T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/1303
KARAR NO: 2022/384
BAŞKAN: ... ...
ÜYE: ... ...
ÜYE: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI :...-...
DAVALI : ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Ticari Şirket ortaklığından ayrılma
DAVA TARİHİ: 17/10/2017
KARAR TARİHİ: 30/03/2022
YAZIM TARİHİ: 21/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket ortaklığından ayrılma davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin hissedarı olduğunu, 03/04/2017 tarihinde haklı sebeplerle ortaklıktan ayrılma isteğinin noterlikçe düzenlenen ihtarname ile davalı şirkete bildirdiğini, ancak davalı şirket tarafından bu hususta herhangi bir işlem yapılmadığını, şirketin kuruluşundan bugüne kadar şirketin iş ve işleyişi ile ilgili bilgi alamadığını, bilanço ve mali tabloların kendisine gösterilmediğini ve yanlış düzenlendiğini, bu suretle denetim hakkının elinden alındığını, şirketin yönetiminde söz hakkı tanınmadığını, şirket müdürünün elde ettiği paraları şahsi hesaplarına aktardığını ve şirket ortaklarından Ebubekir Uçar'ın şirketin faaliyet alanında iş alıp, bu işleri kendi adına yaptığını belirterek, davalı şirketin feshine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı adına dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir.
Davalı vekili katılmış olduğu oturumlarda ve beyan dilekçelerinde davanın reddini talep etmiştir.
KANITLAR:
Davalı şirketin ticari sicil dosyası, bilirkişi raporları,
KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava, davacının davalı şirket ortaklığından çıkmaya izin verilmesi ve ayrılma akçesinin tahsiline ilişkindir.
Taraflarca gösterilen kanıt ve belgeler toplanmış, gösterilen tanıklar dinlenmiştir.
Davalının ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak konusunda uzman SMMM bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
SMMM bilirkişi Ayhan Aydın tarafından düzenlenen 19/12/2018 tarihli bilirkişi raporunda; davalı şirket tarafından sunulan, davalı şirkete ait Yapı Kredi Bankası Organize Sanayi Şubesindeki hesaba ait 30/10/2014-30/11/2018 tarihleri arasındaki hesap hareketleri incelendiğinde; banka hesap hareketlerinin, davalı şirket tarafından ticari defterlere denetime uygun bir şekilde işlenmediği, banka hesabında gözüken bakiye ile şirket bilançolarında gözüken tutarların bile birbirini teyit etmediği, davalı şirket tarafından ticari defterlerine, tahsilat ve ödeme kayıtlarının denetime uygun şekilde işlenmediği, davalı şirketin ticari defter - kayıtlarına ve bağlı bulunduğu Nilüfer Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne verdiği beyannamelere göre; 2014 yılı net satışlarının 340.504,61 TL, Net zararının 7.957,99 TL olduğu, 2015 yılı net satışlarının 332.208,43 TL, Net Karının 1.640,29 TL olduğu, 2016 yılı net satışlarının 371.749,42 TL, Net Karının 981,74 TL olduğu, 2017 yılı net satışlarının 182.393,23 TL, net zararının 151.438,74 TL olduğu, 01.01.2018-30.09.2018 dönemi net satışlarının 279.958,08 TL, net zararının 16.899,56 TL olduğu, davalı şirketin kayıtlarına göre; şirketin zarar ettiği; ancak faaliyetine devam ettiği, şirketin herhangi bir banka kredisinin olmadığı, şirketin ortaklarına borçlandığı, şirketin 30.09.2018 tarihli mizanına göre; ortak ve müdür Metin Doğan'ın şirketten 303.100,00- TL alacaklı olduğu, ortak Ebubekir Uçar'ın şirketten 133.900 TL alacaklı olduğu, davacı tarafından , davalı şirket müdüründen, şirket hakkında bilgi istediği ve verilmediği yönünde herhangi bir belge sunulmadığı, davalı şirket tarafından, 2014-2015-2016-2017 yılları Olağan Genel Kurul toplantılarının yapılmadığı, davalı şirketin 12.07.2002 tarihinde faaliyete başladığı, faaliyetinin hala devam ettiği, 2017 yılında çalışan işçi sayısının aylık 7-8 kişi olduğu, davalı şirketin son ortaklarının Metin Doğan, Ebu Bekir Uçar, ... olup, şirketin 30.09.2018 tarih mizana göre; şirket öz sermayesinin (-) 16.536,70 TL olduğu, mahkemece davacının şirket ortaklığından, ortaklıktan ayrılma akçesi karşılığında çıkmasına karar verilmesi halinde, ilgili bilirkişilerce rayiç değerlere göre bilanço düzenlenmesi gerektiği görüş ve kanaatinin bildirildiği görülmüştür.
Davacının, davalı şirketteki ayrılma akçesinin hesaplanması yönünden, önceki mali müşavir bilirkişinin yanına bir Ziraat Mühendisi , bir Makine Müh.bilirkişi eklenmek suretiyle mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak bilirkişi kurulundan rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen tarihli 18/09/2019 bilirkişi kurulu raporunda; davalı şirketin vergi dairesine verdiği beyannamelere göre; 2014 yılı net satışlarının 340.504,61 TL, net zararının, 7.957,99-TL, 2015 yılı net satışlarının 332.208,43 TL, net karının 1.640,29 TL 2016 yılı net satışlarının 371.749,42 TL, net karının 981,74 TL , 2017 yılı net satışlarının 182.393,23 TL, net zararının 151.438,74 TL , 2018 yılı net satışlarının 355.266,31 TL, net zararının 20.135,39 TL olup, 01.01.2019-30.06.2019 dönemi net satışlarının 108.386,53 TL, net zararının 63.950,29 TL olduğu, şirketin ticari defter kayıtlarına göre; sürekli zarar ettiği, ancak faaliyetini sürdürdüğü, sürekli zarar etmesine rağmen faaliyetini ortaklara borçlanarak sürdürmesinin ticari teamüllere aykırı olduğu, sosyal bir amaca yönelik ticaret yapılamayacağından şirket amacının kar elde edip sürekliliği sağlaması olduğundan söz konusu dönem ve önceki dönemlerde beyan edilen zararların doğruluğunun izahı gerektiği, şirketin mali tablolarının (Bilanço, Gelir Tablosu) gerçek durumu net olarak yansıtmadığı, ticari defterlerinin usulüne uygun şekilde tutulmadığı, davalı şirket tarafından, 2014-2015-2016-2017-2018 yılları Olağan Genel Kurul toplantılarının yapılmadığı, ortaklara herhangi bir kar dağıtımı olmadığı, ticari defterlere göre dağıtılacak bir karda olmadığı, ticari defter kayıtlarında; Gemlikte bulunan tarlalardaki bitkilerle ilgili herhangi kayıt tespit edilemediği, davacı tarafından şirketin gayri resmi ortağı olduğu iddia edilen (Gemlik'teki tarlalar) Hüseyin Aksoy ile ilgili, davalı şirketin ticari defter kayıtlarında herhangi bir kayıt tespit edilemediği, şirket ortaklarının Metin Doğan , Ebubekir Uçar, ... olup, davalı şirketin 30.06.2019 tarihli rayiç değer bilançosuna göre öz Sermayesinin: (-)1.014.544,17 TL olduğu ancak davalı şirketin ticari defterlerinde 30.06.2019 tarihinde ticari mallar stoklarının 1.040.531,29 TL olması gerektiği, keşif esnasında Ziraat Mühendisi bilirkişi tarafından stokların 115.190,00 TL olarak tespit edildiği , (stokların satılmış olduğu, ticari defterlerde gelir kaydı olmadığı) dolayısıyla rayiç değer bilançosunda Ticari Mal stoklarının 1.040.531,29 TL alınması gerektiği, davalı şirketin 30.06.2019 tarih ticari defter kayıtlarında; ortak ve müdür Metin Doğan'ın davalı şirketten 338.100,00 TL alacaklı, davacı ...'in şirkete ortak olmasından sonra, ortak ve müdür Metin Doğan'ın davalı şirketten toplam 265.000,00 TL alacak kaydının yapıldığı, şirket ortak ve yöneticileri tarafından alacak kayıtları Ile ilgiti belge ibrazında bulunulmadığı, dolayısıyla 265.000,00 TL ortak alacak kaydının rayiç değer bilançosunda gösterilmemesi gerektiği, davalı şirketin 30.06.2019 tarih ticari defter kayıtlarında; Ortak Ebubekir Uçar'ın davalı şirketten 168.900,00 TL, davacı ...'in şirkete ortak olmasından sonra, Ortak Ebubekir Uçar'ın, davalı şirketten toplam 110.000,00 TL alacak kaydının yapıldığı, şirket ortak ve yöneticileri tarafından alacak kayıtları ile ilgili belge ibrazında bulunulmadığı, dolayısıyla 120.000,00 TL ortak alacak kaydının rayiç değer bilançosunda gösterilmemesi gerektiği, davalı şirketin rayiç değer bilançosunda ticari mal stoklarının 1.040.531,29 TL alınması ve ortaklara borçlar tutarının 375.000,00 TL eksik gösterilmesi sonucu; davalı şirketin 30.06.2019 tarihli rayiç değer bilançosuna göre Öz Sermayesinin: 285.797,12 TL olduğu, davacı ...'in şirket ortaklığından çıkarılması durumunda, hesaplanan öz sermaye gereğince davacıya ödenmesi gereken bedelin (285.797,12TL X * 33) — 94,313,00 TL olduğu, davacının 66 adet hisse payının, diğer 134 adet hisseye sahip ortaklar arasında dağıtılmasında diğer ottakların hisselerinin kendi aralarında oranlaması Ile dağıtılması gereken hisse adedinin ve rayiç hisse tutarının; Metin Doğan'ın, davacının 34 adet hissesi için ödemesi gereken tutarın 48.585,66 TL olduğu, Ebubekir Uçar'ın, davacının 32 adet hissesi için ödemesi gereken tutarın 45.727,34 TL olduğu bildirilmiştir.
Dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların itirazları ve 18/09/2019 tarihli bilirkişi raporunda ortakların 375.000,00-TL şirkete borç verdikleri kabul edildiği halde kendi raporlarında ortaklar borç hesabında gözüken 415.000,00-TL'nin dikkate alınmadığı bildirildiğinden bu çelişkiyi de giderecek şekilde ek rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen tarihli 10/02/2020 tarihli ek bilirkişi kurulu raporunda; davalı şirketin 30.06.2019 tarihli rayiç değer bilançosuna göre öz sermayesinin 323.779,58 TL olup, davacı ...'in şirket ortaklığından çıkarılması durumunda, hesaplanan öz sermaye gereğince davacıya ödenmesi gereken bedelin (323.779,58 X 33) = 106.847,26 TL olduğu bildirilmiştir.
Mahallinde yeniden keşif ve bilirkişi yaptırılarak önceki bilirkişiler haricinde 1 SMMM, 1 Ziraat Mühendisi, 1 Makine Mühendisi bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Alınan 05/03/2021 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; davalı şirketin beyan ettiği 2014-2015-2016-2017-2018 2019
yıllarına ait resmi defterler incelendiğinde 2015 yılı yevmiye defterinin olmadığı 2018 yılı yevmiye
defterine 30.09.2018 tarihine kadar farklı bir firmanın muhasebe kayıtlarının olduğu ve kapanış
kaydının yapılmadığı, 2018 yılı defteri kebir defterinin boş olduğu, envanterlerine yılbaşı yıl sonu
stoklarının liste şeklinde yazılmadığı diğer defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresi içinde
yapıldığı, mahallinde 25.12.2020 tarihinde yerinde yapılan keşif sonucu tespit edilen süs bitkilerinin değerinin
315.887,50 TL olduğu ticari defter kayıtlarında (153 Ticari Mallar Hesabı) stok bakiyesinin
1.214.433,79 görüldüğü 1.214.433,79 - 315.887,50 = 898.546,29 TL tutarında faturalı alışı yapılan
stoktaki ticari malın mevcut olmadığı, bu malların satışı yapılıp ticari defterlere gelir kaydının
yapılmadığı , davalı şirketin 2014-2015-2016-2017-2018-2019 yılları Olağan Genel Kurul
toplantılarının yapılmadığı, davacı ...'in ortaklıktan ayrılma talebi ile davalı şirketten ayrıldığı 03.04.2017 ile 31.12.2020 tarihi arasında 33 aylık kullandığı araç kira bedeli 33 aylık en düşük 1.000,00-TL için
33.000,00 TL.33 aylık en yüksek 1.500,00 TL için 49.500,00 TL hesaplandığı, davalı şirketin öz sermaye rayiç değer hesaplaması sonucu 388.669,46 TL olup, davacının ortaklıktan çıkarılması kararı alınması durumunda 388.669,46
-TL öz sermayenin davacı tarafın payına düşen rayiç hisse tutarı olan 128.260,92 TL, Metin Doğan'ın 66'da 34 hisse için ödemesi gereken tutarın 66.073,81-TL
,Ebubekir Uçarın 66'da 32 hisse için ödemesi gereken tutarın 62.187,11 TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
Dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların itirazları ve 18.09.2019 tarihli bilirkişi raporunda ortakların 375.000,00 TL şirkete borç verdikleri kabul edildiği halde kendi raporlarında ortaklar borç hesabında gözüken 415.000,00 TL‘nın dikkate alınmadığı bildirildiğinden bu çelişkiyi giderecek şekilde bilirkişilerden ek rapor düzenlenmesi istenmiştir
Makine Mühendisi Abdullah Dinçer, Ziraat Yüksek Mühendisi Hayrettin İnal, SMMM Rafet Canok tarafından düzenlenen 11/10/2021 tarihli ek bilirkişi kurulu raporunda; davalı şirket resmi defter kayıtlarında görülen keşif tarihinde şirket bünyesinde fiilen tespit edilmemiş olan 898.546,29 TL ticari mal 31.12.2019 tarihli bilançodaki 1.214.433,79 TL tutarlı ticari mallar tutarı içinde öz sermaye hesabına dahil edildiği, davacının davalı şirkete ortak olduğu tarihte davalı şirketin ortaklara olan borç tutarı olan 132.000,00 TL öz sermaye hesabında dikkate alınmış olup 25.09.2019 tarihli bilirkişi raporunda davalı şirketin 30.06.2019 tarihli bilançosunda ortaklara olan borç hesabı tutarı olan 507.000,00 TL - 132.000,00 TL ile farkı 375.000,00 TL,'nin öz sermaye hesabına dahil edilmemiş, düzenlenen 05.03.2021 tarihli raporda davalı şirketin 31.12.2019 tarihli bilançosunda ortaklara olan borç hesabı tutarı olan 547.000,00 TL - 132.000,00 TL ile farkı 415.000,00 TL'nin öz sermaye hesaplamasına dahil edilmediği, davacı ... Güneyİn ortaklıktan ayrılma talebi ile davalı şirketten ayrıldığı 03.04.2017 ile 31.12.2020 tarihi arasında 33 aylık kullandığı araç kira bedeli 33 aylık en düşük 1.000,00 TL için 33.000,00 TL.33 aylık en yüksek 1.500,00 TL için 49.500,00 TL hesaplandığı , davalı şirketin öz sermayesinin 388.669,46-TL olduğu, davacı ...'in ortaklıktan çıkarılması kararı alınması durumunda 388.669,46 TL öz sermayenin davacı tarafın payına düşen rayiç hisse tutarı olan 128.260,92 TL, diğer ortaklar Metin Doğan'ın 66'da 34 hisse için ödemesi gereken tutarın 66.073,81- TL, Ebubekir Uçarın 66'da 32 hisse için ödemesi gereken tutarın 62.187,11-TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
TTK 636/3 maddesinde "...haklı sebeplerin varlığı halinde her ortak mahkemeden şirketin feshini isteyebilir.Mahkeme istem yerine,davacı tarafa payının gerçek değerinin ödenmesine veya davacı ortağın şirketten çıkartılmasına veya duruma uygun düşen ve kabul edilebilir diğer çözüme hükmedebilir" şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Yine 6102 sayılı TTK'nın 638/2. maddesinin "Her ortak,haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir..." hükmü ile yine aynı yasanın 641/1. Maddesinde ise "Ortak şirketten ayrıldığı takdirde, esas sermaye payının gerçek değerine uyan ayrılma akçesini istem hakkını haizdir." hükmü yer almaktadır.
Davalı şirketin şirketin ticari defter kayıtlarına göre; sürekli zarar ettiği, ancak faaliyetini sürdürdüğü, sürekli zarar etmesine rağmen faaliyetini ortaklara borçlanarak sürdürmesinin ticari teamüllere aykırı olduğu, şirketin genel kurul toplantılarının yapılamadığı, taraflar arasında güven ilişkisi kalmadığından artık şirket menfaati için birlikte hareket etmeleri de mümkün olmadığı anlaşıldığından şirketin feshi koşullarının oluştuğu kanaatine varılmış ancak şirketin diğer ortaklarının şirketi devam ettirmek iradeleri karşısında TTK 636/3 maddesi uyarınca davacının şirket ortaklığından çıkarılmasının uygun olacağı kanaatine varılmıştır.
Yargıtay içtihatları uyarınca çıkma payının karar tarihine en yakın tarihteki pay değerine göre hesaplanması gerektiğinden ve aldırılan 11/10/2021 tarihli en son bilirkişi raporu usul ve yasaya uygun olduğundan bu bilirkişi raporunda belirlenen 128.260,92-TL ayrılma akçesi ödenerek şirket ortaklığından çıkmasına karar vermek gerekmiştir.
Davalı vekilinin ,şirkete ait aracın davacı tarafından kullanılması nedeniyle davacının çıkma payından aracı kiralama/kullanma bedelinin düşülmesine dair bilirkişi raporuna itirazı, taraflar arasında aracın kullanılması karşılığında ücret ödeneceğine dair bir anlaşma olduğu ileri sürülmediğinden ve aracın mülkiyetinin şirkete ait olması nedeniyle şirketin istediği zaman aracı davacıdan geri alabileceği gözönüne alınarak görülmemiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; 128.260,92-TL çıkma payının ödenerek davacının davalı şirket ortaklığından çıkarılmasına,
2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 8.761,50-TL harçtan peşin alınan 2.221,78-TL harcın (31,40-TL peşin ve 2.190,38-TL tamamlama harcı toplamı) mahsubu ile bakiye 6.539,72-TL harcın davalı şirketten tahsiline (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 11/06/2015 tarih ve 2015/2255 esas -2015/81/66 karar sayılı kararı )
3-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 2.102,90-TL yargılama gideri ile peşin alınan 2.221,78-TL harcın (31,40-TL peşin ve 2.190,38-TL tamamlama harcı toplamı) davalı şirketten alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,
Dair; davacı ile davalı vekilinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 30/03/2022
Başkan ...Üye ... Üye 151390 Katip ...
¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır. ¸E-imzalıdır.
Davacı gideri,
31,40 TL ilk gider,
314,00 TL keşif harcı
1.400,00 TL bilirkişi ücreti,
357,50 TL tebligat ve posta gideri,
2.102,90 TL toplam gider