T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/1293 Esas
KARAR NO: 2022/1263
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... MOTOSİKLET VE TOMOTİV SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. - ...
VEKİLİ: Av. ... -
İHBAR OLUNAN: ... -...
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/10/2017
KARAR TARİHİ: 10/11/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 16/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalının, müvekkili hakkında Bursa 1. İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E. Sayılı icra takip dosyasıyla Kambiyo senetlerine mahsus icra takibi başlattığını, müvekkili yapmış olduğu incelemede 6 adet çekten kaynaklı bir alacak olduğunu öğrendiğini, müvekkilinin davalı firmanın İzmir Bölge Bayisi olduğunu, dava dışı 3. Kişi ve Kütahya adresinde bulunan takip dosyası borçlusu ... Telekom. Ltd. Şti'nin davalı şirketten motor almak istemesi nedeniyle adresinin Kütahya olmasından müvekkilinin yetkili bölge bayisi olması nedeniyle, motorların davacı müvekkilden alınması zorunlu olduğunu, müvekkili ile irtibata geçilmiş motorlar bizzat davalı tarafından teslim edildiğini, kısaca müvekkile motor teslimatı yapılmadan motorlar dava dışı 3. Kişiye teslim edildiğini, dava dışı 3. Kişi ... Telekom. Ltd. Şti. bu satışla ilgili 6 adet müvekkili adına çek keşide edip davacıya teslim ettiğini, çeklerde müvekkilinin cirosu talep edilince müvekkili tarafından iyi niyetle cirolandığını, bu çeklerin ödenmemesi nedeniyle müvekkili çeklerin arkasındaki cirosu nedeniyle takibe muhatab olduğunu, oysa müvekkilin bu satıştan herhangi bir kazanç elde etmediğini, motorların teslimini de davalı yaptığını, davanın kabulü ile davaya konu takip nedeniyle müvekkilinin davalı firmaya herhangi bir borcunun olmadığının tespitine, ihtiyati tedbir talebimizin kabulüne, davalının % 20 tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesi ile; Davacının müvekkilinin Bayisi olduğunu, Dava konusu olayda davacı müvekkilden 100 adet motosiklet satın aldığını, ve ... Ltd. Şti'nin UB Motor/ ... adına keşide ettiği 121.248,00 TL tutarında 6 adet çeki cirolayarak müvekkiline verdiğini, Bu satışla ilgili müvekkil tarafından 05.12.2008 tarihli ve 51883, 518840, 518841 ve 518842 numaralı faturaları düzenlediğini, Davacının müvekkilinden aldığı bu motorları 18.12.2008 tarihinde 72704, 72709, 72710, 72711 ve 72712 numaralı faturaları 3. Kişi ... Ltd. Şti.'ne düzenlediğini, Davacının davasının reddine, % 20 İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
KANITLAR:
İcra dosyası, fatura, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporları, vs.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Dava, Bursa 1. İcra Müdürlüğünün 2008/... esas sayılı dosyasına konu borçtan dolayı davacının davalıya borçlu olup olmadığının tespitine ilişkindir.
Davacı vekili tarafından sunulan 23/05/2018 tarihli ıslah dilekçesi ile yeni dava dilekçesi, davalı yana usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Mahkememizce, tarafların iddia ve savunmalarınnı değerlendirilmesi amacıyla davacı ticari defterlerinin incelenmesi yönünden İZMİR NATM'ye talimat yazılmasına, karar verilmiştir.
Alınan 10/06/2019 tarihli bilirkişi raporunda; Davacının yasal defterlerine göre davalı ... Motosiklet ve Otomotiv SanTic. Ltd.Şti.'nin 31.12.2009 tarihi itibari ile 158,22-TL tutarında borç bakiyesi bulunduğu, işbu borç bakiyesinin kasa hesabına virmanlanarak kapatıldığı, Davalının yasal defterlerinin incelenmemiş olması sebebi ile davalı yasal defterlerinde davacı ...'ın borç/alacak bakiyesinin ne olduğu konusunda herhangi bir tespit yapılamadığı, Davacı tarafından 18.12.2018 tarihinde dava dışı ... Telekominikasyon Ltd.Şti. adına 18.12.2018 tarihinde kdv dahil 165.249,16-TL tutarında toplam 13 adet fatura düzenlendiği, işbu faturaların iptal edilerek davacı yasal defterlerinde kayıt altına alınmadığı, İşbu faturaların dava dışı ... firmasının yasal defterlerinde kayıtlı olup olmadığının tespit edilemediği, Davalının talebi üzerine davacının iyi niyetli olarak ciroladığını iddia ettiği aşağıda dökümü bulunan 121.248-TL tutarındaki dava konusu altı adet çekin davacının yasal defterlerinde kayıt altına alınmadığı, 15.07.2009 günlü 8486093 seri no.lu 20.208-TL çek, 25.03.2009 günlü 8486089 seri no.lu 20.208-TL çek, 25.04.2009 günlü 8486090 seri no.lu 20.208-TL çek, 25.05.2009 günlü 8486091 seri no.lu 20.208-TL çek, 25.06.2009 günlü 8486092 seri no.lu 20.208-TL çek, 30.07.2009 günlü 8486094 seri no.lu 20.208-TL çek, Hukuki yorumun takdiri Mahkememize ait olmak üzere davacının yasal defterlerine göre davalı ... Motosiklet ve Otomotiv San.Tic.Ltd.Şti. cari hesabının herhangi bir borç/alacak bakiyesi vermediği tespit edildiği bildirilmiştir.
Mahkememizce; Taraflar arasındaki alacak borç ilişkinin açıklığa kavuşturulması yönünden, davalı yana ait ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.
Alınan 30/12/2019 tarihli bilirkişi raporunda; Davalı firmaya ait 2008 ve 2009 yılları defterlerinin açılış tasdiklerinin T.T.K'nun 69. ile 213. sayılı V.U.K.'nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, Tutulması zorunlu defterlerin birbirlerini doğruladığı, ticari defterlerinin kapanış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırılmamış olduğu, davalı ... Motosiklet Ve Otomotiv. San Ve Tic. Ltd. Şti.'in defter ve belgelerine göre Takip Tarihi itibariyle (26.12.2008) davalının davacıdan 116.908,89 TL alacaklı göründüğü, davalı Ticari defterlerinde ihbar olunan ... Telekomünikasyon Gıda İnş. Bilg. San. Tic. Ltd. Şti. adına herhangi bir hesap veya ticari ilişki kaydına rastlanmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce; Dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdii ile bilirkişi heyetinden davacı ve davalı itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Alınan 22/06/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda; EK-1’deki onaylı Yevmiye defteri fotokopisinde görüleceği üzere takip başlatılan alacağın 120 Alıcılar hesabından 128 Şüpheli alacaklar hesabına virman yapıldığı, kök raporumda ki açıklamanın sehven (Cari hesap ekstresinde yazılı olduğu gibi) “UB AŞ. ALACAĞIN TAHSİLİ” şeklinde yazılmış olduğu, kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce; Tarafların idda ve savunmaları ile önceki bilirkişi raporuna yapılan itirazlarda değerlendirilmek suretiyle dosyanın bir SMMM ve bir hesap uzmanı hukukçu bilirkişiye tevdii edilerek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Alınan 17/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda;
davacı motosikletlerin kendisine teslim edilmediğini bu nedenle borcunun olmadığını
bildirmekteyse de malın sahibi kendisi olduğu, İrsaliye ve faturalar kendi adına düzenlendiği, İrsaliyede teslim yerinin müşterisinin adresi olması durumu değiştirmeyeceği, davacının faturaları
almış 8 günlük yasal sürede itiraz etmemiş ve faturaları kabul etmiş defterlerine de işlediği, daha sonra kestiği faturalar 8 günlük yasal süresinden sonra kesilen malın iadesi faturaları olduğu, aldığı faturaya itiraz edip kestiği iade faturası olmadığı, kestiği faturalara bağlı olarak malın teslim edildiğini gösteren irsaliyelerin de kesilmesi ve fatura içeriği malların davalıya teslim edilmesi gerektiği, burada böyle bir şey olmadığı, davacının fatura kesmiş üstüne iade faturasıdır demiş faturanın içeriği malı irsaliye ile göndermemiş ve faturaları defterlerine işleyerek tüm borcunu kendi hesaplarında sıfırladığı, ancak davalının faturaları defterlerine işlemediği, faturaları teslim alıp almadığı aldıysa 8 günlük yasal süresinde iade edip itiraz edip etmediği belli olmadığı, davacının çeklerden dolayı borçlu olup olmadığı incelendiğinde defter kayıtlarına göre çekler kendisine iade edildiği, çeklerden dolayı borçlu olmaması gerektiği, yani davalının kendi defter kayıtlarına göre davacıdan görünen alacağı çek alacağı değil sattığı ve iadesini kabul etmeyip iade faturalarını defterlerine işlemediği motosikletlerden kaynaklanan satışa ait bir alacak olduğu, kısacası davalı defterlerinde görünen borç satışı yapılan 100 adet motosikletin faturalarından kaynaklanan bir borç olduğu, davacı her ne kadar iade faturası kesmişse de hem bu iade faturalarıyla birlikte motosikletleri iade etmemiş hem de davalı bu faturaları kabul edip defterlerine işlemediği, Burada BA formuyla maliyeye beyan edip etmediği önemlidir bu
nedenle üç firmanın da BA&BS formlarının istenmesinde yarar olduğu raporda belirtildiği, BA&BS formları geldikten sonra ek raporla kesin kanaat heyetçe bildirilecek ve bu raporda icra ile yapılan motosiklet satışları ile ilgili olarak davalıya herhangi bir bedel ödenip ödenmediği konusu da araştırılacağı bildirilmiştir.
Mahkememizce; dosyanın bilirkişiler ... ve ...'a tevdi ile ek rapor düzenlemelerinin istenilmesine, bilirkişilere ticari defterler üzerinde yerinde inceleme yetkisi verilmesine karar verilmiştir.
Alınan 02/10/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda; Sonuç olarak davalının icra dairelerince yapılan tahsilatlardan gelen paralar düşüldüğünde davalının çeklerden dolayı 70.190,67-TL alacaklı olduğu Davacının borçlu olmadığı miktarın : 128.035,21-TL – 70.190,67 TL = 57.844.54 TL olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Toplanan tüm deliller ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde açılan dava; Bursa 1. İcra Müdürlüğünün 2008/... esas sayılı dosyasına konu borçtan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesine ilişkindir. Bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda; davalının ticari defter ve kayıtlarına göre takip tarihi itibariyle davalının davacıdan 116.908,89 TL alacaklı olduğu, davacının davalı şirketin İzmir Bayisi olduğu, davacının Kütahya'da faaliyet gösteren müşterisi ... Telekominikasyon Ltd. Şti'den sipariş aldığı, motosikletleri davalıdan satın alarak dava dışı müşterisine gönderilmesini sağladığı, faturaların doğal olarak davacı adına düzenlendiği, davacının faturaları alıp defterine işlediği, itiraz etmediği, davacının müşteriden aldığı çekleri davalıya ciro ettiği, çek bedellerini ödemeyince davalının icra takibi başlattığı, dava konusu borcun motosiklet satışından kaynaklandığı, bilirkişi tarafından icra dosyasına yapılan ödemelerin düşülmesi sonucu borç miktarının 57.844,54 TL olarak belirtilmiş ise de, bu hususun icra dairesi tarafından kapak hesabı yapılırken düşüleceği, dolayısıyla icra takibi tarihi itibariyle çek bedelleri toplamı olan 128.035,32 TL davalı alacaklı olmakla davanın reddine, dosyada ihtiyati tedbir kararı verilmediğinden davalı vekilinin kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın REDDİNE,
2-Davalı vekilinin kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 2.186,53 TL'den mahsubu ile artan 2.105,83-TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Kararın niteliği gereği davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan posta, tebligat gideri 201,70 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davalı yararına ölçümlenen 20.205,28-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair;taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 10/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.