi tarafından 21/06/2023 tarihinde sadece 12.653.00 TL ödeme yapıldığını, araçta meydana gelen değer kaybının bu miktarın çok üzerinde olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkacak olan araçta oluşan değer kaybının; şimdilik 500.00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari (avans) faiz oranları ile birlikte tazminine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yapmış olduğu ödemeler nedeniyle bakiye teminat limitinin 64.106,43 TL olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan kazanın oluşumunda kusur oranlarının tespitinin gerektiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle davanın esastan reddine, aksi halde dosyanın meydana geldiği iddia edilen değer kaybı miktarı konusunda uzman bilirkişiye tevdi ile rapor alınmasına, kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller; Merkezi Müdürlüğü'ne, ... İl Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Sigorta Uzmanı, Adli Trafik ve Makine Mühendisi Bilirkişilerinin Raporunun Sonuç Kısmı: "1. ... Plakalı Otomobil Sürücüsü ...’ün: Dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “Dönüş kuralları” başlıklı Madde 53/A ile “Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti Ve Asli Kusur Sayılan Haller” başlıklı Madde 84/F’de belirtilen kuralları ihlal ettiğinden bahisle %100(Yüzde Yüz) nispetinde kusurlu sayılabileceği;2. ... Plakalı Otomobil Sürücüsü ...: Dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğine aykırı kural ihlali görülmediğinden (%0) Atfı Kabil Kusuru Olmadığı;3. Dava konusu ... plakalı araç değer kaybının 17.128,00.-TL olduğu,4. Davalı sigorta şirketinin değer kaybı olarak 21.06.2023 tarihinde 12.653,91.-TL ödediği, dava tarihi itibari ile ödemenin güncel değerinin 12.765,32 TL olarak hesaplandığı,5. Buna göre davalı sigorta şirketinin bakiye 4.362,68 TL değer kaybı zararından21.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avasn faizi ile birlikte sorumlu olduğu kanaatimizdir" şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybı talebine ilişkindir. Eldeki davaya konu trafik kazası ile ilgili somut değerlendirmeye yer vermeden önce, davalıların sorumluluğunun hukuki temeli ile ilgili kısa açıklamalara değinmekte fayda vardır. Trafik kazası nedeniyle üçüncü kişilerin uğradığı zararlardan; sürücü TBK m.49'da ifadesini bulan haksız fiil hükümlerine göre, işleten ise KTK m.85'te ifadesini bulan tehlike sorumluluğu hükümlerine göre, sigorta şirketi ise KTK m.91 hükmü gereğince sözleşme hükümlerine göre sürücünün kusuru oranında müteselsilen sorumludur. Burada dikkat edilmesi gereken husus, işleten ve onun sorumluluğunu üstlenen sigorta şirketinin sürücünün kusuru oranında zarardan sorumlu olmalarıdır. Araç sürücüsünün kusursuz olması halinde, sürücü haksız fiil hükümlerine göre zarardan sorumlu olmayacağından işleten ve sigorta şirketinin de zarardan sorumlulukları doğmayacaktır. Bu bağlamda davamıza konu trafik kazasında, kazaya karışanların kusurlu hareketleri ve kusur oranlarının belirlenmesi; sürücü, işleten ve sigorta şirketinin sorumluluğunun belirlenmesi yönünden önem arz etmektedir. Bu açıklama ışığında dosyamıza konu trafik kazası değerlendirildiğinde, mahkememizce kazaya karışanların kusurlu hareketleri ve kusur oranlarının tespiti ile ilgili yapılan incelemede; bilirkişi raporunda, davalı araç sürücüsünün doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yaptığı ve kazada tam kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Kusur tespiti kazanın oluş şekline ve kaza ile ilgili tutulan belgelere uygun olduğundan mahkememizce hükme esas alınmıştır. Davacının aracında değer kaybı olup olmadığı ile ilgili yapılan incelemede; davacının aracının kazadan önceki hasarsız hali ile kazadan sonraki onarılmış hali arasındaki farkın değer kaybı olduğu ilkesine göre hesaplama yapılarak sonuca gidilmiştir. Davacının aracının modeli, kilometresi, hasar gördüğü aksam ve parçalar, kazadan önce bir hasar ve kaza kaydının olmaması dikkate alınarak hesaplama yapılmış ve davaya konu kazadan dolayı davacının aracında sigorta şirketinin yaptığı ödeme de düşüldükten sonra ödenmemiş bakiye 4.362,68 TL değer kaybı olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu bu tespit aracın hasar alan aksamı ve piyasa rayiçleri dikkate alınarak yapıldığından mahkememizce hükme esas alınmıştır. Davacı vekili talebini ıslah etmiş, ıslah dilekçesi davalıya tebliğ edilerek savunma imkanı tanınmıştır. Bilirkişi raporu ayrıntılı ve denetime elverişli olduğundan mahkememizce hükme esas alınarak, sigorta şirketinin temerrüt tarihinden itibaren faiz işletilmek suretiyle aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacının, KTK m.97 gereğince sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerekir. Trafik kazasından kaynaklı; sigorta şirketlerine karşı açılan davaların KTK m.97 gereğince zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığına dair; ... BAM 20. HD. 2024/... Esas ve 2024/ Kararında aynen, "6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. ( 4. Hukuk Dairesinin 2021/ Esas, 2022/ Karar sayılı ilamı aynı doğrultudadır.) Eldeki davada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalıya yüklenmesi mümkün bulunmadığından, arabuluculuk ücretinin davacıya yüklenmesi doğru olmuştur." şeklinde, KTK m.97 sebebiyle sigorta şirketine karşı açılan davaların zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığı ve zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu nedenle eldeki davada zorunlu arabulucuya ödenen ücretin davacıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın Kabulü ile; 4.362,68 TL değer kaybının, temerrüt tarihi olan 21/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak, davacıya verilmesine,
2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından; 269,85 TL peşin harç ve 70,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 87,75 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL peşin harç, 70,00 TL ıslah harcı, 269,85 TL başvurma harcı, 4.800,00 TL bilirkişi ücreti, 90,25 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 5.499,95 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 ve m.13/2 hükümlerine göre hesaplanan 4.362,68 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığı anlaşılmakla; 6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 3.200,00 TL'nin davacıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
7-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
8-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kabul edilen miktarın istinaf sınırının altında kalması sebebiyle HMK m.341/2 gereğince kesin olmak üzere karar verildi. 23/05/2024
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır