T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1644
KARAR NO: 2022/239
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI : ... - T.C.N.... -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - T.C.N.... -
VEKİLİ: Av. ... -
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/10/2017
KARAR TARİHİ: 08/03/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 11/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili aleyhine davalı tarafından Bursa 13. İcra Müdürlüğü 2016/... Esas sayılı dosyasından 19.250 TL bedelli ve 30/08/2009 vade tarihli senedin icraya konulduğunu, müvekkilinin ise icra takibinden, maaş haczi geldikten sonra haberdar olduğunu, icra takibine konu senedin gerçek bir senet olmadığını, imzanın müvekkiline ait olmasına rağmen ya davalının yasa dışı şekilde ele geçirdiği bir senet olduğunu, ya da müvekkilinin rızası hilafına alınmış bahse konu senedin daha sonra tahrif edilerek oynama yapılarak başka senede çevrildiğini, zira müvekkilinin senette adı geçen ... ya da alacaklı/davalıyı tanımadığını ileri sürerek öncelikle asgari ücretli çalışan müvekkilinin daha fazla zor durumda kalmaması adına, icra takibinin durdurulmasını sonrasına, sonrasında da borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili mahkememiz dosyasına sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle: Davacı tarafın iddialarının asılsız olduğunu, müvekkilinin bir alacağı konusunda kendisine borçlu olan ...'ten alacağına karşılık müşteri senedi olarak aldığını ve alacağını tahsil edemeyince de icraya verdiğini, davacının dava dışı ...'ten (İhlas Mağazası) ev eşyaları aldığı ve borcunu ödemediği, sonrasında da borçtan kurtulmak için senedi almadığı ve senedi kötü niyetli kişilerin eline geçmiştir şeklinde beyanda bulunduğu bu durum kabul edilemez olduğunu ileri sürerek haksız açılan davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/963 esas sayılı dosyası, Bursa C.Başsavcılığının 2017/98490 soruşturma numaralı dosyası, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, hukuki niteliği itibariyle bono metninde tahrifata dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
Dava konusu bono aslı Bursa 15. Asliye Ceza Mah.nin 2021/135 esas sayılı dosyasından celbedilerek, mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Dava konusu bono aslı ile mahkememiz dosyası 1 Grafoloji bilirikşiye tevdi edilerek, dava konusu bonoda bedel kısmında tahrifat olup olmadığı, 19 sayısı ile (.)'nın ilave edilerek tahrifat gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği hususunda gerekçeli denetime açık bilirkişiden rapor düzenlenmesi talep edilmiştir.
Grafolog bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu bilirkişi raporunda özetle: İnceleme konusu senet ön yüzü üzerinde rakamla miktar hanesinde tahrifat yönünden incelemede rakamla miktar hanesindeki orjinalinde 925 olan ibarenin ön ve arka kısımlarına farklı bir cins siyah renkli mürekkepli kalem ile rakam ve diyez ibaresi eklenmek ve arasına nokta konulmak suretiyle 19.250 ibaresine dönüştürüldüğü mütalaa edilmiştir.
Dosya 1 icra hukuku hesap bilirkişisine tevdi edilerek, dava konusu bonoda tarife öncesi bedelin 925,00 TL olduğu bilirkişi raporunda vurgulanmakla, 925,00 TL bedelin bononun vade tarihi olan 30/08/2009 tarihinden takip tarihine kadar işlemiş avans faizi miktarı ve takip tarihinden sonra davacı tarafından yapılan ödemeler ile asıl alacak, işlemiş faiz, vekalet ücreti, icra giderleri açıkça mahsup edilerek, davacıdan fazla tahsil edilen bedelin bilirkişi tarafından hesaplanarak rapor tanzimi talep edilmiştir.
İcra Hukuku Hesap Bilirkişisi tarafından mahkememize sunulan bilirkişi raporunda özetle: Dava tarihi olan 14/10/2017 tarihi itibarıyla bakiye dosya borcunun 300,58 TL, olduğu, hesaplama tarihi olan 04/01/2022 tarihi itibarıyla 25.498,86 TL. fazla ödeme yapıldığı mütalaa edilmiştir.
Bilindiği üzere bono metninde tahrifata dayalı menfi tespit davasında, tahrifat olamayan bir bonoda bedelinin yazı ve rakam olarak yazılan kısmında çelişki olması halinde yazıya itibar edileceği dairemizin yerleşik içtihatları arasındadır. Tahrifat sözkonusu olduğunda bu ilkeye göre hareket edilemeyecek ve bono üzerindeki tahrif edilmemiş hale göre bono borçlularının lehine olan durum hükme esas alınacaktır.( Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2016/14762 Esas ve 2018/630 Karar sayılı Kararda vurgulandığı üzere)
O halde toplanan delillerden somut olayda, davacı tarafından düzenlendiği ileri sürülen Bursa 13. İcra Müd.nün 2016/... esas sayılı icra takip dosyasına konu keşidecinin davacı, lehtarın dava dışı ... olduğu, 24/10/2008 keşide tarihli, 30/08/2009 vade tarihli, 19.250,00-TL bedelli bonoda miktar kısmında tahrifat yapıldığı, 925 TL bedelli bononun 19.250 TL olarak yazıldığının ileri sürülerek borçlu olmadığının tespiti talep edilmiş olup yapılan grafolog bilirkişi incelemesi ile bononun rakam ile yazılan kısımda 19.250 olarak tahrifat yapıldığının tespit edildiği, bilirkişi raporunun gerekçeli denetime açık ve Bursa 15. Asliye Ceza Mah.nin 2021/135 esas sayılı dosyasındaki raporla uyumlu olduğu anlaşılmakla bu rapora itibar etmek gerekmiştir. Bu itibarla davacı tarafından tahrifat iddiasının mutlak def' i olup herkese karşı ileri sürülebileceğinden bonodaki miktarın 925 TL kabulu ile 18.325,00-TL kısmı yönünden borçlu olmadığının tespitine, davacı tarafından icra takibinde fazla ödenen 25.498,86-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair davanın kısmen kabulune yönelik hüküm kurmak gerekmiştir.
Davacı tarafından icra takibinden sonra menfi tespit davası açıldığından uyuşmazlık konusu miktarın19.250 TL asıl alacak ve 9.598,90 TL işlemiş avans faizi olmak üzere toplam 28.840 TL olduğu, icra hesap bilirkişisinin 06/02/2022 tarihli hüküm kurmaya elverişli raporu ile davalı alacaklının icra takip tarihi itibariyle alacağının 925 TL asıl alacak ve 401,18 TL işlemiş avans faizi olup toplam 1326,18 TL kısım yönünden davacının dava açmasında haksız olduğundan 1326,18/28.840 orana göre yargılama giderlerine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİ ile; Bursa 13. İcra Müd.nün 2016/... esas sayılı icra takip dosyasına konu keşidecinin davacı, lehtarın dava dışı ... olduğu, 24/10/2008 keşide tarihli, 30/08/2009 vade tarihli, 19.250,00-TL bedelli bonoda davacının davalıya bu bononun 18.325,00-TL kısmı yönünden borçlu olmadığının tespitine, davacı tarafından fazla ödenen 25.498,86-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.879,46 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 31,40 TL ve 462 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 1386,06 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 1.300,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 245,80 TL olmak üzere toplam 1.545,80 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 1.474, 71 TL yargılama gideri ve 31,40 TL peşin harç ve 462 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.968,11 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 1.326,18 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/03/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.