TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2025/
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI :
VEKİLLERİ : Av.
Av.
Av.
DAVALI :
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/03/2024
KARAR TARİHİ : 09/12/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin davalı ... Teknik İnşaat A.Ş ile ... İŞLETMESİ projesi ile ilgili merkezi klima ve havalandırma cihazlarının satışına ilişkin satış sözleşmesi imzaladığını, Bu sözleşme kapsamında davacı şirketin; cihazları devreye alma işlerinin yapılması ve müşteriye teslimi, elektrik güç besleme bilgilerinin verilmesi, cihazların işletme eğitiminin verilmesi olarak belirlenen tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, Davalı tarafın davacıdan ürünleri teslim almış olmasına rağmen ödeme yapmadığını, Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin "3- FİYATLANDIRMA" başlığında; İşin toplam tutarı:5.584 USD+KDV(Ödeme günü ... Döviz Satış Kurundan TL Ödeme) olarak belirlendiğini, Bu başlığın 3.4. Maddesinde ise Döviz bazında yapılan satışlarda TL ödeme veya çek alındığı taktirde vadelerinde kur farkı hesaplanıp vadelerinde kur farkı tahsil edileceğini, Bu işlem yapılırken ... Bankası Efektif Döviz Satış Kuru esas alınacaktır. ( Taraflar arasında imzalanan sözleşme ve madde hükümleri gereği kur farkı- vade farkı gibi fazlaya ilişkin haklarımızı saklı tutarız) Belirlen maddeden de anlaşılacağı üzere davalı tarafınca yapılacak ödemelerin, ödeme günündeki kur dikkate alınarak yapılması gerektiğini, Anılan sözleşmenin 4-ÖDEME PLANI başlığında; "-%50s si sipariş ile birlikte TL nakit ödeme, Kalan %50 si montajların bitimi TL nakit ödemedir". şeklinde ödemelere ilişkin belirleme yapıldığını, Davalı taraf, 17.10.2023 tarihinde 78.000-TL ödeme yaptığını, Davacının işlemleri tamamlamış olup 06.12.2023 tarihinde faturalandırdığını, Davalı tarafın tahsiline ilişkin sürekli davacıyı şirketi oyaladığını, İtirazın iptalini, Takibin devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte tahsilini, davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalıya tahmilini ve davanın kabulünü talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Zaman aşımı itirazında bulunduğu, ... 3. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/... E. Sayılı dosyasında, bir takım yazışmalar ve fatura dayanak gösterildiğini, bu hesaba nereden ulaştığını hiçbir şekilde belirtmediği gibi sunduğu faturaların irsaliyesi de bulunmadığını, Davacının alacağı olduğunu iddia ettiği faturalar dayanak malların teslimini ispatlayamadığını ve bunların teslimine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge de ibraz etmediğini, alacak talebinin varlığını ve iddialarını hiçbir surette kabul etmediklerini, Davalı şirket ile davacı şirket arasında cari hesap ilişkisi bulunmadığını, takibe sıkı sıkıya ağlı olarak ikame edilen işbu davada yalnızca takibe konu faturanın taraf defterlerinde kayıtlı olup olmadığı değerlendirilmesi gerektiğini, Davacı şirketin takip dayanağı belge olarak yalnızca kendisi tarafından düzenlenen faturayı sunduğunu, Söz konusu faturanın hangi temel faturalara ilişkin olduğu belirtilmediğini, Bu bakımdan Hukuk Genel Kurul kararında da belirtildiği üzere takibe sıkı sıkıya bağlı olarak ikame edilen işbu davada yalnızca takibe konu faturanın taraf defterlerinde kayıtlı olup olmadığı hususu irdelenmesi gerektiğini, Davalı şirketin davacıya karşı ödenmesi gereken bakiye alacağı bulunmadığını davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise dava dilekçesi ekinde sunulan fatura dışında herhangi başka bir fatura ve kayıt üzerinde inceleme yapılmaması gerekmektedir. Bunun yanı sıra her bir faturanın belli ödeme süresi bulunmakta olup tüm ödemelerin süresi içerisinde yapıldığını, Dava konusu talep edilen alacak likit bir alacak olmadığını, bu nedenle davacı şirketin icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesini, Davanın öncelikle usulden, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde esastan reddini, Davacı şirket aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini Yargılama gideri, ilam ve arabuluculuk vekalet ücretinin davacıya tahmilini ve davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizde açılan işbu dava ... 3. Genel İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali talebine ilişkindir. Alacağın varlığının tespiti amacıyla dosya bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor tanzim edilmiştir. Düzenlenen 16/10/2024 tarihli raporda "dosya kapsamında yapılan inceleme ve hesaplamalar neticesinde, Davacının, 23.01.2024 tarihinde ... 3. Genel İcra Dairesi 2024/... E Sayılı dosyası ile 3.904,10 USD alacak 30,162USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.934,26USD Toplam alacak, asıl alacağa, İc. Mas. Üc. Vek. ve Asıl alacağa işleyecek (Yıllık değişen oranlarda) faizi ile tahsili için (B.K.100md) takip başlattığı Davalının süresi içerisinde itiraz ederek takibi durduğu, Davacının defterlerin 213 Sayılı Vergi Usul Kanunun 224 ve 225. maddeleri ile 6762 Sayılı eski T.T. Kanunun 66. Maddesi ve 6102 Sayılı - Yeni T.T.Kanunun 64. Maddelerine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin süresi içinde yaptırıldığı, Davacı kayıtlarına göre, Takip tarihi itibariyle; davacının, davalıdan 123.860,47TL alacaklı görüldüğü, (alacağının döviz cinsinden 3.907,23USD olduğu) Davacının davalıdan talep edebileceği gecikme zammı tutarı Sözleşmenin Ödeme planı “4.5.
Zamanında yapılmayan ödemeler için aylık %5 vade farkı uygulanacaktır.” Şeklinde kararlaştırıldığı, işleyen faizin 26,05 TL olduğu" tespit edilmiştir. Alınan 03/10/2025 tarihli ek raporda "Davacının, 23.01.2024 tarihinde ... 3. Genel İcra Dairesi 2024/... E Sayılı dosyası ile 3.904,10 USD alacak 30,162USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.934,26USD Toplam alacak, asıl alacağa, İc. Mas. Üc. Vek. ve Asıl alacağa işleyecek (Yıllık değişen oranlarda) faizi ile tahsili için (B.K.100md) takip başlattığı Davalının süresi içerisinde itiraz ederek takibi durduğu, Davacının defterlerin 213 Sayılı Vergi Usul Kanunun 224 ve 225. maddeleri ile 6762 Sayılı eski T.T. Kanunun 66. Maddesi ve 6102 Sayılı - Yeni T.T.Kanunun 64. Maddelerine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin süresi içinde yaptırıldığı, Davacı kayıtlarına göre, Takip tarihi itibariyle; davacının, davalıdan 123.860,47TL alacaklı görüldüğü,( alacağının döviz cinsinden 3.907,23USD olduğu) Davacının davalıdan talep edebileceği gecikme zammı tutarı Sözleşmenin Ödeme planı “4.5. Zamanında yapılmayan ödemeler için aylık %5 vade farkı uygulanacaktır.” Şeklinde kararlaştırıldığı, işleyen faizin 26,05 TL olduğu, 02.10.2025 tarih itibariyle Döviz Satış kurunun 41,6031 ve toplam alacağın 162.553,00 TL olduğu, 02.10.2025 tarih itibariyle Efektif Satış kurunun 41,6655 ve toplam alacağın 162.797,00 TL olduğu, Davalı ... Firması kayıtlarında inceleme yapılmadığı" tespit edilmiştir. ... 3. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, alacaklı ... tarafından borçlu ... aleyhine başlatılan 3.934,26USD bedelli alacağın tahsili amacıyla takip başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun borca ve ferilerine itiraz ettiği, işbu davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.Dava ticari alım satım ilişkisinden kaynaklı olarak başlatılan icra takibine itiraz edilmesi üzerine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
Dava konusu uyuşmazlığın taraflarının tacir olduğu ve uyuşmazlığın tarafların ticari işlerinden kaynaklandığı anlaşılmış olup, taraflara ticari defterlerini sunmak üzere süre verilmiştir. Davacı tarafça ticari defterler sunulmuş, davalı tarafça ticari defterler sunulmamıştır. Sunulan ticari defter kayıtlarının incelenmesi için dosya mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş olup, düzenlenen raporda, davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda davacı tarafın defterlerinde icra takibine dayanak faturaların kayıtlı olduğu ve davacının 3.907,23 USD alacaklı olduğu değerlendirilmiştir.HMK 222/2 maddesinde ''Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.'' ve HMK 222/3 maddesinde ''...İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir....'' şeklinde ticari defterlerin delil olması hakkında düzenleme olup bu düzenleme uyarınca tarafların ticari defterlerindeki kayıtların birbirini doğrulaması, diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi veya ticari defterde bulunan bir kaydın aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispat edilmemiş olması halinde bu kayıtların delil olarak değerlendirileceği anlaşılmaktadır. Somut duruma bakıldığında davacının ticari defterlerini sunduğu, davalının usule uygun ihtarata rağmen ticari defterlerini sunmadığı görülmüştür.Bu durumda davacının ticari defterinin davacı lehine delil olacağı anlaşılmaktadır. Davacı lehine delil olma vasfını haiz ticari defter kayıtlarına göre davacının 3.907,23 USD alacaklı olduğu, sözleşmeye göre işleyen faizin 26,05 TL anlaşılmakla, bu bedel üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, alacak faturadan kaynaklı ve likit olduğundan davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile; davalının ... 3. Genel İcra Dairesinin 2024/... esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı itirazın asıl alacak miktarı olan 3.904,10 USD yönünden ve 26,05 TL işlemiz faiz yönünden iptaline, takibin 3.904,10 USD asıl alacak üzerinden ve 26,05 TL işlemiz faiz yönünden DEVAMINA, asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunu'un 4/a maddesi uyarınca ... Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanmasına, (Kabul edilen dava değeri: 125.126,30 TL -asıl alacak dava tarihi efektif satış kuru ile çapılan bedel ile kabul edilen işlemiş faiz bedeli toplamı- Reddedilen dava değeri: 940,34 TL - talep edilen işlemiş faiz bedeli yönünden dava tarihi efektif satış kuru ile çapılan bedelinden kabul edilen işlemiş faiz bedelinin çıkarılması ile elde edilen değer)
2-Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile; asıl alacağın ( takip tarihi olan 23/01/2024 tarihindeki ... efektif satış kuru olan 3.904,10x30,3184 USD karşılı olan 118.366,06-TL ) % 20' sine tekabül eden 23.673,21-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının bu dava sebebiyle yaptığı toplam yargılama gideri 9.267,00 TL'nin kabul edilen miktar üzerinden hesaplandığında 9.174,33 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Alınması gereken 8.547,37 TL karar harcından peşin alınan 2.030,50 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.516,87 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
5-Peşin harç 2.030,50 TL ve 427,60 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 2.458,10 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 940,34 TL vekalet ücretinin davacıdan taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
8-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.600,00 TL'nin 3.564,00TL'sinin davalıdan 36,00TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
9-Taraflarca yatırılan gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,
Dair 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak veya mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. 09/12/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır