T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/1305 Esas
KARAR NO: 2020/66
HAKİM : ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... (... MAKİNA) - T.C.N.... -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : .... -
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/10/2017
KARAR TARİHİ: 04/02/2020
KARAR YAZIM TARİHİ : 06/03/2020
Mahkememize tevzi edilen İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ile davalı taraf arasında 31/03/2017 tarihli folyo yapıştırma makinası revizyon işine dair sözleşme akdedildiğini, sözleşmenin konusu davalı tarafa ait mevcut olan cam kavanoz folyo yapıştırma makinasında revizyon yapıldığını, tarafların revizyon sonrası makinanın dakikada 20-30 kavanoza folyo yapıştırma kapasitesinde olacak şekilde revizyonun teknik gerekliliği konusunda anlaştıklarını, taraflar arasında akdedilen sözleşmede sözleşme bedelli 40.000 TL + KDV olarak kararlaştırıldıklarını, müvekkilinin sözleşmede kararlaştırılan süre zarfında kendisine teslim edilen sözleşme konusu makinayı davalı firmanın yetkilisi olan Mehmet Konal'a eksiksiz, hasarsız ve çalışır vaziyette ve sözleşme bedelini faturalandırılarak teslim ettiğini, davalı firmanın bu aşamadan sonra müvekkiline sözleşme bedelinin 20.000 TLlik kısmını ödediğini ancak sözleşme ve fatura bedelinin bakiye kalan kısmı olan 27.200 TL sözleşmenin 5.1 maddesinde düzenlenen ödeme şartları hükümlerine aykırı olarak ve yapılan tüm uyarılara rağmen ödemediğini, davalı firma tarafından sözleşme bedelinin ödenmemesi üzerine davalı firma aleyhinde Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2017/... sayılı dosyasından yapılan itiraz dilekçesinde icra takibinin durmasına sebebiyet verdiğini, davalı firma vekili itiraz dilekçesinde sözleşmeye konu makinanın teslim edilmediğini, bu sebeple sözleşme şartlarının yerine getirilmemesinden bahisle borcun doğmadığını ifade etmişse de sözleşme konusu makinanın teslim edildiğinin aşikar olduğunu, davalı firma tarafından makinanın randımanlı çalışmadığı ve müvekkilinden bu durumun düzeltilmesinin istendiğini, müvekkilinin 10/07/2017-12/07/2017 tarihleri arasında davalı şirket merkezine giderek vermiş olduğu servis hizmetinde olumsuzluğun makinanın kullanıcı hatasından kaynaklanan ve yanlış yağ kullanılmak suretiyle meydana geldiğinin tespit edildiğini ve buna rağmen olumsuzluğun giderilerek, makinanın ayarlarının düzeltildiğini ve servis süresi boyunca firma yetkililerince makinanın kullanılması konusunda eğitimler verilmiş olmasına rağmen davalı tarafça müvekkilinin hak etmiş olduğu bedelin ödenmediğini, bu nedenlerle davalı firma aleyhine başlatılan takibe davalı tarafça yapılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi için işbu davayı açtıklarını, açılan işbu davanın kabulü ile Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2017/... sayılı icra takip dosyasının devamına, alacak likit ve davalı kötüniyetli olduğundan davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu sözleşmeye göre teslim edilmesi gereken makinenin tam ve eksiksiz olarak çalışır vaziyette teslim edildiğini, davacının müvekkili şirkete ait makineyi revize edecek ve sözleşmede belirtilen şartlarda çalşıır hale gireceğini, davacı tarafından müvekkili şirkete satılan bir mal olmadığını, bir hizmetin söz konusu olduğunu, makinenin müvekkili şirkete teslim edilmesinin sözleşmeden kaynaklı borcun ifa ettiği anlamı taşımadığını, davacı tarafın makinede gerekli revizyonu yaptığı iddiası ile makineyi müvekkili davalıya getirdiğini ve kurduğunu, ancak makinenin çalışmaya başladığı zaman gazyağı kokmaya başladığını, makinenin çikolata kaplarına folyo yapıştırmak amacı ile kullanıldığını, çikolatalarda gaz yağı koktuğunu, bu durumun davacıya bildirildiğinde makineyi gaz yağı ile yıkadıklarını bildirdiklerini, aynı zamanda makineyi kurmaya gelen firma yetkilisinni aynı zamanda davacının kardeşi ... ile birlikte makinenin çalşıtırıldığını, makinenin aynı anda 4 kavanoz folyo yapıştırması gerekirken 1. ve 2. gözlerde folyo kesme sorunu nedeniyle kavanozlara sorunsuz folyo yapıştırılmadığının görüldüğünü, bunun sebebinin de 1. ve 3. gözlerde bıçakların değişmesinin gerektiğini, bu duruma ilişkin olarak da davacı firma yetkilisi ...'in de imzaladığı 12/07/2017 tarihli tutanak düzenlendiğini, tutanakta makinenin çalışmamasındaki sorunun davacı tarafta olduğunun yazılı olduğunu, davacının sözleşmede belirtilen şartlarda makineyi teslim etmediğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2017/... sayılı icra takip dosyası, irsaliyeli fatura, folyo yapıştırma makinesi revizyon işine ait sözleşme örneği, 12/07/2017 tarihli tutanak, servis sipariş ve teslim formu, ticari defterler, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine itirazın İİK’nun 67.maddesi gereğince iptali istemidir.
Davacı tarafından faturaya dayalı olarak 24/07/2017 tarihinde ilamsız takip talebinde bulunmuştur. İcra Dairesi tarafından davalı borçluya ilamsız takiplerde ödeme emri 02/08/2017 tarihinde tebliğ edilmiş ve davalı tarafından yasal süre içinde 07/08/2017 tarihinde borca itiraz etmiştir.
Dosya Giresun Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yoluyla gönderilerek, dava konusu folyo yapıştırma makinesi üzerinde 3 kişilik makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyeti ile keşif yapılarak dava konusu folyo yapıştırma makinesinin revizyonuna dair sözleşme kapsamında edimlerin yerine getirilip getirilmediği, ayıp varsa ayıbın giderim bedeli konularında rapor düzenlenmek üzere bilirkişi heyetine tevdii ediilmiştir.
Bilirkişi heyetinin talimat mahkemesine sunmuş olduğu bilirkişi raporunda özetle: 04/03/2019 tarihli yapılan keşif sonrası dava konusu folyo yapıştırma makinesinin revizyonu için taraflar arasında yapılan sözleşmede yapılacak revizyon işinin genel şartlarının tam olarak yerine getirilmediğinin anlaşıldığını, folyo yapıştırma makinesinin; tam anlamı ile makinenin düzgün çalışması için dengeli bir şekilde teraziye alınarak yere montajı sağlandığını, folyo attığını sıran mekanizmanın makine senkronizasyonuna uyumlu hale getirilmesi gerektiğini, yapışmayı sağlayan ısıtıcı rezistanlarının düzgün çalışmasının sağlandığını, folyo kesme bıçaklarının tam anlamıyla çalışmadığını, buda folyoda yapışmadan kopma, uzama veya yırtılma sorunu oluşturduğunu, yapıştırma için kullanılan çenelerin eşit oranda kavanoz ağızlarına baskı yapması sağlandığını, kavanozların yapıştırma bölümüne taşıyan konveyör sistem kavanozları daha sabit şekilde tutacak şekilde tasarlanması gerektiğini, olası bir kavanoz kırılması ile operatörün ve ürünün zarar görmesinin işgüvenliği açısından engellenmiş olacağını, makinenin folyo yapıştırma ve kesme işleminin işgüvenliği açısından kapalı bir kabın içerisinde yapılması gerektiğini, bu eksikliklerin giderilmesi için Giresun ve Ordu'da bulunan üç farklı firmadan folyo yapıştırma makinesinin eksiklikleri hakkında bilgi vermek yoluyla, bu eksikliklerin giderilmesi için fiyat araştırması yapıldığını ve alınan tekliflerin aritmetik ortalaması alınarak eksikliklerin giderilmesi için ortalama 16.667 TL olarak fiyat alındığı mütalaa edilmiştir.
Davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itirazları, tarafların iddia ve savunmaları, taraflar arasındaki sözleşme değerlendirilerek, makinenin ayıplı olup olmadığı, ayıbın açık ayıp mı gizli ayıp mı olduğu, ayıbın kullanıcı hatasından mı kaynaklandığı, üretim ve revizyondan mı kaynaklandığı, bu kapsamda tarafların sorumlulukları ve ayıp giderim bedellerine ilişkin ek rapor düzenlenmek üzere dosya talimat mahkemesine gönderilmiş olup, talimat mahkemesince ek rapor düzenlenmek üzere dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.
Bilirkişi heyetinin talimat mahkemesine sunmuş olduğu 29/07/2019 havale tarihli bilirkişi ek raporunda özetle: Dava konusu folyo yapıştırma makinesinin revizyonu için taraflar arasında yapılan sözleşmede yapılacak revizyon işinin genel şartlarının tam olarak yerine getirilmediğinin anlaşıldığını, folyo yapıştırma makinesinin; tam anlamı ile makinenin düzgün çalışması için dengeli bir şekilde teraziye alınarak yere montajı sağlandığını, işin bedeli olarak kararlaşıtırılan 40.000 + 20.000 TL KDV iş konusu sözleşmenin imzalandığı tarihte nakden ve defaten ödenecek olup bakiye sözleşme konusu makinenin teslim tarihnide nakden ve defaten ödeneceğinin sözleşme ile hüküm altında alındığını, davacıya ait 10/07/2017 tarihli 000176 sıra numaralı ve teslim süresi 12/07/2017 olarak görülen servis sipariş ve teslim formunda "revizyon edilmiş olan folyo yapıştırma makinasında koku şikayeti makinada bulunan şartlandırıcı fındık yağ/piromatik yağ sebebiyle olduğu tespit edilip makinanın 1 ve 3 gözleri kesmenin (bıçakların) kırılması ve körelmesi sonucu yapıştırma yapmadığının tespit edildiğini, servis süresi boyunca gerekli ayarlamaları ve eğitimleri ... ve ... verilmiştir." yazılı olduğu ve imzaların da bulunduğunun tespit edildiğini, yapılan inceleme ve keşif değerlendirmesine göre meydana gelen arızanın kullanıcı hatasından kaynaklanmadığının kabul edildiğini, ürüne ait ayıbın açık ayıp olarak değerlendirildiği, makinenin bir önceki raporda ve yukarıda yazıldığı üzere eksikliklerin giderilmesi için alınan fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınarak eksikliklerin giderilmesi için ortalama 16.667,00 TLnin maliyet olarak ortaya çıktığını, yapılacak işlemlerin bir bütün halinde kabul edildiğinden dolayı ayrı ayrı fiyatlandırma yapılmadığı mütalaa edilmiştir.
Uyuşmazlığın, taraflar arasında düzenlenen 31/03/2017 tarihli folyo yapıştırma makinesi revizyon sözleşmesi kapsamında davacının yüklenici, davalının iş sahibi olup davacının yaptığı iş sebebiyle hak ediş alacağı, davalının ise ayıp savunması sebebiyle haklarına ilişkindir.
Bu kapsamda, yasal hükümler dğerlendirildiğinde 6098 sayılı TBK'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerinde kural olarak yapılan işin miktar ve değerini ispat yükü yüklenicide, iş bedelinin ödendiğini ispat yükü ise iş sahibindedir. Yüklenici yaptığı işin tutarını, iş sahibi de iş bedelini ödediğini ispatlamak zorundadır.
Ayıp, imal edilen bir eserde veya malda, sözleşme ve ekleri ile iş sahibinin beklediği amaca ve dürüstlük kurallarına göre bulunması gereken vasıfların bulunmaması, bulunmaması gereken vasıfların ise bulunmasıdır. Şayet, imal edilen eserde ayıp varsa, iş sahibi tarafından süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulması şartıyla sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde sayılan seçimlik haklarından birisini kullanabilir. Bu hakkın kullanması için iş sahibi tarafından ayrı bir dava açılabileceği gibi, yüklenici tarafından aleyhine açılmış olan bir davada da bu hususu def'i olarak ileri sürebilir. Sözü edilen Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde yapılan şeyin iş sahibinin kullanamayacağı ve hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı yada sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa iş sahibinin sözleşmeden dönebileceği, bu hususta yüklenicinin kusuru bulunursa zarar ve ziyan da isteyebileceği, aynı maddenin II. fıkrasında ayıbın eserin reddini gerektirecek nitelikte bulunmaması halinde iş sahibinin işin ayıbı oranında bedelden indirim ve eğer aşırı bir masrafı gerektirmez ise bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere eserin ücretsiz onarımını isteyebileceği hükmü getirilmiştir. Bunlar eserin ayıplı olması halinde iş sahibinin haiz olduğu haklardır.
O halde yukarıdaki açıklamalardan toplanan delillerden somut olayda, taraflar arasında düzenlenen 31/03/2017 tarihli folyo yapıştırma makinesi revizyon sözleşmesi kapsamında davacının yüklenicinin işi yapıp teslim ettiği, işin bedelinin 40.000 TL ilave KDV olmak üzere 47.200 TL olduğu, 27.200 TL alacağının kaldığı sabit olup davalı tarafından ayıp savunması sebebiyle uyuşmazlığın, davacı yüklenicin yaptığı işin ayıplı olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmakla, talimat mahkemesi yoluyla yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 20/03/2019 tarihli rapor ve itirazlar üzerine düzenlenen ek bilirkişi raporunun gerekçeli denetime açık hüküm kurmaya elverişli olduğundan itibar edilerek dava konusu folya yapıştırma makinesindeki eksiklikler ayıplar sebebiyle 16.667 TL davalı iş sahibinin alacaklı olup bu miktar 27.200 TLden mahsubu sonucunda davacının 10.533 TL alacaklı olduğu anlaşılmakla bu miktar yönünden davanın kısmen kabulu ile itirazın iptaline, davacının takipten önce temerrüt ihtarının bulunmadığından işlemiş faiz talebinin reddine, dava konusu alacağın likit olmadığı bilirkişi incelemesini gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, davalının Bursa 14. İcra Müdürlüğünün 2017/... esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile, takibin 10.533,00 TL asıl alacak üzerinden ve bu asıl alacağa icra takibinden tahsil tarihine kadar işleyecek değişen oranlarda ticari temerrüt faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-İİK'nun 67. Maddesi gereğince alacağın bilirkişi incelemesi gerektirdiği ve likit olmadığından davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 719,51 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 337,99 TL'nin mahsubu ile bakiye 381,52 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan talimat bilirkişi gideri 2.000,00 TL, talimat keşif araç ücreti 100,00 Tl, talimat bilirkişi tebligat masrafı 42,00 TL, posta ve tebligat gideri 173,38 TL olmak üzere toplam 2.315,38 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 871,47 TL yargılama gideri ve 337,99 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.209,46 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 3.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/02/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.