T.C. BURSA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/1759 Esas - 2022/849
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/1759 Esas
KARAR NO: 2022/849
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ... TEŞKİLATI ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 1- ... LOJİSTİK İNŞAAT OTOMOTİV TEMİZLİK MADENCİLİK SANAYİ DIŞ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI : 2- ... TEKSTİL İNŞAAT MATBAACILIK TARIM ÜRÜNLERİ SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR : 3- ... ... -
4- ... TURİZM TEKSTİL İNŞAAT VE OTOMOTİV SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
5- ... TURİZM SEYAHAT OTOMOTİV İNŞAAT VE GIDA SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
6- TASFİYE HALİNDE ... SEYAHAT GIDA TEMİZLİK TAŞIMACILIK İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
7- ... POSTA TAŞIMACILIK TURİZM VE TEMİZLİK HİZMETLERİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 28/12/2018
KARAR TARİHİ: 04/07/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 05/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Dava dışı ...' nın yapmış olduğu talep üzerine arabuluculuk görüşmesine Bursa PTT Başmüdürlüğü komisyon üyeleri ile birlikte katılındığını, bu arabuluculuk görüşmesinde ... Seyahat (telekonferans yoluyla) ile Berteks Tekstil firması (bizzat) katıldığı ancak talep konuları hakkında herhangibir ödeme yapmamış olduklarını, arabuluculuk görüşmesinde ... tarafından kıdem tazminat, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti talepleri olduğunun öğrenildiğini, müvekkili şirkette gerekli belgeler toplanarak hesaplamaların yapılarak ...' ya kıdem tazminat olarak 18.126,16TL, İhbar tazminatı olarak 4.653,04TL ve yıllık izin ücreti olarak 656,83TL olmak üzere toplam 23.436,03TL 17/04/2018 tarihinde hesabına yatırılmış olduğunu, davacı ve davalı taraflar arasında yapılan sözleşme gereği davacının yüklenici davalıların çalıştırdığı işçilerin muhatabı ve sorumlusu olmadığını, bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek dava dışı ...' ya ödenen toplam 23.436,03TL tazminat ile 703,08TL arabulucuya ödenen ücret olmak üzere toplam 24.139,11TL' nin davalıların sorumlulukları ile sınırlı olmak üzere ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsiline karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine talep ve dava etmiştir.
DELİLLER:
Dava dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri,Bursa SGK İl Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevapları, dava dışı ...' ya ait özlük dosyası, bilirkişi raporları, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, dava dilekçesinde gösterilen ve işçilik alacaklarından kaynaklı rücuen tazminat talebine ilişkindir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında dosyanın İş Hukuku alanında uzman bir bilirkişiye tevdi edilerek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Nitelikli hesap uzmanı bilirkişinin 25/10/2021 tarihli raporunda özetle; Davalı ... Teks. İnş. Matb. Tar. Ür.San ve Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu; kıdem tazminatından 112,58-TL, dava dışı işçinin son işvereni olduğu için ihbar tazminatından 4.653,04-TL., yıllık izin ücretinden 656,83-TL. ,arabuluculuk ücretinden 162,82-TL. olmak üzere toplam 5.585,27-TL. sorumlu olduğu,Davalı ... Seyahat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatından 3.415,11-TL., arabuluculuk ücretinden 102,43-TL. olmak üzere toplam 3.517,54-TL. sorumlu olduğu, Davalı ... Loj. İnş. Oto. Dış Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.419,35-TL. Sorumlu olduğu, davalı ... ...'ın Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.705,54-TL. sorumlu olduğu, Davalı ... Tur. Teks. San. Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 2.867,41-TL. Sorumlu olduğu, Davalı ... Turizm Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 230,24-TL. sorumlu olduğu, Davalı ... Posta Taş. Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.683,17-TL. Sorumlu olduğu, mütalaa edilmiştir.
Mahkememiz dosyasının yargılaması sırasında dosyanın önceki bilirkişiye tevdi edilerek ek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.
Nitelikli hesap uzmanı bilirkişinin 22/02/2022 tarihli ek raporunda özetle; davalı ... Teks. İnş. Matb. Tar. Ür.San ve Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu; kıdem tazminatından 18,34-TL, dava dışı işçinin son işvereni olduğu için ihbar tazminatından 4.653,04-TL,yıllık izin ücretinden 656,83-TL,arabuluculuk ücretinden 159,81-TL. olmak üzere toplam 5.328,21-TL. sorumlu olduğu, Davalı ... Seyahat Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatından 3.720,07- TL., arabuluculuk ücretinden 111,57-TL. olmak üzere toplam 3.517,54-TL sorumlu olduğu, Davalı ... Loj. İnş. Oto. Dış Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.905,00-TL. Sorumlu olduğu, Davalı ... ...'ın Sorumluluğu: kıdem tazminatı 2.289,27-TL. sorumlu olduğu, Davalı ... Tur. Teks. San. Tic. Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 5.477,91-TL. Sorumlu olduğu, Davalı ... Turizm Ltd. Şti.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 645,90-TL. sorumlu olduğu, Davalı ... Posta Taş. Tic. Ltd. Şti : kiıdem tazminatı 3.965,35-TL. Sorumlu olduğu mütalaa edilmiştir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi,işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.
Hizmet alım tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup,bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatı, iş güvencesi tazminatı, boşta geçen süre ve sosyal haklara yönelik tazminatlardan da son işveren sorumludur.
4857 Sayılı İş Yasasının 2.mad 6. Fıkrasına göre davacı asıl işveren , davalı yükleniciler ise alt işverendir.İşçinin yasal hak ve tazminatlarından işverenler müteselsilen sorumludur.Bu sorumluluk işçi haklarından dolayı sadece işçiye karşıdır.Davalıların sorumluluğu yasadan doğmaktadır. Davacı iş sahibi ile yükleniciler arasındaki ilişki iş mevzuatından doğmamakta olup ihale sözleşmesinden doğmaktadır.Borçlar Kanunu kapsamında değerlendirme yapılması gerekmektedir.Tarafların sorumluluğu ihale sözleşmelerinde belirlenmiştir.
Dava dışı işçiye davacının yapmış olduğu ödemeden alt işveren olan davalılar sorumludur. Sorumluluk miktarının ne oranda olacağı konusu davamızın çözümlenecek olan sorunlarından birisidir. Davacı ile davalılar arasındaki sözleşmelerde davalıların sorumluluğunun çalıştırmış olduğu işçinin çalışma süresi ile sınırlı olduğunun kabulü gerekir. Davalı şirketlerin kendi nezdinde işçiye çalıştırmadığı dönemler için sorumluluğunun kabul edilmesi hakkaniyete uygun düşmeyecektir.
Yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi ek raporu gerekçeli, denetime açık olduğundan işbu bilirkişi ek raporuna itibar edilmekle birlikte, davanın kısmen kabulüne, buna göre 5.328,21 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Tekstil İnş. Mat. Tar. Ür. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine,3.517,54 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Seyahat Gıda Tem. Taş. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ’den alınarak davacıya verilmesine,1.905,00 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Lojistik İnş. Oto. Tem. Mad. San. Dış Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak davacıya verilmesine,2.289,27 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... ...’dan alınarak davacıya verilmesine, 5.477,91 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Tur. Teks. İnş. Ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak davacıya verilmesine, 645,90 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Turizm Seyahat Oto. İnş. Ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak davacıya verilmesine, 3.965,35 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Posta Taşımacılık Tur. Ve Tem. Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, buna göre
(A) 5.328,21 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Tekstil İnş. Mat. Tar. Ür. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine,
(B) 3.517,54 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Seyahat Gıda Tem. Taş. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ’den alınarak davacıya verilmesine,
(C) 1.905,00 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Lojistik İnş. Oto. Tem. Mad. San. Dış Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak davacıya verilmesine,
(D) 2.289,27 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... ...’dan alınarak davacıya verilmesine,
(E) 5.477,91 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Tur. Teks. İnş. Ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak davacıya verilmesine,
(F) 645,90 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Turizm Seyahat Oto. İnş. Ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak davacıya verilmesine,
(G) 3.965,35 TL rücuen tazminat alacağının 17/04/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... Posta Taşımacılık Tur. Ve Tem. Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.579,95 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 412,24 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.167,71 TL nispi karar ve ilam harcının, kabul ve red oranlarına göre hesaplanan;
- 269,00 TL'sinin Davalı ... Tekstil İnş. Mat. Tar. Ür. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak,
- 177,59 TL'sinin Davalı ... Seyahat Gıda Tem. Taş. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ’den alınarak,
- 96,18 TL'sinin Davalı ... Lojistik İnş. Oto. Tem. Mad. San. Dış Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak,
- 115,58 TL'sinin Davalı ... ...’dan alınarak,
- 276,56 TL'sinin Davalı ... Tur. Teks. İnş. Ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak,
-32,60 TL'sinin Davalı ... Turizm Seyahat Oto. İnş. Ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak,
-200,20 TL'sinin Davalı ... Posta Taşımacılık Tur. Ve Tem. Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.’den alınarak Hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi gideri 750,00 TL, ilan masrafı 2.453,22 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 1.195,00 TL olmak üzere toplam 4.398,22 TL yargılama giderinden kabul ve red oranlarına göre hesaplanan 4.214,21 TL yargılama gideri ile 412,24 TL peşin harç ve 35,90 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 4.662,35 TL yargılama giderinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı vekil ile temsil edildiğinden ve davalıların ayrı ayrı sorumlu olduklarından AAÜT'ye göre belirlenen 5.100,00 TL vekalet ücretinin sorumluluk oranlarına göre;
- 1.174,87 TL'sinin Davalı ... Tekstil İnş. Mat. Tar. Ür. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak,
- 775,62 TL'sinin Davalı ... Seyahat Gıda Tem. Taş. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ’den alınarak,
- 420,05 TL'sinin Davalı ... Lojistik İnş. Oto. Tem. Mad. San. Dış Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak,
- 504,79 TL'sinin Davalı ... ...’dan alınarak,
- 1.207,88 TL'sinin Davalı ... Tur. Teks. İnş. Ve Oto. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak,
- 142,42 TL'sinin Davalı ... Turizm Seyahat Oto. İnş. Ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ‘den alınarak,
- 874,36 TL'sinin Davalı ... Posta Taşımacılık Tur. Ve Tem. Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar ... Tekstil İnş. Mat. Tar. Ür. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ve ... Lojistik İnş. Oto. Tem. Mad. San. Dış Tic. Ltd. Şti. vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 1.009,93 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde mahkememize veya mahkememize iletilmek üzere herhangi bir nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi’ne verilecek dilekçe ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi’nde istinaf kanun yoluna başvurma hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/07/2022
Katip ...
¸E-imzalıdır.
Hakim ...
¸E-imzalıdır.
Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır.
Aslının aynı olduğu tasdik olunur.
Katip ...
¸E-imzalıdır.