TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2025/
KARAR NO: 2025/
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI :
VEKİLİ: Av.
DAVALI :
VEKİLİ: Av.
DAVA: Kooperatif Üyeliğinin Tespiti
DAVA TARİHİ: 22/01/2025
KARAR TARİHİ: 25/11/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinin Tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı kooperatif 08/12/1993 yılında yedi ortak ile kurulduğunu, müvekkili kooperatifin 9 nolu ortağı olduğunu,14/ Kasım /2003 tarihli çekiliş tutanağında da görüleceği üzere A blok 10 nolu daire kendisine isabet ettiğini, müvekkili çok uzun yıllardır ... da yaşadığını, Üye olduğu tarihten beri üzerine düşen tüm sorumlulukları ödemeleri yerine getirdiğini, Davalı kooperatifin bir başka üyesi için açmış olduğu davada (... 2.Asliye Ticaret Mah.2024/ esas) ara karar ile ... Şehircilik ve İklim değişikliği İl Müdürlüğünden kooperatifin kuruluşundan itibaren tüm genel kurul tutanakları hazırün cetvelleri üye listeleri talep edilmiş ve ilgili dosyaya alındığını, Söz konusu belgeler tarafımızdan incelendiğinde yurt dışında yaşamakta olan müvekkilinin Genel Kurul posta gönderim listelerinde ve hazirun cetvellerinde enson 30/06/2016 tarihli listede yer aldığı ancak bu tarihten sonra 28/06/2017 tarihli genel kurul posta gönderim listesi 30/05/2018 tarihli posta gönderim listesi ve hazirun cetvellerinde yer almadığı ve bu tarihten sonrada herhangi bir posta gönderim listesinde ve hazirun cetvellerinde yer almadığı görüldüğünü, davalı koopetarif yönetimi ile iletişim kurulduğunu ve şifaen davacının ihraç ettiklerini beyan ettiklerini, 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu gereği kooperatif ortaklığının sona ermesi ortağın ortaklıktan çıkması K.K. m. 10 veya kooperatif ortaklığından çıkarılma K. K. m.16 düzenlemeleri ile mümkün olabileceğini, müvekkilinin koopeatif üyeliğinden çıkma yönünde hiç bir iradesi, başvurusu söz konusu olmadığını, Ayrıca davalı kooperatif tarafından yapılmış bir çıkarılma işlemi var ise (herhangi bir sebebe dayanılarak) bu işlem ile ilgili müvekkiline hiç bir bildirim yapılmadığını, herhangi bir ihbar, ihtarname tebliğ edilmediğini, Kooperatif defter ve kayıtlarında yönetim kurulu veya genel kurul kararlarında müvekkilinin ortaklıktan çıkarılmasına ilişkin yapılmış olan bir işlem/karar var ise de hiç bir işlemden müvekkilinin haberi olmadığını, Kooperatif yönetim kurulu karar defterleri ve üye kayıt defter ve kayıtlarına ulaşamadığını ve bu konuda müvekkiline bilgi verilmediğini, kooperatifler kanununda belirlenen usul ve esaslara aykırı bir işlem ile üye kaydının silinmesi /üyeliğinin düşürülmesi/ ihracı mevzubahis olduğunu, müvekkilinin kooperatif üyeliğinin nasıl hangi yöntemle ne sebeple silindiği tarafımızdan tam olarak tespit edilemediğini beyanla davanın kabulünü talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu ile belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve aidatlarını ödemediğini, Müvekkili kooperatif tarafından, ... 19. Noterliği'nin 31/05/2013 tarihli ve ... 19. Noterliği'nin 12/06/2013 tarih, yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacı tarafa aidat ödeme yükümlülüğünü yerine getirmesi amacıyla ihtarname gönderildiğini, davacı tarafça herhangi bir ödeme yapılmadığını, davacının, kooperatife bildirmiş olduğu adreste tanınmadığı da posta memuru tarafından belirlendiğini, gönderilen tebligatların kendisine ulaşması mümkün olmadığını, kanaatimizce davacının sorumluluğunda olduğunu, halihazırda ikamet ettiği adresini kooperatife bildirmeyerek kendisine tebliğ yapılması ihtimalini ortadan kaldırdığını, Kooperatif üyeleri, kooperatife üye olurken tebliğe elverişli adres bildirmek zorunda olduğunu, Kooperatif üyeleri devam ettiği esnada adresi değişen üyelerin adres değişikliklerini kooperatif yönetimine bildirmeleri gerektiğini, Nitekim adres değişikliği yapan bir kooperatif üyesinin yeni adresinin öğrenilmesi kooperatifçe mümkün olmadığını, Öyle ki bu husus Kişisel Verilerin Korunması Kanununa da aykırı olduğunu, Müvekkili kooperatif, davacının bildirdiği adrese tebliğ ile mükellef olduğunu, davacının ihracına ilişkin süreç ve hususlar, kooperatifin üye kayıt defterine de kaydedildiğini, davacı, aidat ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediğini ve bunun sonucunda müvekkili kooperatiften 1163 sayılı yasaya uygun olarak ihraç edildiğini, Kooperatif üyesinin, kooperatife karşı aidat ödeme yükümlülüğü ve sorumluluğu bulunduğunu, Davacı da, aidat ödeme yükümlülüğünü ve sorumluluğunu bildiğini, davacının aidatlarının takibinde olması gerektiğini, Gönderilen ihtarnameler (Kanunda da belirtildiği üzere, davacının müvekkil kooperatife bildirmiş olduğu adresine 2 adet ihtarname gönderilmiştir.) sonucunda da, aidatlarını ödemeyen davacının usul ve yasaya uygun olarak kooperatiften ihracına karar verildiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizde açılan işbu dava kooperatif üyeliğinin tespitine ilişkin olduğu ilişkindir. Davacı vekilinin talebinin değerlendirilmesi amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilerek rapor tanzim edilmiştir. Düzenlenen 29/09/2025 tarihli raporda özetle "Süre, şekil ve kanun koyucunun aradığı diğer şartlar bakımından davacının kooperatif üyeliğinden çıkarılması işleminin Kooperatifler Kanunu'nun 16., 27. ve Kooperatif Anasözleşmesinin 14. maddesinde aranan şartları taşımadığı" tespit edilmiştir. Uyuşmazlık, davacının kooperatif üyeliğinden ihracının usule uygun olup olmadığı hususun değerlendirilmesi ise davacının kooperatif üyesi olduğunun tespitine ilişkindir.Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda; çıkarılma kararının üye defterinde yer aldığı, ancak yönetim kurulu karar defterinde yer almadığı, ayrıca yönetim kurulu ihraç kararının davacıya tebliğ edildiğine daire bir bilgi ve belgenin dosya kapsamında bulunmadığı, bu sebeple sadece şekli anlamda dahi değerlendirildiğinde çıkarılma işleminin Kooperatifler Kanunu 16 ve 27. Maddesi ile Kooperatif Anasözleşmesinin 14. Maddesindeki şartları taşımadığı belirtilmiştir. Davalı tarafça tüm noter ihtarlarının getirtilmesi amacı ile notere müzekkere yazılması ve davacının aidat borçlusu olduğu kooperatifin uzun süre borcu bulunup bulunmadığını takip etmemesinin üyeliğinin zımnen sona erdiğinin bir göstergesi olduğunu belirterek bilirkişi raporuna itiraz etmiştir. Davalı tarafça cevap dilekçesi ile ikamesi talep edilen 2 adet noter ihtarnamesi olup, bunlar ... 19. Noterliğinin 31/05/2013 tarihli ve ... 19. Noterliğinin 12/06/2013 tarihli yevmiye numaraları ihtarnameleridir. Bu ihtarnamelerden tarih olarak 2. Olduğu anlaşılan ... 19. Noterliğinin 12/06/2013 tarihli yevmiye numaralı ihtarnamesi dosya içerisinde mevcut olup bilirkişi tarafından incelenmiştir. Bilirkişi raporunda bu ihtarnamenin ne kadar sürede ödeme yapılması gerektiği ve ödememe müeyyidesinin ne olduğu belirtilmemiş olduğundan ihtarın kanuna ve usule uygun olmadığı belirtilmiştir. Bu durumda ikinci ihtarname hukuka aykırı olduğundan birinci ihtarnamenini hukuka uygun olup olmaması netice itibari ile oluşan hukuki durumu değiştirmeyeceğinden davalının bu yöndeki itirazına itibar edilmemiştir. Üyeliğin zımnen sona ermesi itirazının değerlendirilmesinde ise, davalı tarafça sunulan emsal ... kararında zımnen üyeliğin sonra erme gerekçesi olarak yaklaşık 25 yıl boyunca aidat ödemesinin ve genel kurullara katılımın sağlanmadığı gösterilmiş olup, somut durumda ise davacı en son 2016 yılındaki hazirun cetvelinde yer almış, dava ise 2025 yılında ikame edilmiştir. Bu doğrultuda geçen sürenin emsal karardaki sürenin yarısından dahi az bir süre olduğu, somut durumla davacının itirazlarına dayanak emsal kararın bu açıdan somut duruma emsal olamayacağı değerlendirilmiş olup, neticeten davacının kooperatif üyeliğinden ihracının yukarıda açıklanan gerekçeler ile usule ve yasaya uygun olmadığı kanaati ile davacı ...'ün davalı Sınırlı Sorumlu ... Kooperatifine üye olduğunun tespitine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE; davacı ...'ün davalı Sınırlı Sorumlu ... Kooperatifine üye olduğunun tespitine,
2-Davacının bu dava sebebiyle yaptığı toplam yargılama gideri 4.251,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 615,40 TL karar harcı peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
4-Peşin harç 615,40 TL ve 615,40 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 1.230,80 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,
Dair 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak veya mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. 25/11/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır