T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2015/648
KARAR NO: 2020/774
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... Atalar Mah. Eşref Bitlis Cad. No:561 Körfez / KOCAELİ
VEKİLİ: Av. ... - Dr.Ziya Kaya Mah. İstiklal Cad. Uzunkaya Apt. No:67 K:1 D:1 Gemlik/ BURSA
DAVALILAR : ... - ... ...
- ... - ...
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/05/2015
KARAR TARİHİ: 24/11/2020
KARAR YAZIM TARİHİ : 25/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket Adanır Lojistik Kargo Hizmetleri ve Petrolcülük Hizmetleri San ve Tic. A.Ş. Gemlik Şubesi ve şirket yetkilisi ...'ın, TEB Ekonomi Bankası A.Ş. Körfez Şubesi 6960082 no.lu 75.000.-TL bedelli, 19.10.2014 tarihli çeki, ... Nakliyat Ticaret Ltd. Şti. ve bu şirketin Bursa Şubesi yetkilisi ...'na keşide tarihinden önce teslim ettiğini, müvekkilinin söz konusu çekin bedelini karşı taraf şirkete vadesinden önce ödediğini, Müvekkili şirket yetkilisi ... tarafından söz konusu çekin iadesi defalarca davalı şirketten talep edilmesine rağmen çekin iade edilmediğini, daha sonra söz konusu çekle ilgili olarak müvekkili şirket yetkilisinin, Şekerbank - Bursa Şubesi görevlileri tarafından arandığını ve kendilerinde ... tarafından teslim edilmiş olan 75.000.-TL bedelli bir çekin olduğunu söylediklerini, müvekkili şirket yetkilisi, söz konusu çekin görüntüsünü talep ettiğini ve daha önce bu şirkete teslim etmiş olduğu ve keşide tarihi şikayet olunan tarafından tahrif edilerek sahte imza ile paraflanmış ve 06.05.2015 olarak değiştirilmiş olan yukarıda belirtmiş oldukları çek olduğunu öğrendiklerini, davalı şirket yetkilisinin söz konusu çeki bankaya kredilere teminat olarak teslim etmiş olduğunu söylediklerini, bedeli ödenmiş ve buna rağmen müvekkiline iade edilmemiş olan çekte, davalı şirket yetkilisi tarafından yapılan tahrifat sonucu Gemlik Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikayette bulunulduğunu, söz konusu çekte tahrifat yapılmış olduğu açık olduğundan, HMK 209 ve devamı maddeleri gereğince tedbir kararı verilmesini, Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 05.05.2015 tarihinde, 2015/ 1136 Değ. İş. No.lu dosyasından bu talepleri kabul edilerek teminat karşılığı ihtiyati tedbir kararı verildiğini, bu tedbir kararının ilgili bankaya sunularak söz konusu çek ile ilgili olarak ödeme yapılmadığını, davanın kabulüne, müvekkilinin TEB Ekonomi Bankası A.Ş. Körfez Şubesi 6960082 no.lu 75.000.-TL bedelli, 19.10.2014 tarihli (tahrif edilerek keşide tarihi 06.05.2015 olarak değiştirilmiştir) çeki nedeniyle borçlu bulunmadığının tespitine, esas hakkında karar verilinceye kadar ihtiyati tedbir kararının devamına karar verilmesine, mahkeme masrafı ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılara usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş olup, davalılar tarafından savunmada bulunulmamıştır.
Davacı vekili 17/12/2019 tarihli dilekçesi ile; HMK uyarınca durum ve koşulların değişmesi nedeniyle Akyazı İflas dairesinin dava konusu alacak ile ilgili başvurularının reddi sebebiyle fazlaya ilişkin her türlü hakları iş bu tahrifat nedeniyle uğramış oldukları diğer maddi manevi zararlarının tazmini hakları saklı kalmak üzere, TEB Ekonomi Bankası A.Ş. Körfez Şubesi 6960082 no.lu 75.000.-TL bedelli çek dolayısı ile Akyazı İflas Dairesinin davaya dahil edilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, dahili dava dilekçesi, TEB Ekonomi Bankası A.Ş. Körfez Şubesi 6960082 no.lu 75.000 TL bedelli çek, Bursa CBS 2015/62951 soruşturma sayılı dosyası, Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/ 1136 Değ. İş. No.lu dosyası, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, hukuki niteliği itibariyle kambiyo senetlerine dayalı 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunun 72. Maddesine dayalı icra takibinden önce açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Davacı tarafından TEB Ekonomi Bankası A.Ş. Körfez Şubesi 6960082 no.lu 75.000.-TL bedelli, 06/05/2015 tarihli çekin keşide tarihinden önce davalıya verildiğini bedelinin ödendiği ve keşide tarihinde tahrifat yapıldığını keşide tarihinin 19/10/2014 tarihi olduğunu ileri sürmüştür.
Davacı tarafından davalıya 28/08/2014 tarihinde 105.000 TL ve 13/08/2014 tarihinde 30.000 TL Banka EFT yoluyla ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Yapılan EFT kaydında ödemelerin çek için yapıldığına dair bir kayıt bulunmamaktadır.
Bursa Cumhuriyet Başsavcılığının 2015/62951 Soruşturma numaralı dosyada, davalı şirket yetkilisinin savunmasında, davacının yapmış olduğu ödemelerin araç satışından kaynaklanan borca yönelik olduğu ifade edilmiştir.
Yapılan soruşturma sonucunda 2019/20958 tarihli Karar ile Müşteki vekilinin şikayet dilekçesi, müşteki ...'ın beyanı, ibraz edilen dekontlar ile dekontlar üzerinde yer alan meblağlar ve çek üzerinde yer alan meblağ, ödeme bilgileri üzerinde suça konu çekin bedelinin ödendiğine dair herhangi bir hususun bulunmadığından kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiştir.
Bu kapsamda davacının yapmış olduğu banka ödemesi, havale ile kambiyo senedindeki tahrifata ilişkin düzenlemelere değinmekte fayda bulunmaktadır.
TBK.nun 555 vd maddelerinde düzenlenmiş olan havale, hukuksal nitelikçe (tıpkı onun özel biçimlerinden biri niteliğindeki çek gibi), bir ödeme vasıtasıdır. Eş söyleyişle, havalenin, mevcut bir borcun ödenmesi amacıyla yapıldığı yolunda yasal karine mevcuttur. Bu yasal karinenin tersini (havalenin borcun ödenmesinden başka bir amaçla yapıldığını) ileri süren havaleci (muhil), bu iddiasını kanıtlamakla yükümlüdür.
Senet metnindeki tahrifata dair 6100 sayılı HMK’nin 207. maddesi ve 6102 sayılı TTK’nın 748. Maddelerinde yer verilmiştir.
HMK’nin 207. maddesi “Senetteki çıkıntı, kazıntı veya silinti ayrıca onanmamışsa, inkâr hâlinde göz önünde tutulmaz. Bu tür çıkıntı, kazıntı veya silinti mahkemece senedin geçerliliğine ve anlamına etkili olacak nitelikte görülürse, senet kısmen veya tamamen hükümsüz sayılabilir” hükmünü haizdir.
TTK’nın 748. maddesi ise “Bir poliçe metni değiştirildiği takdirde, değiştirmeden sonra poliçe üzerine imza koymuş olan kişiler, değişmiş metne ve ondan önce imzasını koyanlar ise eski metne göre sorumlu olurlar” düzenlemesini içermektedir.
O halde yukarıdaki açıklamalar toplanan delillerden somut olayda, davacı tarafından davalıya 28/08/2014 tarihinde 105.000 TL ve 13/08/2014 tarihinde 30.000 TL ödemelerin avans olarak verilen 19/10/2014 tarihli çek için yapıldığı ileri sürülmüş ise de banka havale kayıtlarında dava konusu çek için verildiği açıklanmadığından yapılan ödemelerin mevcut borç için verildiği açıktır.
Diğer yandan dava konusu çekin keşide tarihinin ödemelerden sonra olup davacı tarafından ileri tarihli avans olarak çekin davalıya verildiğinin yazılı ve kesin deliller ile sabit olmadığından davacının yapılan ödemelerin çek için yapıldığının ispatlanmadığı kanaatine varıldığı ve çekin zorunlu unsuru olan keşide tarihinde tahrifat olduğu kabul edilse dahi tek başına kambiyo senedi vasfını yitirmesi sonucunu doğurmayacak ve ödemelerin çek için yapıldığını ve avans olarak verildiğini etkilemeyeceğinden ispat edilmeyen davanın reddine, ihtiyati tedbir uygulanarak davalının alacağına kavuşmasının engellenmediğinden davalı lehine kötü niyet tazminatına karar verilmeyerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın subut bulmadığından reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 54,40 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 1.280,82 TL'den mahsubu ile bakiye 1.226,42 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/11/2020
Katip ...
¸E-imzalıdır.
Hakim ...
¸E-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.