TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2025/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALILAR:1-
2-
VEKİLİ : Av.
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 09/07/2024
KARAR TARİHİ : 09/09/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 09/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 23/05/2022 tarihinde sürücü davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısımlarıyla çarpması sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, davacı şirketçe kaza için oluşturulan hasar dosyasında yer alan eksper raporuna göre hasar durumunun tam olarak nitelendirildiğini, araç pert işlemlerine tabi tutulduğunu, 110.200,00-TL karşılanmayan bakiye kasko zararı oluştuğunu, kasko zararının tazmini için araç maliki ve sürücüye ... 1 Genel İcra Dairesinin 2024/... sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, itiraz nedeniyle takibin durduğunu beyanla davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinden ...'ın kusurlu olduğu hususu değerlendirilerek davacı tarafından gerekli işlemler yapılmışsa da hem bilirkişiler hem de ATK ihtisas dairesinden rapor alınırsa müvekkilinin kusurlu olmadığı hususu ortaya çıkacağını, kazaya sebebiyet veren ve kazada kusurlu olan kişinin, davacının, sigortalısı şirketin aracını kullanan ... olduğunu, olaya ilişkin fotoğraf ve video kaydını sunduklarını, işbu delillerden de anlaşılacağı üzere dava dışı ... kazanın gerçekleştiği yerdeki hız limitlerine uymamış, frene basmış, metrelerce fren izi olmasına rağmen duramayıp, ...'ın sevk ve idaresindeki araca çarptığını, kazanın meydana gelmesindeki kusurun ...'da olduğunu, olayın meydana geldiği tarihte müvekkillerinden ...'ın dönüş yaptığı yerde yol varken ilgili yol idare tarafından kapatıldığını, olayın meydana gelmesinde müvekkili ...'ın kusuru bulunmadığından, müvekkil şirket ... Nakliye Taşımacılık Tekstil Gıda Hurda Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne kusur atfedilemeyeceğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ DELİLLER:
Dosyada araçlara ait tramer kayıtlarının, dava konusu araca ait hasar dosyasının ve sigorta başvurusuna ait bilgi ve belgelerin, tramer kayıtları doğrultusunda önceki hasarlara ilişkin hasar dosyalarının dosya arasına alındığı, 1 Trafik ve 1 Makine Mühendisi bilirkişiden oluşan heyetten rapor aldırıldığı, alınan rapor ile kaza tespit tutanağı arasında kusur oranları yönünden çelişki olması nedeniyle ... Adli Tıp Kurumundan rapor aldırıldığı görüldü.1 Trafik bilirkişisi ve 1 Makine mühendisi bilirkişiden oluşan heyetten alınan 26/03/2025 tarihli raporunda özetle: "1–) ... Plaka Sayılı Kamyonet Sürücüsü Davalı ...'ın: Karayolları Trafik Kanunu'nun (57/b–4) ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (109/b–4, 8), (157/a–8) maddeleri ile, yine aynı kanunun '' Trafik Kazalarında Sürücü Kusurlarının Tespiti ve Asli Kusur Sayılan Haller '' başlıklı (84/h) '' Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama '' maddesini ihlal ettiğinden % 75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, 2–) ... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü ...'nın: Karayolları Trafik Kanunu'nun (52/a, b) ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin (101/a, b) maddelerini ihlal ettiğinden % 25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, Sayın Mahkemenin sorduğu soruların ayrıntılı cevapları 3. Bölümde verilmiştir. 3–) Güncel Hasar Onarımı Yaklaşık Bedeli: Net onarım maliyeti / TL 955.525,34 Toplam KDV tutarı / TL (20,00%) 191.105,07 Brüt onarım maliyeti / TL 1.146.630,41 Kaza tarihine üretici enflasyonu oranında itere edildiğinde KDV hariç 375.135,46 TL çıkmaktadır. 4–) PERT işlemi uygulanmış dava konusu araç için: 01/08/2022 tarihinde dava konusu aracın sahibi ... İplik San. Firmasına 119.840,78 TL
ödendiği 18/08/2022 tarihinde dava konusu aracın sahibi ... İplik San. Firmasına 160.200 TL ödendiği Davacının, Toplam 279.840,78 TL ödeme aldığı. Kaza tarihinde aracının ederinin 202.186,95 TL olduğu göz önüne alındığında eksik bir ödeme görülememektedir. 5–) Rücu miktarı tespit edildikten sonra ödeme tarihi ile icra takibinin başlattığı tarih dikkate alınarak davacının işlemiş faiz isteminin hesaplanmasının Bir aktüerya uzmanı tarafından yapılmasının daha doğru olacağı" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir.... Adli Tıp Kurumu'ndan alınan 03/06/2025 tarihli raporda özetle; "I. Kusur yönünden: A) Sürücü ...’nın %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, B) Davalı sürücü ...'ın %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, II. Hasar yönünden: -... plakalı otomobilin karıştığı kaza sonrası almış olduğu hasarın kazanın oluş şekli ile uyumlu olduğu, hasar miktarının ise KDV hariç 160.248,62 TL olduğu, -... plakalı otomobilin rayiç bedelinin piyasa değeri 280.000,00 TL olduğu,... plakalı otomobilin davaya konu kaza sonrasında tamirinin ekonomik olmadığı, pert total kabul edilmesi gerektiği, ... plakalı otomobilin sovtaj bedelinin ise 119.800,00 TL olduğu" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; davacı sigortacının, dava dışı kendi sigortalısına yapmış olduğu hasar bedeli ödemesi nedeniyle kazaya sebebiyet veren aracın sürücüsü ve işleteninden rücuen tazminine karşı yaptığı icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı şirkete sigortalı olan ... plakalı araç ile, davalı ...'ın sevk ve idaresinde ve davalı ... Nakliye Ltd. Şti adına kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın 23/05/2022 tarihinde çarpışması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza neticesinde kasko sigortacısı olan davacı tarafından sigortalı araca poliçe kapsamında 18/08/2022 tarihinde 160.200,00TL ödeme yaptığı, ... plakalı aracın ZMM'si olan dava dışı ... Sigorta A.Ş.'den 50.000,00 TL'yi tahsil ettiği kalan 110.200,00 TL'nin tahsili için davalılar aleyhine ... 1. Genel İcra Dairesinin 2024/... esas sayılı dosyasından 110.200,00 TL asıl alacak, 15.620,85 TL işlemiş faiz üzerinden icra takibi başlattığı, yapılan takibe davalılar tarafından itiraz ettikleri bu kez davacı vekili tarafından itirazın iptali için işbu davayı açtığı anlaşılmıştır.Rücuen tazminat davaları; gerçek zararın giderilmesi amacına yöneliktir. Zarar sorumlusundan halefiyet ilkelerine dayalı olarak talepte bulunan davacı, ödediği meblağın tamamını değil ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı, zarar sorumlusundan isteyebilir. Bu nedenle, zarar görene yapılması gereken gerçek ödeme miktarı tespit edilerek davacı tarafça yapılan ödeme miktarı daha fazla olsa da davalının gerçek zarar miktarıyla sorumluluğuna karar verilmesi gerekir.Mahkememizce; davacı sigorta şirketinin ödediği tazminatın gerçek zarara uygun olup olmadığının tespiti için kusur raporu alınmıştır. ATK ... Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesi'nce hazırlanan 03/06/2025 tarihli raporda, ... plakalı araç sürücüsünün kavşaklarda geçiş önceliğini riayet etmediğinden % 75 oranında, davacının sigortalısı olan ... plakalı araç sürücüsü ise, kavşaklara yaklaşırken geçiş hızını azaltmadığından % 25 oranında kusurlu olduğu belirtildiği, hazırlanan raporda kazanın oluşumunu tüm etkenlerle irdelediği ve doğru sonuçlara vardığı ve hüküm kurmaya elverişli vasıfta olduğu kanaatine varıldığından rapordaki kusur oranları mahkememizce de kabul edilmiştir. Dava dışı hak sahibine ödenmesi gereken tazminatın tespiti ile sigorta şirketinin rücu şartının gereğince isteyebileceği hasar bedelin hesaplamasının için mahkememizce alınan 03/06/2025 tarihli ATK raporunda, davacının sigortalı olan aracın kaza sonrasında tamirinin ekonomik olmadığı, pert total olarak kabul edilmesi gerektiği, kazalı aracın piyasa rayiç bedelinin 280.000,00TL, sovdaj bedelinin ise, 119.800,00TL olarak saptandığı, bu haliyle kazalı araç için ödenmesi gereken bedelin 160.200,00TL olduğu anlaşılmıştır. Davalı araç sürücüsünün kusuruna denk gelen miktar (160.200,00TL*75/100) -50.000,00=70.150,00 TL olduğu görülmüştür. Bu itibarla davacının 70.150,00-TL asıl alacak olarak davalıdan talep edebileceği anlaşılmıştır. Bununla birlikte, davacı sigorta şirketi tarafından, dava dışı hak sahibine yapılan ödeme tarihi, rücu borçlusu davalının temerrüt tarihidir. Başka bir ifade ile rücuen tazminat davalarında ödeme tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekecektir. Buna göre, 70.150,00TL'nin ödeme tarihi olan 18/08/2022 tarihinden takip tarihi olan 07/03/2024 tarihide kadarki yasal faizi 9.807,55-TL olduğu görüldüğünden davacının takipten önce 9.807,55TL işlemiş faiz talep edebileceği anlaşılmıştır. Sonuç olarak, davalı araç sürücüsünün davaya konu kazada % 75 oranında kusurlu olduğu, davacı tarafından dava dışı sigortalısına ödenen hasar bedelinin 70.150,00TL'sinden davalıların sorumlu olduğu, davacı sigorta şirketi bu miktar üzeriden rücu etme hakkı olduğu anlaşılmakla; bu haliyle icra takibinde davalının yapmış olduğu itirazının haksız olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile, takibin 70.150,00TL asıl alacak ve 9.807,55-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 79.957,55-TL üzerinden devamına karar vermek gerekmiştir. Diğer taraftan, kazada tarafların kusur oranı konusu ile gerçek zarar miktarının belirlenmesi yargılamayı gerektirip alacak bu nedenden dolayı likit olmadığından, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; davalının ... 1. Genel İcra Dairesinin 2024/... esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin 70.150,00TL asıl alacak ve 9.807,55TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 79.957,55-TL üzerinden takip talebindeki şartlar dahilinde aynen DEVAMINA,
2-Fazlaya dair istemin REDDİNE,
3-Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
4-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 5.461,90-TL harçtan başlangıçta alınan 1.252,85-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4.209,05-TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 1.252,85 TL peşin harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvuru harcı, 7.500,00-TL bilirkişi ücreti, 6.400,00-TL ATK faturası , 2.975,00-TL tebligat posta masrafı olmak üzere toplam 17.302,6-TL yargılama giderinin davanın kabul oranına göre hesaplanan (%63,55) 10.995,80-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara eşit olarak ödenmesine,
10-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden ödendiği anlaşılan 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul oranına göre hesaplanan (%63,55) 2.414,90-TL'nin davalı ... Nakliye Ltd. Şti'den alınarak hazineye irad kaydına, red oranına göre 1.385,10-TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
11-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/09/2025
Katip
✍E-Imzalıdır
Hakim
✍E-Imzalıdır