TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :2023/
KARAR NO: 2023/
HAKİM :
KATİP:
DAVACI:
VEKİLİ: Av.
DAVALI: ...
VEKİLİ: Av.
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/07/2023
KARAR TARİHİ: 16/11/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 04/01/2024
Mahkememizde görülen davanın açık yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkile ait plaka sayılı Merdeces marka Axor Çekici 1840 Ls 4*2 ve 2007 model aracın, davalı sigorta şirketinin nolu poliçesi ile kaskolandığını, davacı müvekkil tarafından primlerinin tam ve zamanında ödendiğini, Davalı sigorta şirketi tarafından kaskolanan araç 09.06.2020 tarihinde hırsızlanma olayına uğramış olup; davacı müvekkil tarafından işbu husus ilk andan itibaren kolluk kuvvetlerine ve sigorta şirketine bildirildiğini, ekte sunmuş oldukları şikayetçi ifade tutanaklarından da anlaşılacağı üzere davacı müvekkil aracın hırsızlandığını öğrendiği ilk an kolluk kuvvetlerine başvurduğunu, davacı müvekkilin sigorta şirketine yapmış olduğu başvuruda ise; ''...Genel Şartların uygulanabilmesi için öncelikle karşılıklı iyi niyet prensibi çerçevesinde sigortalı yükümlülüklerinin yerine getirildiğinin ve kapsam altında olan bir riskin gerçekleştiğinin tespiti gereklidir. Konu dosyamızda ise ... şartların gerçekleşmediği dolayısı ile de hasarın kapsam dâhilinde olmadığı kararı ile talebinizin karşılanamayacağı...'' şeklinde olumsuz cevap verildiğini, davacı müvekkil üzerine düşen özen yükümlülüğünü yerine getirmiş olmasına rağmen, sigorta şirketi işbu hususu yerine getirmediğini, hırsızlanan aracın anahtarı da davacı müvekkilin uhdesinde bulunmakta olduğun, işbu hırsızlanma olayında, bahse konu aracın çekici kısmı çalınmış olup; aracın yalnızca dorse kısmı yerinde kaldığını, olayın yaşandığı yerin çok yakınında ... kamerası olmasına rağmen aracın çalınmasına yönelik yürütülen tahkikak ile ilgili olumlu sonuç alınamadığını, davacı müvekkil geçimini sağladığı işbu aracın hırsızlanması akabinde ciddi manada zarara ve kazanç kaybına uğradığını, ... nedenle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmişlerdir.
Cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, yapılan araştırmalara istinaden, dava konusu aracın kurgu bir olay olduğunun kuvvetle muhtemel olduğunu, kazanın meydana geldiği mahalde ... kayıtlarının incelenmesi gerektiğini, müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, davanın zamanaşımı sebebiyle ve haksız ve mesnetsiz açılan işbu davanın reddine karar verilmesini beyan etmişlerdir.
Deliller; ... Sigorta A.Ş.'ne, ... CBS Hazırlık Bürosu'na yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, kasko bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Dava dilekçesinde özetle; 05/06/2020 tarihinde meydana gelen rizikodan kaynaklı çalınan aracın rayiç değeri ve kazanç kaybının tahsili talep edilmiştir. Cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığından bahisle reddine karar verilmesi talep edilmiştir. Mahkememizce davalı sigorta şirketine müzekkere yazılmış ve dava konusu aracın poliçesi, hasar dosyası ve ilgili evraklar celp edilerek dosyaya kazandırılmıştır.
Davaya konu olan ... plakalı aracın çalındığı yani rizikonun gerçekleştiği tarih 05/06/2020 tarihidir. Sigorta şirketinin sunduğu araştırma raporunda rizikonun ihbar tarihi 19/06/2020 olarak kaydedilmiştir. Davanın zamanaşımı süresi içerisinde açılıp açılmadığının mahkememizce öncelikle irdelenmesi gerekmiştir. Zira, HMK m.142'de hak düşürücü süre ve zamanaşımı ile ilgili tahkikattan önce karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir. TTK m.1420/1'de aynen, "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar." hükmü öngörülmüştür. Sigorta tazminatı veya bedeli, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her hâlde 1446'ncı maddeye göre yapılacak ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel olur. Can sigortaları için ... süre onbeş gündür. Sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmiş ise süre işlemez.Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlarının C.10. Maddesinde aynen, "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün talepler alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren iki yılda zamanaşımına uğrar." hükmü öngörülmüştür. ... 17. Hukuk Dairesinin 19/11/2012 tarih ve 2012/ Esas 2012/ Karar sayılı emsal kararında da "Kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan davalarda ceza zamanaşımı süresi 6762 TTK'nın 1268. maddesi uyarınca uzamış zamanaşımı uygulanmayacağı, ancak, zorunlu mali sorumluluk sigortası şirketi aleyhine açılan davalarda ceza zamanaşımı süresinin uygulanması gerektiği" gereğine değinilmiştir.Kasko sigorta sözleşmesinden kaynaklanan maddi tazminat talepleri sigorta ettiren ile sigortacının tarafı olduğu sözleşmeye dayanmakta olup, ... davalar 6102 Sayılı TTK’nın 1420. maddesi gereğince 2 yıllık zamanaşımı süresine tabidir. ... düzenleme Kara Taşıtları Kasko Sigortası Genel Şartlarının C.10. maddesinde de açıkça ve aynen yer almaktadır. 6102 Sayılı TTK’nın 1446. ve 1427. maddeleri hükmü uyarınca zamanaşımı süresinin başlangıcı alacağın muaccel olduğu gün, yani sigortalının rizikonun gerçekleştiğini öğrenmesine müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya vermesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her halükarda yapılacak ihbardan 45 gün sonradır.Davacı taraf, 19/06/2020 tarihinde rizikoyu davalı sigorta şirketine ihbar etmiştir, ... tarihten 45 gün sonrası olan 04/08/2020 tarihinde alacağın muaccel olduğunun kabulü gerekir. Alacağın muaccel olduğu tarihten 2 yıl sonra yani 04/08/2022 tarihi dahil olmak üzere ... tarihe kadar alacağın icra takibi ya da dava yoluyla talep edilmesi gerekir. Ancak, eldeki davanın tarihine bakıldığında 2 yıllık zamanaşımı süresinden sonra davanın açıldığı ve cevap dilekçesi ile zamanaşımı definin ileri sürüldüğü anlaşılmakla; davanın zamanaşımına uğramış olması sebebiyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. Davanın kısmi dava olarak ikame edildiği dava dilekçesinden anlaşılmaktadır. HMK m.142 gereğince zamanaşımı definin değerlendirilip tahkikata geçilmeden ve davacıya talebini ıslah etme hakkı tanınmadan dava zamanaşımından reddedildiğinden talep sonucunda talep edilen miktar istinaf sınırının altında kalmış olsa da kararın kanun yoluna tabi olması gerektiği kanaati ile istinaf kanun yolu açık olarak karar verilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın reddine,
2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 269,85 TL karar ve ilam harcından; 179,90 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 89,95 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak, hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından ... hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 2.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
6-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
7-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
8-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 16/11/2023
Katip ...Hakim ...
e-imzalıdıre-imzalıdır