T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTürk Milleti Adına
"Karar"
ESAS NO: 2017/1167
KARAR NO: 2021/1046
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... -
VEKİLLERİ: Av. ... -
Av. ... - ...
DAVALI : ... - ... ...
TASFİYE MEMURU: ... - TC ...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 19/09/2017
KARAR TARİHİ: 13/12/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 21/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil ... ile davalı ... Telekomünikasyon İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. arasında imzalanan sözleşmede Bursa - Yalova illeri ile bağlı ilçe ve köylerinin santral sahalarında erişim şebekesi ve altyapı işlerinin yapılması konusunda anlaşıldığını, müvekkille ... Telekomünikasyon İnş.Taah. Tic. Ltd.Şti. arasında 01.07.1996 - 31.12.2001 ile 03.06.2002 - 31.12.2005 dönemlerini kapsayan 2 ayrı Global İhale Sözleşmesi imzalandığını, Global İhale Sözleşmesinin 7. Maddesinin "Firma her hakediş döneminde gerek kendisine ait ve gerekse taşeron firmaya ait çalıştırdığı personelin isim ve puantaj listesini Türk Telekom'a bildirmekle yükümlüdür şeklinde olduğu, bu beyana ait eksik veya yanlış bilgilerden firma sorumludur" hükmünü , 31. Maddesinin ise " Firma işçilerin hak ve alacaklarını Bayındırlık İşleri genel şartnamesinin hükümlerine de uygun olarak zamanında ödemek zorundadır. Aksi halde işçi alacakları firmanın hak edişlerinden kesilerek Türk Telekom tarafından sahiplerine ödenir. Firma bu konuda herhangi bir itirazda bulunmaz." hükmünü taşımadığını, ancak davalı şirketin taraflar arasında imzalanan sözleşmeye aykırı hareket ettiğini, sözleşme gereği vaat edilen işler bitirilip firmayla ilişki kesildikten sonra ... Telekomünikasyon İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından şirket ile imzalanan sözleşme kapsamındaki işleri yapmak üzere çalıştırılan işçilere ödenmesi gereken ücretler ödenmediğinden, söz konusu işçiler tarafından şirket aleyhine üst işveren sıfatıyla sorumlu oldukları gerekçesiyle Bursa İş Mahkemelerinde açılan davaların yapılan yargılamaları sonucunda müvekkil şirketin sorumlu olduğuna karar verilmiş ve yüksek meblağlarda tazminat ödememize sebebiyet verildiğini, İmzalanan global alt işverenlik sözleşmesi gereği işin yapımını üstlenen ... Telekomünikas yon İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.'nin bir kısım işçilerin kıdem tazminatı , ihbar tazminatı , yıllık izin ücreti , bayram ve genel tatil ücrati , fazla mesai ücreti v.b. yasal haklarını ödemeksizin işten çıkardığı iddiası ile tazminat talebiyle müvekkil şirket ve davalı şirket aleyhine Bursa 4. İş Mahkemesinin 2013/603 E. , Bursa 3. İş Mahkemesinin 2013/604 E. , Bursa 5. İş Mahkemesinin 2016/793 E. sayılı dosyaları üzerinden dava açıldığını, İşbu davalar sonucu müvekkil şirket de asıl işveren olarak sorumlu tutalarak tazminatların müştereken ve müteselsilşen tahsiline karar verilmiş kararların kesinleşmesi ve icra takibine konu yapılması , ayrıca ihalenin sona ermiş olması ve davalının hak edişinin bulunmaması nedeniyle, kararlarda hükme bağlanan meblağlar icra dosyalarına müvekkil şirket tarafından yatırıldığını, davalı şirketin işçilerine(icra dosyalarına) daha önceki tarihlerde ödenmek zorunda kalınan meblağların rücuan tahsili için Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde 2008/510 E., Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2011/357 E. ve Bursa 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/170 E. Sayılı dosyaları üzerinden açılmış olan davalarıın kabul edildiğini, gerek Borçlar Kanunu ve İş Kanunu , gerekse de davalı şirket ile müvekkil şirket arasında imzalanan sözleşme hükümlerine göre ödenen meblağlardan davalı ... Telekomünikasyon İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.'nin sorumlu olduğunu, açıklanan hususlar uyarınca müvekkil şirketçe ödenen meblağların rücuan tahsili amacıyla işbu davayı açma zarureti hasıl olduğunu, bu nedenlerle, fazlaya dair her türlü dava ve talep haklar ile faiz oranlarındaki artıştan doğan haklar saklı kalmak kaydıyla 54.827,44 TL’nin icra dosyalarına ödeme tarihlerinden itibaren , merkez bankasının kısa vadeli kredilere uyguladığı değişen oranlardaki avans faizi tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır.
Dava, dava dilekçesinde gösterilen ve işçilik alacaklarına dayalı rücuen tazminat davasına ilişkindir.
Mahkememizce yargılama yapılarak, tahkikat aşamasına geçilmiş, Bursa 5. İş Mahkemesi'nin 2016/793 E, Bursa 3. İş Mahkemesi'nin 2013/604 E, Bursa 4. İş Mahkemesi'nin 2013/603 E. Bursa 12. İcra Müdürlüğü'nün 2017/4584 E. Bursa 5. İcra Müdürlüğü'nün 2012/679 E.-2012/682 E,nkara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/896 E., Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/123, Ankara 4. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2016/557 E. Sayılı dosyaları celp edilerek dosyamız arasına alınmış, Ankara Ticaret Sicil İl Müdürlüğü ile yazışma yapılmıştır.
Dosyamız temin edilen dosyalar ve evraklar ile birlikte işçilik alacakları hesapları konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi raporu temin edilmiştir.
25/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Taraflar arasında imzalanan Global İhale Sözleşmesinin 7 ve 31 maddeleri kapsamında davalı şirketin çalıştırmış olduğu personele yapılacak ödemelerden tek başına sorumlu olduğu, davalı şirket tarafından çalıştırılan personellere ödenmeyen işçilik alacaklarının tahsili için hem davacı hem de davalı şirkete birlikte alacak davalarının açıldığı, bu davaların kesinleşmesi üzerine de davacı ...Ş. Tarafından icra dosyalarına toplam 54.701,06 TL'nin çalışan Recep Yemişen hakkında 10.04.2015 tarihinde 20.489,66 TL, çalışan Veysel Abanoz hakkında 09.05.2017 tarihinde 19.106,39 TL, çalışan Hakan Şahin hakkında 16.04.2015 tarihinde 15.105,01 TL, davacı şirketin yapmış olduğu ödemeleri davalı şirketten ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte rücuan talep hakkının bulunuğu kanaati bildirilmiştir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi,işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.
Hizmet alım tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir.Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatı, iş güvencesi tazminatı, boşta geçen süre ve sosyal haklara yönelik tazminatlardan da son işveren sorumludur. İşçinin yasal hak ve tazminatlarından işverenler müteselsilen sorumludur. Bu sorumluluk işçi haklarından dolayı sadece işçiye karşıdır.
Dava dışı işçilere yapılan ödemelerden davalı sorumludur. Sorumluluk miktarının ne oranda olacağı konusu davamızın çözümlenecek olan sorunlarından birisidir.
Yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda bilirkişi tarafından tanzim edilen 25/10/2021 tarihli bilirkişi raporu gerekçeli, denetime açık olduğunda, hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, buna göre 20.489,66 TL maddi tazminatın 10/04/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 19.106,39 TL maddi tazminatın 09/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 15.105,01 TL maddi tazminatın 16/04/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, buna göre 20.489,66 TL maddi tazminatın 10/04/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 19.106,39 TL maddi tazminatın 09/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 15.105,01 TL maddi tazminatın 16/04/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 1.399,65 TL harçtan peşin alınan 93,62 TL'nin ve 842,70 TL tamamlama harcının düşümü ile 463,33 TL bakiye karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen aşağıda dökümü yazılı 977,50 TL yargılama giderinin kısmen kabul oranına göre hesap edilen 365,30 TL'sinin , 93,62 TL peşin harcın, 842,70 TL tamamlama harcı, 31,40 TL başvurma harcı, 4,60 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.337,62 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
4-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından karar tebliği için gerekli miktar kullanıldıktan sonra artan kısmın kararın kesinleşmesi halinde HMK'nın 333.maddesi uyarınca istek halinde davacıya iadesine,
6-Davalı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde HMK'nın 333.maddesi uyarınca istek halinde davalıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı,davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK’nın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/12/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Yargılama gideri:
750 TL bilirkişi ücreti
227,50 TL posta ve tebligat gideri
93,62 TL peşin harç
842,70 TL tamamlama harcı
31,40 TL başvurma harcı
4,60 TL vekalet harcı