TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2025/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 3-
DAVA İHBAR OLUNAN :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/06/2024
KARAR TARİHİ : 16/10/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; Davalı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... ili, ... ilçesi, ... Caddesinde ilerlerken kendisine kırmızı ışık yandığı esnada duramayarak; ... Caddesi üzerinde yeşil ışıkta geçmekte olan davacıya ait ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, aracın kaza sonucunda hasar alan bölgelerinin birçoğunun değiştiğini, ... sistemine aracın aldığı hasarın işlenmesi sonucu davacıya ait aracın 2. El piyasasında bir değer kaybına uğradığını, davacıya ait aracın onarımının yapıldığı servise yapılan hasar ödemesi ile birlikte kusurlu tarafın ZMSS şirketi olan ... Sigorta Şirketine değer kaybı bedeli alacağını tahsil etmek amacıyla başvuru yapıldığını, sigorta şirketi tarafından 10.000,00 TL tutarında kısmi ödeme yapıldığını, davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik; 100,00 TL değer kaybı tazminat alacağının yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tazminini talep ve dava etmiştir.Davalı ... cevap dilekçesinde; 13/03/2023 tarihinde gerçekleşen kazada, sürücüsü olduğum ... plakalı araç ile seyir halindeyken kazaya sebebiyet verdiğini, kaza sonrasındaki konuşmaları neticesinde, uzlaşarak ...'a 10.000 TL ödeme yaptığını, davanın açılmasının dayanaksız olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde;Davaya konu kaza nedeniyle davalı şirket tarafından yapılan ekspertiz çalışması sonucu ... plakalı aracın onarımı için davacıya onarım ve işçilik için 16.134,00 TL, parça tedariki için 12.876,92 TL olmak üzere toplam 29.010,92 TL ödeme yapıldığı aracın onarımı eksiksiz olarak karşılandığını, dava dilekçesinde de yazıldığı üzere davacının müvekkil şirkete yapmış olduğu dava konusu kaza kaynaklı değer kaybı talebi üzerine değer kaybı ekspertiz raporu alındığı, raporda da belirtildiği üzere davacıya ait aracın 9 adet geçmiş hasar kaydı tespit edildiğini, dosyanın bilirkişiye tevdii edilecek olması halinde aracın geçmiş hasar kayıtlarının ve ticari olarak kullanılıp kullanılmadığının da araştırılmasını, açılan davanın değer kaybı zararının fazlasıyla karşılanması nedeniyle reddine, aksi takdirde davaya konu aracın geçmiş hasar kayıtlarının celp edilerek araçta değer kaybı olup olmadığının bilirkişi marifetiyle tespit edilmesini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Kiralama A.Ş vekili cevap dilekçesinde; davanın görevsiz ve yetkisiz mahkemede açıldığını, davacının huzurdaki davayı açmadan önce davalılardan ... Sigorta A.Ş.'ye yönelik olarak zorunlu arabuluculuk başvurusu yaptığını; ancak diğer davalılara yönelik olarak arabuluculuk başvurusu yapılmadığını ikrar ettiğini, dava şartı arabuluculuk görüşmesi davalı şirkete yöneltilmemiş olduğundan işbu davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesini, kaza tarihi olan 13.03.2024 tarihinde kazaya karışan araç ... kiracı ... şirketi tarafından işletildiğinden, 6361 sayılı Kanunu, Karayolları Trafik Kanunu ve kiracı ile akdedilen ... Kiralama Sözleşmesi gereğince, anılan kaza sebebiyle oluşan tazminat bedelinden ... kiracı sorumlu bulunduğu, davanın ... kiracı ... şirketine ihbarını talep ettiklerini, cevap veren davalı şirket bakımından husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, ekte sundukları ... kararları ve emsal mahkeme kararları doğrultusunda açılan davanın esastan reddine, masraf ve vekâlet ücretinin davacı uhdesine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. İhbar olunan vekili cevap dilekçesinde; davacı sürücünün, görüş alanının açık olduğu ve kavşağa giriş yapan görüş alanındaki araca rağmen, kazayı önleme adına girişimde bulunmayıp hızlı şekilde kavşağa girmesiyle kural ihlali yaptığı dosya kapsamı ile sabit olduğu, buna rağmen sadece ... plakalı araç sürücüsü için kural ihlali tespiti yapılmasının kabul edilmediğini, nihayetinde davaya konu kaza, davacı sürücünün ASLİ ve TAM KUSURU nedeniyle meydana gelmiş olup; bu nedenle de rapor tarafımızca kabul edilmediğini, bu hususa dair itirazların baki kalmak kaydıyla raporda yer alan hesaplamalar da kabul edilmediğini, öncelikle arka tampon, ön tampon ve özellikle bazı binek marka ve model araçlarda ön panel, ön çamurluklar, stepne havuzu, otobüs ve minibüslerde yan ve arka kapaklar, ön-arka köşeler plastik veya fiber olması nedeni ile değer kaybı hesaplamasına dahil edilmesi gerektiği, hükmün ancak davanın tarafları hakkında verilebileceği beyanları tekrarla, bilirkişi raporuna itirazların kabulüne ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ DELİLLER:
Dosyada araçlara ait ... kayıtlarının, dava konusu araca ait hasar dosyasının ve sigorta başvurusuna ait bilgi ve belgelerin, ... kayıtları doğrultusunda önceki hasarlara ilişkin hasar dosyalarının, ... Merkezi müzekkere cevabının, kaza tespit tutanağının dosya arasına alındığı görüldü.Dava konusu trafik kazasına ilişkin olarak sürücülerin kusur durumunun tespiti ve davacının aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin belirlenmesi amacıyla bir Adli Trafik bilirkişisi ve bir Makine Mühendisi bilirkişiye dosyanın tevdii edildiği görüldü.Bilirkişiler tarafından düzenlenen 11/02/2025 ve 07/06/2025 tarihli heyet raporlarında özetle; '' ... Plaka Sayılı Otomobil sürücüsü ...'in : Karayolları Trafik Kanunu'nun (47/b) maddesi ile, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (95/b) maddesini ihlal ettiği; Karayolları Trafik Kanunu'nun " Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti Ve Asli Kusur Sayılan Haller " başlıklı 84/a "Kırmızı Işıklı Trafik İşaretinde Veya Yetkili Memurun Dur İşaretinde Geçme" maddesini ihlal ettiğinden * 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğuna, ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...'nın: Dava konusu trafik kazasının oluşumunda 2918 Sayılı K.T.K.'nın ve bu kanuna bağlı Trafik Yönetmeliği'nin herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden (Atfı Kabil Kusuru) olmadığına,Aracın niteliği, kilometresi, marka ve model bilgisi, üretim yılı, trafiğe çıkış tarihi ve oluşan hasar miktarı göz önüne alındığında araç hasarı tamamen giderilse dahi ikinci el satışında, hasarsız emsal araçlara göre dava konusu kazadan dolayı dava tarihindeki serbest 2.el reel piyasa koşullarında 30.000 TL değer kaybına uğradığı, davalı sigorta şirketi tarafından hesaplamalar sonucu belirlenen 10.000 TL değer kaybı ödemesinin Davacı'ya yapıldığı ancak yapılan bu ödemenin araçta oluşan reel piyasa değer kaybının altında kalarak reel değer kaybını karşılamadığı, raporda detayları yer alan hesaplamalar sonucu Davacı'da oluşan bakiye değer kaybı zara-ziyan miktarının 20.000 TL olduğuna,'' şeklinde görüş bildirdiği görüldü.Davacı vekili tarafından sunulan 17/02/2025 tarihli feragat dilekçesi ile davalı ... ... Kiralama A.Ş.'nin husumet itirazları dikkate alınarak işbu davalı yönünden davadan feragat edildiğinin bildirildiği görüldü.Davacı vekilinin 02/07/2025 tarihli talep artırım dilekçesi ile 100,00 TL olarak talep ettiği değer kaybı bedelini 19.900,00 TL arttırarak toplam 20.000,00 TL'ye yükselttiği ve işbu bedelin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ettiği görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı araçta oluşan değer kaybı talebine yöneliktir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacın adına kayıtlı olan ... plakalı araç ile, davalı ... sevk ve idaresindeki, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın çarpışması neticesinde 13/03/2023 tarihli davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, davaya konu kaza neticesinde davacının aracında değer kaybı oluştuğunu belirterek değer kaybı bedelinin tüm davalılardan tahsili istemiyle eldeki davayı açtığı görülmüştür. Mahkememizce alınan 11/02/2025 ve 07/06/2025 tarihli bilirkişi heyet raporlarında, ... plaka sayılı otomobil sürücüsü davalı ...'in: Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (95/b)'Kırmızı Işıklı Trafik İşaretinde Veya Yetkili Memurun Dur İşaretinde Geçme" maddesini ihlal ettiğinde kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu, dava dışı sürücü ...'nın ise kusursuz olduğunun belirtildiği, yine davacının maliki olduğu araçta 30.000,00-TL değer kaybı zararının oluştuğu, sigorta şirketi tarafından yapılan 10.00,00 TL değer kaybı ödemesinin mahsubu ile bakiye değer kaybı bedelinin 20.000,00 TL olduğu belirtilmiştir. Bu haliyle, alınan rapordaki kusur oranı saptaması, kazaya ilişkin kaza tespit tutanağı ve araçlardaki hasar durumu dikkate alındığında kaza ile uyumlu olduğu, raporda kazanın oluşumunu tüm etkenlerle irdelediği ve doğru sonuçlara vardığı anlaşıldığından davalı sürücünün % 100 oranında kusurlu olduğu mahkememizce de kabul edilmiştir. Değer kaybı belirlemesinde, denetime açık emsal satış ilanları da gözetilerek aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el değeri ile kaza tarihindeki hasarlı ikinci el değeri tespit edilerek değer kaybının belirlendiği, yine değer kaybı olarak belirlenen bedelin hasarın niteliği, meydana gelen zarar, kaza tarihindeki rayiç değer göz önüne alındığında piyasa şartlarına uygun düştüğü anlaşıldığından 11/02/2025 ve 07/06/2025 tarihli bilirkişi heyet raporlarının mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılmıştır. O halde, ... plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacının 20.000,00-TL değer kaybı yönünden alacaklı olduğu ve davacı vekili tarafından sunulan 17/02/2025 tarihli feragat dilekçesi ile 02/07/2025 tarihli talep artırım dilekçesi de dikkate alınarak davacının davasının davalı ... yönünden feragat nedeniyle reddine, diğer davalılar yönünden ise kabulü ile, 20.000,00-TL değer kaybı bedelinin işbu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar vermek gerekmiştir.Bununla birlikte, davacı tarafından davalı sigorta şirketine 18/04/2023 tarihinde başvuruda bulunulduğu ve sigorta şirketine 15 gün süre verildiği, bu tarihten itibaren 15 gün sonrasına tekabül eden tarihin 27/04/2023 olduğu anlaşıldığından sigorta şirketi yönünden bu tarihten itibaren diğer davalılar yönünden ise kaza tarihinden itibaren - kazaya karşıdan davalı aracın da kullanım amacının hususi olması dikkate alındığında- yasal faize hükmedilmiştir.Son olarak ise, ... 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 tarih ve 2022/ esas, 2024/ karar sayılı ilamında: "Tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır. Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde olup, bu haliyle dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalıya yüklenmesi mümkün bulunmadığı vurgulanmıştır. Eldeki davada davacı tarafça KTK 97. Maddesi gereğince sigorta şirketine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle artık davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerektiğinden zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesi karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davalı ... yönünden davanın feragat nedeniyle REDDİNE,
2-Davalı ... Sigorta A.Ş ve davalı ... yönünden davanın KABULÜ ile 20.000,00 TL değer kaybı tazminatının davalı ... yönünden 13/03/2023 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş yönünden 27/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile beraber (davalı sigorta yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 1.366,20 TL harçtan başlangıçta alınan 427,60 TL peşin harç, 340,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 598,60 TL harcın davalılar ... Sigorta A.Ş ve davalı ...'den müştereken müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, (davalı sigorta yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla)
4-Davacı tarafça yapılan 427,60 TL peşin harç, 340,00 TL ıslah harcı, 427,60 TL başvuru harcı, 4.600,00 TL bilirkişi ücreti ve 1.739,00 TL tebligat gideri olmak üzere toplam 7.534,20 TL' nin davalılar ... Sigorta A.Ş ve davalı ...'den müştereken müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, (davalı sigorta yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla)
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... Sigorta A.Ş ve davalı ...'den müştereken müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, (davalı sigorta yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla)
6-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 3.600,00 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7-Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, tarafların yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 16/10/2025
Katip
e-imza
Hakim
e-imza