TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2025/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 3-
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVA İHBAR OLUNAN :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/02/2024
KARAR TARİHİ : 13/03/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 07.06.2023 tarihinde, davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı Skoda marka araç ile ... sevk ve idaresindeki ... plakalı Peugeot marka araç arasında trafik kazası meydana geldiğini, somut olayda tali yol olan "..." güzergahından gelen davalı ...'in sevk ve idaresindeki aracın, anayol olan "Cadde"ye çıkmadan önce duraklayarak kontrollü bir şekilde geçmesi gerektiğini, kontrolsüz bir şekilde aracı sevk ve idare ettiğini, müvekkili firmanın hak sahibi olduğu ve ... tarafından anayolda sevk ve idare edilen araca çarptığını, asli ve tam kusurlu olarak kazanın yaşanmasına sebebiyet verdiğini, kazada davalı ...'ın tam ve asli kusurlu olduğunu, araçta meydana gelen hasar ve değer kaybından da sorumlu olduğunu, hasar alarak değer kaybı mevcut olan ... plakalı Peugeot marka araç Trafik Tescil Kayıtlarına göre (ruhsatta) davanın ihbar edilmesini, ... ... ... Kiralama A.ş ile müvekkili ... Tekstil İnşaat Bilişim Sanayi Ve Tic. Ltd Şti arasında Leasıng sözleşmesi mevcut olduğunu, ...'nin 15/08/2022 tarih ve tescil sayılı ve sözleşme numaralı ... kiralama sözleşmesi ile uzun dönem kiralama yöntemi ile ... plakalı araç kiraladığını, kiralama süresinin bitimine müteakip aracın devri müvekkili firmaya yapılacağını, yaşanan kazadan sonra müvekkili şirket, ruhsat sahibi olan ... ... ... Kiralama A.ş'den değer kaybının tahsili için yetki ve muvaffakat aldığını, arabuluculuk hukuki süreci başlatıldığını, ancak arabuluculuk görüşmelerinin sonuç vermediğini, asli ve tam kusurlu olan araç sürücüsü davalı ... yaşanan kazadan dolayı sorumlu olduğunu, bu sorumluluğu kusura dayalı bir sorumluluk olduğunu, müvekkili şirketin hak sahibi olduğu ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybından sorumlu olduğunu beyanla davanın kabulü talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, davaya konu kazaya karışan ... plakalı araç müvekkili şirket tarafından ... numaralı ve 26/09/2022-2023 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığını, müvekkili şirket tarafından huzurdaki başvuruya dair hasar sebebi ile başvuru sahibine ait aracın kasko sigortacısına rücuen tazminat ödemesi yapıldığını, dava konusu kaza 7.06.2023 tarihinde meydana geldiğini, kaza tarihi itibariyle zmm poliçe limitleri maddi hasar araç başına 120.000,00 TL olduğunu, müvekkili şirketin 27.09.2023 tarihinde ... Sigorta Aş'ye 120.000 TL rücuen hasar ödemesi yaptığını, teminat limiti tüketildiğini, davanın kısmi dava olarak ikame edilmesinde menfaat bulunmadığını, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ile ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Oto İnş. Teks. San. Ve Tic. A.ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aktif dava ehliyeti olmadığını, davanın reddi gerektiğini, değer kaybı talepleri araç maliklerinin sahip oldukları bir hak olduğunu, Davacı taraf aracı ... kiralama sözleşmesi ile kiraladıklarını ve ileride maliki olduğunu beyan etmiş ise de ilk etapta tarafların yapmış olduğu ... kiralama sözleşmesinin geçerli olup olmadığının tespiti gerektiğini, zamanaşımı itirazları olduğunu, müvekkili şirket aracı olan ... plakalı aracı müşterisi olan diğer davalı ...'a ikame araç olarak teslim ettiğini, müvekkilinin değer kaybından sorumlu tutulmaması gerektiğini, beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın kusur yönündeki beyanlarına açıkça itiraz ettiklerini, müvekkilinin herhangi bir kusuru bulunmadığını, davacı, belirtili istikamette seyir halindeyken hız sınırını aştığını ve yan yola yaklaşırken yavaşlamadığını, davacının gerekli dikkat ve özen yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davacının aracını kullanan sürücünün trafik kurallarına uymaması sebebiyle kaza meydana geldiğini, uyuşmazlık konusu kaza, müvekkilinin eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmediğini, trafikten kaynaklı tüm kurallara uymasına rağmen bu öngörülemez vehim kaza meydana geldiğini, nitekim yaşanan kazada davacının işleteni olduğu araç sürücüsü kavşaklara gelirken yavaşlamaması ve dikkatsiz kullanması nedeni ile kazaya sebebiyet verdiğini, davaya konu kazada müvekkilinin kusurlu atfedilebileceği bir durum bulunmadığını, bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, başvurana ait aracın başvuruya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespiti gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizde açılan işbu dava trafik kazasından kaynaklı değer kaybı talebine ilişkindir. Dava ve cevap dilekçeleri, ... Merkezi yazı cevabı, ... Sigorta A.Ş yazı cevabı, bilirkişi rapor dosyamız içerisine alınmıştır. Kusur durumunun ve alacağın varlığının tespiti amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve rapor tanzim edilmiştir. Düzenlenen 25/10/2024 tarihli raporda "... Plaka Sayılı Kamyonet Sürücüsü ...'ün: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda; Karayolları Trafik Kanunu'nun (47/c), (57/a), Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (109/a) ve (157/a-8) maddeleri ile, yine aynı kanunun " Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Sayılan Haller " başlıklı (84/h) " Kavşaklarda Geçi: Önceliğine Uymama " maddesini ihlal ettiğinden %75 oranında kusurlu olduğu, ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...'ın: Dava konusu trafik kazasının oluşumu ayolları Trafik Kanunu'nun (52/a), Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (101/a) maddelerini ihlal ettiğinden %25 oranında kusurlu olduğu, Plaka No: ..., Şase Numarası: ..., Markası: PEUGEOT, Model: TRAVELLER ALLURE L3 841 2.0 BLUEHDI 180 EATB, Model Yılı: 2022 olan aracın Trafik kazası nedeniyle hasarlarından dolayı Değer Kaybı olduğu, Değer Kaybı bedelinin 200.000,00 TL. olduğu, ancak Adli Trafik tarafından Davacı aracının 675 Oranında Kusurlu Tespit edilmesi nedeniyle, davacının ödenmemiş değer kaybı zararının: 200.000,00TL X %25 — 50.000,00 TL. olacağı" tespit edilmiştir. Kusur tayini yönünden bilirkişi raporunda kaza mahallinin fotoğraflarının ve kaza krokisinin bulunduğu, tarafların hangi eylemleri ile hangi yasa maddelerini ihlal ettiklerinin belirlendiği bu sebeple raporun kusur yönünden denetime ve hüküm kurmaya elverişli göründüğü, değer kaybına ilişkin olarak davacının aracına emsal araçların ve bedellerinin denetime açık şekilde bilirkişi raporunda yer aldığı, değer kaybının içtihatlara uygun olarak belirlendiği anlaşılmakla raporun değer kaybı yönünden denetime ve hüküm kurmaya elverişli göründüğü anlaşılmıştır.Davacının aktif husumeti yönünde yapılan değerlendirmede; davacının ... kiralama sözleşmesi ile aracı devraldığı, aracın henüz mülkiyeti kazanılmamış ise de, sıradan bir kiralama sözleşmesinde dahi kiracının, kiralananı kiralayana aynen iade etmekle yükümlü olduğu, kaldı ki ... kiralama sözleşmesinde sözleşme sonunda aracın mülkiyetinin davacıya da geçeceği düşünüldüğünde davacının bu davada evleviyetle aktif husumet ehliyetinin bulunduğu anlaşılmış ve husumet davalı taraflarca ileri sürülen husumet itirazı yerinde görülmemiştir. Konu ile ... BAM 26. Hukuk Dairesinin 2022/... E, 2024/... K, sayılı ilamında ''...1-Davacı vekili değer kaybı yönünden talebin reddine itiraz etmiştir. ... Kiralama Sözleşmesine konu ... plakalı aracın ... ... Kiralama AŞ tarafından 12.12.2018 tarihinde sözleşme şartlarının yerine getirilmiş olması nedeniyle davacıya devredildiği dava tarihi itibarıyla davacının aracın maliki olduğu, kaldı ki kiracının kiraladığı şeyi aynen iade yükümlüğü bulunduğundan değer kaybı yönünden aktif dava ehliyeti bulunduğu kabul edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken malik olmadığı gerekçesiyle değer kaybı isteminin reddi doğru görülmemiştir... '' şeklinde verilen karar ile de ... kiralama ile aracı devir alan kişilerin değer kaybına yönelik davada aktif husumetinin bulunduğu kabul edilmiştir. Her ne kadar davacı tarafça değer kaybına ilişkin talep sigorta şirketine karşı da ileri sürülmüş ise de, sigorta şirketi açısından teminat limitlerinin tükendiği anlaşılmakla davanın sigorta şirketi yönünden reddine karar vermek gerekmiştir. Konu ile alakalı ... BMA 13. Hukuk Dairesinin 2023/ E, 2024/ K sayılı ilamında ''...Somut olayda, davalı ... Özel Güvenlik Ltd Şti adına kayıtlı ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olan davalı ... Sigorta AŞ'nin maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle davacıya olan sorumluluğunun 41.000,00 TL ile sınırlı olduğu (... 17 HD 2010/ E- 2011/ K sayılı ilam, ... 4 HD 2021/ E-2022/ K sayılı ilam, ... 4 HD 2021/ E-2021/ K sayılı ilam), yapılan ödemelerle poliçe limitinin tükendiği, sorumluluğunun kalmadığı anlaşılmakla davalı ... Sigorta AŞ yönünden davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur... '' şeklinde verilen karar ile poliçe teminatı tükenen sigorta şirketi yönünden davanın reddi kararı verilmesi gerektiği kabul edilmiştir.Davalı ... Oto İnş A.Ş cevap dilekçesi ile kazaya karışan aracın mülkiyeti her ne kadar kendilerinde ise de, aracı diğer davalı ...'e kiraladıklarını bu sebeple sorumluluklarının olmadığı gerekçesi ile davanın reddini talep etmiştir. Taraflar arasındaki sözleşme incelendiğinde, sözleşmenin geçici araç tahsisine yönelik olduğu, kazanın bu sözleşmeden 17 gün sonra gerçekleştiği anlaşılmış olup, davalının sorumluluğunun ortadan kalkabilmesi için aracın uzun süreli kiralama sözleşmesi ile zilyetliğinin devri gerekmekte olup bu hususun ispatını da yine iddia eden davalının yapması gerekmektedir. Dosyaya kazandırılan sözleşmeye göre taraflar arasında uzun süreli bir kira sözleşmesinin bulunmadığı anlaşılmış olup, aksinin ispatı da davalı tarafça sağlanamadığından davalı ... Oto İnş A.Ş 'nin bu yöndeki itirazlarına itibar edilmemiştir.Yukarıda izah edilen sebepler, bilirkişi raporları ve davacı tarafın talep artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının maddi tazminat davasının KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile 50.000,00 TL maddi tazminatın davalılar ... Otomotiv İnş.. A.Ş ile ...'dan kaza tarihi olan 07/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, diğer davalı ... Sigorta Şirketi yönünden poliçe limitinin tükenmiş olması sebebi ile davanın reddine,
2-Davacının bu dava sebebiyle yaptığı toplam yargılama gideri 6.714,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 3.415,50 TL karar harcından peşin alınan 427,60 TL ve 700,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 2.287,90 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Peşin harç 427,60 TL ve tamamlama harcı 700,00 TL ve 427,60 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 1.555,20 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı ... Sigorta kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan taraftan alınarak davalı ... Sigorta Şirketi'ne verilmesine,
7-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.800,00 TL'nin davalılardan alınarak hazineye irad kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde olmak üzere karar verildi. 13/03/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır